Fundacja Sunflowers rozpoczęła rekrutację do pierwszej w Polsce Letniej Szkoły Międzynarodowego Prawa Karnego.
Zmień język strony
Zmień język strony
Prawo.pl

Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ustanowienia ram środków ułatwiających transport sprzętu i personelu wojskowego oraz towarów wojskowych w całej Unii (COM(2025) 847 final - 2025/0847 (COD))

Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego
Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ustanowienia ram środków ułatwiających transport sprzętu i personelu wojskowego oraz towarów wojskowych w całej Unii

(COM(2025) 847 final - 2025/0847 (COD))

(C/2026/3240)

(Dz.U.UE C z dnia 2 lipca 2026 r.)

Sprawozdawca: Tomas ARVIDSSON

Procedura ustawodawczaEU Law Tracker
Wniosek o konsultacjęParlament Europejski, 12.12.2025; Rada Unii Europejskiej, 21.1.2026
Podstawa prawnaArt. 91, art. 100 ust. 2 i art. 304 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Dokumenty Komisji EuropejskiejCOM(2025) 847 final
Sekcja odpowiedzialnaSekcja Transportu, Energii, Infrastruktury i Społeczeństwa Informacyjnego
Data przyjęcia przez sekcję9.3.2026
Data przyjęcia na sesji plenarnej18.3.2026
Sesja plenarna nr604
Wynik głosowania (za/przeciw/wstrzymało się)204/5/12
1.
ZALECENIA

EUROPEJSKI KOMITET EKONOMICZNO-SPOŁECZNY (EKES):

1.1. Przyjmuje z aprobatą inicjatywę, która ma na celu znaczne ułatwienie mobilności wojskowej w państwach członkowskich i między nimi, aby móc szybciej i skuteczniej zapewnić odstraszanie i obronę. Podkreśla, że dla przyfrontowych i tranzytowych państw członkowskich na wschodniej flance UE mobilność wojskowa nie jest kwestią techniczną ani administracyjną, lecz podstawowym elementem odstraszania, gotowości obronnej i bezpieczeństwa zbiorowego. Dlatego apeluje, by w procesie wdrażania tego rozporządzenia nadano wyraźny priorytet szybkiemu wzmocnieniu wojskowemu wschodniej flanki. Należy przy tym zaznaczyć, że trzeba dążyć do dalszego uproszczenia i harmonizacji przepisów w zakresie logistyki i transportu, ponieważ mobilność wojskową będzie się w znacznej mierze wprowadzać przy użyciu zwykłych cywilnych zasobów i personelu. Środki upraszczające i harmonizujące nie powinny również osłabiać praw pracowniczych, warunków pracy ani norm bezpieczeństwa.

1.2. Stwierdza jednak, że polityka bezpieczeństwa może być skuteczna, zasadna i zrównoważona tylko wtedy, gdy opiera się na solidnych, wysokiej jakości usługach świadczonych w interesie ogólnym, na gospodarce przedsiębiorstw, na odporności społecznej, dobrych warunkach pracy i demokratycznym uczestnictwie. Podkreśla, że wszystkie środki przyjęte w obrębie ram mobilności wojskowej muszą być w pełni zgodne z Kartą praw podstawowych Unii Europejskiej, zasadami państwa prawnego i z mającym zastosowanie międzynarodowym prawem praw człowieka oraz prawem humanitarnym.

1.3. Zaznacza, że wszelkie ramy "kryzysowe" lub "nadzwyczajne" muszą być dobrze zdefiniowane, tak by zapewnić jasność prawa i przewidywalność obowiązujących przepisów, a także możliwość uruchomienia środków nadzwyczajnych. Takie ramy muszą zawierać przepisy dotyczące praw i ochrony pracowników cywilnych przeprowadzających operacje transportu wojskowego. Odstępstwa dla sytuacji nadzwyczajnych lub kryzysowych powinny obejmować jasne progi uruchomienia systemu, wymogi dotyczące pisemnego uzasadnienia oraz obowiązki w zakresie przejrzystości, jeżeli pozwala na to bezpieczeństwo. W tym kontekście EKES odnotowuje również odstępstwa przewidziane w europejskim systemie wzmocnionej reakcji w zakresie mobilności wojskowej (EMERS), w tym art. 27 dotyczący czasu prowadzenia pojazdu i odpoczynku. Po uruchomieniu powinny one pozostać uzasadnione, proporcjonalne i ograniczone w czasie oraz uwzględniać należycie dobrostan kierowców i konsultacje z partnerami społecznymi prowadzone w odpowiednim czasie.

1.4. Wskazuje, że sektor transportu w Europie boryka się z poważnymi, strukturalnymi niedoborami, które bezpośrednio zagrażają odporności transportu w czasach kryzysu. Istnieje wiele dowodów na to, że niedobory te są w dużej mierze spowodowane brakiem atrakcyjności wielu miejsc pracy w transporcie. EKES podkreśla znaczenie inwestowania w pracowników sektora transportu w celu poprawy warunków zatrudnienia i pracy, możliwości szkolenia i ogólnej atrakcyjności tego sektora.

1.5. Jeszcze bardziej podkreśla znaczenie zasady podwójnego zastosowania, zarówno w odniesieniu do skutecznej alokacji zasobów finansowych, gdy nie zaspokajają one potrzeb, jak i w kontekście czysto cywilnym, w celu zwiększenia konkurencyjności UE, poprawy rynku wewnętrznego i ogólnego zwiększenia odporności. Dla wszystkich pokoleń, dla naszej przyszłości niezwykle ważne jest, by wszystkie prace były prowadzone w sposób przejrzysty i zrozumiały, z myślą o wzroście i dobrobycie, a także o zrównoważonym rozwoju w tych kwestiach. W związku z tym EKES podkreśla, że niezbędne jest stabilne, przewidywalne i wystarczające finansowanie na szczeblu UE. Bez znacznego zwiększenia specjalnych funduszy na mobilność wojskową będzie istniało ryzyko, że wdrażanie pozostanie fragmentaryczne i nadmiernie uzależnione od budżetów krajowych, co niewspółmiernie obciąży przyfrontowe państwa członkowskie. Dlatego też EKES apeluje o znaczące wzmocnienie puli środków na transport w ramach instrumentu "Łącząc Europę", z wyraźnie wyodrębnionym przydziałem na mobilność wojskową, oraz o uruchomienie instrumentów uzupełniających. Należy też rozważyć stworzenie specjalnego długoterminowego instrumentu inwestycyjnego na rzecz wielkoskalowej infrastruktury mobilności wojskowej.

1.6. Popiera cel rozszerzenia korytarzy mobilności na Mołdawię i Ukrainę. W tym kontekście należy wskazać, że środki, w tym środki redundancji, powinny być analizowane, planowane i wdrażane w stosownych przypadkach, przy jednoczesnym zwróceniu szczególnej uwagi na obszary, w przypadku których wiadomo, że stoją przed wyzwaniami, takie jak przesmyk suwalski, szerszy obszar Morza Czarnego i północna część krajów nordyckich.

1.7. Zauważa, że może się wydawać oczywiste, że transport wojskowy, podobnie jak transport podstawowych dostaw, powinien mieć domyślny ogólny priorytet, a w szczególnych przypadkach priorytet najwyższy, ale takie podejście wiąże się z pewnymi problemami i pociąga za sobą pewne konsekwencje w czasie pokoju. W kilku państwach członkowskich nie ma podstawy prawnej do priorytetowego traktowania transportu w czasie pokoju poza zachętami finansowymi. Jeśli przepisy dotyczące priorytetowego traktowania niektórych rodzajów transportu w określonych sytuacjach w czasie pokoju zostałyby przyjęte, zdaniem EKES-u operatorzy logistyczni i transportowi, w tym ich pracownicy, którzy ponoszą bezpośrednie szkody lub doświadczają pogorszenia sytuacji, powinni otrzymywać odszkodowanie na podstawie prawa odpowiedzialności cywilnej, najlepiej w drodze postępowania ubezpieczeniowego. Państwa członkowskie powinny rozpatrywać takie przypadki zgodnie z wytycznymi opracowanymi wspólnie na poziomie UE. EKES wnosi, by stworzono europejski cyfrowy punkt kompleksowej obsługi w zakresie mobilności wojskowej, który zapewni zharmonizowaną dokumentację, uproszczone procedury celne i niemal automatyczne uruchamianie wstępnie zatwierdzonych przemieszczeń po osiągnięciu wcześniej określonych progów zagrożenia.

1.8. Uważa, że potrzebne są rygorystyczne przepisy dotyczące kryteriów zlecania transportu wojskowego podmiotom cywilnym. Dotyczy to w szczególności transportu drogowego i morskiego, w przypadku którego konieczne będzie zapewnienie przejrzystości co do takich aspektów jak to, czy dany podmiot jest przedsiębiorstwem działającym zgodnie z prawem i na ile zachowuje zgodność z przepisami. We wniosku ustawodawczym Komisji należy zatem określić jasne kryteria kwalifikacji, które muszą spełniać podmioty cywilne uprawnione do wykonywania przewozów drogowych i morskich na rzecz sił zbrojnych.

1.9. Uważa za konieczne podejście sektorowe, nie tylko w transporcie drogowym. Odpowiedzialność za bezpieczeństwo ładunku nie może spoczywać na kierowcy. Dodatkowe obowiązki wykraczające poza te, które już wprowadzono, będą musiały zostać jasno określone w rozporządzeniu. Wydłużenie czasu prowadzenia pojazdu i skrócenie okresów odpoczynku grozi dalszą utratą kierowców jeżdżących na długich trasach. Jeśli chodzi o egzekwowanie przepisów i kontrole, Komitet jest zdania, że kontrole drogowe muszą obejmować takie elementy jak weryfikacja prawa jazdy oraz rejestrów czynności kierowcy i ruchu pojazdów z okresu 56 dni (zgodnie z obecnymi przepisami), a także wyraźne obowiązki przewoźników w zakresie prawidłowego informowania kierowców o prowadzeniu operacji na podstawie odstępstw.

1.10. Sądzi, że należy przeanalizować i uwzględnić aspekty prawa międzynarodowego związane z szerszym wykorzystaniem cywilnych zasobów wsparcia w kontekście trwającej wojny w Ukrainie i innych konfliktów. Aby uzyskać akceptację podmiotów cywilnych prowadzących operacje logistyczne i transportowe, a także zachęcić je do uczestnictwa, podmioty te należy objąć ubezpieczeniem na życie i ubezpieczeniem zdrowotnym, które - na wypadek najgorszego scenariusza - w stosownych przypadkach obejmowałoby również pozostałych przy życiu członków rodziny. Podmioty cywilne i humanitarne zapewniające wsparcie logistyczne, medyczne, żywnościowe, społeczne lub wsparcie w sytuacjach nadzwyczajnych nie mogą podlegać kryminalizacji, nieuzasadnionej odpowiedzialności ani sankcjom administracyjnym, gdy działają w dobrej wierze i zgodnie z zasadami humanitarnymi i mającym zastosowanie prawem.

1.11. Podkreśla znaczenie skutecznego zaangażowania i uzyskania akceptacji (poprzez dialog społeczny i dialog obywatelski) partnerów społecznych i innych podmiotów społeczeństwa obywatelskiego od samego początku, w tym przez szkolenia, ćwiczenia i testy warunków skrajnych, a także planowanie i ocenę. W tym miejscu Komitet zwraca uwagę na swoje wcześniejsze opinie pt. "Kryzysy i zjawiska kryzysowe we współczesnej Europie a społeczeństwo obywatelskie" i "Strategia na rzecz unii gotowości". EKES zgadza się z Komisją co do znaczenia ścisłej współpracy między sektorem publicznym i prywatnym, a także współpracy cywilnowojskowej.

1.12. Apeluje o najwyższą czujność i wiążące środki w celu zapewnienia pełnej sterowalności, odporności i zdolności operacyjnej infrastruktury krytycznej, zwłaszcza w dziedzinie transportu, energii, sieci danych i portów. Zgodnie z rozporządzeniem (UE) 2019/452 1  w sprawie monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych trzeba konsekwentnie eliminować istniejące luki regulacyjne w monitorowaniu inwestycji w infrastrukturę krytyczną - w szczególności w odniesieniu do struktur własności, kontroli i zarządzania. Inwestycje, które mogą prowadzić do bezpośredniego lub pośredniego wpływu państw spoza UE lub podmiotów istotnych dla bezpieczeństwa, muszą być oceniane jako stwarzające ryzyko dla bezpieczeństwa i w razie potrzeby zakazane lub obwarowane rygorystycznymi warunkami.

1.13. Komitet pragnie podkreślić, że w celu osiągnięcia pełnej i elastycznej mobilności wojskowej należy również uwzględnić aspekty związane z infrastrukturą inną niż ta tradycyjna (koleje i drogi), a więc np. dostarczanie danych i telekomunikacja, w tym łączność satelitarna, płatności, ubezpieczenia i szybko rozwijające się technologie transportowe takie jak drony oraz nowe systemy napędu oparte na innowacyjnych rozwiązaniach w zakresie dostaw energii, umożliwiające wydłużony zasięg operacji przy jednoczesnym zminimalizowaniu zależności od infrastruktury wspierającej.

1.14. Apeluje o zorganizowany nadzór demokratyczny na szczeblu UE i państw członkowskich nad uruchamianiem i stosowaniem odstępstw i mechanizmów priorytetowości dotyczących mobilności wojskowej, w tym o regularne zdawanie sprawy parlamentom i wprowadzenie obowiązków przejrzystości wobec opinii publicznej, jeżeli jest to zgodne z potrzebami w zakresie bezpieczeństwa.

1.15. Zwraca uwagę, że przyspieszone procedury udzielania zamówień, zawierania umów, dostępu do infrastruktury i podwykonawstwa w ramach mobilności wojskowej muszą obejmować zabezpieczenia antykorupcyjne, wymogi dotyczące przejrzystości, ujawnianie informacji o beneficjentach rzeczywistych, kontrole konfliktu interesów i możliwość kontroli łańcuchów podwykonawców.

1.16. Podkreśla, że należy priorytetowo potraktować kwestię braku wystarczających zdolności podwójnego zastosowania do szybkiego przeprowadzania operacji transportu wojskowego na dużą skalę oraz wynikającą stąd potrzebę uzupełnienia tych zdolności. W wyeliminowaniu tych luk w zdolnościach może pomóc przewidziana w omawianym rozporządzeniu pula solidarnościowa, o ile przeznaczy się w jej ramach odpowiedni odsetek zasobów na wsparcie uzupełniania floty.

2.
NOTY WYJAŚNIAJĄCE

Argumenty na poparcie zalecenia 1.1

2.1. Lepiej jest przede wszystkim uprościć i zharmonizować istniejące przepisy dotyczące logistyki i transportu, w tym usług celnych, oraz dostosować je do mobilności wojskowej, niż wprowadzać specjalne przepisy, które zwiększają obciążenie regulacyjne i potrzebę specjalnego szkolenia. Ogólne uproszczenie przepisów musi rzeczywiście służyć zwiększeniu ich jasności i uczynieniu ich bardziej dostępnymi dla wszystkich, a nie prowadzić do ograniczenia obowiązków przedsiębiorstw w zakresie przestrzegania podstawowych zabezpieczeń chroniących pracowników, konsumentów bądź środowisko.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.2

2.2. Należy zauważyć, że w UE występują niedobory w kilku dużych grupach zawodowych sektora logistyki i transportu - na przykład kierowców ciężarówek. Pogorszenie warunków pracy jeszcze bardziej pogłębi ten problem, co zaszkodzi konkurencyjności UE i wysiłkom na rzecz wzmocnienia rynku wewnętrznego i odporności UE.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.5

2.3. Dzięki zapewnieniu, by priorytetowe inwestycje, które są niezbędne dla mobilności wojskowej, skutkowały bardzo wysokim stopniem rozwiązań o podwójnym zastosowaniu, można by wspierać przepływ zarówno osób, jak i towarów w obrębie bloku oraz wzmocnić konkurencyjność UE, rynek wewnętrzny i odporność Unii. Szczególnie ważne jest propagowanie transportu multimodalnego. Co więcej, kluczowa jest infrastruktura na przejściach granicznych umożliwiająca dostosowanie się do zmiany szerokości torów, a promy kolejowe są niezbędne, aby zapewnić ciągłość transportu kolejowego przez akweny morskie.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.6

2.4. Musimy skupić się na teraźniejszości i zachęcać do bardzo szybkiego wdrażania, zwłaszcza jeśli chodzi o wsparcie dla Ukrainy. Wyznaczone specjalne korytarze mobilności wojskowej są obiecującym pomysłem, ale nie obejmują wszystkich aspektów z ogólnej perspektywy podwójnego zastosowania.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.7

2.5. W niektórych państwach członkowskich istnieje prawodawstwo i struktura ubezpieczenia towarów, sprzętu i personelu podczas transportu w warunkach wojennych lub zbliżonych do wojennych, gdy komercyjna ochrona ubezpieczeniowa przestaje obowiązywać. W przypadku wykorzystania transportu w pierwszej kolejności do potrzeb wojskowych w czasie pokoju przedsiębiorstwa logistyczne i transportowe mogą dochodzić odszkodowania lub korzystać ze środków ochrony prawnej w związku z usługami, które w konsekwencji zostały ograniczone lub odwołane. Rozsądnym jest, aby państwa członkowskie zapewniły ochronę na podstawie prawa odpowiedzialności cywilnej - indywidualnie lub dwustronnie - co sprzyja mobilności wojskowej, nawet jeśli w czasie pokoju konieczne jest wyznaczenie specjalnego priorytetu.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.8

2.6. W transporcie drogowym utrzymuje się model biznesowy znany jako podmiot-skrzynka pocztowa. Wiąże się to z brakiem przejrzystości co do własności przedsiębiorstwa. Odnotowuje się przypadki, gdy przewoźnicy drogowi z państw trzecich prowadzą działalność na terytorium UE za pośrednictwem podmiotów-skrzynek pocztowych. Stanowi to zagrożenie dla bezpieczeństwa operacji i przewożonych ładunków.

Argument na poparcie zalecenia 1.9

2.7. Sektor transportu drogowego towarów ma szereg specyficznych cech. Ładunki wojskowe mają wysoką wartość. Poważnym problemem, jeśli chodzi o bezpieczeństwo ładunków, jest brak bezpiecznych parkingów w Europie. Warunki te doprowadzą do większego zmęczenia, braku dostępu do podstawowych udogodnień, pogorszenia warunków pracy i życia oraz braku bezpieczeństwa dla kierowców podczas okresów odpoczynku.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.10

2.8. Trwająca w Ukrainie wojna pokazuje, że poszanowanie prawa międzynarodowego i prawa wojennego jest niskie. Dlatego ważne jest, aby społeczeństwo obywatelskie wspierające mobilność wojskową otrzymało niezbędną ochronę i bezpieczeństwo oraz wsparcie w przypadku obrażeń, a na wypadek najgorszego scenariusza - ochronę pozostałych przy życiu członków rodziny. Dotyczy to również uczestników ze społeczeństwa obywatelskiego, którzy na przykład zapewniają żywność, opiekę zdrowotną i pielęgniarską.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.11

2.9. Mobilność wojskowa, w tym wsparcie państwa przyjmującego, będzie skuteczniejsza i lepiej zorganizowana, jeśli od samego początku zaangażowane będą podmioty cywilne i społeczeństwo obywatelskie. Dlatego partnerzy społeczni powinni być odpowiednio zaangażowani w planowanie, szkolenia, ćwiczenia, testy warunków skrajnych i ocenę od samego początku.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.12

2.10. Infrastruktura krytyczna stanowi podstawę europejskiego bezpieczeństwa, usług publicznych i odporności na sytuacje kryzysowe. Obecnie występują niedociągnięcia pod względem przejrzystości, struktur własności i kontroli oraz koordynacji krajowych mechanizmów monitorowania, które to problemy sprzyjają obchodzeniu przepisów, rozdrobnieniu odpowiedzialności i słabym punktom w zakresie bezpieczeństwa na rynku wewnętrznym. Te trudności można przezwyciężyć jedynie za pomocą silnych, zharmonizowanych i ściśle skoordynowanych krajowych mechanizmów monitorowania. Należy wspierać przełomowe czyste technologie mobilności będące rezultatem europejskich badań naukowych, ponieważ przynoszą korzyści w zastosowaniach zarówno wojskowych, jak i cywilnych.

Argumenty na poparcie zalecenia 1.16

2.11. Do transportu dużych ilości zasobów wojskowych w minimalnym czasie potrzeba znacznych, łatwo dostępnych zdolności. Na przykład do przemieszczenia lekkiej dywizji (15 000 żołnierzy i 7 500 pojazdów) pociągiem może być potrzebnych aż 200 pociągów, z których każdy będzie liczył do 42 wagonów, co odpowiada 8 400 wagonom z ładunkiem. W razie kryzysu rozmieszczenie wojsk na dużą skalę wymagałoby znacznych zdolności podwójnego zastosowania, które obecnie nie są łatwo dostępne do wykorzystania. Dlatego głównym celem puli solidarnościowej powinno być wspieranie uzupełniania floty za pośrednictwem specjalnych programów UE.

3.
PROPONOWANE ZMIANY DO WNIOSKU USTAWODAWCZEGO KOMISJI EUROPEJSKIEJ

Poprawka 1

Powiązana z zaleceniem 1.5

Rozdział II art. 21 ust. 7

Tekst zaproponowany przez Komisję EuropejskąPoprawka EKES-u
W przypadku gdy na mocy ust. 1 przyznano priorytetowy dostęp transportowi wojskowemu, innym użytkownikom transportu, na których sytuacja ta ma wpływ, nie przysługuje żadne odszkodowanie. Państwa członkowskie oraz właściciele, operatorzy i zarządcy infrastruktury lub, w zależności od przypadku, dostawcy powiązanych usług lub obiektów dokładają wszelkich racjonalnych starań, aby ograniczyć wpływ takiego priorytetowego dostępu, na przykład oferując alternatywne trasy, przydziały czasu na start lub lądowanie, usługi transportowe lub obiekty transportowe, stosownie do przypadku i w zależności od dostępności, oraz jak najszybciej informują o tym użytkowników transportu.W przypadku gdy na mocy ust. 1 przyznano priorytetowy dostęp transportowi wojskowemu, innym użytkownikom transportu, na których sytuacja ta ma wpływ, nie przysługuje żadne odszkodowanie. Państwa członkowskie oraz właściciele, operatorzy i zarządcy infrastruktury lub, w zależności od przypadku, dostawcy powiązanych usług lub obiektów dokładają wszelkich racjonalnych starań, aby ograniczyć wpływ takiego priorytetowego dostępu, na przykład oferując alternatywne trasy, przydziały czasu na start lub lądowanie, usługi transportowe lub obiekty transportowe, stosownie do przypadku i w zależności od dostępności, oraz jak najszybciej informują o tym użytkowników transportu. W przypadku przyznania takiego priorytetowego dostępu w czasie pokoju państwa członkowskie, w oparciu o prawo odpowiedzialności cywilnej i zgodnie z ubezpieczeniem, wypłacają odszkodowanie za szkody poniesione przez przewoźników.

Uzasadnienie

W warunkach pokoju nierozsądne jest, aby podmioty cywilne w pełni ponosiły ciężar finansowy takiego niezbędnego wyznaczania priorytetów. Związane z tym koszty powinny ponosić państwa członkowskie. W przeciwnym razie konkurencyjność i gotowość do pomocy zostaną niepotrzebnie osłabione.

Poprawka 2

Powiązana z zaleceniem 1.13

Rozdział III art. 33 ust. 3

Tekst zaproponowany przez Komisję EuropejskąPoprawka EKES-u
Oprócz infrastruktury strategicznej podwójnego zastosowania, o której mowa w ust. 1, państwa członkowskie uznają również niezbędną infrastrukturę wspierającą, w tym krytyczną dla transportu infrastrukturę energetyczną i komunikacyjną, spełniającą następujące kryteria za infrastrukturę strategiczną podwójnego zastosowania do celów niniejszego rozporządzenia:Oprócz infrastruktury strategicznej podwójnego zastosowania, o której mowa w ust. 1, państwa członkowskie uznają również niezbędną infrastrukturę wspierającą, w tym krytyczną dla transportu infrastrukturę energetyczną i komunikacyjną, spełniającą następujące kryteria za infrastrukturę strategiczną podwójnego zastosowania do celów niniejszego rozporządzenia:
a) infrastrukturę o strategicznej zdolności do wspierania operacji transportu wojskowego na dużą skalę;a) infrastrukturę o strategicznej zdolności do wspierania operacji transportu wojskowego na dużą skalę;
b) infrastrukturę, która wnosi lub wniosła strategiczny wkład w planowany lub dotychczasowy transport wojskowy;b) infrastrukturę, która wnosi lub wniosła strategiczny wkład w planowany lub dotychczasowy transport wojskowy;
c) infrastrukturę, która odgrywa strategiczną rolę w świadczeniu usług transportu towarów lub osób do państw członkowskich lub regionów podatnych na zagrożenia bezpieczeństwa;c) infrastrukturę, która odgrywa strategiczną rolę w świadczeniu usług transportu towarów lub osób do państw członkowskich lub regionów podatnych na zagrożenia bezpieczeństwa;
d) infrastrukturę, która dysponuje bardzo

specjalistycznymi usługami lub obiektami podwójnego zastosowania, które mają zasadnicze znaczenie dla transportu wojskowego, i dla której istnieje bardzo niewiele alternatyw w innym miejscu w tym samym państwie członkowskim lub wzdłuż tego samego korytarza mobilności wojskowej;

d) infrastrukturę, która dysponuje bardzo

specjalistycznymi usługami lub obiektami podwójnego zastosowania, które mają zasadnicze znaczenie dla transportu wojskowego, i dla której istnieje bardzo niewiele alternatyw w innym miejscu w tym samym państwie członkowskim lub wzdłuż tego samego korytarza mobilności wojskowej;

e) infrastrukturę, która odgrywa strategiczną rolę w przechowywaniu aktywów podwójnego zastosowania ułatwiających transport wojskowy wzdłuż korytarzy mobilności wojskowej.e) infrastrukturę, która odgrywa strategiczną rolę w przechowywaniu aktywów podwójnego zastosowania ułatwiających transport wojskowy wzdłuż korytarzy mobilności wojskowej;
f) innowacyjne technologie, które umożliwiają mobilność wojskową, a jednocześnie zmniejszają zapotrzebowanie na strategiczną infrastrukturę wspierającą.

Uzasadnienie

Innowacyjne technologie idące w parze z nowym projektem mogą zmniejszyć dużą zależność od infrastruktury wspierającej, a tym samym przyspieszyć i zabezpieczyć mobilność wojskową.

Poprawka 3

Powiązana z zaleceniem 1.16

Rozdział V art. 35 ust. 4

Tekst zaproponowany przez Komisję EuropejskąPoprawka EKES-u
Państwa członkowskie mogą dobrowolnie rejestrować swoje zdolności w puli solidarnościowej. W puli solidarnościowej rejestruje się zdolności nabyte lubPaństwa członkowskie mogą dobrowolnie rejestrować swoje zdolności w puli solidarnościowej. Należy dopilnować, aby nie miało to wpływu na usługi przewozu
zakontraktowane przez państwa członkowskie przy wsparciu finansowym z dowolnego finansowania unijnego.osób świadczone w ramach obowiązków użyteczności publicznej oraz aby nie dochodziło do zakłóceń na rynku między konkurentami. W puli solidarnościowej rejestruje się zdolności nowo nabyte lub zakontraktowane przez państwa członkowskie za pośrednictwem specjalnych unijnych programów lub instrumentów finansowych w celu łączenia zdolności podwójnego zastosowania.

Uzasadnienie

Musimy zadbać o to, by w zakres puli solidarnościowej nie wchodziły obowiązki użyteczności publicznej. Tak będzie można utrzymać sprawne funkcjonowanie cywilnych kolejowych przewozów osób. Powinniśmy też wprowadzić zabezpieczenia na konkurencyjnych rynkach, na których wszyscy operatorzy odczuwają takie same skutki. Ponadto obowiązkowej rejestracji powinny podlegać jedynie zdolności nowo nabyte za pośrednictwem specjalnych unijnych programów lub instrumentów finansowych w celu łączenia zdolności podwójnego zastosowania. W każdym razie z obowiązkowej rejestracji w puli solidarnościowej należy wyłączyć istniejący tabor zmodernizowany przy wsparciu finansowym UE.

Poprawka 4

powiązana z zaleceniem 1.7

Rozdział V art. 41 ust. 4

Tekst zaproponowany przez Komisję EuropejskąPoprawka EKES-u
Grupa ds. Transportu w ramach Mobilności Wojskowej może zapraszać do udziału w posiedzeniach w charakterze obserwatorów, w stosownych przypadkach, zgodnie ze swoim regulaminem wewnętrznym i z należytym poszanowaniem interesów Unii i jejpaństw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony, Ukrainę, Mołdawię i państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego.Grupa ds. Transportu w ramach Mobilności Wojskowej może zapraszać do udziału w posiedzeniach w charakterze obserwatorów, w stosownych przypadkach, zgodnie ze swoim regulaminem wewnętrznym i z należytym poszanowaniem interesów Unii i jej państw członkowskich w zakresie bezpieczeństwa i obrony, Ukrainę, Mołdawię i państwa Europejskiego Obszaru Gospodarczego. Ponadto współpracuje i konsultuje się, w stosownych przypadkach, z przedstawicielami unijnych partnerów gospodarczych i społecznych oraz podmiotów społeczeństwa obywatelskiego za pośrednictwem EKES-u, aby zapewnić efektywne wykorzystanie zasobów i wdrażanie w przypadku, gdy chodzi o udział społeczeństwa obywatelskiego, współpracę i rozwiązania podwójnego zastosowania. Każde państwo członkowskie odpowiednio uwzględnia współpracę między podmiotami prywatnymi i publicznymi na różnych szczeblach zgodnie z warunkami mającymi zastosowanie na jego terytorium.

Uzasadnienie

Wdrażanie będzie przebiegać sprawniej, jeśli partnerzy gospodarczy i społeczni oraz podmioty społeczeństwa obywatelskiego będą zaangażowani od samego początku.

Bruksela, dnia 18 marca 2026 r.

1Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/452 z dnia 19 marca 2019 r. ustanawiające ramy monitorowania bezpośrednich inwestycji zagranicznych w Unii (Dz.U. L 79 I z 21.3.2019, s. 1, ELI: http://data.europa.eu/eli/reg/2019/452/oj).
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2026.3240

Rodzaj:opinia
Tytuł:Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Wniosek dotyczący rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ustanowienia ram środków ułatwiających transport sprzętu i personelu wojskowego oraz towarów wojskowych w całej Unii (COM(2025) 847 final - 2025/0847 (COD))
Data aktu:2026-07-02
Data ogłoszenia:2026-07-02