Udzielanie zwolnień od pracy pracownikom powołanym do pełnienia funkcji z wyboru w zakładowej organizacji związkowej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 29 lipca 1989 r.
w sprawie udzielania zwolnień od pracy pracownikom powołanym do pełnienia funkcji z wyboru w zakładowej organizacji związkowej.

Na podstawie art. 38 ust. 2 ustawy z dnia 8 października 1982 r. o związkach zawodowych (Dz. U. z 1985 r. Nr 54, poz. 277, z 1988 r. Nr 11, poz. 84 i z 1989 r. Nr 20, poz. 105) oraz art. 175 § 2 Kodeksu pracy zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Zakładowa organizacja związkowa może wystąpić do kierownika zakładu pracy z wnioskiem o udzielenie pracownikowi pełniącemu funkcję z wyboru w tej organizacji zwolnienia od pracy zawodowej na czas trwania kadencji, z zachowaniem prawa do wynagrodzenia od zakładu pracy albo na zasadach urlopu bezpłatnego.
2.
We wniosku, o którym mowa w ust. 1, zakładowa organizacja związkowa może wystąpić o udzielenie pracownikowi zwolnienia od pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy.
§  2.
Kierownik zakładu pracy jest obowiązany udzielić pracownikowi zwolnienia od pracy na zasadach określonych przepisami niniejszego rozporządzenia w terminie, w jednej z form tego zwolnienia i w wymiarze, o których mowa w § 1, zgodnie z wnioskiem zakładowej organizacji związkowej.
§  3.
1.
Zwolnienie od pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia przysługuje, jeżeli zakładowa organizacja związkowa zrzesza:
1)
od 200 do 500 osób - 1 pracownikowi, z uwzględnieniem ust. 2,
2)
ponad 500 do 1.000 osób - 2 pracownikom,
3)
ponad 1.000 do 2.000 osób - 3 pracownikom,
4)
ponad 2.000 osób dodatkowo - 1 pracownikowi na każde rozpoczęte 1.000 osób, z tym że jeżeli zwolnienie jest udzielane w niepełnym wymiarze czasu pracy, przysługuje ono odpowiednio większej liczbie pracowników.
2.
W zakładowych organizacjach związkowych, powstałych po dniu 10 kwietnia 1989 r., minimalna liczba zrzeszonych osób, uprawniona do delegowania jednego pracownika, wynosi 150.
§  4.
Zwolnienie od pracy na zasadach urlopu bezpłatnego przysługuje wskazanej we wniosku zakładowej organizacji związkowej, liczbie pracowników pełniących funkcje z wyboru, bez względu na liczbę osób zrzeszonych w tej organizacji związkowej.
§  5.
1.
Za czas zwolnienia od pracy, udzielonego z zachowaniem prawa do wynagrodzenia od zakładu pracy, pracownikowi przysługuje to wynagrodzenie w wysokości ustalonej według zasad obowiązujących przy obliczaniu ekwiwalentu pieniężnego za urlop wypoczynkowy, z wyłączeniem z podstawy obliczania tego wynagrodzenia dodatków za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia, szczególnie uciążliwych lub niebezpiecznych.
2.
Wynagrodzenie, o którym mowa w ust. 1, ulega ponownemu ustaleniu w razie dokonania w zakładzie pracy zmiany zasad wynagradzania albo regulacji płac ogółu pracowników lub grupy zawodowej, którymi pracownik byłby objęty, gdyby nie korzystał ze zwolnienia od pracy.
§  6.
1.
W okresie zwolnienia od pracy, udzielonego na zasadach urlopu bezpłatnego, pracownik nie zachowuje prawa do wynagrodzenia od zakładu pracy, przewidzianego w umowie o pracę. Jednakże pracownik zachowuje w tym okresie prawo do świadczeń wynikających z tytułu zatrudnienia w zakładzie pracy, jeżeli przepisy rozporządzenia lub przepisy szczególne nie stanowią inaczej.
2.
Okres zwolnienia od pracy, o którym mowa w ust. 1, wlicza się pracownikowi do okresu pracy w zakresie wszelkich uprawnień związanych z pracą w zakładzie, który udzielił zwolnienia.
3.
Wynagrodzenie za pracę pracownika po zakończeniu zwolnienia od pracy, o którym mowa w ust. 1, powinno być ustalone w wysokości nie niższej od wynagrodzenia otrzymywanego przez pracowników zatrudnionych w zakładzie na analogicznych stanowiskach pracy.
4.
Zakład pracy wydając pracownikowi świadectwo pracy i opinię o pracy, w razie ustania stosunku pracy, nie wykazuje odrębnie okresu udzielonego pracownikowi zwolnienia od pracy, przewidzianego w ust. 1, w okresie jego zatrudnienia w tym zakładzie.
§  7.
W okresie zwolnienia od pracy, bez względu na jego formę, pracownik może otrzymywać nagrody i premie z zysku, jeżeli tak stanowi obowiązujący w zakładzie regulamin przyznawania tych nagród i premii.
§  8.
Pracownikowi korzystającemu ze zwolnienia od pracy, bez względu na jego formę, nie przysługują od zakładu pracy w okresie tego zwolnienia dodatkowe uprawnienia związane z wykonywaniem pracy w określonych warunkach, a także świadczenia przewidziane ze względu na szkodliwe dla zdrowia, szczególnie uciążliwe lub niebezpieczne warunki pracy na stanowisku pracy, na którym był on zatrudniony przed udzieleniem zwolnienia, z zastrzeżeniem odpowiedniego stosowania tej zasady do pracowników zwolnionych od pracy w niepełnym wymiarze czasu pracy, o których mowa w § 1 ust. 2.
§  9.
Do pracowników korzystających w dniu wejścia w życie rozporządzenia, ze zwolnienia od pracy zawodowej do pełnienia funkcji z wyboru w zakładowej organizacji związkowej, mają zastosowanie, do czasu wygaśnięcia ich mandatów, przepisy dotychczasowe, chyba że zakładowa organizacja związkowa wystąpi z wnioskiem o udzielenie tym pracownikom zwolnienia od pracy na zasadach określonych w rozporządzeniu.
§  10.
Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 25 listopada 1985 r. w sprawie udzielania zwolnień od pracy zawodowej pracownikom powołanym do pełnienia funkcji z wyboru w zakładowej organizacji związkowej (Dz. U. Nr 55, poz. 282), z zastrzeżeniem § 9.
§  11.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1989.48.266

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Udzielanie zwolnień od pracy pracownikom powołanym do pełnienia funkcji z wyboru w zakładowej organizacji związkowej.
Data aktu: 29/07/1989
Data ogłoszenia: 04/08/1989
Data wejścia w życie: 04/08/1989