Nauczycielskie świadczenia kompensacyjne.

USTAWA
z dnia 22 maja 2009 r.
o nauczycielskich świadczeniach kompensacyjnych

Art.  1.  [Zakres przedmiotowy ustawy]

Ustawa określa:

1)
warunki nabywania i utraty prawa do nauczycielskich świadczeń kompensacyjnych zwanych dalej "świadczeniami";
2)
zasady:
a)
ustalania wysokości świadczeń,
b)
postępowania w sprawach o świadczenia,
c)
wypłaty świadczeń,
d)
finansowania świadczeń.
Art.  2.  [Definicje]

Użyte w ustawie określenia oznaczają:

1)
nauczyciel - nauczycieli, wychowawców i innych pracowników pedagogicznych zatrudnionych w:
a)
publicznych i niepublicznych przedszkolach,
b)
publicznych i niepublicznych szkołach, z wyjątkiem niepublicznych szkół nieposiadających uprawnień szkoły publicznej, o których mowa w art. 104 ust. 1 ustawy z dnia 22 listopada 2018 r. o zmianie ustawy - Prawo oświatowe, ustawy o systemie oświaty oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2245 i 2432, z 2019 r. poz. 534, 1287 i 2248 oraz z 2021 r. poz. 4), i niepublicznych szkół artystycznych nieposiadających uprawnień publicznej szkoły artystycznej,
c)
publicznych i niepublicznych placówkach kształcenia ustawicznego i placówkach, o których mowa w art. 2 pkt 7 i 8 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2021 r. poz. 1082);
2)
organ rentowy - jednostkę organizacyjną Zakładu Ubezpieczeń Społecznych właściwą do wydawania decyzji w sprawach świadczeń, określoną w ustawie z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 423, z późn. zm.);
3)
uprawniony - osobę mającą ustalone prawo do świadczenia.
Art.  3.  [Zakres podmiotowy ustawy]

Prawo do świadczenia na warunkach i w wysokości określonych w ustawie przysługuje nauczycielom zatrudnionym w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1.

Art.  4.  [Warunki przyznania świadczenia]
1. 
Świadczenie przysługuje nauczycielom, którzy spełnili łącznie następujące warunki:
1)
osiągnęli wiek, o którym mowa w ust. 3;
2)
mają okres składkowy i nieskładkowy w rozumieniu ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2021 r. poz. 291, z późn. zm.), zwanej dalej "ustawą o emeryturach i rentach z FUS", wynoszący 30 lat, w tym 20 lat wykonywania pracy w jednostkach, o których mowa w art. 2 pkt 1, w wymiarze co najmniej 1/2 obowiązkowego wymiaru zajęć;
3)
rozwiązali stosunek pracy.
2. 
Nauczycielom spełniającym warunki określone w ust. 1 pkt 1 i 2 świadczenie przysługuje również w przypadku rozwiązania stosunku pracy lub wygaśnięcia stosunku pracy w okolicznościach określonych:
1)
w art. 20 ust. 1, 5c i 7 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2021 r. poz. 1762);
2)
w art. 225 ust. 1, 6, 7 i 10 oraz art. 226 ust. 1 ustawy z dnia 14 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo oświatowe (Dz. U. z 2017 r. poz. 60, 949 i 2203, z 2018 r. poz. 2245 oraz z 2019 r. poz. 1287).
3. 
Nauczyciel ma prawo do świadczenia, jeżeli ukończył:
1)
55 lat - w latach 2009-2014;
2)
55 lat w przypadku kobiet i 56 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2015-2016;
3)
55 lat w przypadku kobiet i 57 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2017-2018;
4)
55 lat w przypadku kobiet i 58 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2019-2020;
5)
55 lat w przypadku kobiet i 59 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2021-2022;
6)
55 lat w przypadku kobiet i 60 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2023-2024;
7)
56 lat w przypadku kobiet i 61 lat w przypadku mężczyzn - w latach 2025-2026;
8)
57 lat w przypadku kobiet i 62 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2027-2028;
9)
58 lat w przypadku kobiet i 63 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2029-2030;
10)
59 lat w przypadku kobiet i 64 lata w przypadku mężczyzn - w latach 2031-2032.
Art.  5.  [Wysokość świadczenia]
1. 
Świadczenie stanowi równowartość kwoty będącej wynikiem podzielenia podstawy obliczenia emerytury, ustalonej w sposób określony w art. 25 ustawy o emeryturach i rentach z FUS, przez średnie dalsze trwanie życia dla osób w wieku 60 lat, ustalone według obowiązujących w dniu zgłoszenia wniosku o przyznanie świadczenia tablic średniego trwania życia, o których mowa w art. 26 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
2. 
Jeżeli uprawniony jest członkiem otwartego funduszu emerytalnego, przy ustalaniu podstawy obliczenia emerytury, składki na ubezpieczenie emerytalne, zewidencjonowane na jego koncie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych, zwanym dalej "Zakładem", zwiększa się przez pomnożenie wskaźnikiem korygującym 19,52/12,22, stanowiącym stosunek pełnej wysokości składki na ubezpieczenie emerytalne do wysokości zewidencjonowanej na koncie ubezpieczonego w Zakładzie.
3. 
Kwota świadczenia nie może być niższa niż kwota najniższej emerytury, o której mowa w art. 85 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
4. 
Świadczenie podlega waloryzacji na zasadach i w terminach przewidzianych dla waloryzacji świadczeń w art. 88, art. 89 i art. 93 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Art.  6.  [Finansowanie świadczenia z budżetu państwa]

Świadczenia finansowane są z budżetu państwa.

Art.  7.  [Powstanie prawa do świadczenia]
1. 
Prawo do świadczenia powstaje z dniem spełnienia warunków wymaganych do nabycia tego prawa.
2. 
W przypadku pobierania zasiłku chorobowego lub świadczenia rehabilitacyjnego prawo do świadczenia powstaje z dniem zaprzestania pobierania tego zasiłku lub świadczenia.
Art.  8.  [Ustanie prawa do świadczenia]

Prawo do świadczenia ustaje z dniem:

1)
poprzedzającym dzień nabycia prawa do emerytury, która jest ustalona decyzją organu rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach;
2)
poprzedzającym dzień osiągnięcia przez uprawnionego wieku:
a)
60 lat - w przypadku kobiet,
b)
65 lat - w przypadku mężczyzn

- jeżeli uprawniony nie ma prawa do emerytury ustalonego decyzją organu rentowego lub innego organu emerytalno-rentowego, określonego w odrębnych przepisach;

3)
śmierci uprawnionego.
Art.  9.  [Zawieszenie prawa do świadczenia]
1. 
Prawo do świadczenia ulega zawieszeniu lub świadczenie to ulega zmniejszeniu na zasadach określonych w art. 103 ust. 3 i art. 104-106 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
2. 
Prawo do świadczenia ulega zawieszeniu bez względu na wysokość uzyskiwanego przychodu w razie podjęcia przez uprawnionego pracy w jednostkach, o których mowa w art. 1 ustawy z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela.
Art.  10.  [Wypłata świadczenia w razie śmierci osoby uprawnionej]
1. 
W razie śmierci osoby, która zgłosiła wniosek o świadczenie określone ustawą, świadczenie należne jej do dnia śmierci wypłaca się małżonkowi, dzieciom, z którymi prowadziła wspólne gospodarstwo domowe, a w przypadku ich braku - małżonkowi i dzieciom, z którymi osoba ta nie prowadziła wspólnego gospodarstwa domowego, a w razie ich braku - innym członkom rodziny uprawnionym do renty rodzinnej lub na których utrzymaniu pozostawała ta osoba.
2. 
Osoby wymienione w ust. 1 mają prawo do udziału w dalszym prowadzeniu postępowania w sprawie świadczenia, nieukończonego wskutek śmierci osoby, która o to świadczenie wystąpiła.
3. 
Roszczenie o wypłatę świadczenia, o którym mowa w ust. 1, wygasa po upływie 12 miesięcy od dnia śmierci osoby, której świadczenie przysługiwało, chyba że przed upływem tego okresu zostanie zgłoszony wniosek o dalsze prowadzenie postępowania.
Art.  11.  [Dodatek pielęgnacyjny]

Do świadczenia przysługuje dodatek pielęgnacyjny na zasadach i w wysokości określonych w art. 75 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Art.  12.  [Zasiłek pogrzebowy]

Osobie, która pokryła koszty pogrzebu po śmierci:

1)
uprawnionego,
2)
członka rodziny uprawnionego

- przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach określonych w art. 77-81 i art. 99 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.

Art.  13.  [Finansowanie dodatku pielęgnacyjnego i zasiłku pogrzebowego]

Dodatek pielęgnacyjny oraz zasiłek pogrzebowy finansowane są z budżetu państwa.

Art.  14.  [Wszczęcie postępowania w sprawie świadczenia]

Postępowanie w sprawie świadczenia wszczyna się na wniosek nauczyciela zgłoszony bezpośrednio lub za pośrednictwem płatnika składek w organie rentowym.

Art.  15.  [Organ wydający decyzję w sprawie świadczenia i wypłacający świadczenie]
1. 
Decyzję w sprawie świadczenia wydaje i świadczenie to wypłaca:
1)
organ rentowy właściwy ze względu na miejsce zamieszkania nauczyciela;
2)
organ rentowy właściwy ze względu na ostatnie miejsce zamieszkania nauczyciela w Rzeczypospolitej Polskiej, jeżeli zamieszkuje on poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej.
2. 
Od decyzji w sprawie świadczenia przysługuje odwołanie do sądu, na zasadach określonych w art. 83 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych, zwanej dalej "ustawą o systemie ubezpieczeń społecznych".
Art.  16.  [Wypłata świadczenia]
1. 
Świadczenie wypłaca się za miesiąc kalendarzowy w terminach i na zasadach przewidzianych dla wypłaty emerytur określonych w art. 129, art. 130, art. 132-135 i art. 136b ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
2. 
Kwotę świadczenia za niepełny miesiąc ustala się, dzieląc kwotę świadczenia przez liczbę dni kalendarzowych w miesiącu, a otrzymaną kwotę mnoży się przez liczbę dni kalendarzowych, za które świadczenie przysługuje.
3. 
W razie śmierci uprawnionego wstrzymanie wypłaty świadczenia następuje od miesiąca przypadającego po miesiącu, w którym zmarła osoba uprawniona.
Art.  17.  [Zbieg praw do świadczeń]
1. 
W razie zbiegu prawa do świadczenia z prawem do renty, uposażenia w stanie spoczynku, zasiłku przedemerytalnego, świadczenia przedemerytalnego lub innego świadczenia o charakterze emerytalnym lub rentowym, ustalonym na podstawie odrębnych ustaw, przysługuje tylko jedno z tych świadczeń - wyższe lub wybrane przez uprawnionego.
2. 
W przypadku skorzystania z prawa do świadczenia nie przysługuje prawo do rekompensaty, o której mowa w ustawie z dnia 19 grudnia 2008 r. o emeryturach pomostowych (Dz. U. z 2018 r. poz. 1924 oraz z 2021 r. poz. 1621).
Art.  18.  [Odpowiednie stosowanie przepisów]
1. 
W zakresie postępowania w sprawach świadczenia stosuje się odpowiednio przepisy art. 114, art. 116 i art. 117-128a ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
2. 
W zakresie postępowania w sprawach zwrotu nienależnie pobranego świadczenia, egzekucji i potrąceń stosuje się odpowiednio przepisy art. 138-144 ustawy o emeryturach i rentach z FUS oraz przepisy art. 84 ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych.
3. 
W razie zbiegu prawa do świadczenia z prawami, o których mowa w art. 17 ust. 1, stosuje się odpowiednio art. 98 ustawy o emeryturach i rentach z FUS.
Art.  19. 

W ustawie z dnia 26 stycznia 1982 r. - Karta Nauczyciela (Dz. U. z 2006 r. Nr 97, poz. 674, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: (zmiany pominięte).

Art.  20. 

W ustawie z dnia 20 grudnia 1990 r. o ubezpieczeniu społecznym rolników (Dz. U. z 2008 r. Nr 50, poz. 291, z późn. zm.) w art. 6 pkt 10c otrzymuje brzmienie: (zmiany pominięte).

Art.  21. 

W ustawie z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176, z późn. zm.) w art. 34: (zmiany pominięte).

Art.  22. 

W ustawie z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. z 2004 r. Nr 39, poz. 353, z późn. zm.) art. 66 otrzymuje brzmienie: (zmiany pominięte).

Art.  23. 

W ustawie z dnia 25 czerwca 1999 r. o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa (Dz. U. z 2005 r. Nr 31, poz. 267, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: (zmiany pominięte).

Art.  24. 

W ustawie z dnia 13 czerwca 2003 r. o zatrudnieniu socjalnym (Dz. U. Nr 122, poz. 1143, z późn. zm.) w art. 1 w ust. 3 w pkt 7 kropkę zastępuje się średnikiem i dodaje pkt 8 w brzmieniu: (zmiany pominięte).

Art.  25. 

W ustawie z dnia 27 czerwca 2003 r. o rencie socjalnej (Dz. U. Nr 135, poz. 1268, z późn. zm.) w art. 7 ust. 1 otrzymuje brzmienie: (zmiany pominięte).

Art.  26. 

W ustawie z dnia 28 listopada 2003 r. o świadczeniach rodzinnych (Dz. U. z 2006 r. Nr 139, poz. 992, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: (zmiany pominięte).

Art.  27. 

W ustawie z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415, z późn. zm.) w art. 2 w ust. 1 w pkt 2 lit. c otrzymuje brzmienie: (zmiany pominięte).

Art.  28. 

W ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027, z późn. zm.) wprowadza się następujące zmiany: (zmiany pominięte).

Art.  29. 

W ustawie z dnia 7 września 2007 r. o pomocy osobom uprawnionym do alimentów (Dz. U. z 2009 r. Nr 1, poz. 7 i Nr 6, poz. 33) w art. 2: (zmiany pominięte).

Art.  30.  [Wejście w życie ustawy]

Ustawa wchodzi w życie pierwszego dnia miesiąca następującego po miesiącu ogłoszenia, z wyjątkiem art. 26 pkt 2, który wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Kasy fiskalne w myjniach samochodowych nieco później

Ministerstwo Finansów zdecydowało przesunięciu o trzy miesiące terminu obowiązku fiskalizacji branży myjni samochodowych. Nowy termin wyznaczony został na 1 października 2022 roku. Odroczenie nie wyklucza jednak wcześniejszego, dobrowolnego, zainstalowania kas rejestrujących w tych zakładach.

Krzysztof Koślicki 23.05.2022
Międzynarodowe firmy transportowe muszą już mieć licencję

Wszedł w życie obowiązek uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego oraz licencji wspólnotowej przez przedsiębiorców wykonujących międzynarodowy transport drogowy czyli Pakiet Mobilności I - rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady z 15 lipca 2020 r. Licencji wspólnotowej udziela Główny Inspektor Transportu Drogowego.

Katarzyna Żaczkiewicz-Zborska 21.05.2022
Nawet 12 tys. zł kary za każdą kontrolę drogową – wchodzą nowe przepisy dla busiarzy

Już od 21 maja br. firmy busiarskie, zajmujące się transportem międzynarodowym, będą musiały posiadać licencję wspólnotową oraz wypis na każdy pojazd. Za brak licencji, firma transportowa może otrzymać karę w wysokości nawet 12 tys. za każdą kontrolę drogową, a także utracić dobrą reputację.

Renata Krupa-Dąbrowska 20.05.2022
Nowe odznaczenie i zmiany proceduralne w nadawaniu tytułów - ustawa podpisana

Prezydent podpisał nowelizację ustawy o szkolnictwie wyższym, która umożliwia m.in. wyznaczenie innego podmiotu uprawnionego przez Radę Doskonałości Naukowej w przypadku, gdy podmiot prowadzący postępowanie utraci uprawnienia w wyniku ewaluacji. Ustawa wprowadzi też nowe odznaczenie dla naukowców.

Monika Sewastianowicz 20.05.2022
Sprawozdania finansowe podatników CIT wkrótce trafią do Szczecina

Minister finansów wydał rozporządzenie, z którego wynika, że wykonywaniem zadań szefa Krajowej Administracji Skarbowej (KAS) w zakresie przyjmowania i obsługi sprawozdań finansowych zajmie się naczelnik Zachodniopomorskiego Urzędu Skarbowego w Szczecinie.

Krzysztof Koślicki 18.05.2022
Jeśli sprzedawca przyjmie za dużo gotówki, zapłaci podwójny podatek

Od stycznia przepisy podatkowe przewidują ulgi dla przedsiębiorców, którzy kupią terminal płatniczy i będą przyjmować płatności kartą. Pierwsze miesiące obowiązywania tych regulacji pokazują jednak, że z zachęt trudno skorzystać. Mimo rozliczeń bezgotówkowych, sprzedawcy nie mogą rezygnować z przyjmowania gotówki – ale jeśli przyjmą jej za dużo, podatek od tej wpłaty wkrótce zapłacą dwa razy.

Krzysztof Koślicki 17.05.2022
ukraine Переклади на українську
poland Przetłumacz na polski
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2022.301 t.j.

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Nauczycielskie świadczenia kompensacyjne.
Data aktu: 22/05/2009
Data ogłoszenia: 08/02/2022
Data wejścia w życie: 23/06/2009, 01/07/2009