Gospodarowanie metalami nieżelaznymi.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA HUTNICTWA
z dnia 30 sierpnia 1977 r.
w sprawie gospodarowania metalami nieżelaznymi.

Na podstawie art. 1 i art. 3 ust. 2 dekretu z dnia 29 października 1952 r. o gospodarowaniu artykułami obrotu towarowego i zaopatrzenia (Dz. U. z 1952 r. Nr 44, poz. 301, z 1956 r. Nr 54, poz. 244 i z 1971 r. Nr 12, poz. 115) oraz w związku z § 2 zarządzenia Przewodniczącego Komisji Planowania przy Radzie Ministrów z dnia 14 lutego 1957 r. w sprawie przekazania uprawnień do wydawania przepisów o gospodarowaniu: stalą, metalami nieżelaznymi oraz niektórymi metalami szlachetnymi (Monitor Polski z 1957 r. Nr 15, poz. 115 i z 1965 r. Nr 41, poz. 233) zarządza się, co następuje:

Rozdział  1

Przepisy ogólne.

§  1.
1.
Rozporządzenie określa zasady i tryb gospodarowania metalami nieżelaznymi i ich stopami w postaci:
1)
wyrobów i półwyrobów odlewanych,
2)
półwyrobów otrzymywanych w drodze elektrolizy,
3)
wyrobów i półwyrobów walcowanych,
4)
wyrobów wyciskanych i ciągnionych,
5)
wyrobów giętych,
6)
wyrobów spiekanych z proszków,
7)
półwyrobów i wyrobów z metali nieżelaznych wysokiej czystości i półprzewodnikowych,
8)
proszków,
9)
odlewów,

zwanych dalej "metalami nieżelaznymi".

2.
Rozporządzenie nie dotyczy gospodarowania złotem, platyną, rutenem, rodem, palladem, osmem i irydem oraz ich surowcami wtórnymi.
3.
Przynależność metali nieżelaznych do postaci wymienionej w ust. 1 określa się na podstawie klasyfikacji zawartej w "Systematycznym wykazie wyrobów" oraz odpowiednich wykazach asortymentowych opartych na tym wykazie.
§  2.
Zasady i tryb gospodarowania odpadami produkcyjnymi i metalurgicznymi oraz złomem poamortyzacyjnym metali nieżelaznych regulują odrębne przepisy.

Rozdział  2

Jednostki uprawnione do obrotu metalami nieżelaznymi.

§  3.
Na zasadzie wyłączności powierza się obrót metalami nieżelaznymi jednostkom organizacyjnym wymienionym w załączniku do rozporządzenia, zwanym dalej "jednostkami obrotu".
§  4.
1.
Upoważnia się jednostki obrotu do przeprowadzania kontroli gospodarki metalami nieżelaznymi w jednostkach zużywających te metale.
2.
Jednostki zużywające metale nieżelazne są obowiązane zapewnić inspektorom właściwej jednostki obrotu, upoważnionym do przeprowadzenia kontroli, warunki do jej przeprowadzenia.
§  5.
Na zasadzie wyłączności powierza się:
1)
Centrali Państwowego Handlu Wewnętrznego skup srebra w postaci przedmiotów użytkowych, monet i biżuterii oraz złomu srebra pochodzącego z tych przedmiotów,
2)
Centrali Handlowej Metali Nieżelaznych skup srebra przemysłowego, odpadów i złomu oraz szlamów, mułów i łusek odzyskiwanych z utrwalacza fotograficznego, materiałów światłoczułych i amalgamatów srebra, a także zużytych płyt kserograficznych pokrytych selenem, od jednostek gospodarki uspołecznionej i nie uspołecznionej.
§  6.
Kombinat Wyrobów i Metali Szlachetnych i Platerów:
1)
odkupuje na zasadzie wyłączności od Centrali Państwowego Handlu Wewnętrznego skupione srebro w postaci przedmiotów użytkowych, monet i biżuterii oraz złom srebra pochodzącego z tych przedmiotów,
2)
przywraca wartość użytkową odkupionych przedmiotów ze srebra i sprzedaje je w placówkach Centrali Państwowego Handlu Wewnętrznego,
3)
odprzedaje wyroby zabytkowe i monety ze srebra w trybie określonym odrębnymi przepisami,
4)
sprzedaje nie zagospodarowane w sposób określony w punktach 1-3 ilości srebra w postaci nie zmienionej przedsiębiorstwom zgrupowanym w Zjednoczeniu Górniczo-Hutniczym Metali Nieżelaznych "Metale".

Rozdział  3

Obrót metalami nieżelaznymi.

§  7.
1.
Metale nieżelazne mogą być sprzedawane, z zastrzeżeniem wyjątków przewidzianych w § 8 i § 9 ust. 1-3, wyłącznie przez właściwe jednostki obrotu.
2.
Metale nieżelazne mogą zamawiać jednostki przerabiające metale lub jednostki sprawujące nadzór w zakresie zaopatrzenia materiałowego nad tymi jednostkami albo centralne resortowe składnice materiałowe.
§  8.
Sprzedaż metali nieżelaznych osobom fizycznym oraz jednostkom gospodarki nie uspołecznionej może być dokonywana przez upoważnione jednostki handlu detalicznego w ramach ilości objętych bilansem.
§  9.
1.
Jednostka państwowa zawiadamia niezwłocznie właściwą jednostkę obrotu o dokonaniu sprzedaży metali nieżelaznych lub odstąpieniu przydziału innej jednostce państwowej.
2.
Sprzedaż metali nieżelaznych lub odstąpienie przydziału przez jednostkę państwową jednostce spółdzielczej wymaga zgody właściwej jednostki obrotu, z wyjątkiem wypadku, kiedy metale te są przeznaczone do wykonania zamówienia kooperacyjnego złożonego przez jednostkę sprzedającą lub odstępującą przydział.
3.
Przepisu ust. 2 nie stosuje się do sprzedaży lub odstępowania przydziału odlewów z metali nieżelaznych.

Rozdział  4

Przepisy rozliczeniowo-materiałowe.

§  10.
Jednostki gospodarki uspołecznionej zużywające metale nieżelazne są obowiązane do rozliczania ich zużycia na podstawie zweryfikowanych norm i normatywów zużycia.
§  11.
Jednostki gospodarki uspołecznionej zlecające przerób albo przetop metali nieżelaznych są obowiązane rozliczyć z wykonawcą przekazane do przerobu lub przetopu metale nieżelazne.
§  12.
Jednostki gospodarki uspołecznionej zużywające metale nieżelazne są obowiązane przechowywać metale nieżelazne w wydzielonych magazynach lub co najmniej w wydzielonych miejscach składowania.

Rozdział  5

Gospodarowanie zapasami metali nieżelaznych.

§  13.
1.
Zbędne i nadmierne zapasy metali nieżelaznych jednostki gospodarki uspołecznionej są obowiązane zgłaszać do zakupu właściwym jednostkom obrotu w terminie 30 dni od daty ich powstania.
2.
Właściwa jednostka obrotu może wyrazić zgodę na pozostawienie u posiadacza nadmiernego zapasu metali nieżelaznych, który może być przez niego zagospodarowany w okresie najbliższego roku.
3.
W zgłoszeniu zapasów metali nieżelaznych do zakupu należy podać ilość i wartość użytkową zgłoszonych metali, ich pełną charakterystykę według nomenklatury cennika danej jednostki obrotu oraz załączyć świadectwo jakości lub dowody dostawy bądź ich odpisy.
4.
Metale nieżelazne zgłoszone do zakupu nie mogą być po zgłoszeniu zużyte lub sprzedane bez zgody właściwej jednostki obrotu.
§  14.
1.
Właściwe jednostki obrotu są obowiązane zakupić w ciągu 30 dni od dnia otrzymania zgłoszenia odpowiadającego wymaganiom § 13 ust. 3 każdą ilość metali nieżelaznych zgłoszonych do zakupu, z wyjątkiem wypadków określonych w ust. 2.
2.
W razie gdy zaoferowane do zakupu metale nieżelazne nie mogą być zagospodarowane bez przerobienia lub przetopienia, jednostka obrotu powołana do zakupu tych metali jest obowiązana nabyć te metale w ciągu 90 dni od dnia otrzymania zgłoszenia.
3.
O konieczności przerobienia lub przetopienia metali nieżelaznych zgłoszonych do zakupu decyduje właściwa jednostka obrotu.
4.
W wypadkach gospodarczo uzasadnionych jednostka obrotu może zarządzić pozostawienie u posiadacza metali nieżelaznych zgłoszonych do zakupu na okres nie dłuższy niż 6 miesięcy od dnia zgłoszenia.
5.
Po upływie 6 miesięcy metale nieżelazne, o których mowa w ust. 4, nie zagospodarowane z powodu braku zapotrzebowania przekazuje się do przerobu lub przetopu.
6.
Metale nieżelazne przekazane do przerobu lub przetopu nie mogą być zaliczane na poczet dostaw złomu.
§  15.
Przepisów § 13 i 14 nie stosuje się do gospodarowania zapasami odlewów metali nieżelaznych i ich stopów.
§  16.
1.
Jednostki gospodarki uspołecznionej są obowiązane zagospodarować zapasy zbędne i nadmierne odlewów metali nieżelaznych i stopów we własnym zakresie.
2.
Zapasy zbędne, nie zagospodarowane we własnym zakresie w ciągu 90 dni od dnia ich ujawnienia, powinny być zgłoszone przez posiadacza do jednostki obrotu, która wyda decyzję co do sposobu ich zagospodarowania.

Rozdział  6

Przepisy końcowe.

§  17.
1.
Przepisów rozporządzenia nie stosuje się do rezerw państwowych.
2.
Przepisy § 4 nie dotyczą jednostek podległych Ministrowi Obrony Narodowej oraz jednostek podległych Ministrowi Spraw Wewnętrznych.
3.
Rozporządzenie nie dotyczy stosowania i rozdziału aluminium przeznaczonego na elementy konstrukcyjne w budownictwie, uregulowanych odrębnymi przepisami.
§  18.
Traci moc rozporządzenie Ministra Przemysłu Ciężkiego z dnia 30 maja 1966 r. w sprawie gospodarowania metalami nieżelaznymi (Dz. U. z 1966 r. Nr 27, poz. 165 i z 1967 r. Nr 48, poz. 234).
§  19.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIK

WYKAZ JEDNOSTEK ORGANIZACYJNYCH UPRAWNIONYCH DO OBROTU METALAMI NIEŻELAZNYMI

Lp. Jednostka organizacyjna Zakres obrotu metalami nieżelaznymi
1. Przedsiębiorstwo Przemysłowo-Handlowe "Polskie Odczynniki Chemiczne" Metale nieżelazne czyste, przeznaczone do analiz chemicznych, oraz chemicznie i spektralnie czyste, przeznaczone do celów laboratoryjnych
2. Biuro Zbytu Produktów Nieorganicznych Sód, potas, wapń metaliczny i arsen w każdej postaci
3. Zjednoczenie Sprzętu Oświetleniowego i Elektro-Instalacyjnego "Polam" Wolfram i molibden w każdej postaci
4. Centrala Zaopatrzenia Hutnictwa Nikiel i kobalt w postaci półwyrobów z elektrolizy i stopów odlewanych
5. Centrala Zbytu Wyrobów Metalowych "Metalzbyt" Spoiwa cynowo-ołowiane do lutowania oraz druty z metali nieżelaznych do spawania i metalizacji natryskowej
6. Naukowo-Produkcyjne Centrum Półprzewodników Metale półprzewodnikowe
7. Biuro Sprzedaży Wyrobów Odlewniczych Odlewy ze stopów metali nieżelaznych
8. Kombinat Wyrobów z Metali Szlachetnych i Platerów "Polsrebro" Wyroby gotowe i półfabrykaty ze srebra
9. Centrala Handlowa Metali Nieżelaznych Pozostałe metale nieżelazne nie wymienione w poz. 1-9, z wyjątkiem srebra w postaci określonej w § 6 pkt 1 rozporządzenia

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1977.29.128

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Gospodarowanie metalami nieżelaznymi.
Data aktu: 30/08/1977
Data ogłoszenia: 24/09/1977
Data wejścia w życie: 24/09/1977