Ochrona powietrza atmosferycznego przed zanieczyszczeniem.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 30 września 1980 r.
w sprawie ochrony powietrza atmosferycznego przed zanieczyszczeniem.

Na podstawie art. 29 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3, poz. 6) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Dopuszczalne stężenie substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne ustala się odrębnie dla obszarów specjalnie chronionych oraz odrębnie dla obszarów chronionych.
2.
Obszary specjalnie chronione obejmują tereny uzdrowisk, ochrony uzdrowiskowej, parków narodowych, rezerwatów przyrody, parków krajobrazowych i lasów ochronnych.
3.
Terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego za zgodą Ministra Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska, wyrażoną po porozumieniu z Ministrem Kultury i Sztuki, mogą zaliczyć do obszarów specjalnie chronionych tereny zespołów obiektów zabytkowych.
4.
Obszary chronione obejmują pozostałe tereny kraju, z wyjątkiem terenów zajętych przez jednostki organizacyjne prowadzące działalność gospodarczą, powodującą zanieczyszczenie powietrza atmosferycznego.
§  2.
1.
Wielkość dopuszczalnych stężeń substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne dla obszarów chronionych i specjalnie chronionych oraz zasady określania dopuszczalnych stężeń tych substancji w powietrzu atmosferycznym pochodzących ze spalania paliw określają załączniki nr 1 i 2 do rozporządzenia.
2.
Najwyższe dopuszczalne masy opadającego pyłu na powierzchnię terenu wynoszą 250 t ha 1 km2 w ciągu roku dla obszarów chronionych oraz 40 t na 1 km2 w ciągu roku i 6,5 t na 1 km2 w ciągu miesiąca dla obszarów specjalnie chronionych.
3.
Do czasu ustalenia dopuszczalnych stężeń substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne, innych niż wymienione w załączniku nr 1 do rozporządzenia, dopuszczalne stężenie substancji dla danego terenu może określić w drodze zarządzenia Minister Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej.
§  3.
Decyzję określającą rodzaje i ilości substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza w ciągu 1 godziny, zwaną dalej "decyzją o dopuszczalnej emisji", terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego wydaje na czas oznaczony na podstawie przedstawionej przez jednostkę organizacyjną dokumentacji zawierającej w szczególności:
1)
opis stosowanej technologii,
2)
charakterystykę poszczególnych emitorów (wysokość i rodzaj emitorów, średnice wylotów),
3)
określenie czasu pracy jednostki organizacyjnej w ciągu roku (miesiąca, doby) oddzielnie dla każdego emitora,
4)
określenie rodzajów i ilości zanieczyszczeń pyłowych i gazowych w tonach w ciągu roku i w kg w ciągu godziny, wprowadzanych do powietrza atmosferycznego z poszczególnych źródeł emisji,
5)
określenie czasu występowania i zasięgu maksymalnych stężeń emitowanych substancji oraz ich wielkości,
6)
określenie rodzaju urządzeń oczyszczających i skuteczności ich działania,
7)
określenie warunków wprowadzania zanieczyszczeń do powietrza atmosferycznego (temperaturę spalin na wylocie emitora, prędkość gazów odlotowych),
8)
istniejący oraz przewidywany w związku z działalnością jednostki organizacyjnej stan zanieczyszczenia powietrza atmosferycznego,
9)
warunki rozprzestrzeniania się zanieczyszczeń w powietrzu atmosferycznym,
10)
plany dotyczące działań zmierzających do zmniejszenia zanieczyszczeń powietrza atmosferycznego, powodowanych działalnością jednostki organizacyjnej.
§  4.
Dopuszczalna wielkość zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza atmosferycznego, określona w decyzji o dopuszczalnej emisji, nie może powodować przekroczenia stężeń substancji na obszarach chronionych i specjalnie chronionych, o których mowa w § 1.
§  5.
1.
W decyzjach o dopuszczalnej emisji dla źródeł istniejących w dniu wejścia w życie rozporządzenia mogą być stosowane odstępstwa od wymagań określonych w § 4, ustalone na czas oznaczony, w razie stwierdzenia przez właściwy organ (§ 3):
1)
niemożliwości zainstalowania odpowiednich urządzeń chroniących powietrze atmosferyczne przed zanieczyszczeniem, wynikającej z braku odpowiednich rozwiązań technicznych,
2)
nadmiernego skupienia na danym obszarze źródeł emisji, które mimo stosowania odpowiednich urządzeń powodują przekraczanie dopuszczalnych stężeń substancji w powietrzu.
2.
Stosowanie odstępstw, o których mowa w ust. 1, jest możliwe tylko wówczas, gdy nie zagraża to bezpieczeństwu życia i zdrowiu ludzi.
§  6.
1.
Decyzja o dopuszczalnej emisji określa rodzaj i ilość substancji dopuszczalnych do wprowadzenia do powietrza atmosferycznego przez jednostkę organizacyjną, łącznie i osobno dla każdego źródła emisji, oraz warunki ich wprowadzania.
2.
Jeżeli zanieczyszczenia wytwarzane przez jedno źródło emisji są odprowadzane za pośrednictwem dwu lub więcej emitorów, decyzja, o której mowa w ust. 1, określa dopuszczalną emisję także dla każdego emitora osobno.
3.
W decyzji, o której mowa w ust. 1, mogą być nałożone na jednostkę organizacyjną obowiązki wynikające z potrzeby ochrony powietrza atmosferycznego przed zanieczyszczeniem. Obowiązki te mogą dotyczyć w szczególności działań lub czynności, które powinny być niezwłocznie podjęte lub zaniechane w razie powstania nadzwyczajnego zagrożenia środowiska lub wydania zarządzenia, o którym mowa w art. 32 ustawy z dnia 31 stycznia 1980 r. o ochronie i kształtowaniu środowiska (Dz. U. Nr 3, poz. 6).
4.
Obowiązki, o których mowa w ust. 3, mogą być nałożone w drodze odrębnej decyzji także po ustaleniu dopuszczalnej emisji.
§  7.
1.
Jednostki organizacyjne wprowadzające do powietrza atmosferycznego w ciągu godziny powyżej 100 kg dwutlenku siarki (SO2) albo powyżej 100 kg pyłów są obowiązane przeprowadzić dwukrotnie w ciągu roku, w terminach ustalonych przez terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego, pomiary ilości i rodzaju substancji w powietrzu.
2.
Jednostki organizacyjne, wprowadzające przez jeden emitor do powietrza atmosferycznego w ciągu godziny powyżej 1.200 kg dwutlenku siarki (SO2) lub 800 kg pyłów, prowadzą w sposób ciągły pomiary ilości i rodzaju substancji zanieczyszczających powietrze.
3.
Jednostki organizacyjne wymienione w ust. 1 i 2 są obowiązane przynajmniej raz na dwa lata dokonać oceny skuteczności posiadanych urządzeń ochronnych.
§  8.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego może:
1)
udzielać jednostkom organizacyjnym określonym w § 7 okresowych zwolnień od obowiązku prowadzenia pomiarów w całości lub w części, na czas nie dłuższy niż 1 rok,
2)
zobowiązać jednostki organizacyjne inne niż określone w § 7 do przeprowadzania pomiarów,
3)
zobowiązać jednostkę organizacyjną wprowadzającą zanieczyszczenia do powietrza atmosferycznego do wykonania w wyznaczonym terminie jednorazowego pomiaru lub serii pomiarów albo do prowadzenia pomiarów ciągłych,
4)
zobowiązać jednostkę organizacyjną do przeprowadzenia w razie potrzeby pomiarów stężeń substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne na terenie objętym zasięgiem występowania zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza przez tę jednostkę.
§  9.
Terenowy organ administracji państwowej stopnia wojewódzkiego w odniesieniu do pomiarów prowadzonych przez jednostki organizacyjne:
1)
określa rodzaje substancji podlegających pomiarom oraz szczegółowe warunki ich prowadzenia,
2)
kontroluje prawidłowość wykonywania pomiarów oraz w miarę potrzeby wykonuje pomiary kontrolne we własnym zakresie.
§  10.
1.
Jednostki organizacyjne obowiązane do przeprowadzania pomiarów zanieczyszczeń wprowadzanych do powietrza atmosferycznego prowadzą rejestr tych zanieczyszczeń, do którego wpisuje się wyniki pomiarów oraz inne dane związane z wprowadzaniem zanieczyszczeń do powietrza atmosferycznego. Wzór rejestru określa załącznik nr 3 do rozporządzenia.
2.
Jednostki organizacyjne, o których mowa w ust. 1, przekazują wyniki pomiarów w terminie 1 miesiąca od daty ich wykonania terenowemu organowi administracji państwowej stopnia wojewódzkiego.
§  11.
1.
Pomiary stężeń substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne prowadzą:
1)
terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego,
2)
organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie niezbędnym ze względu na ochronę zdrowia i życia ludzkiego,
3)
Państwowa Inspekcja Ochrony Środowiska w zakresie niezbędnym do realizacji jej zadań.
2.
Liczbę i usytuowanie punktów pomiarowych na obszarach chronionych i specjalnie chronionych oraz zakres pomiarów stężeń substancji w powietrzu atmosferycznym ustalają terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego w porozumieniu z państwowymi wojewódzkimi inspektorami sanitarnymi.
§  12.
Szczegółowe warunki i metody prowadzenia pomiarów oraz metody oznaczania substancji zanieczyszczających powietrze atmosferyczne określa Minister Administracji, Gospodarki Terenowej i Ochrony Środowiska w porozumieniu z Ministrem Zdrowia i Opieki Społecznej.
§  13.
Przepisy dotyczące jednostek organizacyjnych stosuje się odpowiednio do osób fizycznych prowadzących działalność gospodarczą.
§  14.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

DOPUSZCZALNE STĘŻENIA ZANIECZYSZCZEŃ W POWIETRZU ATMOSFERYCZNYM

Lp. Nazwa substancji Dopuszczalne stężenie zanieczyszczeń w mg/m3
Obszary chronione Obszary specjalnie chronione
w ciągu 30 minut średniodobowe średnioroczne w ciągu 30 minut średniodobowe średnioroczne
1 2 3 4 5 6 7 8
1 Acetylen 0,5 0,1
2 Akroleina 0,02 0,01 0,0025 0,01 0,004 0,0008
3 Akrylany (butylowy, dwuetyl-oheksylowy, etylowy, metylowy) 0,01 0,005
4 Akrylonitryl 0,06 0,02 0,0032 0,02 0,01 0,0025
5 Aldehyd octowy 0,02 0,01 0,0025 0,01 0,005 0,0013
6 Alkohol metylowy 1,0 0,5 0,13 0,2 0,1 0,025
7 Amoniak 0,4 0,2 0,051 0,1 0,05 0,013
8 Anilina 0,05 0,03 0,010 0,02 0,01 0,0025
9 Azotany (związki jako NO3) 0,2 0,1 0,025 0,05 0,03 0,01
10 Arsen (związki jako As) 0,01 0,003 0,0004 0,005 0,002 0,0004
11 Benzen 1,0 0,3 0,043 0,2 0,1 0,25
12 Benzo(a)piren (ng/m3) 50 30
13 Benzyna 3,0 2,0 0,82 2,5 0,75 0,11
14 Chlor 0,1 0,03 0,0043 0,03 0,01 0,0016
15 Chlorek etylenu 0,2 0,1 0,025 0,05 0,02 0,0038
16 Chlorek metylenu 0,2 0,1 0,025 0,05 0,02 0,0038
17 Chlorek winylu 0,01 0,005 0,0013 0,01 0,003 0,0004
18 Chlorobenzen 0,1 0,05
19 Chloronaftalen 0,05 0,01 0,0012 0,01 0,005 0,0013
20 Chlorowodór 0,2 0,1 0,025 0,05 0,02 0,0038
21 Chrom – związki Cr+6 (jako Cr) 0,005 0,002 0,0004 0,0015 0,0005 0,00008
22 Cyjanowodór i cyjanki (związki jako HCN) 0,02 0,01 0,0025 0,01 0,005 0,0013
23 Cykloheksan 0,15 0,01
24 Czteroetylek ołowiu 0,0005 0,0005
25 Dwusiarczek węgla 0,05 0,02 0,0038 0,015 0,0045 0,0006
26 Dwutlenek siarki: do roku 1990 0,9 0,35 0,064 0,25 0,075 0,011
od roku 1991 0,6 0,2 0,032 0,25 0,075 0,011
27 Fenol 0,02 0,01 0,0025 0,01 0,003 0,0004
28 Fluor (związki rozpuszczalne w wodzie jako F) 0,03 0,01 0,0016 0,01 0,003 0,0004
29 Formaldehyd 0,05 0,02 0,0038 0,02 0,01 0,0025
30 Ftalany 0,1 0,05 0,013 0,03 0,01 0,0016
31 Glikol 0,03 0,01 0,0016 0,01 0,003 0,0004
32 Kadm (związki jako Cd) 0,005 0,001 0,0001 0,0015 0,0005 0,00008
33 Krezol 0,03 0,01 0,0016 0,01 0,005 0,0013
34 Ksylen 0,3 0,1 0,016 0,04 0,01 0,0013
35 Kwas siarkowy 0,3 0,1 0,016 0,15 0,05 0,0079
36 Miedź (związki jako Cu) 0,02 0,005 0,0006 0,006 0,002 0,0003
37 Nitrobenzen 0,05 0,03 0,010 0,02 0,01 0,0025
38 Octan winylu 0,1 0,05
39 Oleje mineralne 0,1 0,03
40 Ołów (związki jako Pb) 0,001 0,0002 0,0005 0,0001
41 Ozon 0,07 0,03 0,0062 0,03 0,02 0,0082
42 Pył zawieszony – ogółem 0,5 0,15 0,022 0,15 0,06 0,011
43 Pył krzemowy (powyżej 30% SiO2) 0,3 0,05 0,0061 0,04 0,02 0,0038
44 Rtęć (związki jako Hg) 0,0003 0,00004 0,0001 0,00002
45 Sadza 0,15 0,05 0,0079 0,05 0,02 0,0038
46 Siarkowodór 0,06 0,02 0,0032 0,008 0,003 0,0005
47 Styren 0,02 0,01
48 Tlenek etylenu 0,1 0,03 0,0043 0,03 0,01 0,0016
49 Tlenek węgla 5,0 1,0 0,12 3,0 0,5 0,061
50 Tlenki azotu (w przeliczeniu na N2O5): do roku 1985 0,6 0,2 0,032 0,15 0,05 0,0079
od roku 1986 0,5 0,15 0,022 0,15 0,05 0,0079
51 Toluen 0,3 0,2 0,082 0,1 0,05 0,013
52 Trójchloroetylen 0,6 0,3 0,076 0,05 0,01 0,0012
53 Węglowodory alifatyczne 3,0 2,0 0,82 1,0 0,5 0,13
54 Węglowodory aromatyczne 1,0 0,3 0,043 0,3 0,1 0,016
Dopuszczalne stężenia substancji zanieczyszczających uważa się za dotrzymane, jeżeli ich wartości podane w tabeli w rubrykach 3, 4, 6 i 7 są przekroczone co najwyżej w ciągu 0,2% czasu w roku dla stężeń 30-minutowych i w ciągu 2% czasu w roku dla stężeń średniodobowych.

Równocześnie w okresach, o których mowa wyżej, stężenia substancji w powietrzu atmosferycznym nie mogą przekroczyć więcej niż dwukrotnie wartości podanych w rubrykach 3, 4, 6 i 7 tabeli.

ZAŁĄCZNIK Nr  2

ZASADY OKREŚLANIA DOPUSZCZALNYCH STĘŻEŃ SUBSTANCJI W POWIETRZU ATMOSFERYCZNYM POCHODZĄCYCH ZE SPALANIA PALIW

Lp. Nazwa substancji
1 2
1 Dwutlenek siarki
2 Pył zawieszony – ogółem
3 Tlenki azotu w przeliczeniu na N2O5
4 Tlenek węgla
Jeżeli w powietrzu atmosferycznym występują jednocześnie dwie lub więcej substancji ujętych powyższym wykazem w ilościach przewyższających 1/5 dopuszczalnych stężeń każdej substancji z osobna, dopuszczalne stężenia sumaryczne należy przyjmować, posługując się następującym wzorem:

a b n

--- + --- + ... --- Ł 1,5

a1 b1 n1

przy czym:

a, b, n = stężenia poszczególnych substancji określone na podstawie pomiarów lub w inny sposób,

a1 b1, n1 = odpowiadające tym substancjom dopuszczalne stężenia w powietrzu atmosferycznym.

ZAŁĄCZNIK Nr  3

WZÓR REJESTRU ZANIECZYSZCZEŃ

Nazwa zakładu .........................................

Nazwa wydziału (oddziału) .............................

.......................................................

Rok ...................................................

Miesiąc ...............................................

a) Nazwa i nr emitora .................................

b) Wysokość emitora .................................... (m)

c) Średnica emitora .................................... (m)

d) Temperatura gazów odlotowych ........................ (°C)

e) Prędkość wylotowa gazów ............................. (m/s)

f) Urządzenia oczyszczające ............................ (szt.)

g) Rodzaj i typ zainstalowanych urządzeń oczyszczających

........................................................

h) Skuteczność działania urządzeń oczyszczających ...... (%)

Data Rodzaj produkcji Wskaźnik emisji Emisja obliczona Czas pracy urządzenia technologicznego Czas pracy urządzeń oczyszczających
Wielkość produkcji gazów charakterystycznych zanieczyszczeń pyłowych charakterystycznych zanieczyszczeń gazowych gazów charakterystycznych zanieczyszczeń pyłowych charakterystycznych zanieczyszczeń gazowych
1... 2... 3.. 1... 2... 3... 1.. 2... 3.. 1.. 2.. 3.. 1.... 2....
t/dobę m3/t*) kg/t**) m3/d*) kg/d**) h/d h/d
1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11
Emisja

miesięczna (kg)

Emisja

średnia dobowa (kg)

Emisja dopuszczalna

(kg/h)

Emisja zmierzona

(kg/h)

Miesięczny czas pracy urządzeń (godzin)
Miesięczna dyspozycyjność urządzeń oczyszczających (%)

rubr. 11

--------- X 100

rubr. 10

*) W przeliczeniu na warunki normalne

**) Bez znaku po przecinku

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1980.24.89

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Ochrona powietrza atmosferycznego przed zanieczyszczeniem.
Data aktu: 30/09/1980
Data ogłoszenia: 05/11/1980
Data wejścia w życie: 05/11/1980