Rodzaje kosztów i strat uznanych za nieuzasadnione przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym jednostek gospodarki uspołecznionej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 21 stycznia 1985 r.
w sprawie rodzajów kosztów i strat uznanych za nieuzasadnione przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym jednostek gospodarki uspołecznionej.

Na podstawie art. 35 ust. 2 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej (Dz. U. z 1984 r. Nr 16, poz. 75) zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa rodzaje kosztów i strat uznanych za nieuzasadnione, o które podwyższa się podstawę opodatkowania podatkiem dochodowym jednostek gospodarczych określonych w art. 1 ustawy z dnia 26 lutego 1982 r. o opodatkowaniu jednostek gospodarki uspołecznionej (Dz. U. z 1984 r. Nr 16, poz. 75).
§  2.
Za koszty nieuzasadnione uznaje się:
1) 1
70% kosztów poniesionych w związku z usunięciem ujawnionych przez odbiorców wad wyrobów i usług, robót i obiektów budowlanych, w tym także kosztów poniesionych w ramach udzielonych gwarancji; w wypadku ustalenia przez Prezesa Polskiego Komitetu Normalizacji, Miar i Jakości bądź upoważnioną przez niego jednostkę organizacyjną normatywu kosztów napraw wyrobów objętych gwarancją z mocy prawa, za koszty nieuzasadnione uznaje się 100% przekroczenia normatywu tych kosztów,
2)
wydatki reprezentacyjne w wysokości wyższej niż 110% tych wydatków, poniesionych w roku poprzednim,
3)
kwotę rocznego narzutu obciążającego koszty działalności na utrzymanie obligatoryjnych zrzeszeń przedsiębiorstw w wysokości wyższej niż 110% kosztów narzutu poniesionych w roku poprzednim,
4)
kwotę rocznego narzutu obciążającego koszty działalności spółdzielni na utrzymanie związków spółdzielczych nie będących centralnymi związkami w wysokości wyższej niż 110% kosztów narzutu poniesionych w roku poprzednim; dotyczy to również narzutu ponoszonego przez spółdzielnie rzemieślnicze na utrzymanie izb rzemieślniczych,
5) 2
kwotę składek członkowskich uiszczanych na rzecz organizacji społecznych, obciążających koszty działalności jednostek gospodarczych, z wyłączeniem składek uiszczanych na rzecz Polskiego Czerwonego Krzyża oraz organizacji społecznych posiadających status wyższej użyteczności bądź zrzeszonych w organizacjach posiadających taki status.
§  3.
Za straty nieuzasadnione uznaje się:
1)
kary umowne oraz inne kary, opłaty i odszkodowania z tytułu:
a)
wad dostarczonych towarów, wykonanych robót, usług i prac projektowych,
b)
zwłoki w dostarczeniu towaru wolnego od wad albo zwłoki w usunięciu wad towarów, prac projektowych, robót i remontów budowlanych,
c)
przetrzymania albo całkowitego lub częściowego zniszczenia taboru oraz urządzeń ładunkowych,
d)
niedoładowania taboru kolejowego i samochodowego, z wyjątkiem taboru do przewozu szybko psujących się artykułów żywnościowych i ładunków wymagających pojazdów specjalistycznych,
e)
nieprzestrzegania przepisów w zakresie ochrony środowiska,
f)
niewykonania nakazów właściwych organów nadzoru i kontroli, dotyczących uchybień w dziedzinie bezpieczeństwa i higieny pracy,
g) 3
naruszenia przepisów dotyczących zaopatrzenia materiałowo-technicznego,
2)
przedawnione wierzytelności pieniężne jednostek gospodarki uspołecznionej z tytułu należności wynikających ze stosunków cywilnoprawnych,
3)
50% kwot darowizn pieniężnych lub wartości darowizn rzeczowych na rzecz Narodowego Funduszu Ochrony Zdrowia, Centrum Zdrowia Dziecka, Pomnika Matki Polki, Narodowego Czynu Pomocy Szkole oraz Funduszu Odnowy Zabytków Krakowa, sfinansowanych z innych źródeł niż z zysku do podziału lub z nadwyżki bilansowej w spółdzielniach, chyba że darowizna może być dokonana na podstawie odrębnych przepisów,
4)
kwoty darowizn pieniężnych lub wartości darowizn rzeczowych na rzecz organizacji politycznych, społecznych i zawodowych, komitetów społecznych, jak również jednostek i zakładów budżetowych, z wyjątkiem wymienionych w pkt 3, sfinansowanych z innych źródeł niż z zysku do podziału lub nadwyżki bilansowej w spółdzielniach, chyba że darowizna może być dokonana na podstawie odrębnych przepisów,
5)
straty na sprzedaży wyrobów i robót budowlano-montażowych dokonywanej po cenach umownych i regulowanych na rzecz własnych inwestycji, działalności socjalnej lub działalności finansowanej z innych funduszów specjalnych,
6)
straty związane z likwidacją szkód pożarowych, spowodowanych pożarami powstałymi w wyniku naruszenia przepisów o ochronie przeciwpożarowej, stwierdzonego przez właściwe organy,
7)
straty w mieniu jednostek gospodarki uspołecznionej spowodowane włamaniami i kradzieżami, powstałe na skutek nieprzestrzegania przepisów o ochronie mienia, stwierdzonego przez właściwe organy,
8)
odsetki od kredytów przeterminowanych,
9)
odsetki za zwłokę od należności, do których stosuje się przepisy o zobowiązaniach podatkowych,
10)
70% zaliczonego na straty generalnego dostawcy niedoboru środków funduszu ryzyka i gwarancji,
11)
kwotę podatku obrotowego od nadmiernych ubytków niektórych produktów,
12)
kwotę wartości ubytków surowców, półfabrykatów, produkcji w toku, materiałów i wyrobów gotowych, przekraczającą poziom wynikający z norm ubytków naturalnych, z wyjątkiem produktów, o których mowa w pkt 11,
13)
nadwyżkę strat z tytułu opóźnienia załadunku lub wyładunku ze statków przez polskie morskie porty handlowe nad uzyskiwanymi premiami związanymi z przyspieszeniem załadunku i wyładunku,
14)
równowartość odprowadzonych do budżetu państwa kwot, o których mowa w § 15 i 16 uchwały nr 25 Rady Ministrów z dnia 6 lutego 1984 r. w sprawie oznaczania wyrobów państwowymi znakami jakości i znakiem bezpieczeństwa oraz konsekwencji ekonomicznych za nieodpowiednią jakość (Monitor Polski Nr 6, poz. 45),
15)
obciążenia finansowe jednostek gospodarczych na rzecz budżetu z tytułu strat w eksporcie spowodowanych dostawami nieodpowiedniej jakości,
16) 4
wpłaty uiszczane przez jednostki gospodarki uspołecznionej na podstawie odrębnych przepisów na centralny fundusz oszczędnościowy paliw, energii, surowców i materiałów oraz na fundusz surowców wtórnych z tytułu:
a)
sprzedaży wyrobów (usług) objętych zakazem produkcji, stosowania przy ich produkcji technologii wytwarzania nadmiernie energochłonnych i materiałochłonnych oraz stosowania niektórych materiałów do produkcji określonych wyrobów (usług),
b)
przekroczenia limitów zużycia energii elektrycznej i paliw gazowych,
c)
nieprzestrzegania przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej,
d)
przekroczenia państwowych normatywów zużycia paliw, energii, surowców i materiałów,
e)
zniszczenia użytecznych odpadów lub obniżenia ich wartości użytkowej,
17) 5
równowartość należnych kar umownych, wynikających z umów sprzedaży oraz umów dostawy między jednostkami gospodarki uspołecznionej i z umów o prace projektowe w budownictwie oraz o wykonanie inwestycji, robót i remontów budowlanych, których obowiązkowego dochodzenia zaniechano.
§  4.
Minister Finansów określa zasady klasyfikacji i ewidencji księgowej kosztów i strat, o których mowa w § 2 i 3.
§  5.
Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1983 r. w sprawie rodzajów kosztów i strat uznanych za nieuzasadnione przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym jednostek gospodarki uspołecznionej (Dz. U. Nr 75, poz. 336 i z 1984 r. Nr 26, poz. 135).
§  6.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1985 r.
1 § 2 pkt 1 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 4 października 1985 r. (Dz.U.85.51.264) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1986 r.
2 § 2 pkt 5 zmieniony przez § 1 pkt 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 4 października 1985 r. (Dz.U.85.51.264) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1986 r.
3 § 3 pkt 1 lit. g) dodana przez § 1 pkt 2 lit. a) rozporządzenia z dnia 4 października 1985 r. (Dz.U.85.51.264) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1986 r.
4 § 3 pkt 16 dodany przez § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z dnia 4 października 1985 r. (Dz.U.85.51.264) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1986 r.
5 § 3 pkt 17 dodany przez § 1 pkt 2 lit. b) rozporządzenia z dnia 4 października 1985 r. (Dz.U.85.51.264) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1986 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1985.9.29

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Rodzaje kosztów i strat uznanych za nieuzasadnione przy opodatkowaniu podatkiem dochodowym jednostek gospodarki uspołecznionej.
Data aktu: 21/01/1985
Data ogłoszenia: 28/02/1985
Data wejścia w życie: 01/01/1985, 28/02/1985