Organy uprawnione do przeprowadzania kontroli wykonania obowiązku zawarcia umów ubezpieczeń obowiązkowych oraz tryb ustalania i egzekwowania opłaty za niewykonanie tego obowiązku.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 14 czerwca 1991 r.
w sprawie organów uprawnionych do przeprowadzania kontroli wykonania obowiązku zawarcia umów ubezpieczeń obowiązkowych oraz trybu ustalania i egzekwowania opłat za niewykonanie tego obowiązku. *

Na podstawie art. 92 ust. 2 ustawy z dnia 28 lipca 1990 roku o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 59, poz. 344) zarządza się, co następuje.
§  1.
Ilekroć w rozporządzeniu jest mowa o:
1)
opłacie - rozumie się przez to opłatę, którą jest obowiązana wnieść osoba nie wypełniająca obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego,
2)
Funduszu - rozumie się przez to Ubezpieczeniowy Fundusz Gwarancyjny,
3)
ubezpieczeniu - rozumie się przez to ubezpieczenia, o których mowa w art. 4 ustawy z dnia 28 lipca 1990 roku o działalności ubezpieczeniowej (Dz. U. Nr 59, poz. 344).
§  2.
Do przeprowadzania kontroli wykonania przez posiadaczy pojazdów mechanicznych obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia odpowiedzialności cywilnej za szkody powstałe w związku z ruchem tych pojazdów są uprawnieni:
1)
Policja,
2)
organy upoważnione na podstawie odrębnych przepisów do kontroli ruchu drogowego,
3)
organy administracji rządowej właściwe w sprawach rejestracji pojazdów, wydawania dowodów rejestracyjnych lub dokumentów czasowo dopuszczających pojazd do ruchu oraz wydawania tablic rejestracyjnych,
4)
upoważnieni przedstawiciele Zarządu Funduszu,
5)
urzędy celne w stosunku do posiadaczy pojazdów mechanicznych zarejestrowanych poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej, przy przekraczaniu przez te pojazdy granicy państwa.
§  3.
Do przeprowadzania kontroli wykonania obowiązku zawarcia umowy ubezpieczenia budynków wchodzących w skład gospodarstwa rolnego od ognia i innych zdarzeń losowych oraz odpowiedzialności cywilnej rolników z tytułu prowadzenia gospodarstwa rolnego są uprawnieni:
1)
rejonowe organy administracji rządowej właściwe ze względu na miejsce położenia budynków lub miejsce zamieszkania rolnika,
2)
organy gminy właściwej ze względu na miejsce położenia budynków lub miejsce zamieszkania rolnika,
3)
upoważnieni przedstawiciele Zarządu Funduszu.
§  4.
Do przeprowadzania kontroli wykonania obowiązku zawarcia umów ubezpieczenia przewidzianych na mocy dotychczas obowiązujących ustaw lub ratyfikowanych przez Rzeczpospolitą Polską umów międzynarodowych są upoważnieni przedstawiciele Zarządu Funduszu.
§  5.
Uprawnione organy przeprowadzają kontrolę na zasadach i w trybie określonych w przepisach regulujących działalność tych organów.
§  6.
Wykonanie obowiązku ubezpieczenia ustala się na podstawie dokumentów zawarcia umowy ubezpieczenia obowiązkowego.
§  7.
1.
Jeżeli osoba kontrolowana nie posiada dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy ubezpieczenia, organ przeprowadzający kontrolę, z wyjątkiem urzędów celnych, zawiadamia o tym fundusz w terminie 14 dni od dnia przeprowadzenia kontroli.
2.
Po otrzymaniu zawiadomienia, o którym mowa w ust. 1, Fundusz wzywa wskazaną osobę do uiszczenia, w terminie 30 dni, opłaty lub do przedstawienia dokumentu potwierdzającego zawarcie umowy ubezpieczenia zgodnie z ogólnymi warunkami ubezpieczeń obowiązkowych.
3.
Po bezskutecznym upływie terminu określonego w ust. 2 dochodzenie roszczenia następuje na drodze postępowania egzekucyjnego w administracji.
§  8.
1.
Opłata jest ustalana przez Fundusz na okres roku, w wysokości trzykrotnej średniej rocznej składki, na podstawie składek stosowanych w I kwartale tego roku przez ubezpieczycieli prowadzących dany rodzaj ubezpieczeń obowiązkowych.
2.
Wysokość opłaty na dany rok jest ogłaszana w Dzienniku Urzędowym Ministerstwa Finansów, w terminie do dnia 30 stycznia tego roku.
3.
Wysokość opłaty na 1991 rok ogłoszona zostanie w terminie 14 dni po wejściu w życie rozporządzenia.
§  9.
1.
Jeżeli urząd celny stwierdzi, że posiadacz pojazdu mechanicznego zarejestrowanego poza granicami Rzeczypospolitej Polskiej przy wjeździe na jej terytorium nie posiada dokumentu zawarcia umowy ubezpieczenia, o której mowa w § 2, nie dopuszcza tego pojazdu do przekroczenia granicy bez opłacenia składki za to ubezpieczenie.
2.
Jeżeli urząd celny stwierdzi, że posiadacz pojazdu, o którym mowa w ust. 1, przy wyjeździe z terytorium Rzeczypospolitej Polskiej nie posiada dokumentu zawarcia umowy ubezpieczenia, o której mowa w ust. 1, nie dopuszcza tego pojazdu do przekroczenia granicy bez uiszczenia opłaty.
3.
Składki i opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2, uiszcza się w przedstawicielstwie Polskiego Biura Zielonej Karty.
4.
Do chwili utworzenia przedstawicielstw Polskiego Biura Zielonej Karty składki i opłaty, o których mowa w ust. 1 i 2, uiszcza się w przedstawicielstwie Towarzystwa Ubezpieczeń i Reasekuracji "Warta" lub innego ubezpieczyciela.
§  10.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
*Z dniem 22 października 1995 r.rozporządzenie utraciło moc w części dotyczącej egzekwowania opłat na skutek uchylenia art. 92 ustawy o działalności ubezpieczeniowej przez art. 1 pkt 81 ustawy z dnia 8 czerwca 1995 r. o zmianie ustawy o działalności ubezpieczeniowej, o zmianie rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej - Kodeks handlowy oraz o zmianie ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych (Dz.U.95.96.478). W pozostałym zakresie obowiązuje na podstawie nowego brzmienia art. 84 ust. 4 ustawy o działalności ubezpieczeniowej.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1991.53.228

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Organy uprawnione do przeprowadzania kontroli wykonania obowiązku zawarcia umów ubezpieczeń obowiązkowych oraz tryb ustalania i egzekwowania opłaty za niewykonanie tego obowiązku.
Data aktu: 14/06/1991
Data ogłoszenia: 20/06/1991
Data wejścia w życie: 05/07/1991