Roboty na ulicach oraz placach i zieleńcach publicznych w miastach.

ZARZĄDZENIE NR 20
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 7 stycznia 1955 r.
w sprawie robót na ulicach oraz placach i zieleńcach publicznych w miastach.

W celu skoordynowania robót wykonywanych na ulicach oraz placach i zieleńcach publicznych w miastach w związku z budową i remontem urządzeń podziemnych i nadziemnych i uniknięcia zbędnego wielokrotnego rozkopywania dla różnych celów ulic oraz placów i zieleńców publicznych Prezydium Rządu uchwala, co następuje:
§  1.
Prezydia miejskich rad narodowych sporządzać będą długofalowe plany skoordynowanych własnych robót na terenach ulic, placów i zieleńców publicznych.
§  2.
1.
Wykonawcy określeni bliżej w dalszych przepisach obowiązani są zgłaszać do prezydium właściwej miejskiej rady narodowej (komórki organizacyjnej gospodarki komunalnej) wszelkie roboty, dla wykonania których konieczne jest czasowe zajęcie ulicy albo placu lub zieleńca publicznego. Obowiązek zgłoszenia obciąża generalnego wykonawcę bądź jednostkę wykonującą roboty. Jeżeli nie ma generalnego wykonawcy, a roboty są wykonywane przez kilku wykonawców, obowiązek zgłoszenia ciąży na tej jednostce wykonującej roboty, która zostanie wskazana przez inwestora. Jeżeli roboty mają być wykonane przez podwykonawcę - obowiązek zgłoszenia obciąża jednostkę zlecającą wykonanie robót.
2.
Uchwała niniejsza nie dotyczy robót wykonywanych w studniach i kanałach kablowych, jeżeli roboty te nie powodują naruszenia nawierzchni ulic albo placów lub zieleńców publicznych.
§  3.
Projektowane terminy rozpoczęcia robót podlegających zgłoszeniu, czas ich trwania oraz powierzchnia potrzebnego terenu powinny być określone przez generalnych wykonawców bądź jednostki wykonujące roboty na cały czas trwania robót i zgłaszane prezydium właściwej miejskiej rady narodowej (komórce organizacyjnej gospodarki komunalnej) do 31 stycznia każdego roku. Wszelkie zmiany w zgłoszonym planie robót, wynikające z operatywnych planów kwartalnych, powinny być zgłaszane prezydium właściwej rady narodowej niezwłocznie, a w każdym razie przed rozpoczęciem danego kwartału. Zgłaszane powinny być niezwłocznie również roboty, których rozpoczęcie jest konieczne w styczniu, a które nie zostały objęte poprzednimi zgłoszeniami, jak również roboty, których konieczność wyniknie po zgłoszeniu.
§  4.
1.
Prezydia miejskich rad narodowych na podstawie otrzymanych zgłoszeń oraz uwzględniając również planowane własne roboty ustalają ścisłe terminy, w jakich roboty powinny być wykonane, oraz powierzchnię ulic albo publicznych placów lub zieleńców, jaka ma być zajęta. Jeżeli prezydium miejskiej rady narodowej zamierza ustalić terminy wykonania robót lub powierzchnię, jaka ma być zajęta, niezgodnie ze złożonymi wnioskami - powinno zamierzone zmiany uzgodnić z jednostką zgłaszającą roboty. W przypadku niemożności uzgodnienia decyzję wydaje komisja koordynacyjna przy prezydium rady narodowej wyższego stopnia, a w m. st. Warszawie i m. Łodzi - przy Prezydium Rady Narodowej tych miast. Skład i tryb postępowania komisji koordynacyjnej określi Minister Gospodarki Komunalnej w porozumieniu z Przewodniczącym Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
2.
Prezydia rad narodowych zawiadamiają o ustalonych w trybie ust. 1 terminach robót wszystkie jednostki organizacyjne, które posiadają urządzenia podziemne na terenach, na których roboty mają być wykonywane. Zawiadomienia powinny być przesyłane również i w tych przypadkach, gdy roboty mają być prowadzone tylko przez prezydium rady narodowej.
§  5.
Wykonanie robót wymagających zajęcia ulicy lub publicznego placu albo zieleńca w innych terminach, niż ustalone w trybie wskazanym w § 4, dopuszczalne jest tylko w przypadkach nie cierpiących zwłoki przy każdorazowym powiadomieniu w ciągu 24 godzin prezydium właściwej rady narodowej o podjętych robotach.
§  6.
Za zajmowanie powierzchni ulic i placów publicznych w miastach przez jednostki gospodarki uspołecznionej w związku z wykonywanymi robotami nie pobiera się opłat.
§  7.
1.
Tereny ulic oraz placów i zieleńców publicznych objęte zgłoszeniami, o których mowa w § 4, mogą być zajmowane przez jednostki wykonujące roboty dopiero po sporządzeniu protokołu zdawczo-odbiorczego, w którym ustalony będzie stan nawierzchni przejętych terenów. Jako strona przekazująca występuje prezydium miejskiej rady narodowej (komórka organizacyjna gospodarki komunalnej) bądź jednostka podległa temu prezydium, zajmująca się konserwacją ulic, publicznych placów lub zieleńców.
2.
Protokół zdawczo-odbiorczy powinien być sporządzony również przy zwolnieniu terenu ulicy, placu lub zieleńca publicznego po zakończeniu robót i doprowadzeniu zajętych terenów do pierwotnego stanu.
§  8.
1.
Generalni wykonawcy bądź jednostki wykonujące roboty, o których mowa w § 2, obowiązani są do doprowadzenia ulic oraz publicznych placów i zieleńców do pierwotnego stanu i ponoszą w ciągu roku od dnia sporządzenia protokołu zdawczo-odbiorczego (§ 7 ust. 2) koszty napraw, jeżeli ich potrzeba powstała w związku z niewłaściwym wykonaniem robót, polegających na doprowadzeniu zajętych terenów do pierwotnego stanu.
2.
Generalni wykonawcy bądź jednostki wykonujące roboty, o których mowa w § 2, mogą zlecić wykonanie prac związanych z doprowadzeniem zajętych terenów do pierwotnego stanu innym jednostkom wykonawczym. W tym przypadku roczna gwarancja, o której mowa w ust. 1, obciąża jednostkę, której zlecono wykonanie robót.
3.
Jeżeli jednostka obowiązana do wykonania robót, związanych z doprowadzeniem zajętego terenu do pierwotnego stanu, nie wykona ich we własnym zakresie bądź w drodze zlecenia innemu wykonawcy, prezydium właściwej miejskiej rady narodowej może samo zlecić wykonanie tych robót, z tym że koszt ich pokryty będzie przez jednostkę zobowiązaną do doprowadzenia terenu do pierwotnego stanu. Doprowadzenie to powinno nastąpić bezpośrednio po zakończeniu robót, dla których wykonania teren został zajęty - w terminie określonym przez prezydium.
§  9.
Jednostki zajmujące dla wykonania robót ulice albo publiczne place lub zieleńce z przekroczeniem ustalonych terminów obowiązane są do zapłacenia na rzecz prezydium właściwej miejskiej rady narodowej tytułem kar konwencjonalnych po zł 0,5 dziennie za każdy metr kwadratowy zajmowanego terenu. Obowiązek zapłacenia kary konwencjonalnej odpada w razie przedłużenia przez prezydium ustalonego terminu. Pobrane kary konwencjonalne odprowadza się na dochód budżetów terenowych właściwych rad narodowych.
§  10.
Pierwsze zgłoszenie projektowanych robót (§ 2) powinno być dokonane w terminie do dnia 28 lutego 1955 r.
§  11.
Ministrowie Gospodarki Komunalnej oraz Transportu Drogowego i Lotniczego w porozumieniu z Ministrem Obrony Narodowej wydadzą dla prezydiów rad narodowych instrukcję w sprawie wyznaczania i znakowania objazdów w przypadku zajmowania w związku z robotami dróg przelotowych w miastach.
§  12.
Opłaty za zajmowanie ulic oraz publicznych placów i zieleńców ustalone przed wejściem w życie niniejszej uchwały na podstawie taryf ustalanych w drodze uchwał prezydiów rad narodowych, a nie uiszczone, ulegają umorzeniu, z tym że jednostki, którym te opłaty zostały wymierzone, obowiązane są do naprawy nawierzchni zajętych ulic oraz publicznych placów i zieleńców. Przepisy § 8 stosuje się w tym przypadku odpowiednio.
§  13.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1955.17.175

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Roboty na ulicach oraz placach i zieleńcach publicznych w miastach.
Data aktu: 07/01/1955
Data ogłoszenia: 28/02/1955
Data wejścia w życie: 28/02/1955