Tworzenie funduszu zakładowego na rok 1972 w państwowych przedsiębiorstwach handlowych i przemysłu gastronomicznego.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 29 grudnia 1972 r.
w sprawie tworzenia funduszu zakładowego na rok 1972 w państwowych przedsiębiorstwach handlowych i przemysłu gastronomicznego.

Na podstawie art. 4 i 5 ustawy z dnia 28 marca 1958 r. o funduszu zakładowym w przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 1960 r. Nr 13, poz. 78) po zasięgnięciu opinii Centralnej Rady Związków Zawodowych zarządza się, co następuje:
§  1.
Rozporządzenie określa zasady tworzenia funduszu zakładowego w 1972 r. w podległych i nadzorowanych przez Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług:
1)
państwowych przedsiębiorstwach handlowych i przemysłu gastronomicznego nie posiadających oddziałów (zakładów) na pełnym wewnętrznym rozrachunku gospodarczym,
2)
w oddziałach (zakładach) przedsiębiorstw handlowych i przemysłu gastronomicznego działających według zasad pełnego wewnętrznego rozrachunku gospodarczego,

zwanych dalej "przedsiębiorstwami".

§  2.
Fundusz zakładowy przedsiębiorstwa tworzy się z części osiągniętego przez nie zysku w 1972 r.
§  3.
1.
Wysokość funduszu zakładowego w przedsiębiorstwie ustala się na podstawie wskaźnika procentowego udziału tego funduszu w osiągniętym przez przedsiębiorstwo zysku.
2.
Wskaźnikiem procentowym udziału funduszu zakładowego w osiągniętym przez przedsiębiorstwo zysku na 1972 r. jest wskaźnik ustalony przez jednostkę nadrzędną na 1971 r. zgodnie z obowiązującymi na ten rok zasadami tworzenia funduszu zakładowego.
3.
Jeżeli w 1971 r. wprowadzono zmiany powodujące zgodnie z art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 28 marca 1958 r. o funduszu zakładowym w przedsiębiorstwach państwowych (Dz. U. z 1960 r. Nr 13, poz. 78), zwanej dalej "ustawą", korektę zysku bilansowego - to wskaźnik procentowy udziału funduszu zakładowego w zysku przedsiębiorstwa na 1972 r. koryguje się (zmniejsza lub zwiększa) o taki procent, jaki wynika ze stosunku procentowego kwoty korekty do kwoty skorygowanego zysku bilansowego w skali rocznej.
4.
Dla przedsiębiorstw nowo powstałych oraz powstałych w wyniku reorganizacji przedsiębiorstw dotychczasowych ustala się wskaźnik udziału funduszu zakładowego w zysku przedsiębiorstwa jako stosunek procentowy kwoty stanowiącej 4% planowanego osobowego funduszu płac na 1972 r. do planowanego na ten rok zysku bilansowego, z tym że w razie osiągnięcia zysku powyżej 120% zysku planowanego do ustalenia wysokości odpisu na fundusz zakładowy przyjmuje się za podstawę obliczenia zysk bilansowy w wysokości 120% zysku planowanego na 1972 r.
5.
Jeżeli w okresie lat 1968-1970 zysk osiągnięty przez przedsiębiorstwo w jednym z tych lat jest mniejszy lub większy w stosunku do zysku osiągniętego w roku poprzedzającym o ponad 50%, przedsiębiorstwo takie oblicza fundusz zakładowy według zasad określonych w ust. 4.
§  4.
Przedsiębiorstwo, które osiągnęło w 1972 r. zysk większy od kwoty odpowiadającej 3% osobowego funduszu płac wykonanego w tym roku, dokonuje odpisu na fundusz zakładowy, obliczanego według wskaźnika określonego w § 3, w kwocie nie większej niż 90% zysku bilansowego.
§  5. 1
Przedsiębiorstwo traci prawo do odpisu na fundusz zakładowy, jeżeli zysk osiągnięty przez nie w 1972 r. będzie o ponad 20% niższy:
1)
od zysku roku poprzedniego lub
2)
od zysku planowanego, w razie gdy przedsiębiorstwo oblicza fundusz zakładowy w stosunku do zysku planowanego.
§  6.
1.
Przedsiębiorstwa deficytowe oraz przedsiębiorstwa, które w latach 1968-1970 osiągnęły średni zysk niższy od kwoty stanowiącej 3% średniego wykonanego osobowego funduszu płac na te lata, dokonują odpisu na fundusz zakładowy na 1972 r. w wysokości 40% kwoty, o którą poprawiono wynik w porównaniu do wyniku osiągniętego w roku poprzednim, nie mniej jednak niż w wysokości kwoty stanowiącej 2% wykonanego w 1972 r. osobowego funduszu płac, po dokonaniu korekt określonych w art. 6 ust. 1 ustawy.
2.
Jeżeli kwota, o którą poprawiono wynik, będzie niższa od kwoty stanowiącej 2% wykonanego w 1972 r. osobowego funduszu płac, odpis na fundusz zakładowy nie może być wyższy od kwoty, o którą poprawiono wynik.
§  7.
Minister Handlu Wewnętrznego i Usług ustali zasady korygowania odpisu na fundusz zakładowy w razie stwierdzenia obniżenia przez przedsiębiorstwo poziomu obsługi konsumentów.
§  8.
1.
Przedsiębiorstwu, które wykaże się szczególnymi osiągnięciami w zakresie zwiększenia obrotów, wzbogacenia asortymentów towarów i wyrobów, poprawy obsługi konsumentów, przestrzegania norm zużycia surowców i materiałów, zmniejszenia mank i ubytków, oraz przedsiębiorstwu, którego zysk został obniżony z przyczyn niezależnych od przedsiębiorstwa (np. w przedsiębiorstwach hurtowych zmniejszenie zysku spowodowane rozwijaniem dostaw bezpośrednich przemysł - detal), może być zwiększony odpis na fundusz zakładowy lub przyznany fundusz zakładowy z przewidzianej na ten cel rezerwy funduszu zakładowego.
2.
Na cele wymienione w ust. 1 może być przeznaczona łączna kwota do wysokości 0,5% planowanego osobowego funduszu płac przedsiębiorstw objętych rozporządzeniem.
3.
O przyznaniu funduszu zakładowego lub o zwiększeniu odpisów na fundusz zakładowy decyduje Minister Handlu Wewnętrznego i Usług, a w granicach limitów określonych przez Ministra Handlu Wewnętrznego i Usług dla poszczególnych central, zjednoczeń lub niektórych przedsiębiorstw:
1)
dyrektor właściwej centrali (zjednoczenia) po zasięgnięciu opinii kolegium centrali oraz Zarządu Głównego Związku Zawodowego Pracowników Handlu i Spółdzielczości,
2)
dyrektor właściwego zjednoczenia przedsiębiorstw handlowych objętych planem terenowym po zasięgnięciu opinii kolegium zjednoczenia oraz właściwego terenowo zarządu okręgowego związku zawodowego pracowników handlu i spółdzielczości,
3)
dyrektor przedsiębiorstwa wielozakładowego po zasięgnięciu opinii właściwego terenowo zarządu okręgowego związku zawodowego pracowników handlu i spółdzielczości.
§  9.
1.
Przedsiębiorstwo dokona odpisu na fundusz zakładowy za trzy kwartały 1972 r., przyjmując za podstawę obliczenia tego odpisu wynik wykazany w sprawozdaniu finansowym za trzy kwartały, a za podstawę rocznego odpisu wynik ustalony w zweryfikowanym sprawozdaniu rocznym po dokonaniu korekt określonych w art. 6 ustawy oraz w § 7.
2.
Przedsiębiorstwo może dokonać wypłaty zaliczkowej w wysokości nie przekraczającej 25% kwoty odpisu na fundusz zakładowy za trzy kwartały 1972 r. Wypłata zaliczkowa na nagrody i świadczenia oraz na zaspokojenie innych potrzeb pracowników nie może przekroczyć kwoty odpowiadającej 2% osobowego funduszu płac wykonanego za trzy kwartały 1972 r.
§  10.
1.
Jeżeli dokonana w 1972 r. wypłata zaliczkowa przekroczy sumę funduszu zakładowego na 1972 r., kwota nadpłacona podlega potrąceniu z funduszu następnego roku bądź z funduszów następnych lat, aż do całkowitego zlikwidowania nadpłaty.
2.
Przepis ust. 1 stosuje się odpowiednio, jeżeli w wyniku badania prawidłowości utworzonego funduszu zakładowego ujawni się, że przedsiębiorstwo dokonało odpisu w kwocie większej niż przysługująca.
§  11.
Przedsiębiorstwo, które nie spełni warunków określonych w rozporządzeniu i w związku z tym nie utworzy w 1972 r. funduszu zakładowego, może wydatkować na nagrody i świadczenia dla pracowników kwotę nie przekraczającą 0,2% planowanego na 1972 r. osobowego funduszu płac. Wydatki te zalicza się na straty przedsiębiorstwa.
§  12.
Do przedsiębiorstw objętych niniejszym rozporządzeniem nie stosuje się przepisów rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 lutego 1959 r. w sprawie tworzenia funduszu zakładowego w przedsiębiorstwach handlowych (Dz. U. z 1959 r. Nr 17, poz. 92, z 1960 r. Nr 22, poz. 127, z 1969 r. Nr 7, poz. 59 i Nr 14, poz. 101 oraz z 1970 r. Nr 2, poz. 9).
§  13.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Ministrowi Handlu Wewnętrznego i Usług.
§  14.
Rozporządzenie wchodzi w życie z mocą od dnia 1 stycznia 1972 r.
1 § 5 zmieniony przez obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 30 marca 1973 r. o sprostowaniu błędu (Dz.U.73.10.77).

Zmiany w prawie

Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Prezydent podpisał ustawę doprecyzowującą termin wypłaty ekwiwalentu za urlop

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje podpisana przez prezydenta nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Od 7 stycznia mniej formalności budowlanych, więcej budowli bez zgłoszenia i bez pozwolenia

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

Agnieszka Matłacz 06.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1973.1.1

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Tworzenie funduszu zakładowego na rok 1972 w państwowych przedsiębiorstwach handlowych i przemysłu gastronomicznego.
Data aktu: 29/12/1972
Data ogłoszenia: 13/01/1973
Data wejścia w życie: 01/01/1972