Sądy administracyjne zatwierdzają kolejne kary dla receptomatów

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pełni podzielił nasze stanowisko. Potwierdził zarówno podstawy nałożenia kary, jak i jej wysokość. Gdy chodzi o bezpieczeństwo i zdrowie pacjentów, kara pieniężna nie jest wygórowana, jeśli odpowiada okolicznościom sprawy - powiedział Bartłomiej Chmielowiec, rzecznik praw pacjenta, komentując kolejny wyrok w sprawie tzw. receptomatów. Kara nałożona przez RPP wyniosła ponad 100 tys. zł.

Jak przypomniał RPP, sprawa trafiła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, po tym, jak podmiot leczniczy zaskarżył wydaną przez organ decyzję. Rzecznik nałożył na niego karę w wysokości 126 tys. zł za niezaprzestanie praktyki naruszającej zbiorowe prawa pacjentów. Polegała ona na umożliwianiu wystawiania recept na leki o działaniu uzależniającym bez osobistego badania pacjenta przez osobę wystawiającą receptę.

Leki o wysokim stopniu ryzyka 

Były to preparaty określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia ministra zdrowia z dnia 11 września 2006 r. w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje. Wypisanie na recepcie preparatu zawierającego środki lub substancje z tej listy wymaga osobistego zbadania pacjenta. W tych przypadkach natomiast świadczenie było udzielane wyłącznie za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub środków łączności.

Wcześniej RPP uznał tę praktykę za naruszającą zbiorowe prawa pacjentów i nakazał jej zaprzestania. Decyzji nadano rygor natychmiastowej wykonalności. Mimo to podmiot leczniczy nie zastosował się do tego obowiązku. Zaskarżył następnie przedmiotową decyzję rzecznika do WSA i – podobnie jak w przypadku kary – jego skarga została oddalona jako bezzasadna, zaś sąd w pełnej rozciągłości przyznał rację rzecznikowi. W sprawie istotne jest również to, że decyzję wydano już po wejściu w życie nowych przepisów dotyczących przepisywania leków zawierających substancje uzależniające i narkotyczne. Przepisy te obowiązują od 7 listopada 2024 r. Podmiot leczniczy zaskarżył także decyzję dotyczącą samego naruszenia praw pacjentów. Sąd oddalił jednak skargę i w całości podzielił stanowisko RPP. 

Wymóg osobistego zbadania pacjenta jest koniecznym i niezbędnym warunkiem, aby taka preskrypcja była w ogóle możliwa. Bezpieczeństwo pacjenta jest wartością nadrzędną i nie może być od niej żadnego wyjątku. Tym bardziej cieszy nas kolejny wyrok, który potwierdza słuszność naszych działań. Wyrok potwierdza, że działania rzecznika przeciwko tzw. „receptomatom” są zgodne z prawem i służą ochronie pacjentów. Przepisywanie leków o wysokim ryzyku uzależnienia wymaga szczególnej ostrożności ze strony lekarza. Dlatego nie powinno opierać się wyłącznie na konsultacji prowadzonej na odległość - zaznaczył Bartłomiej Chmielowiec, rzecznik praw pacjenta.