Raport 2026 Poprawmy prawo W ramach akcji Prawo.pl i LEX wskazujemy przepisy do zmiany
Zmień język strony
Zmień język strony
Prawo.pl

Stanowiska mające istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz inspektorów ochrony radiologicznej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 10 sierpnia 2012 r.
w sprawie stanowisk mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz inspektorów ochrony radiologicznej1)

Na podstawie art. 12b ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe (Dz. U. z 2012 r. poz. 264 i 908) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa:
1)
rodzaje stanowisk, o których mowa w art. 12 ust. 1 ustawy z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe, zwanej dalej "ustawą", oraz szczegółowe warunki nadawania uprawnień do zajmowania tych stanowisk;
2)
typy uprawnień inspektora ochrony radiologicznej oraz rodzaje działalności, do których nadzorowania uprawniają, a także szczegółowe warunki nadawania tych uprawnień;
3)
tryb nadawania przez Prezesa Państwowej Agencji Atomistyki, zwanego dalej "Prezesem Agencji", uprawnień inspektora ochrony radiologicznej oraz uprawnień dla osób, które mogą być zatrudnione na stanowiskach określonych w art. 12 ust. 1 ustawy;
4)
tryb pracy komisji egzaminacyjnej i składów egzaminacyjnych komisji egzaminacyjnej, sposób i tryb przygotowania i przeprowadzania egzaminów, sposób wnoszenia opłaty za egzamin, jej wysokość oraz wysokość wynagrodzenia członków komisji egzaminacyjnej;
5)
wymagane zakresy szkoleń i formy organizowania szkoleń, warunki, jakie muszą spełniać jednostki przeprowadzające szkolenie, a także tryb uzyskiwania wpisu do rejestru, o którym mowa w art. 7 ust. 11 ustawy, oraz do rejestru, o którym mowa w art. 12a ust. 3 ustawy.
§  2.
Rodzaje stanowisk mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz szczegółowe warunki nadawania uprawnień do zajmowania tych stanowisk określa załącznik nr 1 do rozporządzenia.
§  3.
Typy uprawnień inspektora ochrony radiologicznej, rodzaje działalności, do których nadzorowania uprawniają, oraz szczegółowe warunki nadawania uprawnień inspektora ochrony radiologicznej określonego typu określa załącznik nr 2 do rozporządzenia.
§  4.
1.
Zakresy szkoleń dla osób, które ubiegają się o uprawnienia umożliwiające zatrudnienie na stanowiskach mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz o uprawnienia inspektora ochrony radiologicznej, określają odpowiednio załączniki nr 3 i 4 do rozporządzenia.
2.
Szkolenie mogą prowadzić jednostki, które:
1)
dysponują kadrą wykładowców, którzy posiadają wykształcenie wyższe, mają wiedzę i doświadczenie zawodowe w dziedzinie podstaw technologii jądrowych oraz bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, zgodnie z zakresem prowadzonych szkoleń;
2)
posiadają obiekty, urządzenia i wyposażenie umożliwiające prowadzenie ćwiczeń praktycznych objętych tematyką szkolenia lub zapewniają do nich dostęp;
3)
posiadają szczegółowe programy szkoleń;
4)
prowadzą dzienniki zajęć, do których wpisuje się tematykę i czas trwania poszczególnych zajęć, oraz spis osób biorących udział w szkoleniach i przechowują je co najmniej przez 5 lat od dnia zakończenia szkolenia.
3.
Wpis jednostki przeprowadzającej szkolenie do rejestru prowadzonego przez Prezesa Agencji następuje na wniosek kierownika jednostki przeprowadzającej szkolenie, po stwierdzeniu przez Prezesa Agencji spełnienia warunków, o których mowa w ust. 2 pkt 1-3, oraz zobowiązaniu się wnioskodawcy do spełnienia warunku, o którym mowa w ust. 2 pkt 4.
4.
Do wniosku, o którym mowa w ust. 3, kierownik jednostki przeprowadzającej szkolenie załącza dokumenty i informacje potwierdzające spełnienie warunków, o których mowa w ust. 2 pkt 1 i 2, oraz programy szkoleń, o których mowa w ust. 2 pkt 3.
5.
Kierownikowi jednostki przeprowadzającej szkolenie, która została wpisana do rejestru, Prezes Agencji wydaje zaświadczenie o uzyskaniu wpisu do rejestru.
6.
Szkolenie przeprowadza się w formie wykładów, ćwiczeń obliczeniowych, ćwiczeń laboratoryjnych lub szkolenia na stanowisku pracy w zależności od zakresu szkolenia.
7.
Przed rozpoczęciem szkolenia:
1)
osoba, która ubiega się o uprawnienia umożliwiające zatrudnienie na stanowisku mającym istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, przedstawia kierownikowi jednostki przeprowadzającej szkolenie orzeczenie lekarskie, o którym mowa w art. 12 ust. 2 pkt 2 ustawy;
2)
osoba, która ubiega się o uprawnienia inspektora ochrony radiologicznej, przedstawia kierownikowi jednostki przeprowadzającej szkolenie orzeczenie lekarskie, o którym mowa w art. 7 ust. 6 pkt 4 ustawy.
8.
Kierownik jednostki przeprowadzającej szkolenie wydaje osobie, która odbyła szkolenie, dokument potwierdzający jego odbycie.
§  5.
1.
Osoba, która odbyła szkolenie, zdaje egzamin przed właściwą komisją egzaminacyjną.
2.
Kierownik jednostki przeprowadzającej szkolenie zawiadamia przewodniczącego właściwej komisji egzaminacyjnej o zamiarze przeprowadzenia szkolenia najpóźniej na 30 dni przed jego rozpoczęciem.
3.
Prezes Agencji wyznacza egzamin, o którym mowa w ust. 1, na dzień przypadający nie później niż 30 dni od zakończenia szkolenia.
4.
O terminie egzaminu Prezes Agencji zawiadamia kierownika jednostki przeprowadzającej szkolenie.
5.
Kierownik jednostki przeprowadzającej szkolenie zawiadamia o terminie egzaminu osoby przystępujące do szkolenia.
§  6.
1.
Wniosek o dopuszczenie do egzaminu bez szkolenia wraz z dokumentami potwierdzającymi spełnienie warunków dopuszczenia do egzaminu jest składany do Prezesa Agencji, który sprawdza, czy składający wniosek spełnia te warunki, i dopuszcza albo nie dopuszcza go do egzaminu.
2.
O dopuszczeniu albo o niedopuszczeniu do egzaminu bez szkolenia Prezes Agencji zawiadamia składającego wniosek w terminie 30 dni od dnia złożenia wniosku, podając, w przypadku dopuszczenia do egzaminu, jego termin i miejsce.
§  7.
1.
Osoba, która nie przystąpiła do egzaminu w terminie wyznaczonym przez Prezesa Agencji, może w terminie 1 miesiąca od zakończenia egzaminu wystąpić do Prezesa Agencji o wyznaczenie nowego terminu egzaminu.
2.
Z wnioskiem o wyznaczenie nowego terminu egzaminu można wystąpić dwukrotnie.
§  8.
1.
Egzaminy przeprowadzają:
1)
komisja egzaminacyjna właściwa dla uprawnień umożliwiających zatrudnienie na stanowiskach mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej;
2)
komisja egzaminacyjna właściwa dla uprawnień inspektora ochrony radiologicznej.
2.
Przewodniczący właściwej komisji egzaminacyjnej, wyznaczając skład egzaminacyjny, wskazuje przewodniczącego składu i sekretarza.
3.
Skład egzaminacyjny:
1)
przygotowuje pytania egzaminacyjne uwzględniające zakresy szkoleń, o których mowa w § 4 ust. 1;
2)
przeprowadza egzamin;
3)
ocenia pisemną i ustną część egzaminu.
4.
Skład egzaminacyjny podejmuje decyzje zwykłą większością głosów. W przypadku równej liczby głosów decyduje głos przewodniczącego składu egzaminacyjnego.
5.
Skład egzaminacyjny sporządza protokół z egzaminu, który zawiera:
1)
wskazanie składu egzaminacyjnego odpowiedniej komisji egzaminacyjnej;
2)
numer protokołu i datę jego sporządzenia;
3)
nazwisko, imię, datę i miejsce urodzenia oraz numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość osoby zdającej;
4)
tematy części problemowej lub obliczeniowej części pisemnej egzaminu i wynik części pisemnej egzaminu;
5)
treść pytań części ustnej egzaminu i liczbę punktów uzyskanych przez osobę zdającą za odpowiedź na każde z pytań;
6)
informację o pozytywnym lub negatywnym wyniku egzaminu;
7)
imiona, nazwiska i podpisy przewodniczącego składu egzaminacyjnego i pozostałych członków tego składu.
§  9.
1.
Egzamin obejmuje zagadnienia z zakresu określonego dla danego rodzaju szkolenia.
2.
Egzamin składa się z części pisemnej obejmującej test złożony z 30 pytań i 3 zadania obliczeniowe lub pytania problemowe oraz z części ustnej obejmującej 5 pytań.
3.
Część pisemna egzaminu trwa 120 minut.
4.
Za część pisemną egzaminu skład egzaminacyjny przyznaje:
1)
1 pkt za każdą poprawną odpowiedź na pytanie z testu;
2)
od 0 do 10 pkt za każde zadanie obliczeniowe lub pytanie problemowe.
5.
Do części ustnej egzaminu przystępuje się po uzyskaniu z części pisemnej egzaminu co najmniej 40 punktów, w tym co najmniej 20 punktów z testu i co najmniej 20 punktów z zadań obliczeniowych lub pytań problemowych.
6.
Z części ustnej egzaminu przyznaje się od 0 do 5 punktów za odpowiedź na każde pytanie.
7.
Pozytywny wynik egzaminu uzyskuje się po otrzymaniu co najmniej 15 punktów z części ustnej egzaminu.
8.
Osoba, która nie zdała egzaminu, może w terminie do 6 miesięcy od zakończenia egzaminu wystąpić z wnioskiem do Prezesa Agencji o wyznaczenie terminu ponownego egzaminu.
9.
Osobie, która zdała egzamin, komisja egzaminacyjna wydaje dokument potwierdzający zdanie egzaminu, podpisany przez przewodniczącego składu egzaminacyjnego.
§  10.
1.
Opłata za egzamin wynosi w przypadku egzaminu na uprawnienia:
1)
inspektora ochrony radiologicznej - 400 zł;
2)
do zajmowania stanowiska mającego istotne znaczenie dla bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej - 300 zł.
2.
Opłatę, o której mowa w ust. 1, wnosi się na rachunek bankowy Państwowej Agencji Atomistyki, a dowód wniesienia opłaty osoba zdająca egzamin przedstawia komisji egzaminacyjnej przed rozpoczęciem egzaminu.
3.
Kwota opłaty za egzamin oraz numer rachunku bankowego, o którym mowa w ust. 2, są dostępne w Biuletynie Informacji Publicznej na stronach podmiotowych Prezesa Agencji.
4.
Niewykorzystana opłata za egzamin zostaje zaliczona na poczet przyszłej opłaty za egzamin, o ile wniosek o dopuszczenie do egzaminu zostanie złożony w terminie, o którym mowa w § 7 ust. 1. W przeciwnym wypadku niewykorzystana opłata za egzamin staje się dochodem budżetu państwa.
5.
Opłata za egzamin może zostać zwrócona, w przypadku gdy osoba mająca przystąpić do egzaminu nie mogła wziąć w nim udziału z przyczyn przez siebie niezawinionych. Warunkiem zwrotu opłaty za egzamin jest załączenie do wniosku o zwrot tej opłaty dokumentów potwierdzających niemożność przystąpienia do egzaminu.
§  11.
Wynagrodzenie członka komisji egzaminacyjnej uczestniczącego w składzie egzaminacyjnym przeprowadzającym egzamin wynosi 30 zł za każdą osobę przystępującą do egzaminu.
§  12.
1.
Wniosek do Prezesa Agencji o nadanie uprawnień, o których mowa w art. 7 ust. 3 lub art. 12 ust. 1 ustawy, zawiera:
1)
imię, nazwisko, datę i miejsce urodzenia oraz numer PESEL, a w przypadku osoby nieposiadającej numeru PESEL - serię, numer i nazwę dokumentu potwierdzającego tożsamość osoby ubiegającej się o nadanie uprawnień;
2)
wskazanie rodzaju i typu uprawnień, o które ubiega się ta osoba;
3)
adres do korespondencji;
4)
informacje o przebiegu pracy zawodowej tej osoby;
5)
w przypadku stanowiska mającego istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej wykonującej działalność polegającą na budowie, rozruchu, eksploatacji lub likwidacji obiektu jądrowego - także wskazanie nazwy tej jednostki.
2.
Występujący z wnioskiem, o którym mowa w ust. 1, dołącza do niego następujące dokumenty dotyczące osoby, która ubiega się o nadanie uprawnień:
1)
dokument stwierdzający zdanie egzaminu;
2)
orzeczenie lekarskie o braku przeciwwskazań do pracy w warunkach narażenia na promieniowanie jonizujące, o którym mowa w art. 7 ust. 6 pkt 4 lub art. 12 ust. 1 pkt 2 ustawy;
3)
odpisy dyplomów lub świadectw potwierdzających posiadanie wymaganego wykształcenia i zawodu;
4)
dokumenty potwierdzające posiadanie wymaganego stażu pracy w warunkach narażenia;
5)
oświadczenie o posiadaniu pełnej zdolności do czynności prawnych.
3.
Wniosek, o którym mowa w ust. 1, składa się w terminie 6 miesięcy od dnia przeprowadzenia egzaminu.
4.
W przypadku osób dopuszczonych do egzaminu bez wymaganego szkolenia nie jest wymagane załączanie do wniosku o nadanie uprawnień dokumentów załączonych do wniosku o dopuszczenie do egzaminu.
5.
Osoby, które w dniu składania wniosku o dopuszczenie do egzaminu posiadały ważne uprawnienia:
1)
umożliwiające zatrudnienie na stanowisku mającym istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej i ubiegają się o uprawnienia do zatrudnienia na takim samym stanowisku,
2)
inspektora ochrony radiologicznej i ubiegają się o uprawnienia inspektora ochrony radiologicznej tego samego typu - nie składają dokumentów wymienionych w ust. 2 pkt 3 i 4.
§  13.
1.
Uprawnienia do zajmowania stanowiska mającego istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej wykonującej działalność polegającą na budowie, rozruchu, eksploatacji lub likwidacji obiektu jądrowego uprawniają do zajmowania takiego stanowiska tylko w jednostce organizacyjnej imiennie wskazanej w uprawnieniu.
2.
Uprawnienia do zajmowania stanowiska mającego istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w jednostce niewykonującej działalności polegającej na budowie, rozruchu, eksploatacji lub likwidacji obiektu jądrowego, nadane w trybie określonym w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie stanowisk mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz inspektorów ochrony radiologicznej (Dz. U. Nr 21, poz. 173), uprawniają do zajmowania stanowiska wskazanego w uprawnieniu na terenie całego kraju.
3.
Uprawnienia inspektora ochrony radiologicznej typu IOR-0 nadane w trybie określonym w rozporządzeniu Rady Ministrów, o którym mowa w ust. 2, odpowiadają uprawnieniom określonym w niniejszym rozporządzeniu jako IOR-1Z.
4.
Stanowisko operatora akceleratora stosowanego do kontroli pojazdów na przejściach granicznych, określone w rozporządzeniu Rady Ministrów, o którym mowa w ust. 2, odpowiada stanowisku operatora akceleratora stosowanego do kontroli pojazdów określonemu w niniejszym rozporządzeniu.
5.
Uprawnienia inspektora ochrony radiologicznej oraz uprawnienia dla osób, które mogą być zatrudnione na stanowisku mającym istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, nadane na podstawie rozporządzenia, o którym mowa w ust. 2, zachowują ważność przez okres, na jaki zostały nadane.
§  14.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.2)
______

1) Rozporządzenie wdraża do prawa polskiego postanowienia dyrektywy Rady 96/29/Euratom z dnia 13 maja 1996 r. ustanawiającej podstawowe normy bezpieczeństwa w zakresie ochrony zdrowia pracowników i ogółu społeczeństwa przed zagrożeniami wynikającymi z promieniowania jonizującego (Dz. Urz. WE L 159 z 29.06.1996, str. 1; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 5, t. 2, str. 291).

2) Niniejsze rozporządzenie było poprzedzone rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 18 stycznia 2005 r. w sprawie stanowisk mających istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz inspektorów ochrony radiologicznej (Dz. U. Nr 21, poz. 173), które na podstawie art. 10 ust. 1 ustawy z dnia 13 maja 2011 r. o zmianie ustawy - Prawo atomowe oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. Nr 132, poz. 766) traci moc z dniem wejścia w życie niniejszego rozporządzenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

RODZAJE STANOWISK MAJĄCYCH ISTOTNE ZNACZENIE DLA ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA JĄDROWEGO I OCHRONY RADIOLOGICZNEJ ORAZ SZCZEGÓŁOWE WARUNKI NADAWANIA UPRAWNIEŃ DO ZAJMOWANIA TYCH STANOWISK

Lp.StanowiskoWykształcenieStaż pracy w warunkach narażenia (w latach)Zakres szkolenia
wyższe, specjalnośćśrednie, zawód w zakresie
123456
1Operator reaktora badawczegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewnenukleonik, energetyk, elektryk, mechanik, elektronik, elektromechanik i pokrewne2 w jednostce eksploatującej reaktorR-O
2Dozymetrysta reaktora badawczegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewneelektronik, chemik, elektromechanik, nukleonik1 w pracowni lub zakładzie dozymetrii w jednostce eksploatującej reaktorR-D
3Starszy dozymetrysta reaktora badawczegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewne-2 na stanowisku dozymetrysty reaktoraR-D
4Kierownik zmiany reaktora badawczegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewnenukleonik, energetyk, elektryk, mechanik, elektronik, elektromechanik i pokrewnez wykształceniem wyższym - 1,

z wykształceniem średnim - 3

- na stanowisku operatora reaktora badawczego

R-OK
5Kierownik reaktora badawczegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewne-1 na stanowisku kierownika zmiany reaktoraR-OK
6Zastępca dyrektora do spraw bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej posiadającej reaktor badawczyfizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewne-1 na stanowisku kierownika reaktoraR-OK

+ R-D

7Specjalista do spraw ewidencji materiałów jądrowychdowolnedowolne1 w jednostce posiadającej materiały jądroweS-E
8Operator przechowalnika wypalonego paliwa jądrowegofizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewneelektryk, chemik, mechanik, nukleonik1 w jednostce eksploatującej przechowalnik wypalonego paliwa jądrowegoS-O
9Kierownik składowiska odpadów promieniotwórczychfizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewneelektryk, chemik, mechanik, nukleonikz wykształceniem wyższym - 1,

z wykształceniem średnim - 3

- w składowisku odpadów promieniotwórczych lub zakładzie unieszkodliwiania odpadów promieniotwórczych

S-O
10Kierownik zakładu unieszkodliwiania odpadów promieniotwórczychfizyk, chemik, elektryk, elektronik, mechanik, informatyk i pokrewne-3 w składowisku odpadów promieniotwórczych lub zakładzie unieszkodliwiania odpadów promieniotwórczychS-O
11Operator akceleratora stosowanego do celów innych niż medyczne z wyłączeniem akceleratorów stosowanych do kontroli pojazdówfizyk, chemik, informatyk, dowolne techniczne, dowolne przyrodniczeelektryk, elektronik, mechanik, nukleonik i pokrewnez wykształceniem wyższym - 0,

z wykształceniem średnim - 1

- w pracowni akceleratorowej

A-A
12Operator akceleratora stosowanego do kontroli pojazdówdowolnedowolne0A-A
13Operator akceleratora stosowanego do celów medycznych oraz urządzeń do teleradioterapiifizyk, chemik, biolog, dowolne medyczne, dowolne techniczneelektryk, elektronik, mechanik, medyczne, nukleonikz wykształceniem wyższym - 0,

z wykształceniem średnim - 1

- w pracowni akceleratorowej

S-A
14Operator urządzeń do brachyterapii ze źródłami promieniotwórczymifizyk, chemik, biolog, dowolne medyczne, dowolne techniczneelektryk, elektronik, mechanik, medyczne, nukleonikz wykształceniem wyższym - 0,

z wykształceniem średnim - 1

- w pracowni radioterapeutycznej ze źródłami promieniotwórczymi

S-Z

ZAŁĄCZNIK Nr  2

TYPY UPRAWNIEŃ INSPEKTORA OCHRONY RADIOLOGICZNEJ, RODZAJE DZIAŁALNOŚCI, DO KTÓRYCH NADZOROWANIA UPRAWNIAJĄ, ORAZ SZCZEGÓŁOWE WARUNKI NADAWANIA UPRAWNIEŃ INSPEKTORA OCHRONY RADIOLOGICZNEJ

Lp.Typ uprawnieńRodzaje działalności, do których nadzorowania inspektor uzyskuje uprawnienieStaż pracy w warunkach narażenia

(w latach)

wykształcenie średniewykształcenie wyższe
12345
1IOR-1ZPrzechowywanie, transport, obrót i stosowanie zamkniętych źródeł promieniotwórczych oraz instalowanie, stosowanie i obsługa urządzeń zawierających źródła promieniotwórcze o aktywności mniejszej niż wartość P2, o której mowa w załączniku nr 2 do ustawy, z wyłączeniem stosowania źródeł promieniotwórczych w celach medycznych10
2IOR-1RUruchamianie i stosowanie urządzeń wytwarzających promieniowanie jonizujące do celów innych niż medyczne wraz z uruchamianiem pracowni, w których mają być one stosowane, w tym pracowni, w których mają być stosowane aparaty rentgenowskie10
3IOR-1Działalności, do których nadzorowania uprawnione są osoby posiadające uprawnienia typu IOR-1Z i IOR-1R. Wytwarzanie, przetwarzanie, przechowywanie, składowanie, transport lub stosowanie materiałów jądrowych, źródeł i odpadów promieniotwórczych oraz obrót nimi, z wyłączeniem stosowania źródeł promieniotwórczych w celach medycznych oraz z wyłączeniem przetwarzania, przechowywania, składowania i transportu wypalonego paliwa jądrowego. Produkowanie, instalowanie, stosowanie i obsługa urządzeń zawierających źródła promieniotwórcze oraz obrót tymi urządzeniami z wyłączeniem urządzeń zawierających źródła promieniotwórcze stosowanych w celach medycznych. Budowa, eksploatacja, zamknięcie i likwidacja składowisk odpadów promieniotwórczych z wyjątkiem składowisk odpadów promieniotwórczych przeznaczonych do składowania wypalonego paliwa jądrowego. Zamierzone dodawanie substancji promieniotwórczych w procesie produkcyjnym wyrobów powszechnego użytku i wyrobów medycznych, wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro, wyposażenia wyrobów medycznych, wyposażenia wyrobów medycznych do diagnostyki in vitro, aktywnych wyrobów medycznych do implantacji, w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 20 maja 2010 r. o wyrobach medycznych (Dz. U. Nr 107, poz. 679, z późn. zm), obrót tymi wyrobami oraz przywóz na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej i wywóz z tego terytorium tych wyrobów i wyrobów powszechnego użytku, do których dodano substancje promieniotwórcze31
4IOR-2Działalności, do których nadzorowania uprawnione są osoby posiadające uprawnienia typu IOR-1. Przetwarzanie, przechowywanie, składowanie i transport wypalonego paliwa jądrowego oraz wzbogacanie izotopowe. Budowa, rozruch, eksploatacja i likwidacja obiektów jądrowych. Budowa, eksploatacja, zamknięcie i likwidacja składowisk odpadów promieniotwórczych przeznaczonych do składowania wypalonego paliwa jądrowego42
5IOR-3Działalności, do których nadzorowania są uprawnione osoby posiadające uprawnienia typu IOR-1. Stosowanie źródeł promieniotwórczych w celach medycznych, produkowanie, instalowanie, stosowanie i obsługa w celach medycznych urządzeń zawierających źródła promieniotwórcze, obrót tymi urządzeniami oraz uruchamianie i stosowanie urządzeń wytwarzających promieniowanie jonizujące w celach medycznych, a także uruchamianie pracowni, w których mają być stosowane takie źródła i urządzenia, z wyłączeniem aparatów rentgenowskich do celów diagnostyki medycznej, radiologii zabiegowej, radioterapii schorzeń nienowotworowych oraz pracowni stosujących takie aparaty. Zamierzone podawanie substancji promieniotwórczych ludziom i zwierzętom w celu medycznej lub weterynaryjnej diagnostyki, leczenia lub badań naukowych42

ZAŁĄCZNIK Nr  3

ZAKRESY SZKOLEŃ DLA OSÓB, KTÓRE UBIEGAJĄ SIĘ O UPRAWNIENIA UMOŻLIWIAJĄCE ZATRUDNIENIE NA STANOWISKACH MAJĄCYCH ISTOTNE ZNACZENIE DLA ZAPEWNIENIA BEZPIECZEŃSTWA JĄDROWEGO I OCHRONY RADIOLOGICZNEJ

1. Szkolenie typu A-A

Tematy wykładów:

1) podstawowe wiadomości z zakresu fizyki współczesnej (min. 1 godzina);

2) oddziaływanie promieniowania z materią (min. 1 godzina);

3) biologiczne skutki promieniowania jonizującego (min. 1 godzina);

4) zasady fizyki akceleratorów (min. 1 godzina);

5) zasady pomiarów promieniowania X i gamma, detekcja promieniowania jonizującego, podstawowe wielkości dozymetryczne i jednostki (min. 3 godziny);

6) zasady ochrony radiologicznej (min. 1 godzina);

7) ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej (min. 1 godzina);

8) program zapewnienia jakości w pracowni akceleratorowej (min. 1 godzina);

9) zasady postępowania w sytuacjach zdarzeń radiacyjnych (min. 1 godzina).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej akceleratora i źródeł promieniowania jonizującego oraz stosowanych w pracowni procedur wraz ze szkoleniem stanowiskowym.

2. Szkolenie typu S-A

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu A-A oraz:

1) zasady bezpiecznej pracy w pracowni akceleratorowej i teleradioterapeutycznej (min. 2 godziny);

2) zasady ochrony radiologicznej pacjentów (min. 2 godziny);

3) program zapewnienia jakości w pracowni akceleratorowej i teleradioterapeutycznej (min. 4 godziny).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej akceleratora i urządzeń do teleradioterapii oraz stosowanych w pracowni procedur wraz ze szkoleniem stanowiskowym.

3. Szkolenie typu S-Z

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu A-A, z wyłączeniem zasad fizyki akceleratorów, oraz:

1) zasady bezpiecznej pracy w pracowni brachyterapii (min. 2 godziny);

2) zasady ochrony radiologicznej pacjentów (min. 2 godziny);

3) program zapewnienia jakości w pracowni brachyterapii (min. 4 godziny);

4) podstawowe wiadomości z zakresu budowy oraz zasady działania urządzeń do brachyterapii (min. 2 godziny).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej urządzeń do brachyterapii ze źródłami promieniotwórczymi oraz stosowanych w pracowni procedur wraz ze szkoleniem stanowiskowym.

4. Szkolenie typu S-E

Tematy wykładów:

1) podstawowe wiadomości z zakresu fizyki współczesnej (min. 1 godzina);

2) oddziaływanie promieniowania z materią (min. 1 godzina);

3) biologiczne skutki promieniowania jonizującego (min. 1 godzina);

4) detekcja promieniowania jonizującego (min. 2 godziny);

5) podstawowe wielkości dozymetrii promieniowania jonizującego, jednostki (min. 2 godziny);

6) zasady ochrony radiologicznej (min. 4 godziny);

7) podstawy fizyki reakcji rozszczepienia, w tym w szczególności zagadnienia krytyczności i współczynnika mnożenia (min. 4 godziny);

8) ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej (min. 2 godziny);

9) konwencje i umowy międzynarodowe w zakresie zabezpieczeń materiałów jądrowych (min. 2 godziny);

10) zasady i metody ewidencji i rachunkowości materiałów jądrowych (min. 2 godziny);

11) zasady i metody ochrony fizycznej obiektów i materiałów jądrowych (min. 2 godziny);

12) źródła zagrożenia radiacyjnego w postępowaniu z materiałami jądrowymi, w tym z wypalonym paliwem jądrowym (min. 1 godzina);

13) zawartość raportu bezpieczeństwa obiektu jądrowego (min. 1 godzina).

5. Szkolenie typu S-O

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu S-E oraz:

1) zasady pomiarów mocy dawki i skażeń promieniotwórczych (min. 2 godziny);

2) zasady bezpiecznej pracy z zamkniętymi źródłami promieniotwórczymi, urządzeniami zawierającymi takie źródła, otwartymi źródłami promieniotwórczymi, w pracowni i poza pracownią (min. 4 godziny);

3) zasady postępowania z odpadami promieniotwórczymi - metody przetwarzania i segregacji, transport, przechowywanie, składowanie (min. 4 godziny);

4) organizacja ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej, obowiązki i uprawnienia kierownika jednostki, inspektora ochrony radiologicznej, pracowników (min. 2 godziny);

5) przygotowanie dokumentów w jednostce organizacyjnej: regulamin pracy, technologiczne instrukcje pracy, rejestry dawek, rejestry źródeł, zakładowy plan postępowania awaryjnego (min. 2 godziny).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej, łącznie z planami postępowania awaryjnego, składowiska odpadów lub przechowalnika wypalonego paliwa jądrowego.

6. Szkolenie typu R-O

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu S-E oraz:

1) podstawy fizyki jądrowej i reaktorowej (min. 6 godzin);

2) charakterystyki fizyczne i cieplne reaktora (min. 2 godziny);

3) detekcja promieniowania jonizującego - uzupełnienie (min. 2 godziny);

4) system barier powstrzymujących rozprzestrzenianie się produktów rozszczepienia (min. 2 godziny);

5) źródła zagrożenia w jądrowym reaktorze badawczym (min. 2 godziny);

6) podstawy zagadnień dozymetrii reaktorowej (min. 4 godziny);

7) gospodarka odpadami promieniotwórczymi i paliwem jądrowym (min. 2 godziny);

8) awarie w badawczych reaktorach jądrowych (min. 4 godziny);

9) zasady zapewnienia jakości w eksploatacji jądrowych reaktorów badawczych (min. 4 godziny);

10) wymiana ciepła w reaktorze (min. 4 godziny);

11) napromienianie materiału tarczowego oraz ewidencja i kontrola ruchu źródeł promieniotwórczych (min. 2 godziny);

12) limity operacyjne w reaktorze badawczym (min. 1 godzina).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej (w tym raportu bezpieczeństwa) reaktora badawczego, ze szczególnym uwzględnieniem następujących tematów:

1) budowa bloku reaktora;

2) obiegi chłodzenia: pierwotny i wtórny;

3) awaryjne systemy chłodzenia;

4) systemy wentylacji;

5) systemy sterowania, zabezpieczeń i kontroli technologicznej;

6) systemy zasilania elektrycznego;

7) standardowe i awaryjne procedury pracy reaktora badawczego;

8) charakterystyka i budowa układów kontroli dozymetrycznej;

9) napromienianie w reaktorze;

10) zagadnienia chemiczne;

11) komory gorące i ekspedycja izotopów;

12) plany postępowania awaryjnego.

Ćwiczenia z zakresu fizyki reaktorowej, obejmujące w szczególności kalibrację prętów regulacyjnych, metody sterowania reaktorem, pomiary efektów reaktywnościowych, gęstości strumienia neutronów i dawek, kontrolę stanu elementów paliwowych w reaktorze, kontrolę uwolnień z reaktora badawczego.

Szkolenie stanowiskowe na pracującym reaktorze, w wybranych zespołach służb eksploatacyjnych i pracowni reaktora, według programu indywidualnego przygotowanego przez kierownika jednostki.

7. Szkolenie typu R-OK

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu R-O oraz:

1) fizyka reaktorowa - uzupełnienie (min. 4 godziny);

2) planowanie awaryjne (min. 5 godzin);

3) określanie narażenia radiacyjnego w obiekcie reaktora badawczego (min. 2 godziny).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej reaktora, szczególnie w zakresie procedur eksploatacyjnych, postępowania awaryjnego i ochrony fizycznej reaktora.

8. Szkolenie typu R-D

Tematy wykładów jak w szkoleniu typu S-E oraz:

1) podstawy fizyki jądrowej i reaktorowej (min. 4 godziny);

2) charakterystyka i budowa układów kontroli dozymetrycznej (min. 6 godzin);

3) systemy wentylacji (min. 2 godziny);

4) systemy sterowania, zabezpieczeń i kontroli technologicznej (min. 2 godziny);

5) komory gorące i ekspedycja izotopów (min. 4 godziny);

6) napromienianie w reaktorze (min. 2 godziny);

7) metodyka obliczania osłon dla promieniowania mieszanego neutronów i promieniowania gamma (1 godzina);

8) kontrola narażenia indywidualnego od skażeń promieniotwórczych (powierzchniowych i przestrzennych) (min. 1 godzina).

Analiza dokumentacji techniczno-technologicznej (w tym raportu bezpieczeństwa) reaktora badawczego, ze szczególnym uwzględnieniem następujących tematów:

1) systemy wentylacji;

2) systemy sterowania, zabezpieczeń i kontroli technologicznej;

3) standardowe i awaryjne procedury pracy reaktora badawczego;

4) charakterystyka i budowa układów kontroli dozymetrycznej;

5) napromienianie w reaktorze;

6) zagadnienia chemiczne;

7) komory gorące i ekspedycja izotopów;

8) plany postępowania awaryjnego.

Ćwiczenia z zakresu fizyki reaktorowej, obejmujące w szczególności kalibrację prętów regulacyjnych, metody sterowania reaktorem, pomiary efektów reaktywnościowych, gęstości strumienia neutronów i dawek, pomiar i ocenę skażeń osobistych.

Szkolenie stanowiskowe na pracującym reaktorze, w szczególności w pracowni dozymetrycznej, według programu indywidualnego przygotowanego przez kierownika jednostki.

ZAŁĄCZNIK Nr  4

ZAKRESY SZKOLEŃ DLA OSÓB, KTÓRE UBIEGAJĄ SIĘ O UPRAWNIENIA INSPEKTORA OCHRONY RADIOLOGICZNEJ

1. Typ IOR-1Z

Tematy wykładów (min. 30 godzin):

1) wybrane podstawowe zagadnienia z fizyki atomowej i jądrowej; rozpady promieniotwórcze;

2) naturalne i sztuczne izotopy promieniotwórcze;

3) oddziaływanie promieniowania z materią;

4) biologiczne skutki promieniowania jonizującego;

5) detektory promieniowania jonizującego;

6) podstawowe wielkości dozymetrii promieniowania jonizującego, jednostki;

7) przyrządy dozymetryczne;

8) podstawowe zasady ochrony radiologicznej, w tym uzasadnianie, optymalizacja, ograniczanie narażenia;

9) opisy znanych zdarzeń radiacyjnych;

10) ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej, podstawowe przepisy międzynarodowe w zakresie bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, w tym przepisy Unii Europejskiej;

11) zezwolenia na działalność w warunkach narażenia, zgłaszanie takiej działalności, wyłączenia, uprawnienia inspektorów dozoru jądrowego;

12) zasady bezpiecznej pracy z zamkniętymi źródłami promieniotwórczymi w pracowniach i poza pracowniami;

13) pomiary mocy dawki i skażeń promieniotwórczych;

14) kontrola narażenia pracowników i osób z ogółu ludności, w tym od promieniowania jonizującego od źródeł naturalnych;

15) kontrola szczelności i ewidencja zamkniętych źródeł promieniotwórczych;

16) ogólne informacje o postępowaniu z odpadami promieniotwórczymi;

17) podstawowe zasady transportu towarów niebezpiecznych klasy 7;

18) organizacja ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej, obowiązki i uprawnienia kierownika jednostki, inspektora ochrony radiologicznej i pracowników (w tym pracowników zewnętrznych), prace w warunkach narażenia na wzmożone promieniowanie naturalne;

19) przygotowanie dokumentów w jednostce organizacyjnej: regulamin pracy, technologiczne instrukcje pracy, rejestry dawek, rejestry źródeł, plan postępowania awaryjnego;

20) podstawowe zagadnienia z zakresu prawa pracy.

Ćwiczenia obliczeniowe (min. 4 godziny)

Obliczanie zmiany aktywności w czasie, obliczanie dawek, obliczanie osłon, optymalizacja warunków pracy w warunkach narażenia, ocena dawek indywidualnych na podstawie dozymetrycznych pomiarów w środowisku pracy, oszacowanie dopuszczalnego czasu przebywania w pomieszczeniu o podwyższonym promieniowaniu.

Ćwiczenia laboratoryjne (min. 4 godziny)

Dobór parametrów przyrządu dozymetrycznego, pomiary mocy dawki, wykreślanie izodoz, pomiary skażeń promieniotwórczych.

2. Typ IOR-1R

Tematy wykładów (min. 20 godzin):

1) wybrane podstawowe zagadnienia z fizyki atomowej i jądrowej;

2) oddziaływanie promieniowania z materią;

3) biologiczne skutki promieniowania jonizującego;

4) detektory promieniowania jonizującego;

5) podstawowe wielkości dozymetrii promieniowania jonizującego, jednostki;

6) przyrządy dozymetryczne;

7) podstawowe zasady ochrony radiologicznej, w tym uzasadnianie, optymalizacja, ograniczanie narażenia;

8) opisy znanych zdarzeń radiacyjnych;

9) ustawa z dnia 29 listopada 2000 r. - Prawo atomowe i akty wykonawcze do niej, podstawowe przepisy międzynarodowe w zakresie bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej, w tym przepisy Unii Europejskiej;

10) zezwolenia na działalność w warunkach narażenia, zgłaszanie takiej działalności, wyłączenia, uprawnienia inspektorów dozoru jądrowego;

11) zasady bezpiecznej pracy z urządzeniami wytwarzającymi promieniowanie jonizujące, w pracowniach i poza pracowniami;

12) pomiary mocy dawki;

13) kontrola narażenia pracowników i osób z ogółu ludności;

14) podstawy fizyki i techniki lamp rentgenowskich oraz akceleratorów;

15) zasady bezpiecznej pracy w pracowniach rentgenowskich i pracowniach akceleratorowych;

16) organizacja ochrony radiologicznej w jednostce organizacyjnej, obowiązki i uprawnienia kierownika jednostki, inspektora ochrony radiologicznej i pracowników (w tym pracowników zewnętrznych);

17) przygotowanie dokumentów w jednostce organizacyjnej: regulamin pracy, instrukcje pracy, rejestry dawek, plan postępowania awaryjnego;

18) podstawowe zagadnienia z zakresu prawa pracy.

Ćwiczenia obliczeniowe (min. 3 godziny):

Obliczanie dawek, obliczanie osłon, optymalizacja warunków pracy w warunkach narażenia, ocena dawek indywidualnych na podstawie dozymetrycznych pomiarów w środowisku pracy, oszacowanie dopuszczalnego czasu przebywania w pomieszczeniu o podwyższonym promieniowaniu.

Ćwiczenia laboratoryjne (min. 3 godziny):

Dobór parametrów przyrządu dozymetrycznego, pomiary widma promieniowania X, pomiary mocy dawki i pomiary dawki, wykreślanie izodoz.

3. Typ IOR-1

Tematy jak w szkoleniach typu IOR-1Z i IOR-1R oraz (łącznie min. 60 godzin):

1) działalność zawodowa i działania interwencyjne, włącznie z promieniowaniem naturalnym, zwłaszcza radonu;

2) zasady bezpiecznej pracy z otwartymi źródłami promieniotwórczymi i urządzeniami wytwarzającymi promieniowanie jonizujące w pracowniach i poza pracowniami, kontrola uwolnień, limity użytkowe (ograniczniki) dawek;

3) zasady pomiarów dozymetrycznych w środowisku pracy, wytyczanie granic terenów kontrolowanych i nadzorowanych;

4) ocena narażenia osób z ogółu ludności, pojęcie grup odniesienia;

5) skażenia wewnętrzne;

6) dekontaminacja powierzchni roboczych sprzętu, skażeń osobistych;

7) prace w warunkach narażenia na wzmożone promieniowanie naturalne;

8) identyfikacja substancji promieniotwórczych, w tym materiałów jądrowych;

9) postępowanie z odpadami promieniotwórczymi;

10) składowiska odpadów promieniotwórczych;

11) przykłady typowych zastosowań technik jądrowych oraz związane z nimi zagrożenie.

Ćwiczenia obliczeniowe:

Jak w szkoleniu typu IOR-1Z oraz (łącznie min. 8 godzin):

Obliczanie osłon, ocena wewnętrznego skażenia organizmu, oszacowanie dopuszczalnego czasu przebywania w polu podwyższonego promieniowania, ocena dawki dla grupy odniesienia.

Ćwiczenia laboratoryjne:

Jak w szkoleniu typu IOR-1Z oraz (łącznie min. 8 godzin):

Pomiary widma promieniowania gamma, pomiary strumienia neutronów, pomiar i ocena skażeń indywidualnych.

4. Typ IOR-2

Tematy wykładów:

Tematy jak w szkoleniu typu IOR-1 oraz (łącznie min. 84 godziny):

1) podstawy fizyki reakcji rozszczepienia, fizyki reaktorowej i wymiany ciepła w reaktorach jądrowych;

2) elementy fizyki i chemii cyklu paliwa jądrowego;

3) zasady bezpiecznej gospodarki odpadami promieniotwórczymi i wypalonym paliwem;

4) składowiska odpadów promieniotwórczych przeznaczonych do składowania wypalonego paliwa jądrowego oraz przechowalniki wypalonego paliwa jądrowego;

5) źródła zagrożenia w reaktorze jądrowym pochodzące z rdzenia reaktora, obiegów chłodzenia, układów filtracji wody i powietrza, wypalonego paliwa, materiałów naświetlonych i odpadów promieniotwórczych;

6) zagadnienia dozymetrii reaktorowej;

7) ocena zagrożenia w obiekcie jądrowym i okolicy (eksploatacja normalna i sytuacje awaryjne);

8) potencjalne awarie w obiektach jądrowych;

9) plany postępowania awaryjnego w wybranych obiektach jądrowych;

10) zasady ochrony fizycznej i ewidencji materiałów jądrowych.

Ćwiczenia obliczeniowe:

Jak w szkoleniu typu IOR-1 oraz (łącznie min. 12 godzin):

1) oszacowanie aktywności napromienionego materiału tarczowego;

2) oszacowanie współczynnika mnożenia napromienionego paliwa jądrowego.

Ćwiczenia laboratoryjne:

Jak w szkoleniu typu IOR-1 oraz (łącznie min. 12 godzin):

1) ustalanie progów ostrzegawczych i awaryjnych w systemie zabezpieczeń;

2) wyznaczanie izodoz i skażeń powierzchni w pomieszczeniu technologicznym.

5. Typ IOR-3

Tematy wykładów:

Tematy jak w szkoleniu typu IOR-1 oraz (łącznie min. 72 godziny):

1) podstawy wykorzystania promieniowania jonizującego w diagnostyce i terapii medycznej, rodzaje procedur w teleradioterapii i brachyterapii, typowe zagrożenia;

2) podstawowe zasady ochrony radiologicznej pacjentów;

3) zadania inspektorów ochrony radiologicznej w placówkach służby zdrowia, zasady współpracy z personelem medycznym;

4) opis znanych zdarzeń radiacyjnych w postępowaniu medycznym z wykorzystaniem źródeł promieniowania jonizującego.

Ćwiczenia obliczeniowe:

Jak w szkoleniu typu IOR-1 oraz (łącznie min. 12 godzin):

Obliczanie mocy dawki i dawki osłon i czasu pracy w typowych pracowniach radioterapeutycznych, obliczanie aktywności i stężeń izotopów promieniotwórczych w odpadach promieniotwórczych dla typowych procedur medycyny nuklearnej.

Ćwiczenia laboratoryjne:

Jak w szkoleniu typu IOR-1.

Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.2012.1022

Rodzaj:rozporządzenie
Tytuł:Stanowiska mające istotne znaczenie dla zapewnienia bezpieczeństwa jądrowego i ochrony radiologicznej oraz inspektorów ochrony radiologicznej.
Data aktu:2012-08-10
Data ogłoszenia:2012-09-14
Data wejścia w życie:2012-09-29