Ubezpieczenie społeczne rolników indywidualnych i członków ich rodzin.

USTAWA
z dnia 14 grudnia 1982 r.
o ubezpieczeniu społecznym rolników indywidualnych i członków ich rodzin.

Rozdział  1

Zakres świadczeń

Art.  1.
1.
Ubezpieczenie społeczne rolników indywidualnych, zwane dalej "ubezpieczeniem", obejmuje rolników prowadzących gospodarstwa rolne.
2.
Ubezpieczenie obejmuje również domowników pracujących w gospodarstwie rolnym.
Art.  2.

Przez użyte w ustawie określenie:

1)
rolnik - rozumie się osobę:
a)
prowadzącą gospodarstwo rolne lub dział specjalny samodzielnie albo w charakterze współwłaściciela (współposiadacza) na gruntach stanowiących jej własność lub będących w jej posiadaniu,
b)
małżonka rolnika,
2)
domownicy - rozumie się członków rodziny rolnika i inne osoby pracujące w gospodarstwie rolnym, jeżeli pozostają we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem, ukończyły 16 lat, nie podlegają obowiązkowi ubezpieczenia na podstawie innych przepisów, a ponadto praca w gospodarstwie rolnym stanowi ich główne źródło utrzymania,
3)
ubezpieczony - rozumie się rolnika oraz domowników,
4)
gospodarstwo rolne - rozumie się będące własnością lub znajdujące się w posiadaniu tej samej osoby nieruchomości rolne, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, obejmującą grunty rolne i leśne wraz z budynkami, urządzeniami i inwentarzem oraz prawami i obowiązkami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa, gdy powierzchnia użytków rolnych tego gospodarstwa przekracza 1 ha,
5)
dział specjalny - rozumie się uprawy i hodowle podlegające opodatkowaniu podatkiem rolnym od dochodów z działów specjalnych produkcji rolnej; do działu specjalnego stosuje się odpowiednio przepisy ustawy dotyczące gospodarstwa rolnego,
6) 1
przekazanie gospodarstwa rolnego - rozumie się:
a)
nieodpłatne przeniesienie posiadania, a jeżeli rolnik jest właścicielem - także własności gospodarstwa, na rzecz następcy,
b)
jeżeli rolnik nie ma następcy spełniającego warunki określone w ustawie albo następca odmówił przejęcia gospodarstwa - odpłatne lub nieodpłatne przeniesienie posiadania, a jeżeli rolnik jest właścicielem - także własności gospodarstwa na rzecz dowolnej osoby fizycznej albo prawnej stosownie do przepisów Kodeksu cywilnego, z wyjątkiem zamiany na inne gospodarstwo rolne, albo wydzierżawienie gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego osobie nie będącej małżonkiem, zstępnym, małżonkiem zstępnego rolnika i nie pozostającej z rolnikiem we wspólnym gospodarstwie domowym, na podstawie umowy dzierżawy zawartej co najmniej na okres 10 lat,
7)
przekazanie gospodarstwa rolnego Państwu - rozumie się nieodpłatne przekazanie na rzecz Państwa na wniosek rolnika własności i posiadania tego gospodarstwa,
8)
renta - rozumie się rentę inwalidzką i rentę rodzinną,
9)
choroby zawodowe - rozumie się choroby określone w przepisach wydanych na podstawie art. 231 pkt 2 Kodeksu pracy.
Art.  3.
1.
Ubezpieczenie jest obowiązkowe.
2.
Ubezpieczeniu nie podlegają osoby:
1)
będące pracownikami zatrudnionymi w wymiarze czasu pracy nie niższym niż połowa wymiaru obowiązującego w danym zawodzie albo objęte innymi przepisami o ubezpieczeniu społecznym lub o zaopatrzeniu emerytalnym,
2)
mające ustalone prawo do emerytury lub renty,
3)
użytkujące wyłącznie grunty stanowiące własność związków wyznaniowych.
Art.  4.

Ubezpieczonemu przysługują:

1)
świadczenia lecznicze i położnicze, zaopatrzenie w leki, przedmioty ortopedyczne, protezy, środki opatrunkowe i pomocnicze, pobyt w domu pomocy społecznej, a także świadczenia związane z rehabilitacją zawodową lub przekwalifikowaniem w związku z brakiem możliwości wykonywania zawodu rolnika,
2)
świadczenia z tytułu wypadków przy pracy i chorób zawodowych obejmujące zasiłki chorobowe, jednorazowe odszkodowania z tytułu stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu albo śmierci, a także okresową rentę inwalidzką,
3)
zasiłki porodowe,
4)
zasiłki macierzyńskie,
5)
zasiłki rodzinne,
6)
zasiłki pielęgnacyjne na dzieci,
7)
świadczenia emerytalne i rentowe obejmujące emeryturę, rentę inwalidzką, rentę rodzinną oraz dodatki do emerytur i rent,
8)
zasiłki pogrzebowe.
Art.  5.

Świadczenia, o których mowa w art. 4 pkt 1, przysługują:

1)
ubezpieczonemu oraz członkom jego rodziny - w zakresie i na warunkach przewidzianych dla pracowników i ich rodzin,
2)
emerytowi i renciście oraz członkom ich rodzin - w zakresie i na warunkach przewidzianych dla osób pobierających emerytury lub renty na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
Art.  6.
1.
Zasiłek chorobowy przysługuje ubezpieczonemu, który uległ wypadkowi przy pracy w gospodarstwie rolnym lub zachorował na chorobę zawodową, za każdy dzień niezdolności do pracy trwającej nieprzerwanie co najmniej 15 kolejnych dni, nie dłużej jednak niż przez 180 dni.
2.
Zasiłek chorobowy za jeden dzień niezdolności do pracy wynosi 1/30 część kwoty odpowiadającej emeryturze w podstawowej wysokości.
Art.  7.
1.
Jednorazowe odszkodowanie przysługuje ubezpieczonemu, który wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub choroby zawodowej doznał stałego lub długotrwałego uszczerbku na zdrowiu, na zasadach i w wysokości przewidzianych dla pracowników w przepisach o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy oraz chorób zawodowych.
2.
Jednorazowe odszkodowanie przysługuje członkom rodziny ubezpieczonego, który zmarł wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub wskutek choroby zawodowej, na zasadach i w wysokości przewidzianych dla członków rodziny pracownika w przepisach o świadczeniach z tytułu wypadków przy pracy oraz chorób zawodowych.
3.
Jednorazowe odszkodowanie przysługuje także osobie najbliższej rolnikowi, dla której praca w gospodarstwie rolnym nie stanowi głównego źródła utrzymania, jeżeli uległa ona wypadkowi przy pracy w gospodarstwie rolnym. Przepis ust. 2 stosuje się odpowiednio. Przez osobę najbliższą rolnikowi rozumie się wstępnego, zstępnego, rodzeństwo, zstępnych rodzeństwa, powinowatego w tej samej linii lub stopniu, osobę pozostającą w stosunku przysposobienia oraz jej małżonka, a także wychowanka.
Art.  8.

Za wypadek przy pracy w gospodarstwie rolnym uważa się nagłe zdarzenie wywołane przyczyną zewnętrzną, które nastąpiło podczas:

1)
wykonywania zwykłych czynności związanych z prowadzeniem gospodarstwa rolnego lub w związku z wykonywaniem takich czynności,
2)
wykonywania zadań zlecanych przez organizacje polityczne lub społeczne bądź w związku z uczestniczeniem w organizowanych przez te organizacje czynach społecznych.
Art.  9.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady i tryb ustalania okoliczności i przyczyn wypadków przy pracy w gospodarstwie rolnym oraz stosowania środków zapobiegających tym wypadkom, orzekania o niezdolności do pracy lub inwalidztwie spowodowanych wypadkiem przy pracy w gospodarstwie rolnym lub chorobą zawodową oraz tryb przyznawania zasiłku chorobowego i jednorazowego odszkodowania.

Art.  10.
1.
Zasiłek porodowy i macierzyński przysługuje ubezpieczonemu:
1)
z tytułu urodzenia dziecka,
2)
z tytułu przyjęcia dziecka w wieku do jednego roku na wychowanie z zamiarem jego przysposobienia, jeżeli do sądu opiekuńczego został złożony wniosek o przysposobienie.
2.
W razie zbiegu prawa do zasiłków określonych w ust. 1 z prawem do świadczeń o tym samym charakterze na podstawie innych przepisów, osobie uprawnionej przysługuje świadczenie w wyższej kwocie lub przez nią wybrane.
Art.  11. 2

Zasiłek porodowy przysługuje w wysokości podstawowego zasiłku porodowego przewidzianego dla pracowników w przepisach o świadczeniach pieniężnych z ubezpieczenia społecznego w razie choroby i macierzyństwa.

Art.  12.
1.
Zasiłek macierzyński przysługuje ubezpieczonemu przez okres:
1)
16 tygodni - w wypadku urodzenia jednego dziecka,
2)
24 tygodni - w wypadku urodzenia więcej niż jednego dziecka przy jednym porodzie.
2.
W wypadku urodzenia martwego dziecka lub w razie zgonu dziecka w okresie pierwszych 6 tygodni jego życia, zasiłek macierzyński przysługuje przez okres 6 tygodni.
3.
Zasiłek macierzyński wynosi za jeden dzień 1/30 część kwoty odpowiadającej emeryturze w podstawowej wysokości.
Art.  13.
1.
Zasiłek rodzinny przysługuje ubezpieczonemu, który:
1)
nie jest uprawniony do pobierania zasiłków lub dodatków rodzinnych na podstawie innych przepisów,
2)
osiąga niskie dochody w przeliczeniu na jednego członka rodziny.
2.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa zasady, tryb przyznawania i wysokość zasiłku rodzinnego.
Art.  14.

Zasiłek pielęgnacyjny na dzieci przysługuje ubezpieczonemu na zasadach i w wysokości przewidzianych na dzieci pracowników w odrębnych przepisach.

Art.  15.
1.
Emerytura przysługuje rolnikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:
1)
osiągnął wiek emerytalny,
2)
prowadził gospodarstwo rolne lub pracował w nim przez okres co najmniej 25 lat - mężczyzna i 20 lat - kobieta i za okres ten opłacone zostały składki na ubezpieczenie społeczne rolników,
3) 3
przekazał gospodarstwo rolne.
2.
Emerytura przysługuje domownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:
1)
osiągnął wiek emerytalny,
2) 4
(skreślony),
3)
pracował w gospodarstwie rolnym przez okres co najmniej 25 lat - mężczyzna i 20 lat - kobieta i za okres ten opłacone zostały składki na ubezpieczenie społeczne rolników.
3. 5
Emerytura przysługuje ubezpieczonemu również w wypadku wywłaszczenia nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa, ich wykupu na cel uzasadniający wywłaszczenie albo trwałego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej z przyczyn niezależnych od rolnika stosownie do odrębnych przepisów, jeżeli ubezpieczony spełnia warunek określony w ust. 1 pkt 2, a do osiągnięcia wieku emerytalnego pozostało mu nie więcej niż 5 lat.
4.
Wiek emerytalny wynosi dla mężczyzny 65 lat, a dla kobiety 60 lat. Wiek emerytalny dla ubezpieczonego, który jest kombatantem lub inwalidą wojennym albo wojskowym, określają odrębne przepisy.
5.
Warunek, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, wymagany jest łącznie od obojga małżonków lub współwłaścicieli albo współposiadaczy.
Art.  16.
1.
Renta inwalidzka przysługuje rolnikowi, który łącznie spełnia następujące warunki:
1)
jest inwalidą I lub II grupy albo III grupy, jeżeli jest całkowicie niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym,
2)
ma wymagany okres prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim, określony w ust. 4, za który opłacone były składki na ubezpieczenie społeczne rolników,
3) 6
przekazał gospodarstwo rolne.
1a. 7
Warunek określony w ust. 1 pkt 3 nie dotyczy rolnika, który jest inwalidą I grupy i:
1)
prowadzi gospodarstwo rolne wspólnie z małżonkiem, który nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty na podstawie odrębnych przepisów i nie spełnia warunków do otrzymania emerytury lub renty na wypadek przekazania gospodarstwa rolnego; ograniczenia tego nie stosuje się w przypadku pobierania przez małżonka emerytury lub renty inwalidzkiej na podstawie art. 23a, lub
2)
ma niepełnoletniego zstępnego, który ukończył 15 lat lub ukończył szkołę podstawową, jeżeli pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym.
2.
Renta inwalidzka przysługuje domownikowi, który spełnia łącznie następujące warunki:
1)
jest inwalidą I lub II grupy albo III grupy, jeżeli jest całkowicie niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym,
2)
inwalidztwo powstało w czasie pracy w gospodarstwie rolnym albo nie później niż w ciągu 18 miesięcy od dnia ustania tej pracy,
3)
ma wymagany okres pracy w gospodarstwie rolnym, określony w ust. 4, za który opłacone były składki na ubezpieczenie społeczne rolników.
3. 8
Renta inwalidzka przysługuje ubezpieczonemu również w wypadku wywłaszczenia nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa, ich wykupu na cel uzasadniający wywłaszczenie albo trwałego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej z przyczyn niezależnych od rolnika stosownie do odrębnych przepisów, jeżeli ubezpieczony spełnia warunek określony w ust. 1 pkt 1 i prowadził gospodarstwo rolne lub pracował w nim co najmniej rok.
4.
Okres prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim, uprawniający do renty inwalidzkiej, wynosi:
1)
1 rok - jeżeli inwalidztwo powstało przed ukończeniem 20 lat,
2)
2 lata - jeżeli inwalidztwo powstało w wieku powyżej 20 lat do 22 lat,
3)
3 lata - jeżeli inwalidztwo powstało w wieku powyżej 22 lat do 25 lat,
4)
4 lata - jeżeli inwalidztwo powstało w wieku powyżej 25 lat do 30 lat,
5)
5 lat - jeżeli inwalidztwo powstało w wieku powyżej 30 lat.
5.
Jeżeli inwalidztwo powstało wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub choroby zawodowej, wystarczy posiadanie jakiegokolwiek okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim.
6.
Okres 5 lat, o którym mowa w ust. 4 pkt 5, powinien przypadać w okresie ostatnich 10 lat przed dniem zgłoszenia wniosku o rentę inwalidzką, a jeżeli ubezpieczony w chwili zgłoszenia wniosku nie prowadzi gospodarstwa rolnego lub nie pracuje w nim - przed dniem powstania inwalidztwa.
7. 9
Dla domownika okres pracy w gospodarstwie rolnym wymagany do przyznania renty inwalidzkiej wynosi 5 lat i powinien przypadać w okresie ostatnich 10 lat przed zgłoszeniem wniosku o rentę inwalidzką, a jeżeli domownik w chwili zgłoszenia wniosku nie pracuje w gospodarstwie rolnym - przed dniem powstania inwalidztwa.
8.
W sprawach, o których mowa w ust. 1 pkt 3, przepis art. 15 ust. 5 stosuje się odpowiednio.
9.
Minister Pracy i Polityki Socjalnej w porozumieniu z Ministrami Rolnictwa, Leśnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Zdrowia i Opieki Społecznej określa zasady uznawania osób będących inwalidami III grupy za całkowicie niezdolnych do pracy w gospodarstwie rolnym.
Art.  17.
1.
Do okresu prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim, wymaganych do uzyskania prawa do emerytury lub renty inwalidzkiej, zalicza się okresy:
1)
prowadzenia gospodarstwa rolnego lub pracy w nim przed dniem 1 lipca 1977 r., lecz po ukończeniu 16 lat,
2)
zatrudnienia, równorzędne z okresami zatrudnienia i zaliczalne do okresów zatrudnienia w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
2.
Okresy, o których mowa w ust. 1 pkt 1, zalicza się do okresu zatrudnienia wymaganego do emerytury lub renty w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
Art.  18.

Emerytura lub renta inwalidzka przysługuje każdemu ubezpieczonemu w podstawowej wysokości, równej najniższej emeryturze pracowniczej.

Art.  19.
1.
Emeryturę lub rentę inwalidzką przysługującą rolnikowi i jego małżonkowi zwiększa się, z tytułu średniej rocznej wartości produktów rolnych sprzedanych podmiotom gospodarczym prowadzącym skup tych produktów, o 0,5% wartości sprzedaży.
2.
Do ustalania zwiększenia, o którym mowa w ust. 1, przyjmuje się średnią roczną wartość sprzedanych produktów rolnych z ostatnich 10 lat kalendarzowych przed dniem przekazania gospodarstwa rolnego lub z okresu krótszego, jeżeli okres prowadzenia gospodarstwa był krótszy niż 10 lat.
3. 10
(skreślony).
4.
Na wniosek rolnika, który przekazał gospodarstwo rolne następcy przed osiągnięciem wieku emerytalnego i pracował nadal w tym gospodarstwie, dla zwiększenia emerytury przyjmuje się średnią wartość produktów rolnych wytworzonych w tym gospodarstwie i sprzedanych podmiotom gospodarczym prowadzącym skup tych produktów z okresu ostatnich 5 lat poprzedzających rok, w którym rolnik osiągnął wiek emerytalny.
5.
Kwota zwiększenia, o którym mowa w ust. 1, ulega podziałowi w równych częściach między małżonków uprawnionych do emerytury lub renty inwalidzkiej, jeżeli w okresie przyjętym do ustalenia tego zwiększenia pracowali wspólnie w gospodarstwie rolnym, choćby prawo do świadczeń nabyli w różnym czasie.
6.
Małżonek rolnika, który pracował w gospodarstwie rolnym przez okres krótszy niż przyjęty do ustalenia zwiększenia emerytury lub renty inwalidzkiej, otrzymuje część kwoty zwiększenia proporcjonalną do ilości pełnych przepracowanych lat.
7.
Jeżeli do emerytury lub renty inwalidzkiej uprawniony jest tylko jeden z małżonków, kwotę zwiększenia wypłaca się mu w całości do czasu uzyskania przez drugiego małżonka emerytury lub renty na podstawie ustawy pod warunkiem, że małżonek nie będący emerytem lub rencistą pozostaje na jego utrzymaniu.
Art.  20. 11

W wypadku gdy rolnik spełnia warunki do otrzymania emerytury lub renty inwalidzkiej z tytułu przekazania gospodarstwa rolnego, jego małżonek uzyskuje prawo do tych świadczeń, jeżeli osiągnie wiek emerytalny w ciągu 5 lat od dnia przekazania gospodarstwa lub został uznany za inwalidę oraz ma co najmniej pięcioletni okres pracy w gospodarstwie.

Art.  21. 12

 

1. 13
Jeżeli rolnik przekazał zstępnemu gospodarstwo rolne, które prowadził lub pracował w nim przez okres co najmniej 30 lat, a w przypadku gdy rolnikiem jest kobieta - 25 lat, i opłacał składki za cały okres podlegania ubezpieczeniu społecznemu z tytułu prowadzenia tego gospodarstwa i pracy w nim, przysługuje mu emerytura w wysokości 75% kwoty emerytury ustalonej w myśl art. 18-20 po osiągnięciu wieku 60 lat przez mężczyznę lub 55 lat przez kobietę.
2.
Emeryturę określoną w ust. 1 zwiększa się o 5% jej zwaloryzowanego wymiaru w każdym roku w przedziale wieku 61-65 lat dla mężczyzn i 56-60 lat dla kobiet.
Art.  22.
1.
W wypadku gdy żaden ze współmałżonków nie osiągnął wieku emerytalnego, a gospodarstwo rolne zostało przekazane następcy, każdy z małżonków może żądać od następcy odpowiedniego świadczenia pieniężnego, usprawiedliwionego jego potrzebami oraz możliwościami następcy, w wysokości co najmniej połowy emerytury w podstawowej wysokości, poczynając od dnia wystąpienia z żądaniem.
2.
Do świadczenia, o którym mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu cywilnego o rencie.
Art.  23.
1.
Rolnikowi, który nieodpłatnie przekazał gospodarstwo rolne Państwu, zwiększa się emeryturę lub rentę inwalidzką z tytułu wartości przekazanych gruntów, sadów, krzewów owocowych i innych plantacji, lasów oraz budynków o 0,3% łącznej wartości tych składników.
2. 14
Z tytułu zrzeczenia się prawa do bezpłatnego korzystania z lokalu i pomieszczeń gospodarskich w gospodarstwie przekazanym Państwu rolnikowi przysługuje zwiększenie emerytury lub renty inwalidzkiej w wysokości 0,1% ich wartości szacunkowej, ustalonej według zasad obowiązujących przy ubezpieczeniu ustawowym.
3. 15
Każde ze zwiększeń określonych w ust. 1 i 2 nie może przekraczać miesięcznie przeciętnego miesięcznego wynagrodzenia w gospodarce uspołecznionej z roku ubiegłego.
4.
Wartość przekazanych gruntów rolnych ustala się według cen określonych w przepisach o sprzedaży państwowych nieruchomości rolnych; wartość budynków przyjmuje się według szacunku ustalonego dla obowiązkowego ubezpieczenia przez Państwowy Zakład Ubezpieczeń; wartość lasów według cen obowiązujących w państwowych gospodarstwach leśnych, a wartość sadów, krzewów owocowych i innych plantacji ustala się według zasad przyjętych przy wywłaszczaniu nieruchomości.
5. 16
Zwiększenia, o którym mowa w ust. 1 i 2, dzieli się w równych częściach między małżonków uprawnionych do emerytury lub renty inwalidzkiej, a gdy do tych świadczeń jest uprawniony tylko jeden z małżonków, całe zwiększenie przysługuje temu małżonkowi.
Art.  23a. 17

 

1.
Rolnikowi spełniającemu warunki określone w art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 lub w art. 16 ust. 1 pkt 1 i 2 przysługuje emerytura lub renta inwalidzka w wysokości 75% najniższej emerytury pracowniczej, jeżeli:
1)
nie może on przekazać gospodarstwa następcy z przyczyn określonych w art. 2 pkt 6 lit. b) i nie ma możliwości sprzedania nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa co najmniej po cenie ustalonej według zasad określonych w art. 23 ust. 4 lub
2)
trwają czynności zmierzające do wywłaszczenia tych nieruchomości, ich wykupu na cel uzasadniający wywłaszczenie albo do trwałego wyłączenia gruntów z produkcji rolniczej na podstawie odrębnych przepisów, lub
3)
nieruchomości te są położone w strefie ochronnej lub na innym obszarze specjalnym, utworzonym na podstawie odrębnych przepisów, w związku z występowaniem czynnika ujemnie wpływającego na warunki produkcji rolniczej albo z wprowadzeniem ograniczeń w użytkowaniu gruntów rolnych w celach ochronnych.
2.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego 18 ustala okoliczności, o których mowa w ust. 1 pkt 1, po oszacowaniu nieruchomości przeznaczonych do przekazania według zasad określonych w art. 23 ust. 4 i publicznym ogłoszeniu, w sposób przyjęty w danej gminie przy sprzedaży nieruchomości Państwowego Funduszu Ziemi, o możliwości zgłaszania do tego organu ofert zakupu nieruchomości po cenie oszacowania w terminie 1 miesiąca od dnia ogłoszenia.
3.
Od dnia przekazania gospodarstwa rolnego emerytura lub renta inwalidzka, przyznana na podstawie ust. 1, przysługuje w pełnej wysokości.
Art.  24.
1. 19
Rolnikowi, który wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub choroby zawodowej został uznany za inwalidę I lub II grupy albo III grupy, jeżeli jest całkowicie niezdolny do pracy w gospodarstwie rolnym i nadal prowadzi gospodarstwo rolne, przysługuje okresowa renta inwalidzka, jeżeli ma niepełnoletniego zstępnego, który pozostaje z nim we wspólnym gospodarstwie domowym, lub jeżeli prowadzi gospodarstwo rolne wspólnie z małżonkiem, który nie ma ustalonego prawa do emerytury lub renty na podstawie odrębnych przepisów i nie spełnia warunków do otrzymania emerytury lub renty na wypadek przekazania gospodarstwa rolnego.
2. 20
Okresowa renta inwalidzka wynosi połowę emerytury w podstawowej wysokości i przysługuje do czasu ustania warunków jej przyznania, nie dłużej jednak niż przez 10 lat.
Art.  25.
1.
Renta rodzinna przysługuje członkom rodziny w razie śmierci:
1)
emeryta lub rencisty,
2)
ubezpieczonego, który w chwili śmierci prowadził gospodarstwo rolne lub pracował w nim i miał okres prowadzenia gospodarstwa lub pracy w nim nie krótszy niż wymagany do uzyskania renty inwalidzkiej.
2.
Do renty rodzinnej uprawnieni są:
1)
dzieci, dzieci drugiego małżonka oraz dzieci przysposobione,
2)
wnuki, rodzeństwo i inne dzieci przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności,
3)
małżonek zmarłego,

spełniający warunki określone w art. 26 i 27.

Art.  26.

Dzieci własne, dzieci drugiego małżonka, dzieci przysposobione, wnuki, rodzeństwo i dzieci przyjęte na wychowanie i utrzymanie przed osiągnięciem pełnoletności mają prawo do renty rodzinnej, jeżeli spełniają warunki wymagane do uzyskania renty rodzinnej w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

Art.  27.
1.
Renta rodzinna przysługuje wdowie po emerycie lub renciście albo po ubezpieczonym, jeżeli:
1)
w chwili śmierci męża osiągnęła wiek 50 lat lub była inwalidką I lub II grupy albo III grupy, o ile była całkowicie niezdolna do pracy w gospodarstwie rolnym, albo
2)
wychowuje co najmniej jedno z dzieci, wnuków lub rodzeństwa uprawnione do renty rodzinnej po zmarłym, które nie osiągnęło 16 lat, a jeżeli kształci się w szkole - 18 lat życia, lub jeżeli sprawuje opiekę nad dzieckiem zaliczonym do I lub II grupy inwalidów, uprawnionym do renty rodzinnej.
2.
Prawo do renty rodzinnej nabywa również wdowa, która osiągnęła wiek 50 lat lub stała się inwalidą po śmierci emeryta, rencisty lub ubezpieczonego, nie później jednak niż w ciągu 5 lat od jego śmierci lub zaprzestania wychowywania osób wymienionych w ust. 1 pkt 2.
3.
Małżonka rozwiedziona lub wdowa, która w chwili śmierci męża nie pozostawała z nim we wspólności małżeńskiej, ma prawo do renty rodzinnej, jeżeli oprócz spełnienia warunków określonych w ust. 1 lub 2 miała w chwili śmierci męża prawo do alimentów z jego strony, ustalone wyrokiem lub ugodą sądową.
4.
Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio do wdowca, z tym że wiek uprawniający do renty rodzinnej wynosi 65 lat.
Art.  28. 21

Wszystkim uprawnionym członkom rodziny zmarłego przysługuje jedna renta rodzinna.

Art.  29. 22

 

1.
Renta rodzinna przysługująca jednej osobie wynosi:
1)
najniższej emerytury pracowniczej,
2)
zwiększeń, jakie przysługiwały zmarłemu z tytułu sprzedaży produktów rolnych oraz z tytułu przekazania Państwu gospodarstwa rolnego w dniu powstania prawa do tej renty.
2.
Jeżeli zmarły nie miał ustalonego prawa do emerytury lub renty inwalidzkiej, do ustalenia zwiększenia renty rodzinnej, w myśl ust. 1 pkt 2, przyjmuje się kwotę zwiększenia z tytułu sprzedaży produktów rolnych, jakie przysługiwałoby zmarłemu, gdyby miał ustalone prawo do emerytury lub renty inwalidzkiej.
3.
Renta rodzinna ulega zwiększeniu o 5% na każdą następną osobę.
4.
Rentę rodzinną zwiększa się o 10%, jeżeli śmierć nastąpiła wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub wskutek choroby zawodowej.
5.
Każdej sierocie zupełnej przysługuje dodatek do renty rodzinnej w wysokości 30% kwoty, o której mowa w ust. 1 pkt 1.
Art.  30.

Do emerytury, renty inwalidzkiej i renty rodzinnej przysługują dodatki:

1)
rodzinny,
2)
pielęgnacyjny,
3)
z tytułu odznaczeń państwowych.
Art.  31.

Dodatek rodzinny przysługuje na zasadach i w wysokości określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.

Art.  32.
1.
Dodatek pielęgnacyjny przysługuje osobie zaliczonej do I grupy inwalidów lub osobie, która ukończyła 75 lat.
2.
Dodatek pielęgnacyjny wynosi 30% kwoty emerytury w podstawowej wysokości, nie mniej jednak niż 1.500 zł miesięcznie.
Art.  33.
1.
Dodatek z tytułu odznaczenia państwowego przysługuje osobie odznaczonej orderem albo tytułem honorowym określonym w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
2.
Dodatek z tytułu odznaczenia państwowego wynosi miesięcznie 25% emerytury lub renty inwalidzkiej, a w wypadku renty rodzinnej - 25% renty przewidzianej w art. 29 ust. 1. Wysokość dodatku nie może przekraczać 3.000 zł.
3.
Z tytułu odznaczenia państwowego przysługuje tylko jeden dodatek.
Art.  34.
1.
Zasiłek pogrzebowy przysługuje w razie śmierci:
1)
ubezpieczonego lub członków rodziny pozostających na jego utrzymaniu i spełniających warunki do renty rodzinnej, w wysokości trzykrotnej emerytury w podstawowej wysokości,
2)
emeryta lub rencisty oraz członków rodziny pozostających na ich utrzymaniu i spełniających warunki do renty rodzinnej, w wysokości sześciokrotnej emerytury w podstawowej wysokości.
2.
Zasiłek pogrzebowy przysługuje osobie, która pokryła koszty pogrzebu. W razie poniesienia kosztów pogrzebu przez więcej niż jedną osobę, zasiłek pogrzebowy ulega podziałowi między te osoby proporcjonalnie do poniesionych kosztów.
3.
W razie poniesienia kosztów pogrzebu jednej z osób, o których mowa w ust. 1 pkt 2, przez osobę nie będącą członkiem rodziny zmarłego, zasiłek pogrzebowy przysługuje w wysokości udokumentowanych kosztów pogrzebu, nie więcej jednak niż w wysokości sześciokrotnej emerytury w podstawowej wysokości.
4.
W razie zbiegu prawa do dwóch lub więcej zasiłków pogrzebowych, przysługuje tylko jeden zasiłek, wyższy lub wybrany przez zainteresowanego.
Art.  35.
1.
W wypadku zbiegu prawa do emerytury i renty przewidzianych ustawą przysługuje jedno świadczenie, wybrane przez zainteresowanego.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się również, z uwzględnieniem ust. 3, w razie zbiegu u jednej osoby prawa do emerytury lub renty określonych w ustawie z prawem do świadczeń przewidzianych w odrębnych przepisach o ubezpieczeniu społecznym lub o zaopatrzeniu emerytalnym.
3.
W wypadku zbiegu prawa do:
1)
emerytury określonej ustawą z prawem do renty inwalidzkiej z tytułu inwalidztwa wojennego, inwalidztwa powstałego wskutek pobytu w obozie koncentracyjnym albo z tytułu inwalidztwa pozostającego w związku ze służbą wojskową oraz do renty rodzinnej przysługującej po osobach uprawnionych do renty inwalidzkiej, określonych w przepisach o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin,
2)
emerytury określonej ustawą z prawem do renty inwalidzkiej z tytułu inwalidztwa powstałego wskutek wypadku przy pracy, wypadku w drodze do pracy lub z pracy albo wskutek choroby zawodowej,
3)
emerytury lub renty przewidzianej ustawą z prawem do innego świadczenia o charakterze rentowym z instytucji zagranicznej,

- zasady wypłaty tych świadczeń określają odrębne przepisy.

Art.  36.
1. 23
W razie wykonywania zatrudnienia, emerytura lub renta ulega zawieszeniu na zasadach określonych w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin.
2.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, gdy inwalidztwo powstało wskutek wypadku przy pracy w gospodarstwie rolnym lub choroby zawodowej.
Art.  37.
1. 24
Jeżeli emeryt lub rencista albo jego małżonek prowadzi gospodarstwo rolne, wypłata świadczenia przyznanego w związku z przekazaniem gospodarstwa rolnego lub renty rodzinnej przysługującej małżonkowi rolnika ulega zawieszeniu.
2. 25
Wypłata przyznanej emerytury lub renty ulega zawieszeniu w szczególności w wypadku, gdy następca nie podjął prowadzenia gospodarstwa rolnego i jest ono nadal użytkowane przez emeryta lub rencistę.
3.
Przepisu ust. 1 nie stosuje się, jeżeli emeryt lub rencista albo jego małżonek użytkuje grunty wydzierżawione z Państwowego Funduszu Ziemi, a także w razie zawarcia przez emeryta lub rencistę związku małżeńskiego z rolnikiem.
4. 26
W przypadku prowadzenia gospodarstwa rolnego nabytego w drodze dziedziczenia lub w wyniku wygaśnięcia dzierżawy z przyczyn niezależnych od wydzierżawiającego wypłata emerytury lub renty nie ulega zawieszeniu przez okres 12 miesięcy.

Rozdział  2

Postępowanie w sprawach świadczeń

Art.  38.
1.
Prawo do świadczeń pieniężnych ustala i świadczenia wypłaca Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
2.
Świadczenia, o których mowa w ust. 1, przyznaje się na wniosek zainteresowanego.
3.
Wniosek stanowi podstawę do ustalenia prawa do emerytury lub renty, z tym że wypłata tych świadczeń dla rolników następuje od dnia przekazania gospodarstwa rolnego.
4.
W szczególnie uzasadnionych przypadkach, na wniosek terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego 27 , wypłata emerytury lub renty może nastąpić również przed przekazaniem gospodarstwa rolnego następcy, jednakże przez okres nie dłuższy niż 12 miesięcy, jeżeli następca pracuje już w tym gospodarstwie rolnym.
5.
Świadczenia, o których mowa w art. 4 pkt 1, z wyjątkiem świadczeń związanych z przekwalifikowaniem, przysługują od zakładów społecznych służby zdrowia.
Art.  39.

Odwołania od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych w sprawach świadczeń przewidzianych w ustawie rozpatrują organy właściwe w sprawach świadczeń przysługujących pracownikom i członkom ich rodzin.

Art.  40. 28

 

1.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego 29 stwierdza okoliczności mające wpływ na ustalenie prawa do świadczeń pieniężnych i ich wysokości. Ustalenia te są wiążące dla Zakładu Ubezpieczeń Społecznych.
2.
W sprawach rozstrzyganych przez terenowy organ administracji państwowej w drodze decyzji właściwemu organowi Zakładu Ubezpieczeń Społecznych służą prawa strony.
Art.  41.

W wypadkach nie unormowanych ustawą, a dotyczących postępowania w sprawach świadczeń, stosuje się:

1)
w zakresie świadczeń emerytalnych i rentowych - przepisy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,
2)
w zakresie innych świadczeń - przepisy o odpowiednich świadczeniach przysługujących pracownikom i członkom ich rodzin.

Rozdział  3

Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników

Art.  42.
1.
Tworzy się Fundusz Ubezpieczenia Społecznego Rolników, zwany dalej "Funduszem".
2.
Fundusz powstaje ze składek na ubezpieczenie społeczne rolników, opłacanych przez rolników, oraz z dotacji budżetu Państwa.
3.
Dysponentem Funduszu jest Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
4.
Ze środków Funduszu pokrywa się:
1)
wydatki na świadczenia pieniężne przewidziane w ustawie oraz należne od Zakładu odsetki za opóźnienie w ustaleniu prawa do świadczeń lub ich wypłacie,
2)
koszty bieżącej działalności, o których mowa w art. 27 pkt 2 ustawy z dnia 25 listopada 1986 r. o organizacji i finansowaniu ubezpieczeń społecznych (Dz. U. Nr 42, poz. 202 i z 1989 r. Nr 6, poz. 35), w wysokości proporcjonalnej do liczby świadczeń finansowanych z Funduszu,
3)
wydatki związane z inicjowaniem i wspieraniem działalności, o której mowa w art. 11 ust. 2 ustawy wymienionej w pkt 2, na rzecz rolników indywidualnych, po uprzedniej akceptacji Naczelnej Rady Nadzorczej,
4)
koszty prowizji dla Banku Gospodarki Żywnościowej za ewidencję sprzedaży produktów rolnych sprzedanych podmiotom gospodarczym prowadzącym skup tych produktów,
5) 30
koszty prowizji z tytułu pobierania składek od rolników.
5. 31
(skreślony).
Art.  43.
1. 32
Składkę na ubezpieczenie społeczne ustala się:
1)
od każdego ubezpieczonego, z wyjątkiem rolnika uprawnionego do okresowej renty inwalidzkiej,
2)
z każdego hektara przeliczeniowego,
3)
od dochodu szacunkowego z działów specjalnych.
2.
Rada Ministrów w drodze rozporządzenia:
1) 33
określa szczegółowe zasady i tryb wymierzania i poboru składek, w tym w drodze inkasa, oraz ich rozliczania, a także wysokość prowizji przysługującej inkasentom,
2)
ustala warunki okresowego obniżenia składki lub zwolnienia od obowiązku jej opłacania w szczególnych wypadkach.
Art.  44.
1.
Składkę na ubezpieczenie społeczne rolników opłaca rolnik prowadzący gospodarstwo rolne.
2.
Obowiązek opłacania składki, o której mowa w ust. 1, powstaje od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym rolnik rozpoczął prowadzenie gospodarstwa rolnego, a ustaje z końcem miesiąca kalendarzowego, w którym rolnik przestał prowadzić gospodarstwo.
3.
Obowiązek opłacania składki za domowników powstaje od pierwszego dnia miesiąca kalendarzowego następującego po miesiącu, w którym osoby te podjęły pracę w gospodarstwie rolnym, a ustaje z końcem miesiąca kalendarzowego, w którym przestały pracować w gospodarstwie.
Art.  45.

Z emerytur i rent określonych w ustawie mogą być potrącane zaległe składki na ubezpieczenie społeczne rolników oraz należności przewidziane w przepisach o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin na zasadach i w trybie przewidzianych tymi przepisami.

Art.  46.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady tworzenia Funduszu i zarządzania nim.

Art.  47. 34

(skreślony).

Rozdział  4

Przekazywanie gospodarstw rolnych.

Art.  48. 35

 

1.
Za następcę rolnika uważa się zstępnego, który ma pełną zdolność do czynności prawnych, nie przekroczył 55 lat, nie jest inwalidą I lub II grupy albo inwalidą III grupy całkowicie niezdolnym do pracy w gospodarstwie rolnym i pracuje w przekazywanym gospodarstwie po ukończeniu szesnastego roku życia co najmniej od 5 lat.
2.
Przy ustalaniu okresu pracy, stosownie do ust. 1, uwzględnia się również przerwy związane z pobieraniem nauki lub wynikłe z przyczyn niezależnych od zainteresowanego.
Art.  49.
1.
Następca może być uznany przez sąd za niegodnego przejęcia gospodarstwa rolnego, jeżeli:
1)
postępuje względem rolnika uporczywie w sposób sprzeczny z zasadami współżycia społecznego,
2)
dopuścił się względem rolnika albo jednej z najbliższych mu osób umyślnego przestępstwa przeciwko życiu, zdrowiu lub wolności albo rażącej obrazy czci,
3)
uporczywie nie dopełnia względem rolnika obowiązków rodzinnych.
2.
Uznania następcy za niegodnego może żądać rolnik zamierzający przekazać gospodarstwo rolne. Z powództwem takim może wystąpić nie wcześniej jak na dwa lata przed osiągnięciem wieku emerytalnego. Ograniczenie to nie dotyczy rolników, o których mowa w art. 16 ust. 1 pkt 1.
Art.  50. 36

Gospodarstwo rolne może być przekazane, według wyboru rolnika, jednemu lub kilku następcom.

Art.  51.

Następcy, który nie przejął gospodarstwa rolnego, dla którego praca w tym gospodarstwie stanowiła główne źródło utrzymania, terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego umożliwia zatrudnienie, a w miarę potrzeby przyuczenie do wykonywania określonego zawodu.

Art.  52. 37

Państwo przejmuje gospodarstwo rolne na wniosek rolnika, który nie może przekazać gospodarstwa następcy z przyczyn określonych w art. 2 pkt 6 lit. b) i nie może lub nie chce przekazać gospodarstwa innej osobie.

Art.  53.

Jeżeli rolnik lub jego małżonek są właścicielami lub posiadaczami kilku gospodarstw rolnych, przekazaniu podlegają wszystkie gospodarstwa.

Art.  54.

Jeżeli rolnik przekazujący gospodarstwo rolne następcy:

1)
dzierżawi grunty rolne - następca wstępuje w prawa dzierżawcy,
2)
wydzierżawia grunty rolne - następca wstępuje w prawa wydzierżawiającego.
Art.  55.

Następca przejmuje gospodarstwo rolne wraz z prawami i obowiązkami związanymi z prowadzeniem tego gospodarstwa, z wyjątkiem zaległych składek na ubezpieczenie społeczne rolników.

Art.  56.
1.
Rolnik, który przekazał gospodarstwo rolne następcy lub Państwu wraz z budynkami, ma prawo do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich w zakresie niezbędnym do zaspokajania swoich potrzeb i potrzeb członków rodziny.
2.
Rolnik, który przekazał gospodarstwo rolne następcy lub Państwu, ma prawo do użytkowania działki gruntu rolnego o powierzchni nie przekraczającej 10% obszaru przekazanego gospodarstwa, nie więcej jednak niż o powierzchni 0,3 ha.
3.
Jeżeli prawo do emerytury lub renty przysługuje obojgu małżonkom, uprawnienia określone w ust. 1 i 2 przysługują im łącznie.
4.
Uprawnienia określone w ust. 1 i 2 przysługują również dożywotnikowi, jeżeli działka gruntu rolnego wchodziła w skład dożywocia i dożywotnik z niej korzystał. Przepis ust. 3 stosuje się odpowiednio do małżonka dożywotnika.
5. 38
W przypadku odpłatnego lub nieodpłatnego przekazania gospodarstwa rolnego innej osobie strony mogą określić w umowie, jakie uprawnienia będą przysługiwać rolnikowi w przekazanym gospodarstwie, z tym że użytkowana przez niego działka gruntu nie może stanowić gospodarstwa rolnego ani działu specjalnego, a jej powierzchnia nie może przekraczać połowy powierzchni przekazanego gospodarstwa.
6. 39
Przepis ust. 5 stosuje się odpowiednio w przypadku wydzierżawienia gruntów wchodzących w skład gospodarstwa rolnego.
Art.  57.
1.
Z gospodarstwa rolnego przekazanego Państwu rolnik może wyłączyć i zachować własność działki gruntu, na której wzniesione są budynki lub ich część, a także inwentarz żywy i martwy. Z własnością wyłączonej nieruchomości związana jest służebność gruntowa w zakresie niezbędnym do korzystania z tej nieruchomości. O wielkości działki, a także ustanowieniu służebności orzeka terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego 40 w drodze decyzji.
2.
Z gospodarstwa rolnego przekazanego następcy rolnik może wyłączyć i zachować na własność działkę gruntu, na której jest wzniesiony budynek mieszkalny, jeżeli następca wyrazi na to zgodę.
3. 41
Z gospodarstwa rolnego przekazanego innej osobie rolnik może wyłączyć i zachować na własność działkę gruntu, na której są wzniesione budynki lub ich części, a także inwentarz żywy i martwy.
Art.  58.
1.
W razie przejęcia przez Państwo gospodarstwa rolnego, Państwo odpowiada za zadłużenia dotychczasowego właściciela związane z prowadzeniem gospodarstwa wobec jednostek gospodarki uspołecznionej oraz z tytułu obciążeń na rzecz osób trzecich hipotekami lub innymi prawami ujawnionymi w księdze wieczystej albo w zbiorze dokumentów - do wysokości wartości przejętej nieruchomości rolnej lub gospodarstwa, z wyjątkiem zaległych składek na ubezpieczenie społeczne rolników.
2.
Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa szczegółowe zasady odpowiedzialności Państwa z tytułu zadłużeń rolnika przekazującego gospodarstwo rolne Państwu i praw osób trzecich obciążających to gospodarstwo oraz tryb ich uregulowania.
Art.  59.
1. 42
Przekazanie gospodarstwa rolnego następcy, albo innej osobie oraz sprzedaż następuje w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego.
2. 43
Przekazanie gospodarstwa rolnego przez rolnika będącego tylko posiadaczem następuje w drodze umowy sporządzonej przez terenowy organ administracji państwowej stopnia podstawowego 44 . W tej samej formie następuje przekazanie gospodarstwa rolnego przez wydzierżawienie.
3.
Przekazanie gospodarstwa rolnego Państwu następuje w drodze decyzji terenowego organu administracji państwowej stopnia podstawowego 45 .
4.
Minister Sprawiedliwości w porozumieniu z Ministrem Finansów, w drodze rozporządzenia, określa wysokość opłat i warunki zwalniania od opłat należnych w związku ze sporządzeniem aktu notarialnego.
Art.  60. 46

Ilekroć prawo do świadczeń lub ich wysokość zależy od przekazania gospodarstwa rolnego, warunek ten uważa się za spełniony również w wypadku, gdy:

1)
gospodarstwo rolne zostało zwrócone właścicielowi przez posiadacza lub
2)
grunty zostały wywłaszczone albo trwale wyłączone z produkcji rolniczej na podstawie odrębnych przepisów, lub
3)
ubezpieczony prowadzący wyłącznie dział specjalny bez wykorzystywania użytków rolnych zaprzestał jego prowadzenia.

Rozdział  5

Przepisy szczególne, przejściowe i końcowe

Art.  61.

Rada Ministrów, w drodze rozporządzenia, określa:

1)
zasady uznawania dochodów z prowadzenia gospodarstwa rolnego za główne źródło utrzymania,
2)
zasady uznawania spełnienia warunku pozostawania we wspólnym gospodarstwie domowym z rolnikiem,
3)
szczegółowe zasady stosowania ustawy do rolników będących współwłaścicielami gospodarstw rolnych lub członkami zespołów rolników indywidualnych,
4) 47
(skreślony),
5) 48
(skreślony).
Art.  62. 49

Rozporządzenia do ustawy mogą być wydane po zasięgnięciu opinii społeczno-zawodowych organizacji rolników i związków zawodowych rolników indywidualnych o ogólnokrajowym zakresie działania.

Art.  63.

W sprawach nie uregulowanych, a dotyczących świadczeń określonych w ustawie, stosuje się:

1)
w zakresie świadczeń emerytalnych i rentowych - przepisy o zaopatrzeniu emerytalnym pracowników i ich rodzin,
2)
w zakresie innych świadczeń - przepisy o odpowiednich świadczeniach przysługujących pracownikom i członkom ich rodzin.
Art.  64.

Emerytura lub renta inwalidzka, o której mowa w art. 18, przysługuje w wysokości:

1)
80% najniższej emerytury pracowniczej do dnia 31 grudnia 1984 r.,
2)
90% najniższej emerytury pracowniczej w okresie od dnia 1 stycznia 1985 r. do dnia 31 grudnia 1985 r.
Art.  65.

Zasiłek rodzinny, o którym mowa w art. 13 ust. 1, przysługuje od dnia 1 lipca 1986 r.

Art.  66.
1.
Emerytury lub renty inwalidzkie przyznane obojgu małżonkom na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy ulegają podziałowi i są wypłacane w równych częściach każdemu małżonkowi odrębnie.
2.
Jeżeli emerytura lub renta inwalidzka każdego z małżonków po jej podziale jest niższa od określonej w art. 18, podwyższa się ją do wysokości określonej w tym przepisie.
3.
Podwyższeniu podlega emerytura lub renta inwalidzka wypłacana na rzecz jednego małżonka, jeżeli jej wysokość jest niższa od określonej w art. 18.
4.
Osobom pobierającym emerytury lub renty inwalidzkie przyznane przed dniem wejścia w życie ustawy przysługuje zwiększenie tych świadczeń z tytułu wartości przekazanych Państwu budynków, lasów i obszaru gruntów oraz z tytułu zrzeczenia się prawa do bezpłatnego korzystania z lokalu mieszkalnego i pomieszczeń gospodarskich w wysokości dotychczasowej.
5.
Jeżeli osoby, o których mowa w ust. 4, nie nabyły prawa do zwiększenia emerytury lub renty inwalidzkiej z tytułu przekazanych Państwu gruntów, świadczenia te ulegają zwiększeniu o 200 zł miesięcznie za każdy przekazany ha gruntów.
6.
Zwiększenie, o którym mowa w ust. 4 i 5, nie może przekroczyć łącznie 1.000 zł miesięcznie.
7.
Kwota, o której mowa w ust. 4 i 5, podlega podziałowi w równych częściach między małżonków pobierających emeryturę lub rentę inwalidzką, a gdy do tych świadczeń uprawniony jest tylko jeden z małżonków, przysługuje ona w całości temu małżonkowi.
8.
Osobom pobierającym świadczenia pieniężne, przyznane na podstawie art. 23 ustawy z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140), przyznaje się odpowiednio emerytury lub renty inwalidzkie w wysokości określonej w art. 18. Przepisy ust. 1-3 stosuje się odpowiednio.
9.
Osobom pobierającym świadczenia pieniężne przyznane na podstawie ustawy, o której mowa w ust. 8, przysługują dodatki wymienione w art. 30, które są wypłacane osobie uprawnionej.
10.
Wypłacane w dniu wejścia w życie ustawy dodatki w kwocie 500 zł miesięcznie, przyznane na podstawie art. 12 pkt 2 i art. 14 ustawy wymienionej w ust. 8, zamienia się odpowiednio na emerytury lub renty w wysokości określonej w art. 18. Przepis ust. 9 stosuje się odpowiednio.
11.
Przepisy ust. 1-7 stosuje się odpowiednio do współwłaścicieli przekazanych Państwu gospodarstw rolnych, pobierających z tego tytułu renty częściowe na podstawie przepisów dotychczasowych, z tym że zwiększenie, o którym mowa w ust. 4 i 5, ulega podziałowi proporcjonalnie do ich udziałów we współwłasności.
12.
Renty rodzinne przyznane na podstawie przepisów obowiązujących przed dniem wejścia w życie ustawy podwyższa się do wysokości określonej w art. 29, przyjmując za podstawę wymiaru kwotę emerytury lub renty inwalidzkiej, jaka przysługiwałaby dla jednej osoby po podwyższeniu w myśl ust. 3-6.
Art.  67.

Świadczenia podwyższone w myśl art. 66 wypłaca się według następujących zasad:

1)
emerytury i renty ulegają zwiększeniu od dnia 1 lipca 1983 r. o kwotę odpowiadającą rekompensacie z tytułu podwyżki cen, przysługującą renciście w dniu 30 czerwca 1983 r., a pozostałą kwotę podwyżki wypłaca się w dwóch ratach: pierwszą - od dnia 1 lipca 1983 r., drugą - od dnia 1 lipca 1984 r., z tym że pierwsza rata nie może być niższa niż 500 zł, chyba że kwota podwyżki nie przekracza 500 zł,
2)
świadczenia, a których mowa w art. 66 ust. 8 i 10, wypłaca się w kwotach wynikających z art. 18 od dnia 1 lipca 1983 r., a dodatki wymienione w art. 30 - od dnia 1 lipca 1984 r.
Art.  68.
1.
Osobom, które do dnia 1 stycznia 1978 r. przekazały nieodpłatnie gospodarstwa rolne najbliższym członkom rodziny albo których gospodarstwa rolne zostały nieodpłatnie przejęte przez Państwo w trybie administracyjnym oraz osiągnęły wiek emerytalny lub zostały uznane za inwalidów I lub II grupy, a ponadto nie posiadają stałych źródeł dochodu - przysługuje emerytura lub renta w wysokości określonej w art. 18.
2.
Osobom wymienionym w ust. 1 przysługują dodatki, o których mowa w art. 30 - poczynając od dnia 1 lipca 1984 r.
Art.  69.

Osobom, które po dniu 1 stycznia 1978 r. przekazały nieodpłatnie gospodarstwa rolne następcom w drodze umowy zawartej w formie aktu notarialnego, przysługuje emerytura lub renta inwalidzka w myśl przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin. Przepisy art. 66 ust. 1-3 i 9 stosuje się odpowiednio.

Art.  70.

Warunek opłacania składki na ubezpieczenie społeczne rolników, o którym mowa w art. 15 ust. 1 pkt 2 i art. 16 ust. 1 pkt 2, uważa się za spełniony, jeżeli:

1)
rolnik opłacił składki na Fundusz Emerytalny Rolników, do opłacenia których był zobowiązany na podstawie przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin oraz na podstawie niniejszej ustawy,
2)
rolnik opłacił składki na ubezpieczenie za domowników, do opłacania których jest zobowiązany na podstawie niniejszej ustawy, jednak za okres nie krótszy niż 1 rok.
Art.  71.

Środki zgromadzone na rachunku Funduszu Emerytalnego Rolników przekazuje się na rachunek Funduszu Ubezpieczenia Społecznego Rolników.

Art.  72.
1.
Pobierającym emerytury i renty na podstawie ustawy nie przysługują rekompensaty z tytułu podwyżek cen, wypłacane na podstawie przepisów dotychczasowych.
2.
Uprawnionym do zasiłku porodowego na podstawie ustawy nie wypłaca się jednorazowego zasiłku z tytułu urodzenia dziecka, przewidzianego w odrębnych przepisach.
Art.  73.

Traci moc ustawa z dnia 27 października 1977 r. o zaopatrzeniu emerytalnym oraz innych świadczeniach dla rolników i ich rodzin (Dz. U. Nr 32, poz. 140).

1 Art. 2 pkt 6 zmieniony przez art. 6 pkt 1 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
2 Art. 11 zmieniony przez art. 6 pkt 2 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
3 Art. 15 ust. 1 pkt 3 zmieniony przez art. 6 pkt 3 lit a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
4 Art. 15 ust. 2 pkt 2 skreślony przez art. 6 pkt 3 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
5 Art. 15 ust. 3 zmieniony przez art. 6 pkt 3 lit. c) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
6 Art. 16 ust. 1 pkt 3 zmieniony przez art. 6 pkt 4 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
7 Art. 16 ust. 1a dodany przez art. 6 pkt 4 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 lipca 1990 r.
8 Art. 16 ust. 3 zmieniony przez art. 6 pkt 4 lit. c) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
9 Art. 16 ust. 7 zmieniony przez art. 7 ustawy z dnia 30 maja 1989 r. o zmianie niektórych przepisów o zaopatrzeniu emerytalnym i o świadczeniach z ubezpieczenia społecznego (Dz.U.89.35.190) z dniem 8 czerwca 1989 r.
10 Art. 19 ust. 3 skreślony przez art. 6 pkt 5 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
11 Art. 20 zmieniony przez art. 6 pkt 6 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
12 Dodany przez art. 1 pkt 9 ustawy z dnia 24 lutego 1989 r. (Dz.U.89.10.53) zmieniającej nin. ustawę z dniem 1 stycznia 1990 r., w ustawie zmieniającej oznaczony jako art. 20a.
13 Art. 21 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 7 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
14 Art. 23 ust. 2 zmieniony przez art. 6 pkt 8 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
15 Art. 23 ust. 3 zmieniony przez art. 6 pkt 8 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
16 Art. 23 ust. 5 zmieniony przez art. 6 pkt 8 lit. c) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
17 Art. 23a dodany przez art. 6 pkt 9 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 lipca 1990 r.
18 Od dnia 27 maja 1990 r. organ gminy zgodnie z art. 3 pkt 16 lit. a) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
19 Art. 24 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 10 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
20 Art. 24 ust. 2 zmieniony przez art. 6 pkt 10 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
21 Art. 28 zmieniony przez art. 6 pkt 11 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
22 Art. 29 zmieniony przez art. 6 pkt 11 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
23 Art. 36 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 12 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
24 Art. 37 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 13 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
25 Art. 37 ust. 2 zmieniony przez art. 6 pkt 13 a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
26 Art. 37 ust. 4 dodany przez art. 6 pkt 13 lit. c) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
27 Od dnia 27 maja 1990 r. organ gminy zgodnie z art. 3 pkt 16 lit. b) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
28 Art. 40 zmieniony przez art. 6 pkt 14 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
29 Od dnia 27 maja 1990 r. organ gminy zgodnie z art. 3 pkt 16 lit. c) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
30 Art. 42 ust. 4 pkt 5 dodany przez art. 6 pkt 15 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
31 Art. 42 ust. 5 skreślony przez art. 6 pkt 15 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
32 Art. 43 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 16 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
33 Art. 43 ust. 2 pkt 1 zmieniony przez art. 6 pkt 16 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
34 Art. 47 skreślony przez art. 6 pkt 17 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
35 Art. 48 zmieniony przez art. 6 pkt 18 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
36 Art. 50 zmieniony przez art. 6 pkt 19 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
37 Art. 52 zmieniony przez art. 6 pkt 20 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
38 Art. 56 ust. 5 dodany przez art. 6 pkt 21 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
39 Art. 56 ust. 6 dodany przez art. 6 pkt 21 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
40 Od dnia 27 maja 1990 r. rejonowy organ rządowej administracji ogólnej zgodnie z art. 5 pkt 19 lit. a) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
41 Art. 57 ust. 3 dodany przez art. 6 pkt 22 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 kwietnia 1990 r.
42 Art. 59 ust. 1 zmieniony przez art. 6 pkt 23 lit. a) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
43 Art. 59 ust. 2 zmieniony przez art. 6 pkt 23 lit. b) ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
44 Od dnia 27 maja 1990 r. organ gminy zgodnie z art. 3 pkt 16 lit. d) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
45 Od dnia 27 maja 1990 r. rejonowy organ rządowej administracji ogólnej zgodnie z art. 5 pkt 19 lit. b) ustawy z dnia 17 maja 1990 r. o podziale zadań i kompetencji określonych w ustawach szczególnych pomiędzy organy gminy a organy administracji rządowej oraz o zmianie niektórych ustaw (Dz.U.91.34.198).
46 Art. 60 zmieniony przez art. 6 pkt 24 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
47 Art. 61 pkt 4 skreślony przez art. 6 pkt 25 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
48 Art. 61 pkt 5 skreślony przez art. 6 pkt 25 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.
49 Art. 62 zmieniony przez art. 6 pkt 26 ustawy z dnia 24 lutego 1990 r. o niektórych warunkach funkcjonowania ubezpieczenia społecznego rolników indywidualnych i członków ich rodzin w 1990 r. (Dz.U.90.14.90) z dniem 1 stycznia 1990 r.

Zmiany w prawie

Rząd chce zmieniać obowiązujące regulacje dotyczące czynników rakotwórczych i mutagenów

Rząd przyjął we wtorek projekt zmian w Kodeksie pracy, którego celem jest nowelizacja art. 222, by dostosować polskie prawo do przepisów unijnych. Chodzi o dodanie czynników reprotoksycznych do obecnie obwiązujących regulacji dotyczących czynników rakotwórczych i mutagenów. Nowela upoważnienia ustawowego pozwoli na zmianę wydanego na jej podstawie rozporządzenia Ministra Zdrowia w sprawie substancji chemicznych, ich mieszanin, czynników lub procesów technologicznych o działaniu rakotwórczym lub mutagennym w środowisku pracy.

Grażyna J. Leśniak 16.04.2024
Bez kary za brak lekarza w karetce do końca tego roku

W ponad połowie specjalistycznych Zespołów Ratownictwa Medycznego brakuje lekarzy. Ministerstwo Zdrowia wydłuża więc po raz kolejny czas, kiedy Narodowy Fundusz Zdrowia nie będzie pobierał kar umownych w przypadku niezapewnienia lekarza w zespołach ratownictwa. Pierwotnie termin wyznaczony był na koniec czerwca tego roku.

Beata Dązbłaż 10.04.2024
Będzie zmiana ustawy o rzemiośle zgodna z oczekiwaniami środowiska

Rozszerzenie katalogu prawnie dopuszczalnej formy prowadzenia działalności gospodarczej w zakresie rzemiosła, zmiana definicji rzemiosła, dopuszczenie wykorzystywania przez przedsiębiorców, niezależnie od formy prowadzenia przez nich działalności, wszystkich kwalifikacji zawodowych w rzemiośle, wymienionych w ustawie - to tylko niektóre zmiany w ustawie o rzemiośle, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rozwoju i Technologii.

Grażyna J. Leśniak 08.04.2024
Tabletki "dzień po" bez recepty nie będzie. Jest weto prezydenta

Dostępność bez recepty jednego z hormonalnych środków antykoncepcyjnych (octan uliprystalu) - takie rozwiązanie zakładała zawetowana w piątek przez prezydenta Andrzeja Dudę nowelizacja prawa farmaceutycznego. Wiek, od którego tzw. tabletka "dzień po" byłaby dostępna bez recepty miał być określony w rozporządzeniu. Ministerstwo Zdrowia stało na stanowisku, że powinno to być 15 lat. Wątpliwości w tej kwestii miała Kancelaria Prezydenta.

Katarzyna Nocuń 29.03.2024
Małżonkowie zapłacą za 2023 rok niższy ryczałt od najmu

Najem prywatny za 2023 rok rozlicza się według nowych zasad. Jedyną formą opodatkowania jest ryczałt od przychodów ewidencjonowanych, według stawek 8,5 i 12,5 proc. Z kolei małżonkowie wynajmujący wspólną nieruchomość zapłacą stawkę 12,5 proc. dopiero po przekroczeniu progu 200 tys. zł, zamiast 100 tys. zł. Taka zmiana weszła w życie w połowie 2023 r., ale ma zastosowanie do przychodów uzyskanych za cały 2023 r.

Monika Pogroszewska 27.03.2024
Ratownik medyczny wykona USG i zrobi test na COVID

Mimo krytycznych uwag Naczelnej Rady Lekarskiej, Ministerstwo Zdrowia zmieniło rozporządzenie regulujące uprawnienia ratowników medycznych. Już wkrótce, po ukończeniu odpowiedniego kursu będą mogli wykonywać USG, przywrócono im też możliwość wykonywania testów na obecność wirusów, którą mieli w pandemii, a do listy leków, które mogą zaordynować, dodano trzy nowe preparaty. Większość zmian wejdzie w życie pod koniec marca.

Agnieszka Matłacz 12.03.2024