Zasady postępowania w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 2 lipca 1991 r.
w sprawie zasad postępowania w sprawach o naruszenia dyscypliny budżetowej. *

Na podstawie art. 68 ustawy z dnia 5 stycznia 1991 r. - Prawo budżetowe (Dz. U. Nr 4, poz. 18 i Nr 34, poz. 150) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa szczegółowy zakres działalności: resortowych komisji orzekających przy ministrze, komisji orzekających przy regionalnych izbach obrachunkowych i Głównej Komisji Orzekającej w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej, tryb postępowania przed nimi oraz zakres działania rzeczników dyscypliny budżetowej.
§  2.
1.
Resortowe komisje orzekające przy ministrze orzekają w pierwszej instancji w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej:
1)
w zakresie właściwej części budżetu państwa,
2)
w podmiotach gospodarczych - w sprawach dotyczących dotacji z budżetu państwa,
3)
w państwowych jednostkach organizacyjnych dysponujących państwowymi funduszami celowymi,
4)
w jednostkach organizacyjnych niepaństwowych otrzymujących dotacje w ramach danej części budżetu państwa.
2.
Przepisy dotyczące komisji orzekających przy ministrze stosuje się odpowiednio do komisji orzekających przy innych dysponentach wyodrębnionych części budżetu państwa.
3.
Właściwa do orzekania w pierwszej instancji w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej przez organy rządowej administracji ogólnej jest Resortowa Komisja Orzekająca przy Ministrze-Szefie Urzędu Rady Ministrów.
§  3.
Komisje orzekające przy regionalnych izbach obrachunkowych orzekają w pierwszej instancji w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej:
1)
w zakresie budżetu gminy,
2)
w podmiotach gospodarczych w sprawach dotyczących dotacji otrzymanej z budżetu gminy,
3)
w jednostkach niepaństwowych otrzymujących dotacje z budżetu gminy.
§  4.
1.
Przy organach orzekających działają rzecznicy dyscypliny budżetowej, którymi są:
1)
przy Głównej Komisji Orzekającej - główny księgowy budżetu państwa,
2)
przy resortowej komisji orzekającej przy ministrze - główny księgowy budżetu resortu,
3)
przy komisji orzekającej przy regionalnej izbie obrachunkowej - osoba wyznaczona przez prezesa regionalnej izby obrachunkowej.
2.
Do obowiązków rzeczników dyscypliny budżetowej należy:
1)
składanie pisemnych opinii oraz uczestnictwo w rozprawie,
2)
składanie propozycji co do rozstrzygnięcia sprawy oraz wniosku o ukaranie,
3)
wnoszenie środków odwoławczych.
3.
Rzecznik dyscypliny budżetowej jest obowiązany do wnoszenia odwołań od postanowień i orzeczeń, jeżeli pozostają one w rażącej sprzeczności z obowiązującymi przepisami, a wymierzona kara jest niewspółmierna do popełnionego czynu.
4.
Zastępcą rzecznika dyscypliny budżetowej, o którym mowa w ust. 1, jest pracownik zastępujący głównego księgowego.
5.
W razie gdy rzecznik dyscypliny budżetowej w pierwszej instancji nie może wykonywać swojej funkcji w danej sprawie, rzecznik drugiej instancji wyznacza do występowania w tej sprawie innego rzecznika pierwszej instancji bądź funkcję tę pełni osobiście.
§  5.
W postępowaniu w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej stronami są: obwiniony i rzecznik dyscypliny budżetowej jako oskarżyciel.
§  6.
1.
Postępowanie w sprawie o naruszenie dyscypliny budżetowej komisja wszczyna na podstawie pisemnego zawiadomienia, zawierającego dokładne określenie czynu zarzucanego obwinionemu.
2.
Organ orzekający w pierwszej instancji może z urzędu wszcząć postępowanie przeciwko osobie współodpowiedzialnej za naruszenie dyscypliny budżetowej, jeżeli osoba ta nie była wymieniona w zawiadomieniu.
§  7.
1.
Kierownik jednostki, w której dokonano naruszenia dyscypliny budżetowej, jest obowiązany złożyć zawiadomienie, o którym mowa w § 6 ust. 1, w miarę możliwości niezwłocznie po otrzymaniu wiadomości o tym naruszeniu.
2.
Jeżeli z jakichkolwiek przyczyn kierownik jednostki nie złożył zawiadomienia, obowiązek ten ciąży na kierowniku jednostki nadrzędnej niezwłocznie po otrzymaniu wiadomości o tym naruszeniu.
3.
Jeżeli naruszenie dyscypliny budżetowej zostało ujawnione w czasie kontroli, organ, który zarządził kontrolę, składa zawiadomienie bezpośrednio do właściwego organu orzekającego.
4.
Zawiadomienie może złożyć również rzecznik dyscypliny budżetowej oraz zainteresowana jednostka organizacyjna.
§  8.
Jeżeli z treści zawiadomienia wynika, że nie ma podstaw do wszczęcia postępowania w sprawie o naruszenie dyscypliny budżetowej, przewodniczący komisji orzekającej wydaje postanowienie o odmowie wszczęcia postępowania i zawiadamia o tym osobę lub jednostkę, która złożyła zawiadomienie, oraz rzecznika dyscypliny budżetowej.
§  9.
1.
Jeżeli okoliczności przytoczone w zawiadomieniu dają dostateczną podstawę do wszczęcia postępowania, przewodniczący organu orzekającego wyznacza zespół orzekający oraz ustala miejsce i termin rozprawy.
2.
W sprawach, w których obwiniony w toku postępowania przed komisją pierwszej instancji złożył na piśmie wyjaśnienia co do stawianych mu zarzutów, a zebrany materiał dowodowy wystarcza do wydania orzeczenia, komisja może wydać - po uzyskaniu pisemnej opinii rzecznika dyscypliny budżetowej - orzeczenie bez przeprowadzenia rozprawy.
§  10.
1.
Po przeprowadzeniu rozprawy zespół orzekający niezwłocznie przystępuje do narady. Podczas narady oprócz członków zespołu orzekającego może być obecny tylko protokolant.
2.
Niezwłocznie po zakończeniu narady i po podpisaniu orzeczenia przez członków zespołu orzekającego przewodniczący zespołu ogłasza orzeczenie, które doręcza się stronom. W wyjątkowych wypadkach wydanie i ogłoszenie orzeczenia może nastąpić w terminie późniejszym, nie później jednak niż w ciągu 14 dni po zakończeniu rozprawy.
§  11.
1.
Środkami zaskarżenia są odwołanie i zażalenie.
2.
Od orzeczenia stronie przysługuje odwołanie, a na postanowienie - zażalenie.
3.
Organ orzekający w drugiej instancji przeprowadza rozprawę również wtedy, gdy odwołanie dotyczy orzeczenia wydanego w trybie § 9 ust. 2.
§  12.
1.
Ukarany karą pieniężną jest obowiązany do zwrotu kosztów postępowania na rzecz Skarbu Państwa. Do kosztów tych zalicza się koszty podróży i inne należności świadków i biegłych, a także koszty oględzin.
2.
Koszty postępowania przypadające od kilku ukaranych w jednej sprawie dzieli się między nich w zależności od stopnia przyczynienia się do powstania tych kosztów.
3.
Rozstrzygnięcie o kosztach zamieszcza się w orzeczeniu.
4.
Można zaniechać wydania rozstrzygnięcia o kosztach w stosunku do ukaranego, jeżeli koszty te nie przekraczają 1 zł.
§  13.
1.
Ostateczne orzeczenia i postanowienia kieruje do wykonania jednostka sprawująca obsługę biurową organu orzekającego w pierwszej instancji.
2.
Odpis ostatecznego orzeczenia lub postanowienia doręcza się kierownikowi jednostki, w której nastąpiło naruszenie dyscypliny budżetowej, a jeżeli sprawa dotyczy kierownika tej jednostki - kierownikowi jednostki nadrzędnej.
3.
Jeżeli po dokonaniu czynu ukarany zmienił miejsce zatrudnienia, odpis orzeczenia o ukaraniu doręcza się kierownikowi jednostki, w której ukarany jest zatrudniony.
4.
Odpis ostatecznego orzeczenia o nałożeniu kary dołącza się do akt osobowych pracownika. Po upływie okresu, o którym mowa w art. 64 ust. 3 Prawa budżetowego, odpis tego orzeczenia zostaje z urzędu wyłączony z akt osobowych pracownika i podlega zniszczeniu.
5.
Ukaranego karą pieniężną wzywa się do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. W razie nieuiszczenia kary pieniężnej i kosztów postępowania w terminie, egzekwuje się je w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji.
§  14.
1.
Przewodniczący komisji orzekającej może odroczyć termin płatności kary pieniężnej i kosztów postępowania lub rozłożyć te należności na raty na czas nie przekraczający jednego roku, jeżeli ukarany wykaże, że natychmiastowa ich egzekucja spowoduje znaczne pogorszenie sytuacji materialnej jego lub jego rodziny.
2.
Rozłożenie należności na raty można uchylić gdy ukarany nie dotrzymał terminu płatności chociażby jednej raty.
§  15.
Minister Finansów sprawuje zwierzchni nadzór nad działalnością organów orzekających w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej oraz nadzór nad działalnością Głównej Komisji Orzekającej.
§  16.
1.
Organ nadzoru może, na wniosek stron lub z urzędu, uchylać lub zmieniać ostateczne orzeczenia albo postanowienia, jeżeli są one sprzeczne z prawem lub oczywiście niesłuszne.
2.
Uchylenie albo zmiana orzeczenia lub postanowienia na niekorzyść uniewinnionego lub ukaranego nie może nastąpić po upływie 6 miesięcy od dnia, w którym orzeczenie albo postanowienie stało się ostateczne.
3.
Orzeczenia i postanowienia wydane w trybie nadzoru nie podlegają zaskarżeniu.
§  17.
Rzecznik dyscypliny budżetowej przy Głównej Komisji Orzekającej sprawuje nadzór nad działalnością rzeczników dyscypliny budżetowej przy komisjach orzekających w pierwszej instancji.
§  18.
W postępowaniu przed organami orzekającymi w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej stosuje się odpowiednio art. 5-9, art. 10 § 1 pkt 1-4, 5, 7, 9, art. 18, art. 21 § 1, 2, 4, art. 26 § 1 i 3, art. 29-32, 34, 39, 44, 46-51, art. 52 § 1, art. 53-55, 57 i 58, art. 59 § 1, art. 60, art. 63 § 1, art. 77 § 2, art. 78, 79, 81-83, art. 84 § 1 i 2, art. 85, 87, 88, art. 91 § 2, art. 93 § 1, art. 119-125, art. 126 § 1, art. 127, 128, 130-135 Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia (Dz. U. z 1971 r. Nr 12, poz. 116, z 1972 r. Nr 49, poz. 312, z 1975 r. Nr 16, poz. 91 i Nr 45, poz. 234, z 1982 r. Nr 16, poz. 125 i Nr 45, poz. 291, z 1983 r. Nr 6, poz. 35 i Nr 44, poz. 203, z 1985 r. Nr 23, poz. 100, z 1986 r. Nr 39, poz. 193, z 1988 r. Nr 20, poz. 135, z 1989 r. Nr 34, poz. 180, z 1990 r. Nr 20, poz. 121, Nr 43, poz. 151 i Nr 72, poz. 422 oraz z 1991 r. Nr 32 poz. 131).
§  19.
W sprawach wynagrodzeń za udział w rozprawach organów orzekających stosuje się odpowiednio przepisy dotyczące zasad wynagradzania przewodniczącego i członków zespołu orzekającego oraz protokolanta za udział w posiedzeniach kolegiów do spraw wykroczeń; rzecznikowi dyscypliny budżetowej przysługuje wynagrodzenie w wysokości przewidzianej dla członka zespołu orzekającego.
§  20.
1.
Do czasu powołania komisji orzekających na podstawie niniejszego rozporządzenia działają komisje powołane na podstawie przepisów dotychczasowych.
2.
Postępowanie w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej, toczące się na podstawie dotychczasowych przepisów, podlega umorzeniu, jeżeli Prawo budżetowe nie przewiduje odpowiedzialności za takie naruszenie. Prawomocne orzeczenia o karze podlegają wykonaniu.
§  21.
Do czasu wydania odrębnej ustawy o regionalnych izbach obrachunkowych i utworzenia przy nich komisji orzekających, zadania tych komisji wykonują komisje orzekające powołane przy wojewodach, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 1991 r.
§  22.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
* Występujące w tekście wartości pieniężne zostały podane po ich przeliczeniu zgodnie z art. 4 ust. 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o denominacji złotego (Dz.U.94.84.386).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1991.62.262

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady postępowania w sprawach o naruszenie dyscypliny budżetowej.
Data aktu: 02/07/1991
Data ogłoszenia: 10/07/1991
Data wejścia w życie: 10/07/1991