Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (D110123/02 - 2025/2958(RSP))
P10_TA(2025)0327Genetycznie zmodyfikowana kukurydza NK603
(C/2026/2150)
(Dz.U.UE C z dnia 6 maja 2026 r.)
Parlament Europejski,
- uwzględniając projekt decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (D110123/02),
- uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003 z dnia 22 września 2003 r. w sprawie genetycznie zmodyfikowanej żywności i paszy 1 , w szczególności jego art. 11 ust. 3 i art. 22 ust. 3,
- uwzględniając fakt, że Stały Komitet ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz, o którym mowa w art. 35 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, nie wydał opinii w wyniku głosowania 14 października 2025 r., oraz że Komitet Odwoławczy również nie wydał opinii w wyniku głosowania 28 listopada 2025 r.,
- uwzględniając art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję 2 ,
- uwzględniając opinię Europejskiego Urzędu ds. Bezpieczeństwa Żywności (EFSA) z dnia 22 maja 2025 r., opublikowaną 20 czerwca 2025 r. 3 ,
- uwzględniając swoje wcześniejsze rezolucje zawierające sprzeciw wobec zatwierdzania organizmów zmodyfikowanych genetycznie (GMO) 4 ,
- uwzględniając art. 115 ust. 2 i 3 Regulaminu,
- uwzględniając projekt rezolucji Komisji Ochrony Środowiska Naturalnego, Klimatu i Bezpieczeństwa Żywności,
A. mając na uwadze, że decyzją wykonawczą Komisji (UE) 2015/684 5 zezwolono na wprowadzenie do obrotu żywności i paszy zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych ("kukurydza zmodyfikowana genetycznie"); zezwolenie obejmuje również wprowadzenie do obrotu produktów innych niż żywność i pasza, zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603 lub składających się z niej, do takich samych zastosowań jak każda inna kukurydza, z wyjątkiem uprawy;
B. mając na uwadze, że 11 marca 2024 r. przedsiębiorstwo Bayer Agriculture B.V., z siedzibą w Belgii, zwróciło się do Komisji w imieniu Bayer CropScience LP z siedzibą w Stanach Zjednoczonych, zgodnie z art. 11 i 23 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003, z wnioskiem o odnowienie tego zezwolenia;
C. mając na uwadze, że w dniu 20 czerwca 2025 r. EFSA - zgodnie z art. 6 i 18 rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 - wydała pozytywną opinię naukową na temat genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy, w której stwierdziła, że wniosek o odnowienie nie zawiera dowodów na nowe zagrożenia, zmodyfikowaną ekspozycję lub wątpliwości naukowe, które mogłyby zmienić wnioski z pierwotnej oceny ryzyka dotyczącej zmodyfikowanej genetycznie kukurydzy, przyjętej przez EFSA w 2009 r. 6 ; mając na uwadze, że w opiniach tych nie odniesiono się do szerzej pojętych skutków środowiskowych, społeczno-gospodarczych i skumulowanych, które zdaniem EFSA nie wchodzą w zakres jej kompetencji;
D. mając na uwadze, że genetycznie zmodyfikowana kukurydza została opracowana w celu nadania jej tolerancji na glifosat;
E. mając na uwadze, że oceny ryzyka przeprowadzone przez EFSA nie obejmowały długoterminowych badań toksykologicznych ani szczegółowej analizy skutków skumulowanych i skojarzonych, w tym potencjalnych interakcji z pozostałościami pestycydów powszechnie stosowanych w uprawie kukurydzy;
F. mając na uwadze, że zdecydowana większość roślin uprawnych zmodyfikowanych genetycznie, w tym genetycznie zmodyfikowana kukurydza, została zmodyfikowana genetycznie, aby uzyskać tolerancję na co najmniej jeden herbicyd uzupełniający spośród herbicydów, które mogą być stosowane w trakcie całego cyklu uprawy roślin zmodyfikowanych genetycznie bez powodowania zamierania upraw, jak miałoby to miejsce w przypadku upraw nietolerujących herbicydów; mając na uwadze, że według licznych badań uprawa genetycznie zmodyfikowanych roślin tolerujących herbicydy prowadzi do większego zużycia herbicydów uzupełniających, co w dużej mierze spowodowane jest pojawieniem się chwastów odpornych na herbicydy 7 ;
G. mając na uwadze, że genetycznie zmodyfikowane uprawy odporne na herbicydy zmuszają rolników do stosowania systemu zwalczania chwastów, który jest w dużej mierze lub całkowicie uzależniony od herbicydów, ponieważ wyższa cena nasion zmodyfikowanych genetycznie ma uzasadnienie tylko wtedy, gdy rolnicy kupujący takie nasiona rozpylają również herbicydy uzupełniające; mając na uwadze, że zwiększone uzależnienie od herbicydów uzupełniających w gospodarstwach, w których prowadzi się uprawy genetycznie zmodyfikowanej kukurydzy, przyspiesza pojawianie się i rozprzestrzenianie chwastów odpornych na te herbicydy, co sprawia, że konieczne staje się coraz szersze stosowanie herbicydów, czyli prowadzi do powstania błędnego koła; mając na uwadze, że nadmierne uzależnienie od herbicydów będzie mieć negatywne skutki, takie jak pogorszenie zdrowia gleby, jakości wody oraz różnorodności biologicznej na powierzchni ziemi i pod ziemią, a także zwiększy ekspozycję ludzi i zwierząt na herbicydy, potencjalnie również w związku z większymi pozostałościami herbicydów w żywności i paszy 8 ;
H. mając na uwadze, że utrzymują się poważne wątpliwości co do rakotwórczości glifosatu; mając na uwadze, że EFSA w listopadzie 2015 r. stwierdziła, iż jest mało prawdopodobne, aby glifosat był rakotwórczy, a Europejska Agencja Chemikaliów uznała w marcu 2017 r., że nie ma podstaw, by zaliczyć go do substancji rakotwórczych; mając na uwadze, że z kolei Międzynarodowa Agencja Badań nad Rakiem - wyspecjalizowana agencja Światowej Organizacji Zdrowia ds. badań nad rakiem - w 2015 r. zaliczyła glifosat do substancji prawdopodobnie rakotwórczych dla ludzi; mając na uwadze, że szereg najnowszych recenzowanych badań naukowych potwierdza możliwe działanie rakotwórcze glifosatu 9 ;
I. mając na uwadze, że ryzyko przepływu genów z kukurydzy do dzikich gatunków spokrewnionych, w tym teosinte w Hiszpanii i Francji, stwarza obawy dotyczące trwałości transgenu i skutków środowiskowych;
J. mając na uwadze, że nadal w niewystarczającym stopniu zagwarantowane jest niezależne monitorowanie i nadzór nad potencjalnym niekorzystnym wpływem na różnorodność biologiczną, zdrowie gleby, owady zapylające i organizmy niebędące przedmiotem zwalczania;
K. mając na uwadze, że w przypadku braku pewności naukowej należy postępować zgodnie z zasadą ostrożności zapisaną w art. 191 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej;
L. mając na uwadze, że zgodnie z rozporządzeniem (WE) nr 1829/2003 genetycznie zmodyfikowana żywność i pasza nie mogą mieć negatywnego wpływu na zdrowie ludzi, zdrowie zwierząt ani na środowisko;
M. mając na uwadze, że odnowienie w Unii zezwolenia na genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę nie byłoby spójne z międzynarodowymi zobowiązaniami w zakresie ograniczenia stosowania pestycydów 10 , zważywszy na zwiększone narażenie ludzi, zwierząt i środowiska na glifosat, dikambę i glufosynat w krajach, w których uprawia się genetycznie zmodyfikowane rośliny odporne na tego rodzaju herbicydy, a także związane z tym efekty zdrowotne, które mogą być poważne;
N. mając na uwadze, że decyzja wykonawcza Komisji nadal umożliwiałaby przywóz do Unii produktów, które nie spełniają norm przestrzeganych przez unijnych rolników, stawiając ich w niekorzystnej sytuacji konkurencyjnej;
O. mając na uwadze, że we wnioskach ze strategicznego dialogu na temat przyszłości rolnictwa w UE 11 wzywa się Komisję do ponownego ocenienia podejścia do kwestii wprowadzenia do obrotu produktów rolno-spożywczych w imporcie i eksporcie, z uwzględnieniem wyzwania, jakie stanowią rozbieżne standardy Unii i jej partnerów handlowych; mając na uwadze, że sprawiedliwsze stosunki handlowe na poziomie globalnym spójne z celami na rzecz zdrowego środowiska były jednym z głównych postulatów rolników podczas demonstracji w latach 2023 i 2024;
P. mając na uwadze, że Parlament wielokrotnie podkreślał, iż Komisja nie powinna zatwierdzać organizmów zmodyfikowanych genetycznie w przypadkach, gdy państwa członkowskie nie osiągnęły większości kwalifikowanej w Stałym Komitecie ds. Roślin, Zwierząt, Żywności i Pasz lub w komitecie odwoławczym, aby tym samym zaradzić utrzymującemu się deficytowi demokratycznemu;
Q. mając na uwadze, że Komisja nadal wydaje zezwolenia na GMO, mimo że sama stwierdziła niedemokratyczność tego procesu, a także mimo braku poparcia ze strony państw członkowskich i mimo sprzeciwów Parlamentu;
R. mając na uwadze, że podejście "Jedno zdrowie" wymaga uwzględnienia współzależności między zdrowiem ludzi, zwierząt i roślin oraz stanem środowiska, kiedy ocenia się długoterminową zrównoważoność i bezpieczeństwo organizmów zmodyfikowanych genetycznie;
1. uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (WE) nr 1829/2003;
2. uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji jest niespójny z prawem Unii, ponieważ nie odpowiada celowi rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 zakładającemu - zgodnie z zasadami ogólnymi określonymi w rozporządzeniu Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 178/2002 12 - stworzenie podstawy do zapewnienia wysokiego poziomu ochrony życia i zdrowia ludzkiego, zdrowia i dobrostanu zwierząt, środowiska naturalnego oraz interesów konsumentów w związku z genetycznie zmodyfikowaną żywnością i paszą, przy jednoczesnym zagwarantowaniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego;
3. wzywa Komisję do wycofania decyzji wykonawczej;
4. wzywa Komisję, aby zgodnie z podejściem "Jedno zdrowie" nie odnawiała zezwolenia na genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę ze względu na brak wystarczających dowodów odnośnie do długofalowych skutków dla różnorodności biologicznej, bezpieczeństwa żywności, źródeł utrzymania rolników oraz zdrowia zwierząt;
5. wzywa Komisję do niezwłocznego przedłożenia wniosku ustawodawczego w celu zreformowania procedury decyzyjnej dotyczącej organizmów zmodyfikowanych genetycznie, aby zareagować na nieustanne zastrzeżenia Parlamentu i brak poparcia państw członkowskich w postaci większości kwalifikowanej;
6. podkreśla w związku z tym, że zezwalanie na przywóz jako żywności lub paszy jakichkolwiek roślin zmodyfikowanych genetycznie, którym nadano tolerancję na herbicydy zakazane w Unii - takie jak glufosynat - jest niezgodne z międzynarodowymi zobowiązaniami Unii wynikającymi m.in. z Konwencji ONZ o różnorodności biologicznej i celów zrównoważonego rozwoju ONZ, w tym z globalnymi ramami różnorodności biologicznej z Kunmingu/Montrealu, a także tworzy nierówne warunki działania dla unijnych rolników;
7. zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 26 listopada 2024 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2024/2618 zezwalającej na wprowadzenie do obrotu, na podstawie rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DP202216, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C, C/2025/1803, 4.4.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/1803/oj),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 26 listopada 2024 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę MON 94804, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C, C/2025/1804, 4.4.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/1804/oj),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 12 lutego 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DP910521, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C, C/2025/2246, 29.4.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/2246/oj),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 12 lutego 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę MON 95275, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (Dz.U. C, C/2025/2247, 29.4.2025, ELI: http://data.europa.eu/eli/C/2025/2247/oj),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 maja 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003 produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87705 x MON 87708 x MON 89788, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0106),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 8 października 2025 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji (UE) 2025/1898 z dnia 22 września 2025 r. zezwalającej na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DP51291, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0222),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji zezwalającej na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę DAS1131, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0288),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną bawełnę MON 88913 (MON-88913-8), składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0289),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowany rzepak MON 88302, składających się z niego lub z niego wyprodukowanych (P10_TA(2025)0290),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na mocy rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1829/2003, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną soję MON 87708, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0291),
- rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 25 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę MON 87427, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (P10_TA(2025)0292),
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.2150 |
| Rodzaj: | rezolucja |
| Tytuł: | Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 16 grudnia 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji dotyczącej odnowienia zezwolenia na wprowadzenie do obrotu, na podstawie rozporządzenia (WE) nr 1829/2003 Parlamentu Europejskiego i Rady, produktów zawierających genetycznie zmodyfikowaną kukurydzę NK603, składających się z niej lub z niej wyprodukowanych (D110123/02 - 2025/2958(RSP)) |
| Data aktu: | 2025-12-16 |
| Data ogłoszenia: | 2026-05-06 |