Przekształcenia własnościowe w przemyśle cukrowniczym.

USTAWA
z dnia 26 sierpnia 1994 r.
o przekształceniach własnościowych w przemyśle cukrowniczym.

Art.  1. 

(uchylony).

Art.  1a. 

Użyte w ustawie określenia oznaczają:

1)
(uchylony),
2)
(uchylony),
3)
uprawnieni pracownicy:
a)
osoby fizyczne będące w dniu wykreślenia z rejestru przedsiębiorstwa państwowego przekształconego w spółkę pracownikami tego przedsiębiorstwa państwowego, a także osoby, które w dniu wykreślenia przedsiębiorstwa państwowego z rejestru przedsiębiorstw państwowych były stroną umowy o zarządzanie przedsiębiorstwem państwowym, zawartej na podstawie przepisów rozdziału 8a ustawy z dnia 25 września 1981 r. o przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 2021 r. poz. 1317 oraz z 2022 r. poz. 1846), oraz ich następców prawnych,
b)
osoby, które przepracowały w przekształcanym przedsiębiorstwie co najmniej dziesięć lat, a rozwiązanie stosunku pracy nastąpiło wskutek przejścia na emeryturę lub rentę albo z przyczyn określonych w art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 28 grudnia 1989 r. o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn dotyczących zakładu pracy oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz. U. z 1990 r. poz. 19, z 2000 r. poz. 136 oraz z 2002 r. poz. 556), oraz ich następców prawnych,
4)
plantatorzy buraka cukrowego - rolników, ich następców prawnych oraz przedsiębiorców, którzy w okresie pięciu lat przed wykreśleniem przedsiębiorstwa państwowego z rejestru przedsiębiorstw państwowych dostarczyli do tego przedsiębiorstwa, z prowadzonych gospodarstw rolnych, co najmniej 50 ton korzeni buraka cukrowego,
5)
(uchylony),
6)
(uchylony);
7)
Krajowa Spółka Cukrowa - spółkę, o której mowa w ustawie, każdorazowo zgodnie z aktualnym brzmieniem jej firmy.
Art.  2 

(uchylony).

Art.  3. 

(uchylony).

Art.  4. 

(uchylony).

Art.  4a. 

(uchylony).

Art.  5. 

(uchylony).

Art.  6. 
1. 
Minister Przekształceń Własnościowych zawiąże, w imieniu Skarbu Państwa, cztery jednoosobowe spółki akcyjne Skarbu Państwa, zwane dalej "Spółkami Cukrowymi".
2. 
Uprawnienia Skarbu Państwa jako założyciela i akcjonariusza Spółek Cukrowych wykonuje Minister Przekształceń Własnościowych, z tym że ustalenie statutów tych spółek następuje w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej.
3. 
Członków rad nadzorczych Spółek Cukrowych powołuje i odwołuje Minister Przekształceń Własnościowych, z tym że po 1/5 składu rady nadzorczej Spółki Cukrowej wybierają członkowie rad nadzorczych jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, których akcje zostały wniesione do tej Spółki Cukrowej, wybrani przez pracowników i plantatorów buraka cukrowego.
4. 
W jednoosobowych spółkach Skarbu Państwa, których akcje zostały wniesione do Spółek Cukrowych, pracownicy spółki i plantatorzy buraka cukrowego związani z tymi spółkami umowami kontraktacyjnymi wybierają po 1/5 składu rady nadzorczej.
5. 
Z zastrzeżeniem ust. 6 rady nadzorcze, o których mowa w ust. 3 i 4, liczą 5 osób.
6. 
Do czasu powołania przez pracowników i plantatorów do rad nadzorczych członków, o których mowa w ust. 3 i 4, rady nadzorcze funkcjonują w składzie powołanym przez walne zgromadzenia.
7. 
Po zbyciu przez Skarb Państwa ponad połowy akcji spółki postanowienia statutu w zakresie powoływania i odwoływania członków rady nadzorczej mogą być zmienione, z tym że pracownicy i plantatorzy zachowują prawo wyboru.
Art.  7. 
1. 
Kapitał akcyjny Spółek Cukrowych Skarb Państwa pokryje wkładami niepieniężnymi w postaci 51% akcji jednoosobowych spółek Skarbu Państwa powstałych w wyniku przekształcenia przedsiębiorstw państwowych.
1a. 
Kapitał akcyjny Spółek Cukrowych może być pokryty wkładem pieniężnym.
1b. 
Wartość wkładów niepieniężnych Skarbu Państwa do Spółek Cukrowych, w czasie gdy Skarb Państwa jest ich jedynym akcjonariuszem, jest równa sumie wartości wnoszonych akcji.
1c. 
Wartość wnoszonej akcji ustala się jako iloraz wartości księgowej netto jednoosobowej spółki Skarbu Państwa i liczby akcji określonej w statucie w chwili wniesienia tych akcji do Spółki Cukrowej.
1d. 
Wartość księgową netto jednoosobowej spółki Skarbu Państwa ustala się na podstawie ostatniego bilansu zbadanego przez biegłego rewidenta i zatwierdzonego przez Walne Zgromadzenie Akcjonariuszy, z uwzględnieniem skutków ostatniej aktualizacji wyceny środków trwałych.
1e. 
Do wkładów wnoszonych przez Skarb Państwa do Spółek Cukrowych, w których Skarb Państwa pozostaje jedynym akcjonariuszem, nie stosuje się przepisów art. 312, 313 i 315 Kodeksu handlowego 1 .
1f. 
Wartość akcji jednoosobowych spółek Skarbu Państwa wnoszonych do Spółek Cukrowych stanowi podstawę obliczenia wartości akcji nabywanych nieodpłatnie przez osoby uprawnione.
2. 
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, jednoosobowe spółki Skarbu Państwa oraz przedsiębiorstwa państwowe podlegające przekształceniu w jednoosobowe spółki Skarbu Państwa, których akcje zostaną wniesione do Spółek Cukrowych.
Art.  8. 
1.  
Uprawnionym pracownikom przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia 15% należących do Skarbu Państwa akcji spółki.
2. 
Uprawnieni pracownicy nabywają akcje proporcjonalnie do liczby lat przepracowanych w przedsiębiorstwie państwowym i spółce powstałej w wyniku przekształcenia.
3. 
Plantatorom przysługuje prawo do nieodpłatnego nabycia 15% należących do Skarbu Państwa akcji spółki.
4. 
Uprawnienie do nabycia akcji, o których mowa w ust. 1 i 3, powstaje z dniem wniesienia do Spółek Cukrowych akcji jednoosobowych spółek Skarbu Państwa powstałych w wyniku przekształcenia przedsiębiorstw państwowych.
5. 
Plantatorzy mogą skorzystać z prawa do nabycia akcji nieodpłatnie, o ile w ciągu 6 miesięcy od otrzymania pisemnego powiadomienia o nabyciu uprawnień złożą pisemne oświadczenie o zamiarze nabycia akcji. Niezłożenie oświadczenia w terminie powoduje utratę prawa do nieodpłatnego nabycia akcji.
6. 
Każdemu uprawnionemu plantatorowi przysługuje prawo nabycia akcji w równej liczbie.
7. 
Akcje nabyte nieodpłatnie przez pracowników i plantatorów, o których mowa w ust. 1 i 3, nie mogą być zbyte przed upływem trzech lat od dnia ich nabycia.
8. 
Minister Skarbu Państwa określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb nabywania akcji przez uprawnionych pracowników.
9. 
Minister Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej określi, w drodze rozporządzenia, szczegółowy tryb nabywania akcji przez uprawnionych plantatorów oraz sposób wyłaniania przedstawiciela plantatorów do podejmowania czynności, o których mowa w ustawie.
Art.  9. 

Rada Ministrów w terminie do dnia 31 grudnia 1994 r. na wniosek Ministra Przekształceń Własnościowych w porozumieniu z Ministrem Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej określi, w drodze rozporządzenia, zasady i harmonogram programu prywatyzacji Spółek Cukrowych.

Art.  10. 

(uchylony).

Art.  11. 

Do Spółek Cukrowych i jednoosobowych spółek Skarbu Państwa, których akcje zostaną wniesione do tych Spółek, stosuje się przepisy Kodeksu handlowego 2  , z wyłączeniem art. 312, 313 i 315 Kodeksu handlowego 3  , oraz przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych 4  , z wyjątkiem przepisów działu IV rozdziału 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji przedsiębiorstw państwowych 5  w zakresie nieodpłatnego udostępniania akcji uprawnionym pracownikom i plantatorom.

Art.  11a. 

Po utworzeniu Krajowej Spółki Cukrowej minister właściwy do spraw Skarbu Państwa spowoduje połączenie w trybie art. 492 § 1 pkt 1 Kodeksu spółek handlowych tej spółki ze spółkami, w których:

1)
Krajowa Spółka Cukrowa posiada 100 % akcji,
2)
Skarb Państwa i Krajowa Spółka Cukrowa wykonują łącznie i bez ograniczeń prawa z co najmniej 75 % akcji.
Art.  11b. 
1. 
Minister właściwy do spraw Skarbu Państwa, działający w imieniu Skarbu Państwa, wniesie na podwyższenie kapitału Krajowej Spółki Cukrowej wszystkie będące w posiadaniu Skarbu Państwa akcje Spółek Cukrowych utworzonych na podstawie art. 6 ust. 1 oraz akcje spółek, o których mowa w art. 7 ust. 2, które nie podlegały połączeniu z Krajową Spółką Cukrową. Do rozporządzania akcjami cukrowni polegającego na wniesieniu ich na podwyższenie kapitału Krajowej Spółki Cukrowej nie stosuje się przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 1996 r. o komercjalizacji i prywatyzacji 6 .
2. 
Rada Ministrów określi, w drodze rozporządzenia, program prywatyzacji Krajowej Spółki Cukrowej oraz tryb zbywania akcji wyłącznie dla plantatorów buraków cukrowych związanych umowami kontraktacji buraków cukrowych z Krajową Spółką Cukrową i pracowników Krajowej Spółki Cukrowej. Zapłata za akcje może być dokonywana w ratach. Do zbywania akcji nie stosuje się przepisów ustawy, o której mowa w ust. 1.
3. 
Plantatorzy buraków cukrowych i pracownicy przemysłu cukrowniczego, w miejsce uprawnień do nieodpłatnego nabycia akcji uzyskanych na podstawie art. 8, nabywają odpowiednio prawo do nieodpłatnego nabycia akcji Krajowej Spółki Cukrowej. Przepisy Kodeksu spółek handlowych o zamianie akcji stosuje się odpowiednio.
4. 
Akcje nabyte w trybie określonym w przepisach wydanych na podstawie ust. 2 lub akcje bez wyłączonego prawa głosu mogą być zbywane wyłącznie innym plantatorom buraków cukrowych związanych umowami kontraktacji buraków cukrowych z Krajową Spółką Cukrową i pracownikom Krajowej Spółki Cukrowej albo mogą być nabyte przez Krajową Spółkę Cukrową w celu umorzenia. Akcje nowych emisji Krajowej Spółki Cukrowej bez wyłączonego prawa głosu mogą obejmować wyłącznie Skarb Państwa, Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa jako mienie własne lub jako mienie wchodzące w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa, plantatorzy buraków cukrowych związani umowami kontraktacji buraków cukrowych z Krajową Spółką Cukrową lub pracownicy Krajowej Spółki Cukrowej. Inne osoby mogą obejmować akcje nowych emisji Krajowej Spółki Cukrowej wyłącznie w formie akcji z wyłączonym prawem głosu.
Art.  11c. 

Z chwilą zakończenia postępowań sądowych w stosunku do Śląskiej Spółki Cukrowej oraz pozostałych cukrowni będących w sporze, akcje tych spółek zostaną wniesione na podwyższenie kapitału Krajowej Spółki Cukrowej.

Art.  12. 

W ustawie z dnia 29 grudnia 1993 r. o utworzeniu Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa (Dz. U. z 1994 r. Nr 1, poz. 2 i Nr 80, poz. 369) w art. 3 w ust. 1 w pkt 6 po wyrazie "rolnictwa" dodaje się wyrazy "i przetwórstwa rolno-spożywczego".

Art.  13. 

(uchylony).

Art.  13a. 

Jeżeli przed dniem wejścia w życie ustawy Skarb Państwa rozpoczął udostępnianie akcji na zasadach preferencyjnych, nabywanie przez uprawnionych pracowników i plantatorów akcji spółek powstałych w wyniku przekształcenia przedsiębiorstw państwowych odbywa się na zasadach określonych w przepisach dotychczasowych.

Art.  14. 

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1 Obecnie ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U.2022.1467), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., na podstawie art. 629 tej ustawy.
2 Obecnie ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U.2022.1467), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., na podstawie art. 629 tej ustawy.
3 Obecnie ustawy z dnia 15 września 2000 r. - Kodeks spółek handlowych (Dz.U.2022.1467), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2001 r., na podstawie art. 629 tej ustawy.
4 Obecnie ogólne określenie przedmiotu ustawy brzmi: o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników, na podstawie art. 14 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz.U.2016.2260), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.
5 Obecnie ogólne określenie przedmiotu ustawy brzmi: o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników, na podstawie art. 14 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz.U.2016.2260), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.
6 Obecnie ogólne określenie przedmiotu ustawy brzmi: o komercjalizacji i niektórych uprawnieniach pracowników, na podstawie art. 14 pkt 1 ustawy z dnia 16 grudnia 2016 r. - Przepisy wprowadzające ustawę o zasadach zarządzania mieniem państwowym (Dz.U.2016.2260), która weszła w życie z dniem 1 stycznia 2017 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2022.2612 t.j.

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Przekształcenia własnościowe w przemyśle cukrowniczym.
Data aktu: 26/08/1994
Data ogłoszenia: 14/12/2022
Data wejścia w życie: 01/10/1994