Szczegółowe zasady nabywania uprawnień i tryb wypłat zasiłków z ubezpieczenia społecznego obywatelom polskim w związku z zatrudnieniem za granicą u pracodawców zagranicznych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I POLITYKI SOCJALNEJ
z dnia 17 grudnia 1991 r.
w sprawie szczegółowych zasad nabywania uprawnień i trybu wypłat zasiłków z ubezpieczenia społecznego obywatelom polskim w związku z zatrudnieniem za granicą u pracodawców zagranicznych.

Na podstawie art. 49 pkt 3 ustawy z dnia 16 października 1991 r. o zatrudnieniu i bezrobociu (Dz. U. Nr 106, poz. 457) zarządza się, co następuje:
§  1.
Przepisy rozporządzenia stosuje się do obywateli polskich zatrudnionych za granicą u pracodawcy zagranicznego na podstawie:
1)
umowy zawartej przez jednostkę kierującą do pracy u pracodawcy zagranicznego oraz
2)
umowy zawartej z pracodawcą zagranicznym bez skierowania.
§  2.
1.
Zasiłki z ubezpieczenia społecznego przysługujące obywatelom polskim obejmują zasiłki:
1)
w razie choroby i macierzyństwa:
a)
chorobowy,
b)
macierzyński,
c)
porodowy,
d)
opiekuńczy,
e)
pogrzebowy,
f)
świadczenie rehabilitacyjne,

zwane dalej "świadczeniami", oraz

2)
zasiłki rodzinne i pielęgnacyjne, zwane dalej "zasiłkami rodzinnymi".
2.
Świadczenia i zasiłki rodzinne, o których mowa w ust. 1, wypłaca się na zasadach i w wysokości określonych w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa oraz w sprawie zasiłków rodzinnych i pielęgnacyjnych, z zastrzeżeniem przepisów rozporządzenia.
§  3.
Świadczenia przysługują jedynie za okresy pobytu w kraju, z tym że zasiłek porodowy i pogrzebowy przysługuje także w wypadku, gdy poród lub śmierć nastąpiły za granicą.
§  4.
1.
Prawo do świadczeń istnieje, jeżeli w miesiącu poprzedzającym miesiąc, w którym wystąpiła okoliczność uprawniająca do świadczenia, opłacona została składka na ubezpieczenie społeczne, zwana dalej "składką", z uwzględnieniem ust. 2.
2.
Prawo do zasiłku chorobowego istnieje także wówczas, gdy niezdolność do pracy powstała w ciągu 30 dni od ostatniego miesiąca, za który została opłacona składka, jeżeli trwała bez przerwy co najmniej 30 dni.
§  5.
1.
Podstawę wymiaru świadczeń stanowi przeciętna miesięczna podstawa wymiaru składki z okresu 12 miesięcy kalendarzowych poprzedzających miesiąc, w którym powstało prawo do zasiłku, a jeżeli ubezpieczenie trwało krócej - z faktycznego okresu ubezpieczenia.
2.
Podstawa wymiaru świadczeń nie może być niższa od najniższej podstawy wymiaru składek na ubezpieczenie społeczne za miesiąc kalendarzowy, w którym powstało prawo do świadczenia.
§  6.
1.
Zasiłki rodzinne dla obywatela polskiego, o którym mowa w § 1 pkt 2, wypłaca się tylko za miesiące, za które została opłacona składka.
2.
W przypadku opłacenia należności z tytułu zaległych składek, zasiłki rodzinne wypłaca się począwszy od miesiąca, w którym opłacono te składki.
§  7.
1.
Osobom ubezpieczonym z tytułu pracy za granicą na podstawie umowy z jednostką kierującą, świadczenia i zasiłki wypłaca ta jednostka.
2.
Osobom ubezpieczonym z tytułu pracy za granicą bez skierowania, świadczenia i zasiłki wypłaca oddział Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, w którym dokonano indywidualnego ubezpieczenia.
§  8.
Wydatki na świadczenia i zasiłki rodzinne finansowane są z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych.
§  9.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1991.122.543

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Szczegółowe zasady nabywania uprawnień i tryb wypłat zasiłków z ubezpieczenia społecznego obywatelom polskim w związku z zatrudnieniem za granicą u pracodawców zagranicznych.
Data aktu: 17/12/1991
Data ogłoszenia: 27/12/1991
Data wejścia w życie: 27/12/1991