Zasady i tryb postępowania w przedmiocie leczenia odwykowego osób umieszczonych w zakładach karnych, aresztach śledczych i ośrodkach przystosowania społecznego.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAWIEDLIWOŚCI
z dnia 7 maja 1983 r.
w sprawie zasad i trybu postępowania w przedmiocie leczenia odwykowego osób umieszczonych w zakładach karnych, aresztach śledczych i ośrodkach przystosowania społecznego.

Na podstawie art. 38 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi (Dz. U. Nr 35, poz. 230) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
W zakładach karnych, aresztach śledczych i ośrodkach przystosowania społecznego, zwanych dalej "zakładami", prowadzi się leczenie odwykowe oraz profilaktykę przeciwalkoholową.
2.
Leczeniem odwykowym w zakładach obejmuje się umieszczone w tych zakładach osoby, u których stwierdzono uzależnienie od alkoholu, zwane dalej "osobami uzależnionymi", a profilaktykę przeciwalkoholową - w miarę potrzeby inne osoby umieszczone w tych zakładach.
§  2.
1.
Do leczenia odwykowego w zakładach kieruje się osoby uzależnione, w stosunku do których orzeczony został przez sąd obowiązek poddania się leczeniu, jak również osoby zakwalifikowane do takiego leczenia przez lekarzy tych zakładów, w szczególności osoby, w stosunku do których w postępowaniu przygotowawczym lub przed sądem opinie biegłych zawierały wskazania do leczenia odwykowego.
2.
Leczenie odwykowe i profilaktykę przeciwalkoholową w zakładach prowadzi się metodami i środkami ogólnie stosowanymi w tego rodzaju leczeniu i profilaktyce.
§  3.
1.
Leczenie odwykowe i profilaktykę przeciwalkoholową w zakładach prowadzi się w poradniach i oddziałach odwykowych. Profilaktykę przeciwalkoholową prowadzi się również w ambulatoriach.
2.
Do poradni odwykowych w zakładach kieruje się osoby uzależnione, uznające potrzebę leczenia odwykowego oraz współdziałające w procesie leczenia z personelem poradni.
3.
Do oddziałów odwykowych w zakładach kieruje się osoby uzależnione, wymagające intensywnego leczenia odwykowego, a zwłaszcza te osoby, wobec których stosowane uprzednio leczenie okazało się niewystarczające.
§  4.
1.
Poradnie i oddziały odwykowe w zakładach są jednostkami organizowanymi i prowadzonymi przez służbę zdrowia więziennictwa.
2.
Lekarz wojewódzki, właściwy ze względu na położenie zakładów, powinien zapewnić poradniom i oddziałom odwykowym personel specjalistyczny oraz fachową konsultację w zakresie lecznictwa odwykowego.
3.
Zakłady, w których powinny być zorganizowane poradnie odwykowe, określa dyrektor okręgowego zarządu zakładów karnych.
4.
Zakłady, w których powinny być zorganizowane oddziały odwykowe, określa dyrektor okręgowego zarządu zakładów karnych, po uzyskaniu zgody dyrektora Centralnego Zarządu Zakładów Karnych Ministerstwa Sprawiedliwości.
§  5.
1.
W skład personelu specjalistycznego poradni i oddziału odwykowego w zakładzie powinni wchodzić: lekarz, psycholog i pielęgniarka. Poradnią lub oddziałem kieruje lekarz lub psycholog.
2.
Personel penitencjarny współpracujący z personelem poradni i oddziałów odwykowych, a zwłaszcza wychowawcy w oddziałach odwykowych, powinni być przeszkoleni w zakresie działalności przeciwalkoholowej.
§  6.
Osobom uzależnionym, objętym leczeniem odwykowym w zakładach, zapewnia się zatrudnienie umożliwiające kontynuowanie ustalonego leczenia. Rodzaj zatrudnienia ustala się w porozumieniu z kierownikiem poradni lub oddziału odwykowego.
§  7.
W miarę potrzeby organizuje się kontakty personelu poradni lub oddziału odwykowego w zakładzie z rodzinami osób objętych leczeniem.
§  8.
Poradnia lub oddział odwykowy w zakładzie zwraca się do zakładu leczniczego, który uprzednio prowadził leczenie odwykowe osoby uzależnionej, o udzielenie szczegółowych informacji dotyczących przebiegu tego leczenia. Informacje te powinny być nadesłane w terminie 14 dni.
§  9.
1.
O przebiegu leczenia odwykowego prowadzonego w zakładzie oraz o terminie zwolnienia z zakładu osoby uzależnionej i o potrzebie jej dalszego leczenia poradnia lub oddział odwykowy w zakładzie zawiadamia poradnię odwykową właściwą ze względu na miejsce zamieszkania osoby uzależnionej, przysyłając kartę informacyjną o przebiegu leczenia.
2.
Zawiadomienie poradni odwykowej o terminie zwolnienia z zakładu osoby uzależnionej powinno nastąpić w ciągu 14 dni przed przewidywanym dniem zwolnienia, a jeżeli nie można przewidzieć dnia zwolnienia - niezwłocznie po zwolnieniu.
3.
Zwalnianego z zakładu informuje się o potrzebie zgłoszenia się do dalszego leczenia odwykowego w poradni w ciągu 7 dni od dnia zwolnienia.
§  10.
Poradnie i oddziały odwykowe w zakładach współdziałają z właściwymi instytucjami i organizacjami społecznymi zajmującymi się działalnością przeciwalkoholową, a zwłaszcza z terenowymi oddziałami Społecznego Komitetu Przeciwalkoholowego.
§  11.
Szkolenie i doskonalenie zawodowe personelu poradni i oddziałów odwykowych w zakładach, jak również współdziałającego z nimi personelu penitencjarnego zakładów, w zakresie leczenia i profilaktyki przeciwalkoholowej zapewniają wyznaczone zakłady społeczne służby zdrowia.
§  12.
Dokumentację i sprawozdawczość statystyczną dotyczącą leczenia odwykowego osób uzależnionych prowadzi się w poradniach i oddziałach odwykowych w zakładach na zasadach obowiązujących w zakładach społecznych służby zdrowia, a ponadto dokonuje się adnotacji dotyczących tego leczenia w indywidualnej dokumentacji lekarskiej osób uzależnionych, prowadzonej przez służbę zdrowia więziennictwa.
§  13.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 13 maja 1983 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1983.25.113

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady i tryb postępowania w przedmiocie leczenia odwykowego osób umieszczonych w zakładach karnych, aresztach śledczych i ośrodkach przystosowania społecznego.
Data aktu: 07/05/1983
Data ogłoszenia: 12/05/1983
Data wejścia w życie: 13/05/1983