Zasady działania komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, tryb odwoławczy oraz sprawowanie nadzoru nad działalnością tych komisji.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 25 czerwca 1983 r.
w sprawie zasad działania komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu odwoławczego oraz sprawowania nadzoru nad działalnością tych komisji.

Na podstawie art. 25 ust. 2 ustawy z dnia 14 grudnia 1982 r. o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin (Dz. U. Nr 40, poz. 267) zarządza się, co następuje:
§  1.
Komisje lekarskie do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, zwane dalej "komisjami lekarskimi", działają przy oddziałach Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, zwanego dalej "Zakładem", jako obwodowe i wojewódzkie komisje lekarskie.
§  2.
Komisje lekarskie powołuje i rozwiązuje Prezes Zakładu na wniosek dyrektora oddziału Zakładu.
§  3.
Komisje lekarskie orzekają w dwóch instancjach:
1)
w obwodowej komisji lekarskiej działającej jako pierwsza instytucja,
2)
w wojewódzkiej komisji lekarskiej działającej jako druga instytucja - odwoławcza.
§  4.
1.
Od orzekania obwodowej komisji lekarskiej zainteresowanemu przysługuje odwołanie do wojewódzkiej komisji lekarskiej w ciągu 14 dni od dnia doręczenia orzeczenia.
2.
Odwołanie wnosi się za pośrednictwem oddziału Zakładu, na którego terenie działa komisja lekarska.
§  5.
1.
Lekarz - wojewódzki inspektor orzecznictwa inwalidzkiego może, w terminie 14 dni od dnia wydania orzeczenia przez obwodową komisję lekarską, zgłosić na piśmie zarzut wadliwości orzeczenia i przekazać sprawę do rozpatrzenia wojewódzkiej komisji lekarskiej.
2.
O zgłoszeniu zarzutu wadliwości orzeczenia oddział Zakładu niezwłocznie zawiadamia osobę zainteresowaną; w takim wypadku posiedzenie wojewódzkiej komisji lekarskiej nie może być wyznaczone przed upływem 10 dni od dnia wysłania zawiadomienia o zgłoszeniu zarzutu wadliwości orzeczenia.
§  6.
Orzeczenie obwodowej komisji lekarskiej, od którego nie wniesiono odwołania i co do którego nie zgłoszono zarzutu wadliwości, oraz orzeczenie wojewódzkiej komisji lekarskiej stanowią podstawę do wydania decyzji w sprawach świadczeń uzależnionych od inwalidztwa.
§  7.
Orzeczenie komisji lekarskiej ustalające brak inwalidztwa, a także orzeczenie zawierające wskazania i przeciwskazania co do warunków pracy, w jakich inwalida może być zatrudniony, jest wiążące dla terenowych organów administracji państwowej, dla zakładów pracy zatrudniających inwalidów oraz dla zakładów społecznych służby zdrowia.
§  8.
1.
Bezpośredni nadzór nad działalnością obwodowych i wojewódzkich komisji lekarskich na terenie działania oddziału Zakładu sprawuje lekarz - wojewódzki inspektor orzecznictwa inwalidzkiego tego oddziału.
2.
Do obowiązkow lekarza - wojewódzkiego inspektora orzecznictwa inwalidzkiego należy sprawowanie nadzoru nad prawidłową, zgodną z zasadami orzecznictwa inwalidzkiego, działalnością obwodowych i wojewódzkich komisji lekarskich, a zwłaszcza:
1)
kontrola w zakresie prawidłowego gromadzena materiałów niezbędnych do rozpatrywania spraw kierowanych na komisje lekarskie,
2)
kontrola orzeczeń komisji lekarskich pod względem marytorycznym i formalnym,
3)
przedstawienie wnioskow dotyczących orzeczeń komisji lekarkich wymagających rozpatrzenia przez Prezesa Zakładu w trybie nadzoru.
3.
Poza czynnościami, o których mowa w ust. 2, do obowiązków lekarza - wojewódzkiego inspektora orzecznictwa inwalidzkiego należy również:
1)
przestawienie stanowiska w sprawach dotyczących orzecznictwa inwalidzkiego, toczących się przed okręgowymi sądami pracy i ubezpieczeń społecznych, oraz ustalenie terminów kontrolnych badań lekarskich w sprawach roztrzygniętych przez sądy,
2)
prowadzenie instruktażu i szkolenia w zakresie orzecznictwa inwalidzkiego,
3)
współdziałanie z organami i instrukcjami zajmującymi się zagadnieniami inwalidztwa,
4)
wykonywanie innych zasad zleconych przez Prezesa Zakładu.
4.
Lekarz - wojewódzki inspektor orzecznictwa inwalidzkiego może zlecić wykonywanie niektórych zadań należących do zakresu jego działania lekarzowi - inspektorowi orzecznictwa inwalidzkiego.
§  9.
1.
Zwierzchni nadzór nad działalnością obwodowych i wojewódzkich komisji lekarskich sprawuje Prezes Zakładu.
2.
Zakres nadzoru obejmuje analizę i kontrolę prawidłowości i jednolitości stosowania zasad orzecznictwa inwalidzkiego przez komisje lekarskie i lekarzy działających w zakresie tego orzecznictwa, a zwłaszcza:
1)
udzielanie wytycznych oraz wyjaśnień w zakresie orzecznictwa inwalidzkiego,
2)
przekazywanie do ponownego rozpatrzenia orzeczeń komisji lekarskich, jeżeli zachodzi uzasadniona wątpliwość co do zgodności orzeczenia ze stanem faktycznym lub zasadami orzecznictwa inwalidzkiego.
3.
Prezes Zakładu może przekazać rozpatrzenie sprawy komisji lekarskiej niezależnie od jej właściwości miejscowej.
4.
Przekazanie orzeczenia do ponownego rozpatrzenia nie wstrzymuje wydania i wykonania decyzji opartej na zakwestionowanym orzeczeniu.
§  10.
Przepisy rozporządzenia dotyczące orzecznictwa inwalidzkiego stosuje się odpowiednio do zasad orzekania przez komisje lekarskie w innych sprawach należących do ich właściwości.
§  11.
1.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego, właściwy ze wzglęgu na siedzibę oddziału Zakładu, jest obowiązany zapewnić udział w komisjach lekarskich lekarzy mających odpowiedni stopień i rodzaj specjalizacji lekarskiej.
2.
Zespoły opieki zdrowotnej wskazane przez organ, o którym mowa w ust 1, są obowiązane zapewnić komisjom lekarskim niezbędne warunki pracy, a zwłaszcza pomieszczenia, sprzęt lekarski i pomocniczy, i uzyskanie dokumentacji lekarskiej potrzebnej do wykonania orzeczenia oraz umożliwić wykonywanie badań pomocniczych i specjalistycznych lub przeprowadzenie obserwacji szpitalnych osób poddanych badaniom.
§  12.
Traci moc rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 12 sierpnia 1968 r. w sprawie ustroju, zakresu działania komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, trybu odwoławczego oraz nadzoru nad działalnością tych komisji (Dz. U. z 1968 r. Nr 31, poz. 206 i z 1974 r. Nr 22, poz. 131).
§  13.
Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1983.36.166

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady działania komisji lekarskich do spraw inwalidztwa i zatrudnienia, tryb odwoławczy oraz sprawowanie nadzoru nad działalnością tych komisji.
Data aktu: 29/06/1983
Data ogłoszenia: 09/07/1983
Data wejścia w życie: 24/07/1983