Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji w sprawie finansowania rocznego planu działania na rzecz Zjednoczonej Republiki Tanzanii na 2025 r. (D110180/02 - 2025/2979(RSP))
P10_TA(2025)0314Finansowanie planu działania na rzecz Tanzanii na 2025 r. Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji w sprawie finansowania rocznego planu działania na rzecz Zjednoczonej Republiki Tanzanii na 2025 r. (D110180/02 - 2025/2979(RSP))(C/2026/1721)
- uwzględniając projekt decyzji wykonawczej Komisji w sprawie finansowania rocznego planu działania na rzecz Zjednoczonej Republiki Tanzanii na 2025 r. (D110180/02),
- uwzględniając rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2021/947 z dnia 9 czerwca 2021 r. ustanawiające Instrument Sąsiedztwa oraz Współpracy Międzynarodowej i Rozwojowej - Globalny Wymiar Europy, zmieniające i uchylające decyzję Parlamentu Europejskiego i Rady nr 466/2014/UE oraz uchylające rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/1601 i rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 480/2009 1 (rozporządzenie ustanawiające ISWMR - "Globalny wymiar Europy"), w szczególności jego art. 25,
- uwzględniając opinię przedstawioną w dniu 22 października 2025 r. przez komitet, o którym mowa w art. 45 rozporządzenia (UE) 2021/947,
- uwzględniając art. 11 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 182/2011 z dnia 16 lutego 2011 r. ustanawiającego przepisy i zasady ogólne dotyczące trybu kontroli przez państwa członkowskie wykonywania uprawnień wykonawczych przez Komisję 2 ,
- uwzględniając rezolucję Parlamentu Europejskiego z dnia 8 maja 2025 r. w sprawie aresztowania i groźby wykonania kary śmierci na T. Lissu, prezesie Chademy, głównej partii opozycyjnej w Tanzanii,
- uwzględniając art. 115 ust. 2 i 3 Regulaminu,
- uwzględniając wspólne posiedzenia Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Rozwoju zgodnie z art. 59 Regulaminu,
- uwzględniając projekt rezolucji Komisji Spraw Zagranicznych oraz Komisji Rozwoju,
A. mając na uwadze, że w dniu 22 października 2025 r. projekt decyzji wykonawczej Komisji przedstawiono komitetowi ds. ISWMR;
B. mając na uwadze, że projekt decyzji wykonawczej Komisji świadczy o niewłaściwym podejściu Komisji, które nie odzwierciedla w pełni niedociągnięć w zakresie demokracji i praw człowieka w Tanzanii w ostatnich latach, zwłaszcza od czasu sfałszowanych wyborów w październiku 2025 r., w następstwie których rząd stłumił demonstracje, powodując śmierć ponad 400 osób, a setki osób oskarżono o zdradę stanu;
C. mając na uwadze, że misja obserwacji wyborów z ramienia Unii Afrykańskiej ostro skrytykowała przebieg wyborów prezydenckich w Tanzanii, w których urzędujący prezydent miał jakoby uzyskać 98 % głosów; mając na uwadze, że, w przeciwieństwie do wyborów z 2015 r., rząd Tanzanii nie zaprosił europejskiej misji obserwacji wyborów;
D. mając na uwadze, że wysoka przedstawiciel Unii do spraw zagranicznych i polityki bezpieczeństwa/ wiceprzewodnicząca Komisji Kaja Kallas wyraziła w imieniu Unii Europejskiej poważne zaniepokojenie przemocą stosowaną po wyborach w Tanzanii i zauważyła, że "brak równych warunków działania w okresie poprzedzającym wybory znalazł odzwierciedlenie w doniesieniach o porwaniach i zaginięciach oraz o przemocy ograniczającej przestrzeń obywatelską i demokratyczną";
E. mając na uwadze, że Tundu Lissu, przywódca Chademy, głównej partii opozycyjnej Tanzanii, został aresztowany w dniu 9 kwietnia 2025 r., a następnie oskarżony o zdradę stanu, a także o trzy przestępstwa na podstawie przepisów o cyberprzestępczości, polegające na publikacji fałszywych informacji; mając na uwadze, że za zdradę stanu w Tanzanii grozi kara śmierci; mając na uwadze, że UE jednoznacznie sprzeciwia się karze śmierci w każdych okolicznościach; mając na uwadze, że wkrótce po aresztowaniu Lissu Chademę wykluczono z udziału w wyborach prezydenckich i parlamentarnych od października 2025 r. ze względu na odmowę podpisania przez partię ordynacji wyborczej, podobnie jak Luhagę Mpinę, kandydata drugiej co do wielkości partii opozycyjnej Sojusz na rzecz Zmian i Przejrzystości (ACT-Wazalendo);
F. mając na uwadze, że rząd Tanzanii nie spełnił żadnego z żądań przedstawionych przez Parlament Europejski w rezolucji z dnia 8 maja 2025 r., w tym wezwania do natychmiastowego i bezwarunkowego uwolnienia T. Lissu, wdrożenia reformy sądownictwa, poprawy sytuacji w zakresie praw człowieka oraz przedstawienia reformy ordynacji wyborczej;
G. mając na uwadze, że regres Tanzanii w jej zobowiązaniu do promowania wspólnych wartości, zasad i interesów, w szczególności w odniesieniu do praw człowieka, podstawowych wolności, demokracji, praworządności, dobrych rządów i otwartej przestrzeni społeczeństwa obywatelskiego, a także nasilające się represje, arbitralne aresztowania, przemoc, ataki i nękanie wobec członków opozycji, obrońców praw człowieka, ludów tubylczych, działaczy LGBTIQ+, dziennikarzy i organizacji społeczeństwa obywatelskiego, są niezgodne z zasadami planowania programów geograficznych na podstawie rozporządzenia w sprawie ISWMR - "Globalny wymiar Europy"; mając na uwadze, że kryzys powyborczy w Tanzanii stanowi bezpośrednie zagrożenie dla demokracji, praworządności, praw człowieka i podstawowych wolności w tym kraju; mając na uwadze, że wszelkie decyzje dotyczące planowania i programowania, które nie uwzględniają tych aspektów, powodują nieważność aktów wykonawczych przyjętych w takich okolicznościach;
H. mając na uwadze, że UE poważnie wspiera transformację cyfrową Tanzanii poprzez inwestycje w infrastrukturę 4G i światłowodową, e-rządzenie, umiejętności cyfrowe i rozwój sektora prywatnego, tak aby rozszerzyć dostęp do informacji i wesprzeć otwartą gospodarkę cyfrową; mając jednak na uwadze, że władze Tanzanii działały z pogwałceniem tych celów, narzucając takie środki jak przerwy w dostępie do internetu zarówno w okresie poprzedzającym wybory, jak i później, w obliczu niepokojów powyborczych, co podważało uczestnictwo demokratyczne i groziło niewłaściwym wykorzystaniem infrastruktury cyfrowej wspieranej przez UE;
1. uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji wykracza poza uprawnienia wykonawcze przewidziane w rozporządzeniu (UE) 2021/947;
2. uważa, że projekt decyzji wykonawczej Komisji jest niezgodny z prawem Unii, jako że nie jest on spójny z celem rozporządzenia (UE) 2021/947;
3. z zadowoleniem przyjmuje fakt, że Komisja wstrzymała procedurę przyjmowania projektu decyzji wykonawczej po otrzymaniu informacji o zastrzeżeniach Parlamentu Europejskiego;
4. wzywa Komisję do wycofania projektu decyzji wykonawczej oraz do przedłożenia komisji nowego projektu wniosku, który uwzględnia zgłoszone obawy, a jednocześnie zapewnia, że nowe zmiany nie będą miały negatywnego wpływu na finansowanie przeznaczone na wsparcie organizacji pozarządowych i społeczeństwa obywatelskiego;
5. zobowiązuje swoją przewodniczącą do przekazania niniejszej rezolucji Radzie i Komisji oraz rządom i parlamentom państw członkowskich.
| Identyfikator: | Dz.U.UE.C.2026.1721 |
| Rodzaj: | rezolucja |
| Tytuł: | Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 27 listopada 2025 r. w sprawie projektu decyzji wykonawczej Komisji w sprawie finansowania rocznego planu działania na rzecz Zjednoczonej Republiki Tanzanii na 2025 r. (D110180/02 - 2025/2979(RSP)) |
| Data aktu: | 2025-11-27 |
| Data ogłoszenia: | 2026-04-24 |