Sprawa C-313/19 P: Odwołanie od postanowienia Sądu (pierwsza izba) wydanego w dniu 14 lutego 2019 r. w sprawie T-125/18, Associazione GranoSalus/Komisja, wniesione w dniu 25 kwietnia 2019 r. przez Associazione Nationale GranoSalus - Liberi Cerealicoltori & Consumatori (Associazione GranoSalus).

Odwołanie od postanowienia Sądu (pierwsza izba) wydanego w dniu 14 lutego 2019 r. w sprawie T-125/18, Associazione GranoSalus/Komisja, wniesione w dniu 25 kwietnia 2019 r. przez Associazione Nationale GranoSalus - Liberi Cerealicoltori & Consumatori (Associazione GranoSalus)
(Sprawa C-313/19 P)

Język postępowania: włoski

(2019/C 270/15)

(Dz.U.UE C z dnia 12 sierpnia 2019 r.)

Strony

Strona wnosząca odwołanie: Associazione Nationale GranoSalus - Liberi Cerealicoltori & Consumatori (Associazione GranoSalus) (przedstawiciel: G. Dalfino, avvocato)

Druga strona postępowania: Komisja Europejska

Zarzuty i główne argumenty

1.
Odwołanie od wyroku Sądu jest oparte na naruszeniu art. 263 akapit czwarty TFUE i art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej w związku z art. 6 i 13 europejskiej konwencji praw człowieka.
2.
Strona wnosząca odwołanie podnosi przede wszystkim naruszenie art. 263 akapit czwarty TFUE, ponieważ Sąd nie uwzględnił okoliczności, że Associazione GranoSalus ma legitymację procesową na mocy indywidualnej legitymacji procesowej swoich członków, a to ze względu na fakt, iż zaskarżone rozporządzenie wykonawcze (UE) 2017/2324 "dotyczy ich bezpośredni o i indywidualnie", jako "akt regulacyjny, który dotyczy ich bezpośrednio i nie wymaga środków wykonawczych".

W tym względzie Associazione GranoSalus podnosi, że Sąd błędnie zastosował wskazany wyżej przepis, ponieważ wykluczył spełnienie wymogu indywidualnego oddziaływania z powodu tego, że "zaskarżony akt dotyczy rzekomo niektórych z członków [strony wnoszącej odwołanie] z uwagi na ich ogólną cechę konsumentów oraz obywateli Unii" (pkt 57 postanowienia).

Taka kwalifikacja członków Associazione GranoSalus jest jednak błędna w świetle statutu stowarzyszenia, zgodnie z który m jego członkowie, a poprzez nich Associazione GranoSalus, są rzecznikami i promotorami interesu polegającego na ochroni e interesu konsumentów i producentów rolnych poprzez wdrażanie, między innymi, "działań służących zwalczaniu, głównie n a poziomie wspólnotowym, ewentualnego podwyższenia progów dla mikotoksyn i innych zanieczyszczeń w celu ochron y zdrowia konsumentów, w szczególności dzieci".

Spełnienie warunku indywidualnego oddziaływania, kumulatywnego z warunkiem bezpośredniego oddziaływania, niesłusznie nie zostało uwzględnione przez Sąd przy wydawaniu orzeczenia w tym względzie.

3.
Associazione GranoSalus podnosi również, że Sąd w swoim postanowieniu niesłusznie stwierdził, iż warunek bezpośredniego oddziaływania, niezbędny dla dopuszczalności skargi zgodnie z art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE nie był spełniony ze względu na domniemane istnienie krajowych środków wykonawczych do zaskarżonego rozporządzenia (UE) 2017/2324, uzasadniając w tym względzie swoje orzeczenie rzekomą możliwością "przedłużenia zezwoleń na dopuszczenie do obrotu środków ochrony roślin zawierających substancję czynną »glifosat«, wydanych przez państwa członkowskie", którą to okoliczność uznał za mogącą stanowić "środki wykonawcze do zaskarżonego aktu w rozumieniu art. 263 akapit czwarty [ostatni człon zdania] TFUE" (pkt 84 i 85 zaskarżonego postanowienia).

Błędny charakter tej oceny wynika z wykazanej w aktach okoliczności, że państwo członkowskie, w którym Associazione GranoSalus i jej członkowie mają siedzibę (Włochy), otrzymało rozporządzenie (UE) 2017/2324 z komunikatem Ministero dell a Salute (ministerstwa zdrowia, Włochy) z dnia 19 grudnia 2017 r., przewidującym zwykłe przedłużenie zatwierdzenia substancji czynnej glifosat na okres nieprzekraczający pięciu lat, przedłużając jednocześnie do dnia 15 grudnia 2022 r. zezwolenie na środki ochrony roślin zawierające glifosat, bez dokonania żadnej oceny, choćby dyskrecjonalnej, w odniesieniu do uregulowań technicznych, o których mowa w załącznikach I i II do rozporządzenia (UE) 2017/2324.

Associazione GranoSalus podnosi w tym względzie, że nawet gdyby uznać komunikat ministerialny z dnia 19 grudnia 2017 r. za środek wykonawczy, Sąd nie uwzględnił faktu, że ten sam komunikat nie był zaskarżalny przez sądem krajowym, ponieważ jest to wykluczone przez prawo włoskie i przez odnośne orzecznictwo [Consiglio di Stato (rada stanu, Włochy), wyrok n r 6243 z dnia 9 listopada 2005 r.].

4.
Associazione GranoSalus zaskarża zatem postanowienie ze względu na naruszenia art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE, ponieważ Sąd nie uwzględnił określonego w skardze przedmiotu sporu. Wskazuje w tym względzie, że Sąd ni e uwzględnił okoliczności, iż bezpośrednie oddziaływanie zaskarżonego rozporządzenia na Associazione GranoSalus, a poprzez nią na jej członków, wynika z potencjalnie rakotwórczego charakteru substancji czynnej glifosat [zob. badanie przeprowadzone przez Międzynarodową Agencję Badań nad Rakiem, opublikowane w dniu 20 marca 2015 r., pominięte w zaskarżonym rozporządzeniu (UE) 2017/2324], której zatwierdzenie należy do wyłącznej właściwości Unii Europejskiej i ni e powinno być przedmiotem zezwolenia należącego do właściwości państw członkowskich, a to dlatego, że zezwolenie krajowe na środki ochrony roślin nie wymaga żadnej oceny dotyczącej substancji czynnej glifosat, która został już zatwierdzona n a wcześniejszym etapie przez Unię Europejską, co wyklucza możliwość wydania lub odmowy przez państwo włoskie zezwolenia na wprowadzenie do obrotu środków ochrony roślin z odniesieniem do substancji czynnej glifosat. W niniejszym przypadku Sąd zbadał zatem wymagania, o których jest mowa w art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE, be z uwzględnienia argumentów przedstawionych w postępowaniu, mianowicie okoliczności, że pozostałości glifosatu znajduj ą się w wodach gruntowych, w żywności i w glebie, z czego wynika szkoda, jaką wprowadzenie na rynek takiej substancji wyrządza terytorium, obywatelom państw członkowskich i interesom, których rzecznikiem jest Associazione GranoSalus, a poprzez nią jej członkowie.

Sąd powinien był zatem zbadać oddziaływanie, o którym jest mowa w przywołanym wcześniej art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE, w odniesieniu do tej okoliczności i do postanowień statutu Associazione GranoSalus, a także w odniesieniu do szczególnego statusu członków Associazione GranoSalus, czego nie uczynił w zaskarżonym postanowieniu.

5.
W oparciu o powyższe Associazione GranoSalus podważa dokonaną przez Sąd w pierwszej instancji wykładnię art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE, która czyni ów przepis nieskutecznym i jest niezgodna z wolą prawodawcy europejskiego. W tym względzie strona wnosząca odwołanie odnosi się do uwag przedstawionych w szeregu postępowań prze z rzeczników generalnych (zob. opinia rzecznika generalnego w sprawie C-456/13 P; opinia rzecznika generalnego w sprawi e C-583/11 P; opinia rzecznika generalnego w sprawach połączonych od C-622/16 P do C-624/16 P), zgodnie z którymi taka ograniczająca wykładnia pozbawia art. 263 znaczenia i rzeczywistego skutku.

Wobec powyższego Associazione GranoSalus podnosi, że wykładnia art. 263 akapit czwarty ostatni człon zdania TFUE dokonana przez Sąd w zaskarżonym postanowieniu pozostaje w oczywistej sprzeczności z art. 47 Karty praw podstawowych Unii Europejskiej ("Każdy, kogo prawa i wolności zagwarantowane przez prawo Unii zostały naruszone, ma prawo do skutecznego środka prawnego przed sądem, zgodnie z warunkami przewidzianymi w niniejszym artykule. Każdy ma prawo do sprawiedliwego i jawnego rozpatrzenia jego sprawy [...]") oraz z art. 6 (prawo do rzetelnego procesu sądowego) i 13 (prawo do skutecznego środka odwoławczego) europejskiej konwencji praw człowieka, uniemożliwiając przewidziane wniesienie do Sądu skarg i w sprawie bezpośredniego oddziaływania w takich okolicznościach faktycznych i tym samym naruszając w sposób nieuzasadniony system ochrony praw ustanowiony w prawie Unii.

Żądania strony wnoszącej odwołanie

Associazione GranoSalus wnosi do Trybunału o uchylenie postanowienia Sądu w sprawie T-125/18 - uznającego skargę za niedopuszczalną i stwierdzającego brak legitymacji procesowej członków stowarzyszenia z powodu, po pierwsze, rzekomego braku indywidualnego oddziaływania zaskarżonego rozporządzenia na tych członków, a po drugie, istnienia krajowych środków wykonawczych rzekomo również wykluczających bezpośrednie oddziaływanie - i w konsekwencji uznanie za dopuszczalną skargi o stwierdzenie nieważności rozporządzenia wykonawczego (UE) 2017/2324 wraz z zawartymi tam żądaniami, w tym żądaniami dotyczącymi środków dowodowych, oraz o odesłanie sprawy do Sądu w celu wydania orzeczenia co do istoty.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.UE.C.2019.270.13

Rodzaj: Ogłoszenie
Tytuł: Sprawa C-313/19 P: Odwołanie od postanowienia Sądu (pierwsza izba) wydanego w dniu 14 lutego 2019 r. w sprawie T-125/18, Associazione GranoSalus/Komisja, wniesione w dniu 25 kwietnia 2019 r. przez Associazione Nationale GranoSalus - Liberi Cerealicoltori & Consumatori (Associazione GranoSalus).
Data aktu: 12/08/2019
Data ogłoszenia: 12/08/2019