Zasady i tryb udzielania świadczeń w naturze emerytom, rencistom i członkom ich rodzin.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA ZDROWIA I OPIEKI SPOŁECZNEJ
z dnia 31 sierpnia 1985 r.
w sprawie zasad i trybu udzielania świadczeń w naturze emerytom, rencistom i członkom ich rodzin. *

Na podstawie art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267 oraz z 1984 r. Nr 52, poz. 268 i 270) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Osobom pobierającym emerytury lub renty inwalidzkie albo renty rodzinne oraz członkom ich rodzin przysługuje prawo do:
1)
bezpłatnych świadczeń zapobiegawczo-leczniczych i rehabilitacyjnych oraz świadczeń z zakresu pomocy położniczej, udzielanych przez zakłady społeczne służby zdrowia (leczenie ambulatoryjne, domowe, szpitalne, sanatoryjne oraz pomoc doraźna),
2) 1
bezpłatnego zaopatrzenia w leki gotowe i środki opatrunkowe objęte urzędowym spisem leków oraz w leki recepturowe,
3)
zaopatrzenia w przedmioty ortopedyczne, protezy i środki pomocnicze na zasadach i w zakresie określonych w przepisach o zaopatrzeniu ludności w przedmioty ortopedyczne i środki pomocnicze,
4)
zwrotu kosztów przejazdów do zakładu leczniczego i z powrotem - na zasadach przewidzianych dla pracowników,
5)
pobytu w domu pomocy społecznej.
2.
Osobom, o których mowa w art. 127 ust. 4 ustawy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin, przysługują bezpłatne świadczenia, o których mowa w ust. 1 pkt 1.
3.
Za członków rodziny osób, o których mowa w ust. 1, uważa się:
1)
osoby, na które przysługuje dodatek rodzinny do emerytury lub renty,
2)
rodziców, jeżeli nie pracują zarobkowo i pozostają na utrzymaniu emeryta lub rencisty oraz osiągnęli wiek: mężczyzna - 65 lat, kobieta - 50 lat lub są inwalidami,
3)
inne osoby spełniające warunki wymienione w pkt 2, jeżeli były uprawnione do pomocy leczniczej z tytułu zatrudnienia emeryta lub rencisty przed powstaniem prawa do emerytury lub renty.
§  2.
1.
Osoby, o których mowa w § 1 ust. 1, mogą być na swój wniosek przyjęte do domu pomocy społecznej.
2.
Do domu pomocy społecznej może być skierowana osoba, która z powodu wieku, stanu zdrowia, sytuacji rodzinnej bądź warunków bytowych jest niezdolna do samodzielnego życia nawet przy pomocy rodziny lub korzystając z usług środowiskowych.
3.
W okolicznościach, o których mowa w ust. 2, umieszczenie w domu pomocy społecznej następuje za zgodą osoby, która ma być w nim umieszczona, lub opiekuna ustawowego tej osoby.
4.
Zasady kierowania oraz kwalifikowania pod względem zdrowotnym kandydatów do domów pomocy społecznej, rodzaje i typy domów pomocy społecznej, jak również wysokość i tryb ustalania odpłatności za pobyt w tych domach regulują odrębne przepisy.
§  3.
1.
Osobom, o których mowa w § 1, zakłady społeczne służby zdrowia udzielają świadczeń określonych w rozporządzeniu na podstawie legitymacji lub zaświadczenia - ważnych na dany rok kalendarzowy - właściwego oddziału Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, stwierdzających posiadanie odpowiednich uprawnień, a jeżeli chodzi o emerytów i rencistów - ponadto po ukazaniu dowodu bieżącego pobierania emerytury lub renty.
2. 2
Podstawą do bezpłatnego otrzymywania z aptek otwartych leków i środków opatrunkowych są recepty wystawiane - według ustalonego wzoru - przez lekarzy, lekarzy dentystów, starszych felczerów i felczerów.
3.
Osoby ubiegające się o świadczenia lecznicze są obowiązane okazywać na żądanie dowody tożsamości.
§  4.
Uprawnienia osób, o których mowa w § 1, do świadczeń zakładów lecznictwa uzdrowiskowego regulują odrębne przepisy.
§  5.
Traci moc rozporządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 3 września 1968 r. w sprawie świadczeń leczniczych dla emerytów, rencistów i inwalidów oraz członków ich rodzin (Dz. U. Nr 35, poz. 245).
§  6.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
* Z dniem 21 listopada 1991 r. rozporządzenie utraciło częściowo podstawę prawną na skutek zmiany art. 8 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz.U.82.40.267), przez art. 20 pkt 2 ustawy z dnia 27 września 1991 r. o zasadach odpłatności za leki i artykuły sanitarne (Dz.U.91.94.422).
1 § 1 ust. 1 pkt 2 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 28 sierpnia 1990 r. (Dz.U.90.61.359) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 21 września 1990 r.
2 § 3 ust. 2 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 28 sierpnia 1990 r. (Dz.U.90.61.359) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 21 września 1990 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1985.46.232

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady i tryb udzielania świadczeń w naturze emerytom, rencistom i członkom ich rodzin.
Data aktu: 31/08/1985
Data ogłoszenia: 15/10/1985
Data wejścia w życie: 15/10/1985