Organizacja kształcenia oraz warunki i formy realizowania specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych w przedszkolach i szkołach specjalnych oraz w oddziałach specjalnych, zorganizowanych w podmiotach leczniczych i jednostkach pomocy społecznej.

ROZPORZĄDZENIE

MINISTRA EDUKACJI ¹

z dnia 23 stycznia 2025 r.

w sprawie organizacji kształcenia oraz warunków i form realizowania specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych w przedszkolach i szkołach specjalnych oraz w oddziałach specjalnych, zorganizowanych w podmiotach leczniczych i jednostkach pomocy społecznej

Na podstawie art. 128 ust. 3 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2024 r. poz. 737, 854, 1562, 1635 i 1933) zarządza się, co następuje:

§ 1. [Zapewnienie uczniom kształcenia i specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych] Przedszkola specjalne, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych specjalnych oraz szkoły podstawowe specjalne i szkoły ponadpodstawowe specjalne, zwane dalej "szkołami specjalnymi", zorganizowane w podmiotach leczniczych, a także oddziały specjalne zorganizowane w podmiotach leczniczych przez przedszkola lub szkoły mające siedzibę poza podmiotami leczniczymi, zapewniają dzieciom i młodzieży, zwanym dalej "uczniami", kształcenie oraz specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze, organizowane w czasie uzgodnionym z kierownikiem podmiotu leczniczego lub ordynatorem oddziału szpitalnego.

§  2. [Ustalenie zakresu zajęć edukacyjnych organizowanych uczniowi]

1.  Uczniowi organizuje się kształcenie oraz specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze w przedszkolu specjalnym, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej specjalnej, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w podmiocie leczniczym, zwanym dalej "podmiotem", odpowiednio do wskazań lekarza prowadzącego leczenie.

2.  W przypadku ucznia przebywającego w podmiocie krócej niż 9 dni, odpowiednio dyrektor przedszkola specjalnego lub szkoły specjalnej zorganizowanych w podmiocie, lub dyrektor przedszkola lub szkoły mających siedzibę poza podmiotem, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w podmiocie, może odstąpić od organizowania zajęć edukacyjnych, z tym że dla ucznia przewlekle chorego, którego leczenie wymaga częstej hospitalizacji, organizuje się zajęcia edukacyjne niezależnie od okresu pobytu w podmiocie.

3.  Dyrektor odpowiednio przedszkola specjalnego lub szkoły specjalnej zorganizowanych w podmiocie, lub dyrektor przedszkola lub szkoły mających siedzibę poza podmiotem, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w podmiocie, na wniosek nauczyciela, kierownika podmiotu lub upoważnionego przez niego lekarza, ze względu na stan zdrowia ucznia, może zezwolić na:

1) odstąpienie od realizacji niektórych treści nauczania obowiązkowych zajęć edukacyjnych;

2) zmniejszenie liczby godzin zajęć edukacyjnych;

3) odstąpienie od udziału ucznia w zajęciach edukacyjnych na czas wskazany przez lekarza.

4. 2   W przypadku oddziału specjalnego zorganizowanego w podmiocie leczniczym wyłącznie dla nieletnich posiadających orzeczenie sądu o zastosowaniu środka leczniczego w postaci umieszczenia w zakładzie leczniczym albo postanowienie o zastosowaniu środka tymczasowego w postaci tymczasowego umieszczenia w zakładzie leczniczym, kształcenie oraz specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze w szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanym w podmiocie, o których mowa w ust. 1, są organizowane z uwzględnieniem konieczności zapewnienia bezpieczeństwa uczniom i nauczycielom oraz specyfiki warunków pobytu nieletnich w zakładach leczniczych i warunków zabezpieczenia zakładów leczniczych określonych w przepisach wykonawczych wydanych na podstawie art. 232 ustawy z dnia 9 czerwca 2022 r. o wspieraniu i resocjalizacji nieletnich (Dz. U. z 2026 r. poz. 163).

§ 3. 3 [Liczba uczniów w oddziale]   Liczbę uczniów w oddziale przedszkola specjalnego oraz w oddziale szkoły specjalnej zorganizowanych w podmiocie ustala dyrektor odpowiednio przedszkola specjalnego lub szkoły specjalnej zorganizowanych w podmiocie, lub dyrektor przedszkola lub szkoły mających siedzibę poza podmiotem, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w podmiocie, w uzgodnieniu z organem prowadzącym to przedszkole lub tę szkołę oraz z uwzględnieniem szczególnych potrzeb psychofizycznych uczniów wynikających z ich stanu zdrowia, z tym że w przypadku uczniów, wobec których sąd orzekł o zastosowaniu środka leczniczego w postaci umieszczenia w zakładzie leczniczym lub środka tymczasowego w postaci tymczasowego umieszczenia w zakładzie leczniczym, oddział specjalny organizuje się wyłącznie dla tych uczniów.

§  4. [Programy nauczania realizowane przez ucznia szkoły ponadpodstawowej prowadzącej kształcenie zawodowe]

1.  W szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w podmiocie uczeń szkoły ponadpodstawowej prowadzącej kształcenie zawodowe może realizować programy nauczania uwzględniające podstawę programową kształcenia ogólnego oraz ramowy plan nauczania dla szkoły ponadpodstawowej, innej niż szkoła, do której uczeń uczęszczał przed przyjęciem do tego podmiotu.

2.  Uczeń realizujący kształcenie, o którym mowa w ust. 1, po powrocie do szkoły ponadpodstawowej prowadzącej kształcenie zawodowe uzupełnia obowiązkowe zajęcia edukacyjne z zakresu kształcenia zawodowego teoretycznego oraz zajęcia prowadzone w ramach praktycznej nauki zawodu, określone dla danej klasy szkoły, do której uczeń uczęszczał przed przyjęciem do podmiotu.

3.  Dyrektor szkoły ponadpodstawowej prowadzącej kształcenie zawodowe, do której uczęszczał uczeń, o którym mowa w ust. 1, ustala sposób uzupełnienia przez tego ucznia obowiązkowych zajęć edukacyjnych z zakresu kształcenia zawodowego teoretycznego oraz zajęć prowadzonych w ramach praktycznej nauki zawodu.

§  5. [Cel i forma realizacji specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych]

1.  Specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze w przedszkolach specjalnych, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych specjalnych, szkołach specjalnych i oddziałach specjalnych zorganizowanych w podmiotach organizuje się w celu zaspokajania potrzeb edukacyjnych i rozwojowych uczniów, wspomagania ich procesu terapeutycznego oraz zagospodarowania czasu wolnego uczniów.

2.  Działania, o których mowa w ust. 1, są realizowane w formie:

1) odrabiania lekcji;

2) zajęć wychowawczych oddziałujących terapeutycznie na psychikę dziecka, w tym zajęć czytelniczych, plastycznych, teatralnych, wokalno-muzycznych, gier i zabaw;

3) spacerów, gier i zabaw na wolnym powietrzu, w tym usprawniających fizycznie.

§  6. [Grupy wychowawcze i zespoły pozalekcyjne]

1.  Specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze w przedszkolach specjalnych, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych specjalnych, szkołach specjalnych i oddziałach specjalnych zorganizowanych w podmiotach realizuje się w specjalnych grupach wychowawczych, zwanych dalej "grupami wychowawczymi", lub w specjalnym zespole pozalekcyjnym zajęć wychowawczych, zwanym dalej "zespołem pozalekcyjnym".

2.  Jeżeli liczba uczniów objętych specjalnymi działaniami opiekuńczo-wychowawczymi odpowiednio w przedszkolach specjalnych, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych specjalnych, szkołach specjalnych lub oddziałach specjalnych zorganizowanych w podmiocie wynosi mniej niż 60, tworzy się grupy wychowawcze.

3.  Grupą wychowawczą opiekuje się wychowawca grupy wychowawczej.

4.  Liczba uczniów w grupach wychowawczych wynosi:

1) chorych leżących - do 12;

2) chorych chodzących - do 16;

3) z zaburzeniami psychicznymi lub sprzężonymi dysfunkcjami - do 8;

4) 4 posiadających orzeczenie sądu o zastosowaniu środka leczniczego w postaci umieszczenia w zakładzie leczniczym albo postanowienie o zastosowaniu środka tymczasowego w postaci tymczasowego umieszczenia w zakładzie leczniczym - do 8.

5.  Uczniowie, którzy ze względu na stan zdrowia i stosowane metody leczenia wymagają stałego lub częstego leżenia w ciągu dnia, są zaliczani do chorych leżących. Jeżeli co najmniej połowa grupy wychowawczej to chorzy leżący, wówczas całą grupę zalicza się do chorych leżących.

6.  Jeżeli liczba uczniów objętych specjalnymi działaniami opiekuńczo-wychowawczymi odpowiednio w przedszkolach specjalnych, oddziałach przedszkolnych w szkołach podstawowych specjalnych, szkołach specjalnych lub oddziałach specjalnych zorganizowanych w podmiocie wynosi co najmniej 60, tworzy się zespół pozalekcyjny.

7.  Zespół pozalekcyjny dzieli się na grupy wychowawcze. Przepisy ust. 3-5 stosuje się.

8.  W przypadku utworzenia zespołu pozalekcyjnego dyrektor odpowiednio przedszkola specjalnego lub szkoły specjalnej zorganizowanych w podmiocie lub dyrektor przedszkola lub szkoły mających siedzibę poza podmiotem, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w podmiocie, może utworzyć stanowisko kierownika zespołu pozalekcyjnego. Zakres obowiązków kierownika zespołu pozalekcyjnego ustala dyrektor tego przedszkola lub tej szkoły.

9.  Pracę zespołu pozalekcyjnego i grupy wychowawczej organizuje się w ciągu całego roku, również w okresie ferii zimowych i ferii letnich oraz w dniach wolnych od zajęć dydaktyczno-wychowawczych.

§  7. [Wymiar godzinowy specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych]

1.  Specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze organizuje się w wymiarze:

1) w przypadku grup wychowawczych dla uczniów uczestniczących w zajęciach edukacyjnych:

a) 28 godzin tygodniowo w rozliczeniu rocznym - dla grupy wychowawczej w przedszkolu specjalnym, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej specjalnej, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w szpitalu,

b) 35 godzin tygodniowo w rozliczeniu rocznym - dla grupy wychowawczej w przedszkolu specjalnym, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej specjalnej, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego oraz w zakładzie rehabilitacji leczniczej;

2) w przypadku grup wychowawczych dla uczniów nieuczestniczących w zajęciach edukacyjnych:

a) 35 godzin tygodniowo w rozliczeniu rocznym - dla grupy wychowawczej w przedszkolu specjalnym, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej specjalnej, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w szpitalu,

b) 48 godzin tygodniowo w rozliczeniu rocznym - dla grupy wychowawczej w przedszkolu specjalnym, oddziale przedszkolnym w szkole podstawowej specjalnej, szkole specjalnej lub oddziale specjalnym zorganizowanych w zakładzie lecznictwa uzdrowiskowego oraz w zakładzie rehabilitacji leczniczej.

2.  W zależności od potrzeb uczniów organ prowadzący przedszkole specjalne lub szkołę specjalną zorganizowane w podmiocie, lub przedszkole lub szkołę mające siedzibę poza podmiotem, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w podmiocie, może zwiększyć liczbę godzin przeznaczonych na specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze.

§ 8. [Przedszkola, oddziały przedszkolne, szkoły i oddziały specjalne organizowane w jednostkach pomocy społecznej]  Przedszkola specjalne, oddziały przedszkolne w szkołach podstawowych specjalnych, szkoły specjalne oraz oddziały specjalne, zorganizowane w jednostkach pomocy społecznej, zwanych dalej "jednostkami", przez przedszkola lub szkoły mające siedzibę poza jednostkami zapewniają uczniom kształcenie oraz specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze, organizowane w czasie uzgodnionym z kierownikiem jednostki, a w przypadku przedszkoli specjalnych, oddziałów przedszkolnych w szkołach podstawowych specjalnych, szkół specjalnych i oddziałów specjalnych zorganizowanych w domach pomocy społecznej - także z uwzględnieniem wskazań zespołów terapeutyczno-opiekuńczych, o których mowa w przepisach wydanych na podstawie art. 57 ust. 8 ustawy z dnia 12 marca 2004 r. o pomocy społecznej (Dz. U. z 2024 r. poz. 1283 i 1572).

§  9. [Liczba uczniów w oddziale zorganizowanym w jednostce pomocy społecznej]

1.  Liczbę uczniów w oddziale przedszkola specjalnego oraz w oddziale szkoły specjalnej zorganizowanych w jednostkach ustala dyrektor odpowiednio przedszkola specjalnego lub szkoły specjalnej zorganizowanych w jednostce lub dyrektor odpowiednio przedszkola lub szkoły mających siedzibę poza jednostką, w których strukturze utworzono oddział specjalny zorganizowany w jednostce, w uzgodnieniu z organem prowadzącym to przedszkole lub tę szkołę, z uwzględnieniem szczególnych potrzeb psychofizycznych uczniów, wynikających z ich stanu zdrowia lub rodzaju niepełnosprawności.

2.  Liczba uczniów, którzy posiadają orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, nie może przekraczać w oddziale przedszkola oraz w oddziale szkoły maksymalnej liczby dzieci i uczniów określonej w przepisach wydanych na podstawie art. 111 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe dotyczących odpowiednio liczby dzieci w oddziale przedszkola specjalnego i liczby uczniów w oddziale szkoły specjalnej.

3.  Uczniom, którzy posiadają orzeczenie o potrzebie kształcenia specjalnego, zapewnia się kształcenie, wychowanie i opiekę zgodnie z przepisami wydanymi na podstawie art. 127 ust. 19 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe.

§  10. [Cel i forma realizacji specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych organizowanych w jednostkach pomocy społecznej]

1.  Specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze w jednostkach organizuje się w celu zaspokajania potrzeb edukacyjnych i rozwojowych uczniów oraz zagospodarowania ich czasu wolnego.

2.  Działania, o których mowa w ust. 1, są realizowane w formie:

1) zajęć rozwijających zainteresowania i uzdolnienia uczniów, w tym zajęć czytelniczych, plastycznych, teatralnych i wokalno-muzycznych;

2) gier i zabaw oraz zajęć sportowych, turystycznych i krajoznawczych.

§ 11. [Przepis przejściowy] Do końca roku szkolnego 2024/2025 specjalne działania opiekuńczo-wychowawcze, o których mowa w § 5 ust. 1 i § 10 ust. 1, mogą być realizowane w formach innych niż wymienione odpowiednio w § 5 ust. 2 i § 10 ust. 2.

§ 12. [Wejście w życie]  Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem następującym po dniu ogłoszenia. ⁵

1 Minister Edukacji kieruje działem administracji rządowej - oświata i wychowanie, na podstawie § 1 ust. 2 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 18 grudnia 2023 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Edukacji (Dz. U. poz. 2717).

2 § 2 ust. 4 dodany przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 12 czerwca 2026 r. (Dz.U.2026.770) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 13 czerwca 2026 r.

3 § 3 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 12 czerwca 2026 r. (Dz.U.2026.770) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 13 czerwca 2026 r.

4 § 6 ust. 4 pkt 4 dodany przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 12 czerwca 2026 r. (Dz.U.2026.770) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 13 czerwca 2026 r.

5 Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Edukacji Narodowej z dnia 24 sierpnia 2017 r. w sprawie organizacji kształcenia oraz warunków i form realizowania specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych w przedszkolach i szkołach specjalnych, zorganizowanych w podmiotach leczniczych i jednostkach pomocy społecznej (Dz. U. z 2020 r. poz. 2181), które utraciło moc z dniem 11 stycznia 2025 r. w związku z wejściem w życie ustawy z dnia 21 listopada 2024 r. o zmianie ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1933).

• Identyfikator: Dz.U.2025.115
• Rodzaj: rozporządzenie
• Tytuł: Organizacja kształcenia oraz warunki i formy realizowania specjalnych działań opiekuńczo-wychowawczych w przedszkolach i szkołach specjalnych oraz w oddziałach specjalnych, zorganizowanych w podmiotach leczniczych i jednostkach pomocy społecznej.
• Data aktu: 2025-01-23
• Data ogłoszenia: 2025-01-28
• Data wejścia w życie: 2025-01-29