Przeprowadzenie badań na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego pozbawionego wolności

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 8 grudnia 2022 r.
w sprawie przeprowadzania badań na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego pozbawionego wolności

Na podstawie art. 116b § 4 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks karny wykonawczy (Dz. U. z 2021 r. poz. 53, z późn. zm. 1 ) zarządza się, co następuje:
§  1.  [Przedmiot regulacji]
Rozporządzenie określa:
1)
rodzaje badań na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego;
2)
sposób przeprowadzania oraz sposób dokumentowania badań, o których mowa w pkt 1.
§  2.  [Sposób przeprowadzenia badań w celu ustalenia w organizmie skazanego obecności alkoholu]
1. 
W celu ustalenia w organizmie skazanego obecności alkoholu przeprowadza się badanie w sposób nieinwazyjny za pomocą:
1)
urządzenia elektronicznego dokonującego pomiaru stężenia alkoholu w wydychanym powietrzu metodą:
a)
spektrometrii w podczerwieni lub
b)
utleniania elektrochemicznego, zwanego dalej "analizatorem wydechu",
2)
urządzenia dokonującego pomiaru inną metodą zgodną z aktualną wiedzą naukową, zgodnie z instrukcją obsługi tego urządzenia.
2. 
Funkcjonariusz Służby Więziennej, przeprowadzając badanie, o którym mowa w ust. 1, stosuje analizatory wydechu znajdujące się w wyposażeniu jednostek organizacyjnych Służby Więziennej.
3. 
W uzasadnionych przypadkach, jeżeli może to służyć usprawnieniu lub przyspieszeniu przeprowadzenia badania, badanie to może być przeprowadzone za pomocą innego urządzenia niż wymienione w ust. 2.
4. 
Jeżeli badanie przeprowadzane jest za pomocą urządzenia zaopatrzonego w ustnik jednorazowego użytku, opakowanie ustnika otwiera się w obecności skazanego poddawanego badaniu.
5. 
W przypadku dokonania pierwszego pomiaru analizatorem wydechu, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, oraz uzyskania wyniku powyżej 0,00 mg/l dokonuje się niezwłocznie drugiego pomiaru.
6. 
W przypadku dokonania pierwszego pomiaru analizatorem wydechu, o którym mowa w ust. 1 pkt 2, oraz uzyskania wyniku powyżej 0,00 mg/l dokonuje się drugiego pomiaru po upływie 15 minut.
§  3.  [Sposób przeprowadzenia badań w celu ustalenia w organizmie skazanego obecności innej substancji psychoaktywnej]
1. 
Badanie w celu ustalenia w organizmie skazanego obecności substancji psychoaktywnej innej niż alkohol przeprowadza się za pomocą testerów znajdujących się w wyposażeniu jednostek organizacyjnych Służby Więziennej.
2. 
Badanie, o którym mowa w ust. 1, przeprowadza funkcjonariusz Służby Więziennej. Badanie to polega na pobraniu próbek moczu bez dodawania do niego żadnych substancji i umieszczeniu ich w testerze, zgodnie z instrukcją jego obsługi. Pobranie moczu przeprowadza się w warunkach umożliwiających zachowanie intymności skazanego, w obecności funkcjonariusza Służby Więziennej tej samej płci.
§  4.  [Protokół z przeprowadzenia badania]
1. 
Z przeprowadzenia badania, o którym mowa w § 2 i § 3, w przypadku:
1)
uzyskania wyniku badania wskazującego na obecność alkoholu w wydychanym powietrzu lub obecność innej substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego,
2)
gdy skazany odmówił poddania się badaniu urządzeniem dokonującym pomiaru stężenia alkoholu lub testerem,
3)
uzyskania negatywnego wyniku badań, na żądanie skazanego

- funkcjonariusz Służby Więziennej przeprowadzający badanie sporządza protokół, którego wzór jest określony w załączniku nr 1 do rozporządzenia.

2. 
Do protokołu dołącza się wydruki lub wyniki badań, jeżeli urządzenia stosowane do badań umożliwiają ich wykonanie.
§  5.  [Przesłanka przeprowadzenia badania laboratoryjnego moczu skazanego]
W przypadku gdy skazany kwestionuje wyniki badania, o którym mowa w § 2 lub § 3, przeprowadza się badanie laboratoryjne moczu skazanego.
§  6.  [Pobranie od skazanego moczu do badania]
1. 
Pobranie od skazanego moczu do badania, o którym mowa w § 5, następuje niezwłocznie po zgłoszeniu żądania, nie później niż w ciągu godziny od chwili jego zgłoszenia. Pobranie moczu przeprowadza się w warunkach umożliwiających zachowanie intymności skazanego, w obecności funkcjonariusza Służby Więziennej tej samej płci.
2. 
Mocz do badania pobiera się w objętości co najmniej 50-100 ml, z zachowaniem następujących warunków:
1)
do pobrania moczu używa się pojemnika jednorazowego użytku uniemożliwiającego zamianę, rozcieńczenie lub dodanie do niego innych substancji po jego zamknięciu;
2)
do pojemnika, do którego pobiera się mocz, nie wolno dodawać żadnych substancji.
3. 
Pojemnik zawierający próbkę moczu oznacza się w sposób zapewniający ustalenie tożsamości skazanego, od którego została ona pobrana, poprzez podanie imienia i nazwiska oraz daty urodzenia skazanego i imienia jego ojca oraz zabezpiecza się go w sposób uniemożliwiający zamianę jego zawartości lub zniszczenie w czasie przechowywania lub transportu. Czynności te wykonuje się w obecności skazanego, chyba że jest to niemożliwe z uwagi na stan, w jaki skazany sam wprowadził się na skutek użycia substancji psychoaktywnej, lub z uwagi na zachowanie skazanego lub innych współosadzonych w miejscu, w którym dokonywane są wymagane czynności.
4. 
Do czasu rozpoczęcia badania laboratoryjnego pobraną próbkę moczu przechowuje się i transportuje w temperaturze 4-8°C.
5. 
Próbkę, o której mowa w ust. 3, dostarcza się do badań laboratoryjnych niezwłocznie, z uwzględnieniem godzin pracy podmiotów lub laboratoriów przeprowadzających badania laboratoryjne.
§  7.  [Zakres badania laboratoryjnego moczu skazanego]
Badanie laboratoryjne moczu polega na analizie laboratoryjnej moczu pobranego od skazanego w celu wykrycia obecności substancji psychoaktywnej (badanie jakościowe).
§  8.  [Protokół z pobrania moczu oraz z przeprowadzenia badania laboratoryjnego moczu skazanego]
Z pobrania moczu, o którym mowa w § 6, oraz z przeprowadzenia badania, o którym mowa w § 7, osoba uprawniona do przeprowadzenia badań sporządza protokół, którego wzór jest określony w załączniku nr 2 do rozporządzenia. Do protokołu dołącza się wynik badania.
§  9.  [Wejście w życie]
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2023 r. 2 Minister Sprawiedliwości: Z. Ziobro

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

WZÓR

PROTOKÓŁ przeprowadzenia badania na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego(-nej) przy użyciu metod niewymagających badania laboratoryjnego

wzór

ZAŁĄCZNIK Nr  2

WZÓR

PROTOKÓŁ pobrania próbki moczu i przeprowadzenia badania laboratoryjnego na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego(-nej)

wzór

1 Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2021 r. poz. 472, 1236 i 2054 oraz z 2022 r. poz. 22, 655, 1855 i 2600.
2 Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Ministra Sprawiedliwości z dnia 25 stycznia 2012 r. w sprawie sposobu przeprowadzania badań na obecność alkoholu, środków odurzających lub substancji psychotropowych w organizmie skazanego pozbawionego wolności, ich dokumentowania oraz weryfikacji (Dz. U. z 2018 r. poz. 420), które traci moc z dniem wejścia w życie ustawy z dnia 5 sierpnia 2022 r. o zmianie ustawy - Kodeks karny wykonawczy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1855).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2022.2685

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Przeprowadzenie badań na obecność substancji psychoaktywnej w organizmie skazanego pozbawionego wolności
Data aktu: 08/12/2022
Data ogłoszenia: 20/12/2022
Data wejścia w życie: 01/01/2023