Streszczenie opinii Europejskiego Inspektora Ochrony Danych w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania (Pełny tekst niniejszej opinii jest dostępny w wersji angielskiej, francuskiej i niemieckiej na stronie internetowej EIOD https://edps.europa.eu)

Streszczenie opinii Europejskiego Inspektora Ochrony Danych w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania
(2023/C 199/04)

(Pełny tekst niniejszej opinii jest dostępny w wersji angielskiej, francuskiej i niemieckiej na stronie internetowej EIOD https://edps.europa.eu)

W niniejszej opinii, wydanej na podstawie art. 42 ust. 1 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 1 , EIOD przedstawia zalecenia odnoszące się do wniosku dotyczącego dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE z dnia 15 lutego 2011 r. w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania 2 , z uwzględnieniem podstawowych praw do prywatności i ochrony danych osobowych ("wniosek").

EIOD z zadowoleniem przyjmuje cele zawarte we wniosku, w szczególności zapewnienie administracjom podatkowym dostępu do informacji, które są niezbędne do skutecznego wykonywania ich obowiązków oraz do zwiększenia ogólnej zgodności z przepisami dyrektywy 2011/16/UE. W tym kontekście EIOD przedstawia szereg zaleceń mających na celu zapewnienie pełnej zgodności wniosku z obowiązującymi ramami prawnymi w zakresie ochrony danych.

Ponowne wykorzystywanie danych osobowych do innego celu przez właściwy organ państwa członkowskiego może być dozwolone tylko wtedy, gdy wynika to z prawa Unii lub prawa państwa członkowskiego, na podstawie którego dalsze przetwarzanie jest zgodnie z prawem dozwolone, stanowiąc w społeczeństwie demokratycznym niezbędny i proporcjonalny środek służący ochronie celów, o których mowa w art. 23 ust. 1 RODO. Aby zapewnić wyższy poziom harmonizacji i pewności prawa, EIOD stoi na stanowisku, że wniosek powinien zawierać (wyczerpującą) listę celów, dla których dane osobowe mogą być dalej przetwarzane.

Jeśli chodzi o dostęp Komisji do informacji zapisanych w centralnej bazie danych, a dotyczących współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania, EIOD zaleca wyjaśnienie, które szczególne obowiązki Komisji na mocy dyrektywy uzasadniają dostęp do informacji zapisanych w centralnej bazie danych, oraz jasne określenie celu takiego dostępu.

Europejski Inspektor Ochrony Danych z zadowoleniem przyjmuje, co do zasady, że wniosek ma na celu dalsze wyjaśnienie ról i obowiązków państw członkowskich i Komisji w rozumieniu przepisów o ochronie danych. Jednocześnie EIOD zauważa, że art. 25 ust. 3 dyrektywy 2011/16/UE (zarówno w jej obecnej formie, jak i w brzmieniu zmienionym wnioskiem) określa w sposób horyzontalny odpowiednie role państw członkowskich i Komisji w rozumieniu prawa o ochronie danych. Aby uniknąć niepotrzebnego powielania, EIOD zaleca usunięcie dwóch ostatnich zdań art. 8ad ust. 10, jak przewidziano w art. 1 ust. 6 wniosku. W odniesieniu do art. 25 ust. 3 w brzmieniu, w jakim zostałby zmieniony wnioskiem, EIOD zaleca wyraźne wskazanie, w jakich przypadkach podmioty uczestniczące w przetwarzaniu danych uznaje się za (wyłącznie) administratora, a kiedy uznaje się je za współadministratora.

Ponadto EIOD uważa, że wniosek powinien przewidywać nie tylko minimalny, ale również maksymalny okres przechowywania. We wniosku należy również określić, że zapisy informacji otrzymanych w drodze wymiany informacji muszą być usuwane po upływie maksymalnego okresu zatrzymywania danych lub wcześniej, jeżeli nie są już konieczne.

1. WPROWADZENIE

1. 8 grudnia 2022 r. Komisja Europejska wydała wniosek dotyczący dyrektywy Rady (UE) zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania ("wniosek") 3 .

2. Cele wniosku są następujące 4 :

- wprowadzenie przepisów dotyczących sprawozdawczości, należytej staranności i wymiany informacji o niektórych kryptowalutach i pieniądzu elektronicznym;

- wprowadzenie obowiązku wymiany przez właściwe organy państw członkowskich informacji na temat rozstrzygnięć podatkowych o charakterze transgranicznym, dotyczących osób fizycznych o wysokich dochodach netto;

- wprowadzenie przepisów dotyczących kar stosowanych w przypadku naruszenia przepisów krajowych transpo- nujących dyrektywę 2011/16/UE (zwanej dalej "dyrektywą").

3. Niniejszą opinię EIOD wydano w odpowiedzi na konsultacje przeprowadzone przez Komisję Europejską 9 lutego 2023 r. zgodnie z art. 42 ust. 1 rozporządzenia UE o ochronie danych. EIOD z zadowoleniem przyjmuje odniesienie się do tych konsultacji w motywie 43 wniosku. EIOD z zadowoleniem zauważa również, że uprzednio przeprowadzono już z nim nieformalne konsultacje, zgodnie z motywem 60 rozporządzenia UE o ochronie danych.

4. WNIOSKI

32. W świetle powyższego EIOD wydaje następujące zalecenia:

(1) wskazanie, że wniosek zapewnia pełne poszanowanie prawa do ochrony danych osobowych określonego w art. 8 Karty oraz przypomnienie o możliwości zastosowania RODO i rozporządzenia UE o ochronie danych do przetwarzania danych osobowych w kontekście wniosku;

(2) wyjaśnienie, że ponowne wykorzystanie danych osobowych przez właściwy organ każdego państwa członkowskiego może być dozwolone wyłącznie wtedy, gdy wynika to z prawa Unii lub prawa państwa członkowskiego, w którym to prawie określono listę celów, w odniesieniu do których można zgodnie z prawem zezwolić na dalsze przetwarzanie, stanowiącą niezbędny i proporcjonalny środek w demokratycznym społeczeństwie zapewniający ochronę celów, o których mowa w art. 23 ust. 1 RODO, oraz przedstawienie w samym wniosku (wyczerpującą) listę celów, w odniesieniu do których dane osobowe mogą być dalej przetwarzane;

(3) zmianę części normatywnej wniosku w celu wyjaśnienia, które szczególne obowiązki Komisji wynikające z dyrektywy gwarantują dostęp do informacji zapisanych w centralnej bazie danych;

(4) skreślenie dwóch ostatnich zdań art. 8ad ust. 10, jak przewidziano w art. 1 ust. 6 wniosku;

(5) w odniesieniu do art. 25 ust. 3 dyrektywy w brzmieniu, w jakim zostałby zmieniony wnioskiem, wyraźne wskazanie, w jakich przypadkach podmioty uczestniczące w przetwarzaniu danych uznaje się za (wyłącznie) administratora, a kiedy uznaje się je za współadministratorów;

(6) określenie maksymalnego okresu przechowywania i zaznaczenie, że zapisy informacji otrzymanych w drodze wymiany informacji muszą zostać usunięte po upływie maksymalnego okresu zatrzymywania danych lub wcześniej, jeżeli nie są już konieczne.

Bruksela, 3 kwietnia 2023 r.

1 Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2018/1725 z dnia 23 października 2018 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych przez instytucje, organy i jednostki organizacyjne Unii i swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia rozporządzenia (WE) nr 45/2001 i decyzji nr 1247/2002/WE (Dz.U. L 295 z 21.11.2018, s. 39).
2 Dyrektywa Rady 2011/16/UE z dnia 15 lutego 2011 r. w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania i uchylająca dyrektywę 77/799/EWG (Dz.U. L 64 z 11.3.2011, s. 1).
3 COM(2022) 707 final.
4 COM(2022) 707 final, s. 1.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2023.199.5

Rodzaj: Informacja
Tytuł: Streszczenie opinii Europejskiego Inspektora Ochrony Danych w sprawie wniosku dotyczącego dyrektywy Rady zmieniającej dyrektywę 2011/16/UE w sprawie współpracy administracyjnej w dziedzinie opodatkowania (Pełny tekst niniejszej opinii jest dostępny w wersji angielskiej, francuskiej i niemieckiej na stronie internetowej EIOD https://edps.europa.eu)
Data aktu: 07/06/2023
Data ogłoszenia: 07/06/2023