Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Strategiczne podejście UE do Morza Czarnego: wymiar lokalny i regionalny
Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Strategiczne podejście UE do Morza Czarnego: wymiar lokalny i regionalny(C/2026/2601)
Dokument źródłowy: JOIN(2025) 135 final "Strategiczne podejście Unii Europejskiej do regionu Morza Czarnego" EUROPEJSKI KOMITET REGIONÓW (KR)
I. KONTEKST
1. Zwraca uwagę, że region Morza Czarnego ma zasadnicze znaczenie dla bezpieczeństwa, stabilności, konektywności i wzrostu UE oraz dla przystosowania się przez nią do zmiany klimatu.
2. Podkreśla, że ten region charakteryzuje się obecnie niestabilnością pod względem bezpieczeństwa, zakłóceniami w ruchu morskim oraz szkodami dla środowiska spowodowanymi wojną Rosji przeciwko Ukrainie.
3. Zaznacza, że Morza Czarnego nie należy postrzegać jako obszaru peryferyjnego, lecz jako strategiczny ośrodek o znaczeniu geopolitycznym, kluczowy szlak gospodarczy, łączący Europę z Kaukazem, Azją Środkową i wschodnią częścią basenu Morza Śródziemnego za pośrednictwem sieci transportowych i energetycznych oraz kabli cyfrowych.
4. Popiera kompleksową strategię UE na rzecz stabilnego i bezpiecznego regionu Morza Czarnego, która wzmacnia pozycję geopolityczną Europy, zabezpiecza szlaki morskie i pogłębia strategiczną konektywność z krajami Partnerstwa Wschodniego i sojusznikami NATO w regionie.
5. Podkreśla wagę wykorzystania synergii czarnomorskiej (2007 r.), ze szczególnym uwzględnieniem nadzoru morskiego, przeciwdziałania zagrożeniom hybrydowym oraz ochrony krytycznej infrastruktury energetycznej i transportowej.
6. Przyznaje, że w tym regionie występuje skomplikowany splot różnych możliwości i słabości, i docenia, że zostało to uwzględnione w podejściu strategicznym.
7. Zaznacza, że w podejściu strategicznym wskazano odpowiednio trzy powiązane ze sobą wymiary:
1) Bezpieczeństwo, stabilność i odporność - ochrona przestrzeni morskiej, infrastruktury i instytucji demokratycznych przed zagrożeniami wojskowymi i hybrydowymi.
2) Trwały wzrost gospodarczy i dobrobyt - wspieranie handlu, energetyki, transportu, współpracy badawczej i niebieskiej gospodarki jako kół zamachowych dobrobytu regionalnego i konkurencyjności UE.
3) Ochrona środowiska i odporność na zmianę klimatu - przeciwdziałanie zanieczyszczeniu, utracie różnorodności biologicznej i szybkiemu ocieplaniu się ekosystemu Morza Czarnego poprzez przystosowywanie się do zmiany klimatu, zarządzanie oparte na podstawach naukowych oraz budowanie odporności na szczeblu lokalnym.
8. Pochwala uwzględnienie w podejściu strategicznym infrastruktury podwójnego zastosowania i priorytetów w zakresie cyberobrony, podczas gdy słabość fizycznych i cyfrowych granic zewnętrznych nadal wymaga stałego i odpowiednio ukierunkowanego zaangażowania UE w nadzór, ochronę infrastruktury i cyberodporność.
9. Z aprobatą przyjmuje położenie w podejściu strategicznym nacisku na przystosowanie się do zmiany klimatu, gdyż Morze Czarne jest jednym z najszybciej ocieplających się mórz na świecie i doświadcza coraz większej utraty różnorodności biologicznej, eutrofizacji, nasilającej się erozji wybrzeży oraz narastającego ryzyka powodziowego. Niemniej podkreśla, że środkom na rzecz środowiska i klimatu muszą towarzyszyć sprawiedliwe społecznie mechanizmy transformacji pozwalające zapewnić, że nie wpłyną one w nieproporcjonalnym stopniu na gospodarstwa domowe znajdujące się w trudnej sytuacji, małe gminy i społeczności wiejskie.
II. ZASADY PRZEWODNIE
10. Podkreśla znaczenie władz lokalnych i regionalnych dla stosowania podejścia strategicznego oraz zaznacza, że podejście oparte na wielopoziomowym sprawowaniu rządów jest dobrą podstawą do długofalowej strategii. Zaleca zawarcie w dokumencie jednoznacznego odniesienia do roli gmin i regionów w kierowaniu podejściem strategicznym i jego realizacji.
11. Zachęca do stosowania zasad pomocniczości i proporcjonalności, decentralizacji i wielopoziomowego sprawowania rządów, z uwzględnieniem roli władz lokalnych i regionalnych w planowaniu, kształtowaniu polityki, dostępie do finansowania oraz mechanizmach zarządzania, przy czym Komisja Europejska powinna pozostać odpowiedzialna za zapewnianie skuteczności i przejrzystości tych działań.
12. Odnotowuje, że odporność regionu w zakresie ograniczania szkodliwego wpływu zewnętrznego, zwłaszcza dezinformacji oraz zagranicznych manipulacji informacjami i ingerencji w informacje (FIMI), będzie zależna od ścisłego nadzoru i koordynacji międzyinstytucjonalnej na szczeblu europejskim, krajowym, regionalnym i lokalnym.
III. ZALECENIA POLITYCZNE
Zalecenia ogólne
13. Popiera podejście strategiczne i zaleca jego przekształcenie w pełnoprawną strategię UE na rzecz regionu Morza Czarnego, która będzie obejmować klarowne cele, wymierne wskaźniki oraz ścisłą współpracą z sąsiadami UE z myślą o realizacji wspólnych celów, na przykład poprzez wykorzystanie projektów współpracy transgranicznej.
14. Zaleca nieustanne angażowanie wszystkich odpowiednich zainteresowanych stron - zwłaszcza władz lokalnych i regionalnych - we wdrażanie podejścia strategicznego. Podkreśla szczególnie rolę Europejskiego Komitetu Regionów (KR) i jego ugruntowanych formuł wielostronnej i dwustronnej współpracy z władzami lokalnymi i regionalnymi krajów Partnerstwa Wschodniego - Konferencji Władz Lokalnych i Regionalnych Partnerstwa Wschodniego (CORLEAP) oraz grup roboczych KR-u ds. stosunków z Ukrainą i Republiką Mołdawii.
15. Wzywa Komisję Europejską do opracowania wymiernych kluczowych wskaźników skuteczności działania (KPI) w celu monitorowania postępów w tworzeniu tych warunków. Podkreśla, że pilnie potrzebne jest kreowanie spójnej polityki UE, w której basen Morza Czarnego nie będzie traktowany jako region peryferyjny, lecz jako strategiczny trzon interesów geopolitycznych, gospodarczych i środowiskowych Unii. Na tę politykę należałoby przeznaczyć pełną pulę środków finansowych.
16. Zwraca uwagę, że ten region podlega nadal długofalowym i strategicznym wrogim wpływom zagranicznym - poprzez zależność energetyczną, niejasne sieci biznesowe oraz naciski polityczne za pośrednictwem rosyjskiego Kościoła prawosławnego oraz rosyjskojęzycznych i będących własnością Rosji mediów i sieci społecznościowych. Zaleca wprowadzenie środków zapewniających przejrzystość działalności biznesowej oraz zwłaszcza - własności mediów i zarządzania nimi.
17. Zaznacza, że region jest coraz bardziej narażony na zagrożenia hybrydowe, w tym cyberataki, incydenty morskie, ingerencję w procesy demokratyczne, przestępczość zorganizowaną, nielegalny handel, dezinformację oraz zagraniczne manipulacje informacjami i ingerencje w informacje. Zaleca wzmocnienie roli władz regionalnych i lokalnych w nauczaniu umiejętności korzystania z mediów, w tworzeniu ram wymiany informacji oraz w budowaniu odporności.
18. Odnotowuje, że podejście strategiczne musi być powiązane z istniejącymi ramami UE, szczególnie z Partnerstwem Wschodnim - w tym z CORLEAP-em jako jego aspektem lokalnym i regionalnym, by ułatwiać partnerstwo między portami a miastami oraz budowanie zdolności gmin z myślą o wspieraniu regionalnego bezpieczeństwa i odporności regionalnej - a także ze strategią UE w zakresie bezpieczeństwa morskiego, ze strategią UE w sprawie portów, z inicjatywą Global Gateway oraz z misją UE w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu.
19. Apeluje, by UE zapewniała duże wsparcie polityczne, finansowe i związane z bezpieczeństwem w celu przekucia podejścia strategicznego w działanie, w tym finansowanie infrastruktury przybrzeżnej, projektów w zakresie odporności, współpracy naukowej i środków ochrony ludności. Zaleca jasne mechanizmy współfinansowania krajowego i lokalnego oraz okresowej sprawozdawczości władz regionalnych na temat wyników sporządzanej w ramach polityki spójności.
20. Zaleca utworzenie stałego mechanizmu zarządzania i monitorowania - obejmującego coroczne posiedzenia ministerialne, regularne regionalne fora zainteresowanych stron oraz system wskaźników postępu koordynowany przez ESDZ i Komisję Europejską.
21. Uważa, że aktywne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych jest niezbędne, i zaleca wykorzystanie dorocznego posiedzenia CORLEAP-u w Mołdawii (w 2026 r.) do omówienia znaczenia strategii dla regionu Morza Czarnego oraz jej wpływu na tamtejsze władze lokalne i regionalne.
Zalecenia szczegółowe
Bezpieczeństwo, odporność i współpraca
22. Zauważa potrzebę wzmocnienia zdolności władz lokalnych i regionalnych do zwiększania przejrzystości, zaostrzenia walki z korupcją, rozwijania cyfryzacji oraz pogłębiania współpracy ze społeczeństwem obywatelskim, zwłaszcza w krajach kandydujących do UE. Zaleca przyjęcie kryteriów monitorowania na szczeblu niższym niż krajowy zgodnie z europejskim mechanizmem praworządności oraz z ramami akcesyjnymi i przedakcesyjnymi dla krajów kandydujących.
23. Podkreśla, że napięcia geopolityczne w regionie Morza Czarnego wystawiają go na różne rodzaje cyberataków - od ataków na infrastrukturę morską i systemy nawigacji po zagrożenia wewnętrzne. Zaleca objęcie basenu Morza Czarnego inicjatywą na rzecz cybersolidarności UE, łączącą systemy wczesnego ostrzegania, szkolenia dla władz miejskich i portowych oraz koordynację reagowania na incydenty transgraniczne. Opowiada się za uwypukleniem związku ze strategią UE w zakresie cyberbezpieczeństwa na cyfrową dekadę oraz z postanowieniami dotyczącymi odporności infrastruktury.
24. Wzywa do wzmocnienia standardów przejrzystości dla przedsiębiorstw i organizacji działających w regionie, z pełnym poszanowaniem praw podstawowych UE i przepisów dotyczących ochrony danych, tak aby zapewnić odpowiedzialność i ograniczyć nieprzejrzyste korzystanie z sieci wpływu. Podkreśla, że wszelkie wymogi związane z przejrzystością muszą mieć niedyskryminacyjny charakter, a także muszą być proporcjonalne i możliwe do zastosowania we wszystkich sektorach, przy jednoczesnym zachowaniu roli społeczeństwa obywatelskiego i wspólnot religijnych.
25. Zaleca, by - tam, gdzie to stosowne - w miastach przybrzeżnych UE rozmieszczono skoordynowane systemy monitorowania satelitarnego i dronowego oraz monitorowania dna morskiego za pośrednictwem Europejskiej Agencji Bezpieczeństwa Morskiego (EMSA) i innych organów UE w celu zwiększenia przejrzystości, monitoringu środowiska oraz bezpieczeństwa morskiego.
26. Apeluje, by wszystkie główne porty na Morzu Czarnym poddawane były systematycznej kontroli pod kątem struktur własnościowych, przepływów ładunków i przejrzystości zarządzania prowadzonej w koordynacji z odpowiednimi organami UE i partnerami międzynarodowymi. Zaleca wprowadzenie wymogu dotyczącego corocznych audytów bezpieczeństwa portów, skuteczniejszego ujawniania beneficjentów rzeczywistych oraz ogólnounijnego dostosowania się do rozporządzenia UE w sprawie portów w celu włączenia zarządzania infrastrukturą przybrzeżną w ramy dotyczące Morza Czarnego.
27. Odnotowuje, że władze lokalne i regionalne mogą być podatne na zagrożenia hybrydowe, gdy stają się celem ataków dotyczących konkretnych problemów regionalnych. Wnosi, by gminy nadbrzeżne i organy administracji regionalnej otrzymywały ukierunkowane wsparcie w walce z FIMI za pośrednictwem specjalnych programów budowania zdolności, szkoleń i sieci wymiany. Zaleca poprawę weryfikacji informacji na szczeblu lokalnym, umiejętności korzystania z mediów i środków budujących odporność społeczności.
28. Przypomina, że region Dunaju jest niezbędny pod względem strategicznym dla bezpieczeństwa i odporności szerzej pojętego basenu Morza Czarnego, ponieważ stanowi krytyczny korytarz łączący Europę Środkową z państwami położonymi nad Morzem Czarnym, i zaleca pełne zaangażowanie władz lokalnych i regionalnych w tym zakresie.
29. Z zadowoleniem przyjmuje wniosek dotyczący Czarnomorskiego Centrum Bezpieczeństwa Morskiego i zaleca, aby opierało się ono na istniejących agencjach i instrumentach UE, przy jednoczesnym zapewnieniu odpowiedniej koordynacji z NATO i odnośnymi partnerami regionalnymi, tak aby wzmocnić orientację w obszarze morskim, ochronę infrastruktury i odporność.
Bezpieczeństwo energetyczne
30. Przypomina, że odejście od powiązanych z Rosją łańcuchów dostaw energii musi iść w parze z przejrzystymi i szybkimi inwestycjami w odnawialne źródła energii, integrację sieci oraz magazynowanie energii, aby wykluczyć pośrednią kontrolę nad infrastrukturą krytyczną, oraz musi spełniać wymogi dyrektywy w sprawie energii odnawialnej (RED III), Europejskiego Zielonego Ładu oraz europejskiego strategicznego planu w dziedzinie technologii energetycznych (planu EPSTE).
31. Apeluje o środki zachęcające do wykorzystywania dużego potencjału lądowej i morskiej energii wiatrowej w regionie Morza Czarnego.
32. Zaleca stosowanie najlepszej dostępnej wiedzy naukowej i środków łagodzących, w tym planowania przestrzennego wykluczającego strefy wysokiego ryzyka migracji ptaków, mechanizmów sezonowego wyłączania, technologii monitorowania w czasie rzeczywistym oraz podejścia opartego na zarządzaniu adaptacyjnym, w ścisłej współpracy z instytucjami naukowymi i organizacjami ochrony przyrody. Celem jest zminimalizowanie wpływu na ptaki migrujące, nietoperze i różnorodność biologiczną mórz.
33. Podkreśla znaczenie rozwoju transgranicznej sieci energetycznej dla wzmocnienia długoterminowego bezpieczeństwa energetycznego, konkurencyjności oraz odporności regionu. Trzeba prowadzić odpowiednie konsultacje z władzami lokalnymi i regionalnymi w sprawie takich projektów, w tym planowanych podmorskich połączeń linii wysokiego napięcia prądu stałego (HVDC) przez Morze Czarne łączących Azerbejdżan, Gruzję, Bułgarię, Rumunię i Węgry.
34. Podkreśla, że należy wspierać wysiłki miast i gmin na rzecz rozpowszechnienia pojazdów elektrycznych i hybrydowych w transporcie publicznym, logistyce miejskiej, flotach dostawczych, taksówkach i innych usługach mobilności na krótkich dystansach.
35. Przypomina, że bezpieczeństwo energetyczne regionu Morza Czarnego zależy nie tylko od dywersyfikacji dostaw i rozwoju wytwarzania energii ze źródeł odnawialnych, lecz również od niezwłocznego położenia dużego nacisku na efektywność energetyczną. Zaleca, by systematycznie i intensywnie wspierano starania władz lokalnych i regionalnych na rzecz pomocy lokalnym instytucjom, przedsiębiorstwom i gospodarstwom domowym w zwiększaniu efektywności energetycznej budynków i instalacji, zmniejszaniu zapotrzebowania, obniżaniu rachunków za energię oraz wzmacnianiu odporności energetycznej w całym regionie Morza Czarnego.
36. Wzywa do dostosowania inwestycji w tym obszarze, w tym inwestycji w infrastrukturę podwójnego zastosowania, do wysiłków na rzecz wzmocnienia wschodniej flanki Europy, a także do planowania ich w koordynacji z państwami UE wzdłuż korytarzy kolejowych i logistycznych północ-południe łączących Morze Czarne z regionami Morza Bałtyckiego, Morza Egejskiego, Morza Adriatyckiego i Dunaju.
Transport i rozwój gospodarczy
37. Popiera rozwój korytarzy kolejowych i logistycznych północ-południe łączących Morze Czarne z regionami Morza Bałtyckiego, Morza Egejskiego, Adriatyku i Dunaju, gdyż są to strategiczne atuty z punktu widzenia bezpieczeństwa, obronności, konektywności, a także przyczyniają się do synergii między miastami przybrzeżnymi w tych regionach dzięki regularnej wymianie oraz platformom koordynacji.
38. Wzywa do wsparcia inicjatywy na rzecz czarnomorskiego korytarza wiatrowego, aby powiązać i zintegrować potencjał regionu w zakresie lądowej i morskiej energii wiatrowej za pośrednictwem infrastruktury sieciowej, magazynowania i połączeń wzajemnych. Należy jednocześnie zagwarantować, że rozwój energii ze źródeł odnawialnych nie będzie odbywał się kosztem ochrony różnorodności biologicznej, w szczególności wzdłuż wrażliwych ekosystemów przybrzeżnych i morskich oraz głównych szlaków migracyjnych ptaków w regionie Morza Czarnego.
39. Zaznacza, że należy zapewnić ochronę i dywersyfikację źródeł utrzymania społeczności zajmujących się rybołówstwem łodziowym za pomocą programów współzarządzania, funduszy morskich UE oraz projektów zrównoważonej akwakultury. Zaleca położenie nacisku na powiązanie tego środka z Europejskim Funduszem Morskim, Rybackim i Akwakultury (EFMRA) oraz ze strategią na rzecz niebieskiej gospodarki.
40. Popiera wprowadzenie ścisłego egzekwowania przepisów dotyczących połowów włokami dennymi, które unicestwiają różnorodność biologiczną i dziedzictwo archeologiczne oraz uwalniają składowany węgiel z osadów dna morskiego. Zaleca propagowanie technologii połowowych o niewielkim wpływie na środowisko i wyznaczenie chronionych obszarów wolnych od włoków, a także uwzględnienie odniesień do dyrektywy ramowej w sprawie strategii morskiej i do oenzetowskiej dekady nauki o oceanach na rzecz zrównoważonego rozwoju.
41. Wzywa do utworzenia regionalnych klastrów badawczych w dziedzinie nauk o morzu, rybołówstwa, wpływu wojny na klimat i renaturalizacji we współpracy z usługą programu Copernicus w zakresie monitorowania środowiska morskiego, z europejską siecią informacji i obserwacji środowiska morskiego (EMODNET) oraz z siecią CONNECT na Morzu Czarnym. Podkreśla również rolę programu "Horyzont Europa" jako instrumentu finansowania.
42. Apeluje o dalsze promowanie ekoturystyki chroniącej siedliska i krajobrazy kulturowe zgodnie ze strategią UE na rzecz zrównoważonej niebieskiej gospodarki. Zaleca, by zgodnie z celami polityki UE uwzględniono ustrukturyzowane inicjatywy na rzecz wyznaczenia czarnomorskich gmin nadbrzeżnych na "projekty przewodnie w zakresie niebieskiej gospodarki".
43. Wzywa do dalszego wspierania wspólnych projektów w dziedzinie sztuki, edukacji i archeologii podwodnej w taki sposób, by zachować wspólne dziedzictwo oraz przysłużyć się porozumieniu transgranicznemu. Zaleca podkreślenie związku ze Znakiem Dziedzictwa Europejskiego oraz z wymiarem kulturowym Partnerstwa Wschodniego.
44. Apeluje o tworzenie zielonych korytarzy łączących społeczności położone nad Morzem Czarnym, obejmujących odbudowę różnorodności biologicznej, szlaki kulturowe, sport i ekoturystykę, aby przyczynić się do zrównoważonej mobilności, spójności społecznej oraz budowania marki regionalnej. Zaleca powiązanie z unijną strategią na rzecz bioróżnorodności 2030 oraz z siecią kolejową i drogową TEN-T.
45. Wzywa do rozbudowy zielonych korytarzy transportowych i włączenia regionu Morza Czarnego do sieci TEN-T poprzez zelektryfikowaną sieć kolejową, infrastrukturę dla pojazdów elektrycznych oraz czyste porty. Zaleca podkreślenie potrzeby koordynacji z dyrektywą w sprawie rozwoju infrastruktury paliw alternatywnych (AFID) i narzędziami finansowania takimi jak instrument "Łącząc Europę" oraz strategia Global Gateway.
46. Zachęca do rozwijania partnerstw publiczno-prywatnych między gminami, organizacjami rybackimi i podmiotami gospodarującymi odpadami w celu promowania rozwiązań w zakresie gospodarki o obiegu zamkniętym, w tym recyklingu i ponownego wykorzystania narzędzi połowowych, tworzyw sztucznych i metali zbieranych ze środowiska morskiego.
47. Zachęca do rozwijania partnerstw transgranicznych między portami rybackimi a społecznościami rybackimi w regionie Morza Czarnego, w szczególności między Bułgarią a Rumunią, aby ułatwić praktyczną współpracę, w tym wyładunek połowów, wspólne inicjatywy w zakresie zarządzania odpadami morskimi i wymianę najlepszych praktyk, a tym samym wzmocnić konektywność w regionie, odporność gospodarczą i ochronę środowiska.
Ochrona środowiska i działania w dziedzinie klimatu
48. Domaga się, by w koordynacji z misją UE w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu opracowano kompleksowe ramy przystosowania się do zmiany klimatu uwzględniające erozję obszarów przybrzeżnych, ochronę wydm, systemy wody słonawej oraz powodzie powodowane przez rzeki. Z zadowoleniem przyjmuje włączenie do strategii środków w zakresie odporności na zmianę klimatu oraz zaleca uwzględnienie zgodności ze strategią UE w zakresie przystosowania się do zmiany klimatu.
49. Rekomenduje uznanie wydm oraz przybrzeżnych terenów podmokłych za krytyczne naturalne zabezpieczenia oraz obszary o wysokiej bioróżnorodności, a także zaleca rozwinięcie programów odbudowy na wybrzeżu Bułgarii, Rumunii i Ukrainy.
50. Wzywa do ustanowienia czarnomorskiej sieci nauk o morzu skupiającej się na zdrowiu ekosystemów, rybołówstwie, zanieczyszczeniu oraz monitoringu środowiska po wojnie.
51. Apeluje o większe wsparcie dla inicjatyw badań metodą obywatelską oraz dla kampanii na rzecz znajomości zagadnień środowiskowych w społecznościach nadbrzeżnych, a także o wyasygnowanie funduszy na budowanie zdolności dla władz lokalnych zgodnie z celami polityki UE.
52. Podkreśla, że przybrzeżne tereny podmokłe, laguny i systemy wydmowe wzdłuż wybrzeża Morza Czarnego są krytycznymi siedliskami ptaków wędrownych i niezbędnymi naturalnymi buforami przed skutkami zmiany klimatu, erozją i powodziami, w związku z czym powinny być traktowane priorytetowo w ramach programu ochrony środowiska morskiego w regionie Morza Czarnego.
53. Zaznacza, że strategiczne zaangażowanie UE w regionie Morza Czarnego powinno zmierzać do osiągnięcia celów w zakresie bezpieczeństwa, transformacji energetycznej i rozwoju gospodarczego w sposób w pełni spójny z ochroną różnorodności biologicznej, międzynarodowymi zobowiązaniami w zakresie ochrony środowiska oraz podejmowaniem decyzji w oparciu o wiedzę naukową, zapewniając tym samym długoterminową zrównoważoność i legitymację publiczną.
54. Uznaje rybaków za kluczowych partnerów w ochronie środowiska morskiego ze względu na ich wyjątkową wiedzę i długoletnie obserwacje ekosystemów morskich oraz wzywa do ich systematycznego zaangażowania w monitorowanie środowiska morskiego, gromadzenie danych i identyfikację obszarów dotkniętych zanieczyszczeniem morza.
55. Wzywa władze lokalne i regionalne, aby przy wsparciu UE ustanowiły systemy zbierania, tymczasowego składowania, transportu, recyklingu i odzysku odpadów morskich wydobytych przez rybaków, w tym poprzez instalację odpowiednich obiektów w portach rybackich i opracowanie specjalnych programów komunalnych lub regionalnych.
56. Apeluje do władz lokalnych i regionalnych o rozwijanie portów rybackich jako infrastruktury strategicznej. Trzeba zapewnić bezpieczny, długoterminowy i przewidywalny dostęp dla statków rybackich, a jednocześnie wspierać przechodzenie na zrównoważone środowiskowo i ekologiczne normy portowe, w tym w zakresie efektywności energetycznej, wykorzystania czystej energii oraz racjonalnego ekologicznie gospodarowania odpadami i ściekami.
57. Apeluje o rozszerzenie chronionych obszarów morskich i odbudowę przybrzeżnych terenów podmokłych, w tym o ścisłe ograniczenia dotyczące pogłębiania, połowów włokami dennymi i nieuregulowanej zabudowy wybrzeży. Popiera ustanowienie specjalnego programu ochrony środowiska morskiego w regionie Morza Czarnego zgodnie z unijnym prawem o odbudowie zasobów przyrodniczych w celu zajęcia się szczególnymi zagrożeniami ekologicznymi w basenie Morza Czarnego.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.2601 |
| Rodzaj: | opinia |
| Tytuł: | Opinia Europejskiego Komitetu Regionów - Strategiczne podejście UE do Morza Czarnego: wymiar lokalny i regionalny |
| Data aktu: | 2026-05-20 |
| Data ogłoszenia: | 2026-05-20 |