Tryb przygotowania i uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

USTAWA KONSTYTUCYJNA
z dnia 23 kwietnia 1992 r.
o trybie przygotowania i uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.

Art.  1.
1.
Konstytucję Rzeczypospolitej Polskiej, uchwaloną przez Sejm i Senat połączone w Zgromadzenie Narodowe, przyjmuje Naród w drodze referendum konstytucyjnego.
2.
Zwołanie Zgromadzenia Narodowego w celu przygotowania i uchwalenia Konstytucji zarządza Marszałek Sejmu, w porozumieniu z Marszałkiem Senatu.
3.
Obradom Zgromadzenia Narodowego przewodniczy Marszałek Sejmu, którego zastępuje Marszałek Senatu.
4.
Zasady i tryb działania Zgromadzenia Narodowego, zwołanego w celu uchwalenia Konstytucji, określa regulamin uchwalony przez to Zgromadzenie.
Art.  2.
1.
Prawo inicjatywy ustawodawczej w zakresie przedstawienia Zgromadzeniu Narodowemu projektu nowej Konstytucji przysługuje:
1)
Komisji Konstytucyjnej, utworzonej na podstawie niniejszej ustawy,
2)
grupie 56 członków Zgromadzenia Narodowego,
3)
Prezydentowi Rzeczypospolitej Polskiej.
2.
Podmioty wymienione w ust. 1 pkt 2 i 3 mają prawo wniesienia projektów nowej Konstytucji w terminie 6 miesięcy od dnia ukonstytuowania się Komisji Konstytucyjnej, o której mowa w ust. 1 pkt 1.
Art.  2a. 1

 

1.
Inicjatywa ustawodawcza w zakresie przedstawienia Zgromadzeniu Narodowemu projektu nowej Konstytucji przysługuje również grupie obywateli, którzy dla swojego projektu uzyskają poparcie co najmniej 500 000 osób posiadających czynne prawo wyborcze do Sejmu.
2.
Wykonanie inicjatywy ustawodawczej, o której mowa w ust. 1, jest dopuszczalne w terminie 3 miesięcy od dnia wejścia w życie ustawy.
Art.  2b. 2

 

1.
Zgłoszenia projektu, o którym mowa w art. 2a ust. 1, dokonuje na piśmie pełnomocnik, którym jest osoba wskazana w pisemnym oświadczeniu pierwszych 15 wyborców, którzy udzielili poparcia projektowi Konstytucji.
2.
Do zgłoszenia projektu Konstytucji załącza się wykaz obywateli popierających zgłoszenie, zawierający czytelne wskazanie imion, nazwisk, wieku, adresów zamieszkania i numerów dowodu osobistego lub paszportu osób, które udzielają poparcia, składając na wykazie własnoręczny podpis; każda strona wykazu powinna być opatrzona adnotacją: "Udzielam poparcia projektowi Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, zgłaszanemu przez grupę obywateli, których pełnomocnikiem jest

.................................................................... "

imię i nazwisko pełnomocnika.

3.
W razie uzasadnionych wątpliwości co do prawidłowości złożenia wymaganej liczby podpisów, o których mowa w art. 2a ust. 1, Komisja Konstytucyjna Zgromadzenia Narodowego zwraca się do Państwowej Komisji Wyborczej o stwierdzenie, najpóźniej w terminie 7 dni, czy jest złożona ustawowo wymagana liczba podpisów.
4.
Jeżeli po przeprowadzeniu postępowania, o którym mowa w ust. 3, prawidłowo złożona liczba podpisów popierających projekt jest mniejsza niż ustawowo wymagana, Komisja Konstytucyjna Zgromadzenia Narodowego odmawia przyjęcia projektu Konstytucji. Uchwałę w tej sprawie wraz z uzasadnieniem doręcza się niezwłocznie pełnomocnikowi.
5.
Uchwała, o której mowa w ust. 4, może być przez pełnomocnika zaskarżona do Sądu Najwyższego w terminie 3 dni od daty doręczenia. Sąd Najwyższy rozpoznaje skargę w terminie 7 dni w postępowaniu nieprocesowym w składzie 3 sędziów. Od postanowienia Sądu Najwyższego nie przysługuje środek prawny.
Art.  2c. 3

 

1.
Zasady, na których opierać się ma Konstytucja, mogą być poddane pod referendum.
2.
Zasady, przedmiot oraz tryb przeprowadzania referendum określa ustawa.
Art.  3.
1.
Po zebraniu projektów Konstytucji Sejm przeprowadza debatę na temat zasadniczych kwestii ustrojowych wskazanych przez Komisję Konstytucyjną.
2.
Komisja Konstytucyjna może w każdym czasie wystąpić do Sejmu z wnioskiem o debatę na temat wybranych zagadnień konstytucyjnych.
Art.  4.
1.
Tworzy się Komisję Konstytucyjną Zgromadzenia Narodowego, zwaną dalej "Komisją Konstytucyjną", w której skład wchodzi 46 posłów wybranych przez Sejm i 10 senatorów wybranych przez Senat.
2.
Komisja Konstytucyjna wybiera ze swojego składu przewodniczącego Komisji i zastępcę przewodniczącego, z których jeden jest posłem, a jeden jest senatorem.
3.
W posiedzeniach Komisji Konstytucyjnej uczestniczą z prawem przedkładania wniosków upoważnieni przedstawiciele Prezydenta, Rady Ministrów oraz Trybunału Konstytucyjnego.
4.
Komisja Konstytucyjna uchwala regulamin swojej pracy.
Art.  5.
1.
Komisja Konstytucyjna podejmuje uchwały większością głosów w obecności co najmniej połowy jej członków, z zastrzeżeniem ust. 2 i 3.
2.
Przyjęcie przez Komisję projektu Konstytucji wnoszonego z inicjatywy własnej następuje bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy jej członków.
3.
Przyjęcie przez Komisję sprawozdania o skierowanych do niej przez Zgromadzenie Narodowe projektach, zawierającego projekt Konstytucji w formie tekstu jednolitego, następuje większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy jej członków.
Art.  6.

Zgromadzenie Narodowe po przeprowadzeniu w pierwszym czytaniu debaty może projekt Konstytucji odrzucić lub skierować do Komisji Konstytucyjnej.

Art.  7.
1.
Drugie czytanie obejmuje:
1)
przedstawienie Zgromadzeniu Narodowemu przez Komisję Konstytucyjną sprawozdania zawierającego projekt Konstytucji w formie tekstu jednolitego,
2)
przeprowadzenie debaty oraz zgłaszanie poprawek do projektu,
3)
głosowanie.
2.
Zgromadzenie Narodowe może zwrócić Komisji Konstytucyjnej przedstawione przez nią sprawozdanie, określając jednocześnie termin złożenia dodatkowego sprawozdania.
3.
Przyjęcie poprawek oraz uchwalenie Konstytucji w drugim czytaniu następuje większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy ogólnej liczby członków Zgromadzenia Narodowego.
4.
W razie nieuchwalenia Konstytucji w drugim czytaniu, Zgromadzenie Narodowe może przekazać projekt ponownie do Komisji Konstytucyjnej.
Art.  8.
1.
Konstytucję uchwaloną w drugim czytaniu Marszałek Sejmu jako Przewodniczący Zgromadzenia Narodowego przesyła Prezydentowi oraz zarządza podanie jej do wiadomości publicznej.
2.
Zgromadzenie Narodowe rozpatruje Konstytucję w trzecim czytaniu, jeżeli Prezydent, w ciągu 60 dni od dnia przesłania Konstytucji, zgłosi do jej tekstu propozycje zmian. Przyjęcie zgłoszonych przez Prezydenta propozycji zmian następuje bezwzględną większością głosów w obecności co najmniej połowy ogólnej liczby członków Zgromadzenia.
3.
Uchwalenie Konstytucji w trzecim czytaniu następuje większością 2/3 głosów w obecności co najmniej połowy ogólnej liczby członków Zgromadzenia Narodowego.
Art.  9.
1.
Prezydent zarządza poddanie Konstytucji pod referendum w ciągu 14 dni od daty jej uchwalenia przez Zgromadzenie Narodowe w trzecim czytaniu, a w razie niezgłoszenia propozycji zmian w terminie, o którym mowa w art. 8 ust. 2 - w ciągu 14 dni od upływu tego terminu.
2.
Prezydent wyznacza datę przeprowadzenia referendum na dzień wolny od pracy, przypadający w okresie nie dłuższym niż 4 miesiące od dnia zarządzenia referendum.
Art.  10.
1.
Prawo do udziału w referendum przysługuje każdemu obywatelowi Rzeczypospolitej Polskiej, który ma czynne prawo wyborcze do Sejmu.
2.
W referendum obywatele w drodze głosowania, na urzędowych kartach do głosowania, wypowiadają się za lub przeciw poddanej referendum Konstytucji.
3.
Tryb przeprowadzenia referendum konstytucyjnego określa ustawa.
Art.  11.
1.
Przyjęcie w referendum Konstytucji następuje wówczas, gdy opowiedziała się za nią większość biorących udział w głosowaniu.
2.
Prezydent podpisuje przyjętą w referendum Konstytucję i zarządza jej niezwłoczne ogłoszenie w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej.
Art.  12.
1.
Zmiany Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 22 lipca 1952 r. (Dz. U. z 1976 r. Nr 7, poz. 36, z 1980 r. Nr 22, poz. 81, z 1982 r. Nr 11, poz. 83, z 1983 r. Nr 39, poz. 175, z 1987 r. Nr 14, poz. 82, z 1988 r. Nr 19, poz. 129, z 1989 r. Nr 19, poz. 101 i Nr 75, poz. 444, z 1990 r. Nr 16, poz. 94, Nr 29, poz. 171 i Nr 67, poz. 397 oraz z 1991 r. Nr 41, poz. 176 i Nr 119, poz. 514) dokonywane są w trybie art. 106 tej Konstytucji.
2.
Przepisy Konstytucji, o której mowa w ust. 1, uznaje się za przepisy tymczasowe.
Art.  12a. 4

Projekty Konstytucji wniesione na podstawie i w trybie niniejszej ustawy podlegają rozpatrzeniu przez Komisję Konstytucyjną Zgromadzenia Narodowego bez względu na to, w której kadencji Sejmu i Senatu zostały zgłoszone.

Art.  13.

Ustawa wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

1 Art. 2a dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1994 r. (Dz.U.94.61.251) zmieniającej nin. ustawę z dniem 4 czerwca 1994 r.
2 Art. 2b dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1994 r. (Dz.U.94.61.251) zmieniającej nin. ustawę z dniem 4 czerwca 1994 r.
3 Art. 2c dodany przez art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 22 kwietnia 1994 r. (Dz.U.94.61.251) zmieniającej nin. ustawę z dniem 4 czerwca 1994 r.
4 Art. 12a dodany przez art. 1 pkt 2 ustawy z dnia 22 kwietnia 1994 r. (Dz.U.94.61.251) zmieniającej nin. ustawę z dniem 4 czerwca 1994 r.

Zmiany w prawie

Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Prezydent podpisał ustawę doprecyzowującą termin wypłaty ekwiwalentu za urlop

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje podpisana przez prezydenta nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Od 7 stycznia mniej formalności budowlanych, więcej budowli bez zgłoszenia i bez pozwolenia

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

Agnieszka Matłacz 06.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1992.67.336

Rodzaj: Ustawa konstytucyjna
Tytuł: Tryb przygotowania i uchwalenia Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej.
Data aktu: 23/04/1992
Data ogłoszenia: 07/09/1992
Data wejścia w życie: 22/09/1992