Wysokość, zasady i tryb nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 23 grudnia 1987 r.
w sprawie wysokości, zasad i trybu nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska. *

Na podstawie art. 110 ust. 2 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3, poz. 6, z 1983 r. Nr 44, poz. 201, z 1987 r. Nr 33 poz. 180, z 1989 r. Nr 26, poz. 139 i Nr 35, poz. 192, z 1990 r. Nr 34 poz. 198 i Nr 39 poz. 222 oraz 1991 r. Nr 77, poz. 335) zarządza się, co następuje:
§  1.
Karę pieniężną za zanieczyszczenie powietrza nakłada się za przekroczenie co do rodzaju i ilości substancji dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza, określonych decyzją wojewody, w wysokości dziesięciokrotnej jednostkowej stawki opłat za wprowadzenie zanieczyszczeń do powietrza.
§  2.
1.
Karę pieniężną za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska, określonego decyzją wojewody, nakłada się w zależności od stopnia przekroczenia tego poziomu.
2.
Dobowa stawka kary pieniężnej za przekroczenie poziomu hałasu przenikającego do środowiska za każdy dB(A) przekroczenia wynosi:
w przedziale w złotych
od 1 do 5 dB(A) 4
od 6 do 10 dB(A) 6,7
od 11 do 15 dB(A) 10,8
16 dB(A) i więcej 16,2
§  3.
1.
Po stwierdzeniu naruszenia wymagań ochrony środowiska, o którym mowa w § 1 i 2, wojewoda decyzją określa termin naliczania kary pieniężnej oraz wymiar kary:
1)
godzinowy - za przekroczenie co do rodzaju lub ilości substancji dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza,
2)
dobowy - za przekroczenie dopuszczalnego poziomu hałasu przenikającego do środowiska.
2.
Określone w § 1 i 2 naruszenie wymagań ochrony środowiska stwierdza się na podstawie pomiarów rodzaju i ilości substancji zanieczyszczających, wprowadzanych do powietrza, lub poziomu hałasu przenikającego do środowiska, wykonywanych przez wojewodę, Państwową Inspekcję Ochrony Środowiska, Państwową Inspekcję Sanitarną oraz jednostki organizacyjne zobowiązane do prowadzenia takich pomiarów.
3.
Organy, o których mowa w ust. 2, przekazują wyniki pomiarów zainteresowanej jednostce organizacyjnej w terminie 21 dni od daty ich wykonania.
§  4.
1.
Łączną karę pieniężną za naruszenie wymagań ochrony środowiska, o którym mowa w § 1 i 2, ustala się po stwierdzeniu, z urzędu lub na wniosek jednostki organizacyjnej, potwierdzony wynikami pomiarów, że naruszenie ustało. Jeżeli jednak do dnia 31 grudnia danego roku naruszenie to nie zostało usunięte, wysokość kary łącznej ustala się za okres do dnia 31 grudnia tego roku, natomiast od dnia 1 stycznia następnego roku wymiar kary, o którym mowa w § 3, stanowi podstawę naliczania następnej kary łącznej.
2.
Jeżeli naruszenie wymagań ochrony środowiska trwa nieprzerwanie przez trzy kolejne lata, po tym okresie ustala się wymiar kary pieniężnej, stosując podwyższone o 100% stawki przewidziane w § 1 lub w § 2.
3.
Wojewoda może badać zasadność wniosku, o którym mowa w ust. 1. Jeżeli wojewoda stwierdzi, że jednostka organizacyjna nadal nie przestrzega wymagań ochrony środowiska, to ustali jednostce organizacyjnej, od dnia stwierdzenia bezzasadności wniosku, wymiar kary pieniężnej, stosując stawki wyższe o 100% od przewidzianych w § 1 lub 2.
§  5.
1.
Karę pieniężną:
1)
za usuwanie drzew i krzewów bez wymaganej zgody organu gminy,
2)
za zniszczenie terenów zieleni lub drzew i krzewów powodowane niewłaściwym wykonywaniem robót ziemnych lub wykorzystaniem sprzętu mechanicznego albo urządzeń technicznych lub zastosowaniem środków chemicznych w sposób szkodliwy dla roślinności ustala się w zależności od rodzaju i powierzchni zieleni, a w odniesieniu do drzew - od ich rodzaju lub gatunku (odmiany) i obwodu pnia.
2.
Stawki kar pieniężnych za zniszczenie lub usunięcie drzew oraz za zniszczenie zieleni określa załącznik.
3.
Wysokość kary pieniężnej za usuwanie lub zniszczenie drzew nie wymienionych w załączniku ustala się jak za usuwanie lub zniszczenie drzew o podobnej wartości przyrodniczej wymienionych w tym załączniku.
4.
Karę pieniężną za usuwanie lub zniszczenie drzew albo krzewów na obszarze ochrony uzdrowiskowej lub strefy ochronnej albo na terenach zieleni miejskiej lub z terenów nieruchomości wpisanej do rejestru zabytków ustala się stosując podwyższone o 100% stawki przewidziane w załączniku.
§  6.
1.
Organ gminy zawiesza postępowanie o nałożenie kary pieniężnej, jeżeli z przedstawionej przez zainteresowaną jednostkę organizacyjną ekspertyzy, wykonanej przez rzeczoznawcę wskazanego przez ten organ, wynika, iż zniszczenie drzew lub krzewów ma charakter częściowy, nie wykluczający zachowania ich żywotności, i jeżeli jednostka ta podjęła działania w kierunku zachowania tych drzew lub krzewów oraz zabezpieczyła je przed dalszymi ujemnymi skutkami uszkodzenia. Po upływie roku od daty stwierdzenia uszkodzenia drzew lub krzewów organ ten nałoży karę albo umorzy postępowanie.
2.
W razie zniszczenia trawników lub kwietników, postępowanie o nałożenie kary pieniężnej ulega zawieszeniu, jeżeli jednostka organizacyjna zobowiąże się odtworzyć te trawniki lub kwietniki w najbliższym okresie wegetacyjnym. Po stwierdzeniu wykonania tego obowiązku organ gminy umarza postępowanie.
§  7.
1.
Karę pieniężną za gromadzenie lub wylewanie odpadów w miejscach nie przeznaczonych na ten cel lub niezgodne z warunkami określonymi w decyzji o wyznaczeniu składowiska odpadów ustala się w zależności od ilości i kategorii uciążliwości tych odpadów dla środowiska.
2.
Za 1 tonę odpadów składowanych w miejscu lub w sposób określony w ust. 1 nakłada się karę pieniężną w wysokości 0,05 stawki jednostkowej opłaty rocznej, określonej w przepisach o opłatach za gospodarcze korzystanie ze środowiska i wprowadzanie w nim zmian, za każdą dobę składowania, a za rodzaje odpadów nie wymienione w tych przepisach - w wysokości 0,05 stawki opłaty przewidzianej dla odpadów zaliczonych do IV kategorii uciążliwości.
3.
Wysokość kary pieniężnej określonej w ust. 2 zwiększa się o 100% w razie:
1)
wyrzucenia odpadów do wód powierzchniowych, morskich wód wewnętrznych lub wód morza terytorialnego,
2)
gromadzenia lub wylewania odpadów nad brzegami zbiorników wodnych, a zwłaszcza w strefach ochronnych ujęć wód, na terenach wypływu wód z warstw wodonośnych,
3)
gromadzenia lub wylewania odpadów na terenach leśnych albo uzdrowiskowych lub na terenach przeznaczonych na cele turystyczno-wypoczynkowe.
4.
Karę pieniężną określoną w ust. 1 nalicza się za każdą dobę od dnia stwierdzenia gromadzenia odpadów w miejscach nie przeznaczonych na ten cel albo niezgodnie z warunkami określonymi w decyzji o wyznaczeniu składowiska odpadów do dnia zlikwidowania naruszania wymagań ochrony środowiska przez jednostkę organizacyjną naruszającą te wymagania. Łączną karę pieniężną nakłada się po zlikwidowaniu naruszania wymagań ochrony środowiska. Jeżeli jednak do dnia 31 grudnia danego roku naruszenie to nie zostało usunięte, wysokość kary łącznej ustala się za okres do dnia 31 grudnia tego roku, natomiast od dnia 1 stycznia następnego roku dobowy wymiar kary stanowi podstawę naliczenia następnej kary łącznej.
5.
W razie kolejnego gromadzenia lub wylewania odpadów przez tę samą jednostkę organizacyjną w miejscu lub w sposób określony w ust. 1, wysokość kary pieniężnej zwiększa się o 100%.
§  8.
1.
Na obszarze województwa katowickiego nakłada się karę według stawek 100% wyższych od określonych w rozporządzeniu.
2.
Na obszarze województwa krakowskiego za zanieczyszczanie powietrza nakłada się karę według stawek przewidzianych w ust. 1.
§  9.
Łączną karę pieniężną nakłada się po uprawomocnieniu się decyzji określającej dobowy wymiar kary pieniężnej.

ZAŁĄCZNIK

STAWKI KAR PIENIĘŻNYCH ZA ZNISZCZENIE LUB USUWANIE DRZEW ORAZ ZNISZCZENIE ZIELENI

Lp. Rodzaje i gatunek (odmiana) drzew Stawki jednostkowe w tys. zł za 1 cm obwodu pnia drzewa mierzonego na wysokości ścięcia
przy obwodzie
do 25 cm 26 50 cm 51 100 cm 101 200 cm powyżej 200 cm
1 Topola, olsza, klon jesionolistny,czeremcha,wierzba, grochodrzew 48 97 194 259 210
2 Klon(pozostałe gatunki i odmiany szybko rosnące) kasztanowiec, morwa, jesion, świerk pospolity, sosna, daglezja,choina, modrzew, brzoza gruczołowata i omszona 129 243 486 486 486
3 Dąb, grab, buk,lipa,iglicznia, głóg forma drzewiasta, jarząb, klon (gatunki i odmiany wolno rosnące) gatunki i odmiany ozdobne jabłoni, śliwy i wiśni, orzech, leszczyna turecka, brzoza (gatunki i odmiany pozostałe),jodła zwyczajna, świerk (gatunki i odmiany pozostałe), żywotnik, platan klonolistny, wiąz 324 810 1620 2430 3240
4 Jodła (pozostałe gatunki i odmiany), tulipanowiec, magnolia, korkowiec,miłorząb, metasekwoja, cis, cyprysik 1620 2430 3240 4860 6480
5 Inne drzewa owocowe 97 97 162 97 65
Rodzaj zieleni Stawki jednostkowe kar pieniężnych za 1 m2 w zł
Krzewy 54
Trawniki 10,8
Kwietniki 108
* Występujące w tekście wartości pieniężne zostały podane po ich przeliczeniu zgodnie z art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U.94.84.386).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1991.89.404 t.j.

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wysokość, zasady i tryb nakładania kar pieniężnych za nieprzestrzeganie wymagań ochrony środowiska.
Data aktu: 23/12/1987
Data ogłoszenia: 09/10/1991
Data wejścia w życie: 01/01/1988