Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Europejskie przedsiębiorstwa typu start-up i scale-up (opinia rozpoznawcza)
Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego Europejskie przedsiębiorstwa typu startup i scale-up (opinia rozpoznawcza)(C/2026/20)
Doradczynie i doradcy Tellervo KYLA-HARAKKA-RUONALA (z ramienia
sprawozdawczyni)
Wniosek o konsultację Duńska prezydencja Rady, 7.2.2025
Podstawa prawna Art. 304 Traktatu o funkcjonowaniu Unii Europejskiej
Sekcja odpowiedzialna Sekcja Jednolitego Rynku, Produkcji i Konsumpcji
Data przyjęcia przez sekcję 2.9.2025
Data przyjęcia na sesji plenarnej 18.9.2025
Sesja plenarna nr 599
Wynik głosowania (za/przeciw/wstrzymało się) 96/0/1
1. Wnioski i zalecenia
1.1. W niniejszej opinii - sporządzonej na wniosek duńskiej prezydencji Rady UE - EKES ocenia środowisko operacyjne unijnych przedsiębiorstw typu startup i scale-up, podkreśla środki niezbędne do podołania wyzwaniom i wykorzystania możliwości, a także przedstawia informacje zwrotne na temat przyjętej niedawno przez Komisję Europejską strategii na rzecz przedsiębiorstw typu startup i scale-up 1 .
1.2. EKES podkreśla, że sukces przedsiębiorstw typu startup i scale-up zależy od konkurencyjnego dostępu do zasobów i rynków produktowych oraz od otoczenia regulacyjnego i podatkowego sprzyjającego innowacjom, inwestycjom i handlowi. Z zadowoleniem przyjmuje strategię Komisji w tym zakresie, w tym wprowadzenie wspólnych definicji, lecz podkreśla potrzebę dodatkowych wysiłków na rzecz szerszego promowania przedsiębiorczości i rozwoju biznesu. Ponadto uważa, że konieczne jest uwzględnienie perspektywy zwiększenia skali we wszystkich inicjatywach politycznych i regulacyjnych związanych z przedsiębiorstwami.
1.3. EKES zaznacza, że dobrze funkcjonujący jednolity rynek UE jest niezbędny dla wzrostu przedsiębiorstw i zwiększenia skali ich działalności oraz dla dynamicznych ekosystemów przedsiębiorstw typu startup. Pilnie potrzebne są działania w celu usunięcia pozostałych barier regulacyjnych dla swobód jednolitego rynku oraz w celu skutecznego egzekwowania obowiązujących przepisów dotyczących jednolitego rynku.
1.4. EKES zwraca uwagę na znaczenie zasady lepszego stanowienia prawa, opartej na gruntownych ocenach skutków obejmujących całe łańcuchy wartości i wszystkie etapy procesu legislacyjnego. W związku z tym wzywa do właściwego wdrożenia testu warunków skrajnych dla innowacji i sprawdzianu konkurencyjności, a także do odpowiednich działań następczych w tym zakresie.
1.5. Komitet opowiada się za uproszczeniem ram regulacyjnych i usprawnieniem procesów administracyjnych, przy czym należy utrzymać normy społeczne, środowiskowe i związane ze sprawowaniem rządów oraz propagować ogólne zrównoważenie gospodarcze, społeczne i środowiskowe. Piaskownice regulacyjne są ważnym czynnikiem przyspieszającym wprowadzanie na rynek innowacyjnych produktów i technologii.
1.6. Zarówno finansowanie prywatne, jak i publiczne są niezbędne do poprawy dostępu przedsiębiorstw typu startup i scale-up do finansowania. W ramach funduszy UE należy wykorzystywać inwestycje prywatne i zmniejszać ich ryzyko. EKES podkreśla, że potrzeby finansowe przedsiębiorstw scale-up wymagają natychmiastowych rozwiązań w całym łańcuchu inwestycyjnym jeszcze przed kolejnymi wieloletnimi ramami finansowymi (WRF).
1.7. Aby wzmocnić ducha przedsiębiorczości w całej Europie i zmniejszyć piętno niepowodzenia w działalności gospodarczej, Komitet wzywa do gruntownej analizy mającej na celu wskazanie i usunięcie przeszkód zarówno ustawodawczych, jak i nieustawodawczych, które utrudniają przedsiębiorcom skorzystanie z drugiej szansy po porażce.
1.8. EKES apeluje również o zastanowienie się, w jaki sposób można poprawić warunki podatkowe dla przedsiębiorstw typu startup i scale-up, w tym o zbadanie najlepszych praktyk w państwach członkowskich oraz o analizę porównawczą traktowania kapitału własnego przedsiębiorstw typu startup w USA i innych konkurencyjnych gospodarkach.
1.9. Niezbędne są zdecydowane wysiłki na rzecz doskonalenia umiejętności w zakresie nauk przyrodniczych, technologii, inżynierii i matematyki (STEM) oraz włączenia kompetencji i umiejętności w zakresie przedsiębiorczości w kształcenie na wszystkich poziomach. EKES opowiada się również za poprawą dynamiki rynku pracy i transgranicznej mobilności talentów w UE, a także za usprawnieniem procedur administracyjnych dla wysoko wykwalifikowanych pracownic i pracowników oraz dla założycieli przedsiębiorstw typu startup i prowadzących je przedsiębiorców spoza UE.
1.10. Komitet uważa, że przedsiębiorstwa typu startup muszą mieć dostęp do wysokiej klasy infrastruktury badawczej i technologicznej, w tym do zaawansowanej infrastruktury cyfrowej takiej jak superkomputery i fabryki AI. EKES apeluje również o ukierunkowane wsparcie dla nowych przedsiębiorstw, by pomóc im we wprowadzaniu na rynek ich produktów, oraz o ukierunkowane wysiłki na rzecz poprawy ich dostępu do ekosystemów biznesowych i możliwości współpracy. Podkreśla również, że niezakłócony dostęp do rynków wewnętrznych i międzynarodowych jest podstawowym warunkiem zwiększenia skali działalności gospodarczej.
1.11. Komitet apeluje o stopniowe opracowywanie kluczowych wskaźników skuteczności działania (KPI), aby umożliwić bardziej kompleksowe i zorientowane na wyniki monitorowanie działań przedsiębiorstw typu startup i scale-up oraz wytyczanie bardziej szczegółowych celów.
2. Kontekst i zakres
2.1. W niniejszej opinii rozpoznawczej - sporządzonej na wniosek duńskiej prezydencji Rady - Komitet analizuje rolę przedsiębiorstw typu startup i scale-up w gospodarce UE oraz przedstawia poglądy na temat strategii UE na rzecz przedsiębiorstw typu startup i scale-up opublikowanej przez Komisję Europejską podczas sporządzania opinii.
2.2. Brakuje wciąż ogólnounijnej definicji przedsiębiorstw typu startup i scale-up. Niemniej nazwa "przedsiębiorstwa typu start-up" zazwyczaj odnosi się do młodych, innowacyjnych przedsiębiorstw, które dążą do szybkiego wzrostu, silnie koncentrują się na innowacjach i często polegają na kapitale własnym oraz kapitale wysokiego ryzyka. Scale-up to z kolei przedsiębiorstwa, które przeszły poza fazę rozruchu i odnotowują znaczny wzrost. Komisja definiuje scale-up jako przedsiębiorstwa o średnim rocznym wzroście przekraczającym 20 % w ciągu trzech lat, którego miarą jest liczba pracowników lub wysokość obrotu 2 .
2.3. Przedsiębiorstwa typu startup i scale-up odgrywają zasadniczą rolę w gospodarce, gdyż przyczyniają się do innowacji, wydajności i wzrostu gospodarczego. Chociaż europejskie przedsiębiorstwa typu startup i scale-up mają wiele mocnych stron, zwłaszcza w dziedzinie technologii finansowej, sztucznej inteligencji (AI) oraz technologii ukierunkowanych na zrównoważony rozwój, stoją one również w obliczu szeregu wyzwań, które mogą zniweczyć ich zdolność zwiększania skali i pozostania w UE. Strategia Komisji ma na celu umożliwienie im prężnego rozwoju w UE oraz pokonanie przeszkód na jednolitym rynku, zwłaszcza tych związanych z finansami, otoczeniem regulacyjnym, talentami, infrastrukturą i absorpcją rynkową.
3. Uwagi ogólne
3.1. Sukces przedsiębiorstw typu startup i scale-up zależy od tych samych warunków wstępnych jak w przypadku każdego innego przedsiębiorstwa, tj. od konkurencyjnego dostępu do zasobów i rynków produktowych, od otoczenia regulacyjnego i podatkowego sprzyjającego innowacjom, inwestycjom i handlowi, od klimatu społecznego korzystnego dla przedsiębiorczości, a także od własnej kreatywności i gotowości do podejmowania ryzyka.
3.2. EKES wyraża uznanie dla strategii Komisji, która to strategia zawiera wiele pomysłów przedstawionych w niniejszej opinii. Uważa, że w strategii wytycza się dla UE odpowiedni kierunek dla poprawy otoczenia dla przedsiębiorstw typu startup i scale-up w Europie. Nie należy jednak postrzegać ich w oderwaniu od innych przedsiębiorstw, ponieważ są integralną częścią ekosystemów biznesowych i łańcuchów wartości.
3.3. Chociaż przedsiębiorstwa typu startup i scale-up odgrywają zasadniczą rolę w gospodarce, UE musi również wspierać sukcesy wszelkich innych przedsiębiorstw. EKES odnotowuje również, że nie wszystkie przedsiębiorstwa wysokiego wzrostu wykorzystują zaawansowane technologie i że potrzebne są działania we wszystkich sektorach 3 . Pogłębiająca się luka produktywności między MŚP a dużymi przedsiębiorstwami w Europie wymaga zakrojonych na dużą skalę środków zwiększających wydajność wszystkich MŚP 4 . Szczególną uwagę należy również zwrócić na zwiększenie różnorodności przedsiębiorstw typu startup i scale-up, zwłaszcza pod względem udziału różnych grup wiekowych i kobiet.
3.4. Oprócz przedsiębiorstw typu startup mamy również do czynienia z przedsiębiorstwami typu restart-up, czyli z już istniejącymi przedsiębiorstwami, które zmieniają właścicieli. Te przeniesione przedsiębiorstwa często odnotowują wyższe stopy wzrostu w porównaniu z innymi, już istniejącymi firmami oraz osiągają niezmiennie lepsze wyniki od tradycyjnych przedsiębiorstw typu startup pod względem wskaźnika przetrwania na rynku, przychodów, rentowności, innowacji i tworzenia miejsc pracy.
3.5. EKES popiera ustanowienie tablicy wyników przedsiębiorstw typu startup i scale-up w celu monitorowania wyników europejskiego ekosystemu. Śledzenie liczby przedsiębiorstw typu startup, centaurów i jednorożców jest dobrym punktem wyjścia. Jednak aby umożliwić bardziej dogłębną ocenę zarówno ilości, jak i jakości przedsiębiorczości w Europie, na późniejszym etapie UE powinna opracować bardziej kompleksowy i zorientowany na wyniki zestaw KPI, w tym wskaźników przetrwania przedsiębiorstw typu startup, stóp wzrostu scale-up oraz dostępności kapitału wysokiego ryzyka. KPI umożliwiłyby również bardziej szczegółowe i ilościowe wytyczanie celów.
4. Sprzyjające otoczenie regulacyjne
4.1. Ponieważ przedsiębiorstwa typu startup zaliczają się przede wszystkim do małych i średnich przedsiębiorstw (MŚP), w niniejszej opinii uwzględniono również istotne kwestie z szerszej perspektywy MŚP. Chociaż przedsiębiorstwa typu startup i scale-up mają różną specyfikę, zwłaszcza pod względem ścieżek wzrostu i wagi przykładanej do innowacji, łączy je zapotrzebowanie na sprzyjające, przewidywalne i zachęcające otoczenie regulacyjne, podobnie jak w przypadku tradycyjnych MŚP, które nie dążą do szybkiego i dużego zwiększenia skali.
4.2. EKES sądzi, że oprócz konkretnej strategii na rzecz przedsiębiorstw typu startup i scale-up konieczne jest uwzględnienie perspektywy zwiększania skali we wszystkich inicjatywach politycznych i regulacyjnych związanych z przedsiębiorstwami. Dotyczy to zarówno realizacji istniejących inicjatyw, jak i opracowywania wszelkich przyszłych inicjatyw.
4.3. Dobrze funkcjonujący jednolity rynek UE ma zasadnicze znaczenie dla wzrostu unijnych przedsiębiorstw oraz dynamicznego ekosystemu przedsiębiorstw typu startup i scale-up. Pilnie potrzebne są działania w celu usunięcia barier regulacyjnych w swobodnym przepływie towarów, osób, usług i kapitału, a także w celu poprawy dostępu do zasobów i wprowadzania produktów na rynek. Lepsze egzekwowanie obowiązujących przepisów dotyczących jednolitego rynku jest niezbędne do zapobiegania fragmentacji i zapewniania uczciwej konkurencji. Ponadto normalizacja odgrywa zasadniczą rolę w ułatwianiu działalności transgranicznej.
4.4. Wprowadzenie zaproponowanego w strategii Komisji 28. systemu prawnego usprawniłoby również zwiększanie skali na jednolitym rynku. Powinno się zacząć od fazy pilotażowej. System powinien łagodzić transgraniczne funkcjonowanie przedsiębiorstw w oparciu o przepisy obowiązujące w całej UE i - zgodnie z podziałem kompetencji - powinien zapewniać poszanowanie norm pracy, w tym odpowiedni dialog społeczny.
4.5. Wszystkim pracom regulacyjnym UE powinna przyświecać zasada lepszego stanowienia prawa oparta na gruntownych ocenach skutków we wszystkich łańcuchach wartości i na wszystkich etapach legislacyjnych. EKES zwraca uwagę na swoje wcześniejsze opinie w sprawie testu warunków skrajnych dla innowacji 5 oraz sprawdzianu konkurencyjności 6 oraz wzywa współprawodawców do pełnego wdrożenia tych narzędzi.
4.6. Uproszczenie przepisów i zmniejszenie obciążeń biurokratycznych z zachowaniem standardów społecznych, środowiskowych i związanych ze sprawowaniem rządów ma zasadnicze znaczenie dla propagowania ogólnego zrównoważenia gospodarczego, społecznego i środowiskowego. Pakiety zbiorcze Komisji mają na celu obniżenie kosztów administracyjnych o 150 mld EUR rocznie za pomocą specjalnych środków na rzecz MŚP 7 .
4.7. Piaskownice regulacyjne są niezbędne, aby przedsiębiorstwa typu startup mogły testować swoje produkty i przyspieszać wprowadzanie innowacji na rynek. EKES z zadowoleniem przyjmuje plan Komisji dotyczący wspólnej prawnej definicji tego pojęcia. Istotne jest również uproszczenie i przyspieszenie procedur wydawania zezwoleń oraz procedur administracyjnych dzięki cyfryzacji, przy czym należy zachować przejrzystość. Europejski portfel biznesowy i jednolity system patentowy powinny zostać w pełni wdrożone w celu zmniejszenia obciążeń administracyjnych.
5. Poprawa dostępu do finansowania
5.1. KES podkreśla coraz większe trudności europejskich MŚP w uzyskaniu finansowania. Według Europejskiego Banku Centralnego (EBC) banki strefy euro ograniczyły dostęp przedsiębiorstw do kredytów z powodu większego ryzyka gospodarczego 8 . Niektórzy przedsiębiorcy i niektóre mikroprzedsiębiorstwa mają również trudności z dostępem do podstawowych usług bankowych takich jak rachunki. Rozwiązanie tych problemów jest niezbędne do wspierania wzrostu i zwiększania skali działalności przedsiębiorstw w Europie.
5.2. Główną przeszkodą dla europejskich przedsiębiorstw scale-up jest wciąż dostęp do finansowania, przy czym fundusze venture capital są nadal znacznie mniejsze niż w USA. Komitet popiera zawarty w raporcie Draghiego 9 apel o wzmocnienie europejskiego ekosystemu finansowania: od aniołów biznesu po ogólnounijne rynki kapitałowe i poprawę rynków akcji dla pierwszych ofert publicznych (IPO). Należy zapewnić dostęp do finansowania w całym łańcuchu inwestycyjnym: od badań i rozwoju po ekspansję rynkową i umiędzynarodowienie. 28. system prawny mógłby również pomagać w tworzeniu większych funduszy venture capital.
5.3. Zarówno prywatne, jak i publiczne finansowanie jest ważne dla poprawy dostępu do finansowania. Fundusze UE takie jak Fundusz Konkurencyjności powinny pobudzać inwestycje prywatne w przedsiębiorstwa typu startup i scale-up oraz zmniejszać ich ryzyko, bezpośrednio lub za pośrednictwem funduszy venture capital. Konieczne są jednak pilne działania takie jak uruchomienie Europejskiego Funduszu na rzecz Przedsiębiorstw Scale-up, aby zaspokoić potrzeby finansowe przedsiębiorstw scale-up jeszcze przed nowymi WRF. Rozwój głębokich i przełomowych technologii wymaga szczególnie cierpliwego i konsekwentnego podejścia, biorąc pod uwagę, że korzyści finansowe można osiągnąć dopiero w perspektywie długoterminowej. Odpowiednie gwarancje mają również pierwszoplanowe znaczenie dla działań obarczonych wysokim ryzykiem.
5.4. EKES wzywa UE do rozważenia środków podatkowych, które lepiej wspierają przedsiębiorstwa typu startup. Ścisłe terminy odliczania strat od zysków mogą ograniczać przedsiębiorstwa typu startup, które potrzebują często więcej czasu na uzyskanie rentowności. Opodatkowanie kapitału powinno również zachęcać przedsiębiorców prowadzących przedsiębiorstwa typu startup oraz anioły biznesu. Chociaż opodatkowanie leży w kompetencji krajowej, ogólnounijne badanie posłużyłoby do porównania praktyk oraz do oceny wpływu wywieranego na przenoszenie tych przedsiębiorstw przez korzystne opodatkowanie kapitału własnego przedsiębiorstw typu startup w amerykańskim systemie, zarówno na poziomie pracowników, jak i przedsiębiorstw.
5.5. Aby zbudować dobrze prosperujący ekosystem przedsiębiorstw typu startup, UE powinna spożytkować dobre praktyki państw członkowskich i wyeliminować stygmatyzację związaną z upadłością poprzez zwiększenie możliwości skorzystania przez przedsiębiorców z drugiej szansy i przekucie porażki w atut na następnym etapie. Komitet już wcześniej wzywał Komisję do oszacowania barier ustawodawczych i nieustawodawczych w państwach członkowskich, które to bariery uniemożliwiają europejskim przedsiębiorcom skorzystanie z drugiej szansy 10 .
5.6. Przedsiębiorstwa typu startup mogą być nabywane z myślą o wzroście lub innowacji, lecz niektórzy nabywcy mogą również dążyć do zabójczych przejęć w celu zahamowania innowacji oraz zablokowania konkurencji. Potrzebna jest wyważona polityka konkurencji, aby zapobiegać antykonkurencyjnym konsolidacjom, wspierając zarazem innowacje, zwiększanie skali i globalną konkurencyjność.
6. Łatwiejszy dostęp do talentów
6.1. Około trzy na cztery europejskie MŚP zgłosiły 11 , że borykają się z niedoborem wykwalifikowanej siły roboczej na co najmniej jednym stanowisku pracy w swoim przedsiębiorstwie i mają trudności z rekrutacją pracowników posiadających odpowiednie umiejętności. Ponadto ponad połowa MŚP ma problemy z zatrzymaniem pracowników wykwalifikowanych. Te niedobory mają szczególny wpływ na przedsiębiorstwa typu startup, które często odgrywają wiodącą rolę w dziedzinie innowacji. Biorąc pod uwagę dużą zmienność przedsiębiorstw typu startup i scale-up, europejskim rynkom pracy często brakuje wystarczającej dynamiki, aby dorównać ich tempu. Utrudnia to innowacyjnym przedsiębiorstwom przyciąganie talentów niezbędnych do zwiększania skali.
6.2. Zasadnicze znaczenie ma podniesienie poziomu wykształcenia i wspieranie uczenia się przez całe życie, zwłaszcza dla przedsiębiorstw typu startup, które często opierają się na całkowicie nowych i innowacyjnych technologiach i koncepcjach, a także na dostępie do wysoko wykwalifikowanych pracowników. Wysiłki muszą być ukierunkowane na podnoszenie umiejętności STEM, przy czym pozytywnym posunięciem będzie Strategiczny plan w dziedzinie kształcenia STEM. Wzmocnienie pozycji przyszłych przedsiębiorców dzięki edukacji jest istotne dla rozwoju przedsiębiorstw typu startup i scale-up, zważywszy, że mniej niż 50 % studentów w UE ma styczność z nauczaniem przedsiębiorczości. Państwa członkowskie powinny włączać kompetencje i umiejętności w zakresie przedsiębiorczości do edukacji na wszystkich poziomach.
6.3. Korzystanie z elastycznych możliwości rekompensaty jest jednym ze sposobów przyciągania i zatrzymywania talentów. Opcje na akcje dla pracowników mogą być istotnym środkiem dla przedsiębiorstw typu startup zarówno z punktu widzenia personelu, jak i założycieli. Do przyciągnięcia wykwalifikowanych osób mogą również przyczynić się bardziej tradycyjne narzędzia takie jak premie oraz dodatki niepieniężne lub pieniężne.
6.4. Zwiększenie mobilności transgranicznej jest konieczne do rozwiązania problemu niedoboru talentów w UE. Usprawnienie procedur dla wysoko wykwalifikowanych pracowników, a także dla założycieli przedsiębiorstw typu startup oraz przedsiębiorców spoza UE pomogłoby zaradzić niedoborom siły roboczej w sektorach o krytycznym znaczeniu takich jak AI, opracowywanie i inżynieria oprogramowania oraz pobudzić przedsiębiorczość. Przyspieszone wizy dla pracowników przedsiębiorstw typu startup i scale-up oraz przedsiębiorców je prowadzących, jak też uproszczenie procedur wydawania zezwoleń zapewniłyby przedsiębiorstwom możliwość przyciągania i zatrzymywania potrzebnych talentów bez opóźnień spowodowanych biurokracją. Planowana przez Komisję strategia wizowa UE jest krokiem we właściwym kierunku.
6.5. Wysoce innowacyjne przedsiębiorstwa typu startup, zwłaszcza w dziedzinie technologii głębokich i medycznych oraz zaawansowanej inżynierii, często w dużym stopniu polegają na osobach posiadających zaawansowane kwalifikacje akademickie takich jak naukowcy, absolwenci studiów doktoranckich i doktoranci. Uwydatnia to potrzebę wzmocnienia powiązań między instytucjami badawczymi a ekosystemami przedsiębiorczości.
6.6. Współpraca międzynarodowa w ramach programów badawczych wysokiego szczebla jest kluczowym sposobem przyciągania globalnych talentów oraz rozwijania europejskich ekosystemów badań naukowych i innowacji. EKES z zadowoleniem przyjmuje niedawne uruchomienie inicjatywy "Wybierz naukę. Wybierz Europę" mającej przyciągać czołowych naukowców międzynarodowych za pomocą długofalowego finansowania i poprawy warunków prowadzenia badań.
7. Lepsze warunki do innowacji i wprowadzania na rynek
7.1. Inwestycje w badania i rozwój mają zasadnicze znaczenie dla przedsiębiorstw typu startup, ponieważ często odgrywają one wiodącą rolę w tworzeniu nowej wiedzy, umiejętności i modeli biznesowych. Dlatego też wystarczające finansowanie zarówno na szczeblu unijnym, jak i krajowym jest niezbędne do wspierania ekosystemu przedsiębiorstw typu startup oraz wzrostu opartego na innowacjach. Aby rzeczywiście zachęcić do przełomowych innowacji i rozwoju przedsiębiorstw typu startup w sektorze zaawansowanych technologii oraz odnieść sukces w konkurencji z innymi gospodarkami, UE powinna znacznie zwiększyć inwestycje w badania i rozwój.
7.2. Badania naukowe są często źródłem przełomowej wiedzy i technologii, lecz jeżeli brakuje silnych powiązań z sektorem prywatnym, wiele z tych z tych osiągnięć pozostaje niedostatecznie wykorzystanych. Inkubatory uniwersyteckie i przedsiębiorstwa, szczególnie typu startup, mogą pomagać w przekładaniu badań na rzeczywiste zastosowania, tworząc produkty, usługi i procesy, które zaspokoją wiele rodzajów potrzeb społecznych takich jak zdrowie, bezpieczeństwo i ochrona środowiska. Europejski Instytut Innowacji i Technologii (EIT) przyczynia się do tego poprzez ułatwianie partnerstw między różnymi podmiotami w całej Europie.
7.3. W czasie, gdy UE odnawia europejską przestrzeń badawczą (EPB), konieczne jest dostrzeżenie funkcji innowacyjnych przedsiębiorstw typu startup zarówno jako użytkowników, jak i twórców badań na wysokim poziomie. Silne synergie między przedsiębiorstwami a badaniami naukowymi są niezbędne dla udanych regionalnych ekosystemów innowacji, centrów wiedzy, inkubatorów przedsiębiorczości oraz klastrów przemysłowych. Dla dzielenia się skutecznymi strategiami korzystna mogłaby być ocena praktyk operacyjnych, które stosują odnoszące sukcesy inkubatory przedsiębiorczości w instytucjach szkolnictwa wyższego.
7.4. EKES podkreśla znaczenie umożliwienia innowacyjnym przedsiębiorstwom, zwłaszcza typu startup, dostępu do wysokiej jakości infrastruktury badawczej i technologicznej takiej jak superkomputery i fabryki AI, co musi iść w parze z dostosowanymi ramami regulacyjnymi. Niezawodna infrastruktura cyfrowa, bezpieczny dostęp do dużych zbiorów danych, czysta energia i surowce krytyczne są niezbędnymi elementami konkurencyjnych oraz wysokowydajnych środowisk technologicznych.
7.5. Międzynarodowe powiązania i partnerstwa w dziedzinie badań naukowych i technologii przyczyniają się do doskonałości UE. Konieczne jest zarazem zapewnienie bezpieczeństwa gospodarczego UE, w tym ochrony praw własności intelektualnej przedsiębiorstw unijnych.
7.6. Nowe przedsiębiorstwa potrzebują nie tylko korzystnych warunków do innowacji, lecz również dostosowanego do potrzeb wsparcia dla wprowadzania produktów na rynek. Należy włożyć wysiłek przede wszystkim w ułatwianie im dostępu do współpracy w ekosystemach biznesowych, w których europejska sieć korporacyjna proponowana w strategii Komisji mogłaby zapewnić cenne możliwości współpracy. EKES dostrzega różnoraką rolę organizacji badawczych i technologicznych 12 w tworzeniu przełomowych technologii i związanych z nimi firm typu spin-off, a także w umożliwianiu przedsiębiorstwom typu startup w dziedzinie najbardziej zaawansowanych technologii współpracy z partnerami przemysłowymi oraz w udzielaniu wsparcia we wchodzeniu na rynek.
7.7. Organizacje działające na rzecz biznesu i promocji handlu pomagają przedsiębiorstwom typu startup i scale-up rozwijać się i docierać na nowe rynki, np. poprzez dostarczanie usług i informacji na temat warunków prowadzenia działalności gospodarczej i popytu na rynkach zagranicznych. O ile jednolity rynek jest istotny dla zwiększenia skali działalności w UE, o tyle umowy handlowe i partnerstwa międzynarodowe są niezbędne do zwiększenia skali o rynki światowe.
7.8. Innowacje typu startup i scale-up mogą być szybciej wprowadzane na rynek, jeśli w zamówieniach publicznych priorytetem są nowatorskie produkty i rozwiązania, czemu towarzyszą przejrzyste kryteria zapewniające uczciwą konkurencję.
Bruksela, dnia 18 września 2025 r.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.20 |
| Rodzaj: | opinia |
| Tytuł: | Opinia Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego - Europejskie przedsiębiorstwa typu start-up i scale-up (opinia rozpoznawcza) |
| Data aktu: | 2026-01-16 |
| Data ogłoszenia: | 2026-01-16 |