Zasady wynagradzania członków spółdzielni pracy.

UCHWAŁA NR 55
PREZYDIUM RZĄDU
z dnia 16 lutego 1952 r.
w sprawie zasad wynagradzania członków spółdzielni pracy.

W celu ustalenia jednolitych zasad wynagradzania członków spółdzielni pracy, stworzenia warunków sprzyjających wzrostowi wydajności pracy, obniżenia kosztów własnych i zapewnienia rentowności przedsiębiorstw spółdzielni pracy - Prezydium Rządu na wniosek Centralnego Związku Spółdzielczego uchwala, co następuje:
§  1.
Uchwała niniejsza dotyczy członków wszystkich spółdzielni pracy.
§  2.
Członkowie spółdzielni pracy z tytułu pracy spółdzielni otrzymują:
a)
zaliczkowe wynagrodzenie bieżące i
b)
udział w części czystej nadwyżki, wynikającej z zatwierdzonego bilansu rocznego spółdzielni, przeznaczonej do podziału między członków.
§  3.
Wynagrodzenie bieżące członków spółdzielni z tytułu pracy powinno być oparte na normowanej pracy, zgodnie z socjalistyczną zasadą wynagradzania zależnie od ilości i jakości pracy.
§  4.
1.
Podstawowym systemem wynagrodzenia bieżącego członków spółdzielni, wykonujących czynności pracowników fizycznych, jest płaca akordowa. System płacy akordowej powinien być oparty na indywidualnych lub zespołowych normach pracy, zatwierdzonych przez jednostkę bezpośrednio nadrzędną - jeśli chodzi o normy zakładowe, a przez centralę spółdzielni, za zgodą właściwego ministra - jeśli chodzi o normy ogólnobranżowe.
2.
Obok systemu akordowego może być stosowany przy pracach nie normowanych:
a)
system dniówki z premią,
b)
system dniówki bądź stawki godzinowej.
3.
Przy pracach niepowtarzalnych może być stosowany system wynagrodzenia za dzieło.
§  5.
Członkowie spółdzielni, wykonujący czynności pracowników umysłowych, otrzymują ustalone dla okresu miesięcznego bieżące wynagrodzenie z premią lub bez premii.
§  6.
Czas pracy członków spółdzielni nie może być krótszy od powszechnie obowiązujących norm czasu pracy w przemyśle i handlu. Członkowie spółdzielni, zatrudnieni w czasie przekraczającym te normy, otrzymywać będą wynagrodzenie bieżące według stawek obowiązujących za pracę w normalnym czasie pracy.

W wyjątkowych przypadkach za zgodą jednostki nadrzędnej zaliczkowe wynagrodzenie za pracę w czasie przekraczającym normalny czas pracy może być podwyższone o 50%, a za zgodą ministra sprawującego nadzór nad gospodarczą działalnością spółdzielni - do wysokości przewidzianej w powszechnie obowiązujących przepisach o czasie pracy w przemyśle i handlu.

Jeżeli przestrzeganie normalnego czasu pracy nie jest celowe z uwagi na chwilowy brak możliwości produkcyjnych, członkowie spółdzielni za zgodą zarządu nie są obowiązani pozostawać w swym miejscu pracy.

§  7.
Za pracę nocną w rozumieniu obowiązujących przepisów członkom spółdzielni pracy przysługuje dodatek w wysokości 10% stawki godzinowej.
§  8.
Członkowie spółdzielni pracy nie otrzymują wynagrodzenia za czas stracony z powodu przestojów zarządzonych przez zarząd spółdzielni.

W uzasadnionych przypadkach za zgodą jednostki nadrzędnej członkowie spółdzielni pracy mogą otrzymywać za czas przestojów wynagrodzenie w wysokości 50% stawki zasadniczej, nie więcej jednak niż za 6 dni w miesiącu, o ile zezwala na to stan finansowy spółdzielni.

Postanowienia ust. 1 i 2 nie odnoszą się do przestojów w ciągu dnia pracy, nie zawinionych przez danego członka spółdzielni. Za czas tych przestojów członek spółdzielni otrzymuje normalne dniówkowe wynagrodzenie bieżące.

§  9.
Za pracę w warunkach szczególnie uciążliwych i szkodliwych dla zdrowia przysługuje członkom spółdzielni dodatkowe wynagrodzenie. Wykaz prac, za wykonanie których przysługiwać będzie dodatkowe wynagrodzenie, oraz jego wysokość określą zarządzenia ministrów, sprawujących nadzór nad gospodarczą działalnością spółdzielni, wydane w porozumieniu z Ministrem Pracy i Opieki Społecznej po zasięgnięciu opinii Centralnego Związku Spółdzielczego oraz za zgodą Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
§  10.
Rodzaje prac i stanowisk pracy, przy których członkom spółdzielni przysługuje odzież ochronna, jak również rodzaje odzieży ochronnej określą zarządzenia ministrów, sprawujących nadzór nad działalnością gospodarczą spółdzielni, wydane w porozumieniu z Ministrem Pracy i Opieki Społecznej po zasięgnięciu opinii Centralnego Związku Spółdzielczego oraz za zgodą Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego.
§  11.
Czas trwania płatnych urlopów wypoczynkowych członków spółdzielni nie może przekraczać norm przewidzianych dla pracowników odpowiednich kategorii, zgodnie z ustawowymi przepisami o urlopach dla pracowników zatrudnionych w przemyśle i handlu.
§  12.
W zakresie czasu i norm pracy oraz wynagradzania młodocianych członków spółdzielni pracy mają zastosowanie powszechnie obowiązujące przepisy o pracy młodocianych. To samo dotyczy stosowania powszechnie obowiązujących przepisów o pracy kobiet.
§  13.
Szczegółowe zasady wynagrodzeń bieżących, a w szczególności: wysokość stawek, tabele zaszeregowania członków spółdzielni, zasady wynagradzania członków wykonujących prace artystyczne lub wymagające kwalifikacji specjalnych, zasady premiowania oraz warunki wynagradzania za dzieło ustalą i zarządzą wprowadzenie ich w życie z dniem 1 kwietnia 1952 r. w porozumieniu z Centralnym Związkiem Spółdzielczym oraz za zgodą Przewodniczącego Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego ministrowie sprawujący nadzór nad gospodarczą działalnością spółdzielni.
§  14.
Wszystkie wypłaty oraz świadczenia w zakresie objętym niniejszą uchwałą, niezgodne z jej postanowieniami oraz zarządzeniami ministrów wydanymi na jej podstawie, będą traktowane jako pozbawione podstaw prawnych.
§  15.
Wykonanie uchwały porucza się Przewodniczącemu Państwowej Komisji Planowania Gospodarczego oraz właściwym ministrom.
§  16.
Uchwała wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1952.A-17.204

Rodzaj: Uchwała
Tytuł: Zasady wynagradzania członków spółdzielni pracy.
Data aktu: 16/02/1952
Data ogłoszenia: 27/02/1952
Data wejścia w życie: 27/02/1952