Zasady organizacji, zadania i wynagradzanie gminnej służby rolniczej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 30 listopada 1972 r.
w sprawie zasad organizacji, zadań i wynagradzania gminnej służby rolnej.

Na podstawie art. 103 ust. 1 pkt 2 i 3 ustawy z dnia 25 stycznia 1958 r. o radach narodowych (Dz. U. z 1972 r. Nr 49, poz. 314) zarządza się, co następuje:
§  1.
1.
Gminną służbę rolną stanowią zatrudnieni w urzędzie gminy starsi instruktorzy, instruktorzy i młodsi instruktorzy:
1)
rolni,
2)
wiejskiego gospodarstwa domowego,
3)
budownictwa wiejskiego,
4)
melioracji i łąkarstwa.
2. 1
Prezydia powiatowych rad narodowych określają liczbę stanowisk, o których mowa w ust. 1, oraz urzędy gmin, w których mogą być zatrudnieni młodsi instruktorzy.
3.
W zależności od specjalizacji produkcji rolnej naczelnik gminy może zatrudnić na stanowiskach instruktorów innych specjalistów z zakresu sadownictwa, warzywnictwa, chowu trzody chlewnej, bydła i innych.
4.
Naczelnik gminy powołuje kierownika służby rolnej spośród instruktorów rolnych w porozumieniu z kierownikiem wydziału rolnictwa i leśnictwa prezydium powiatowej rady narodowej.
§  2.
1.
Do zadań gminnej służby rolnej należy w szczególności:
1)
organizowanie:
a)
rozwoju produkcji rolniczej, a zwłaszcza produkcji zwierzęcej,
b)
racjonalnego wykorzystania środków produkcji i właściwego użytkowania gruntów, z uwzględnieniem zespołowych form gospodarowania,
c)
intensywnej gospodarki na trwałych użytkach zielonych,
2)
prowadzenie:
a)
instruktażu i doradztwa dla rolników, zwłaszcza podejmujących specjalizację w zakresie produkcji roślinnej i zwierzęcej,
b)
poradnictwa i udzielanie pomocy techniczno-organizacyjnej związanej z budową i unowocześnianiem mieszkalnych i gospodarczych obiektów,
c)
spraw związanych z konserwacją i eksploatacją urządzeń melioracyjnych oraz działalnością spółek wodnych,
3)
upowszechnianie wiedzy i postępu w rolnictwie.
2.
Szczegółowy zakres działania gminnej służby rolnej określa naczelnik gminy na podstawie ustaleń prezydium powiatowej rady narodowej wydanych w oparciu o wytyczne Ministra Rolnictwa.
§  3.
1.
Gminna służba rolna powierzone jej zadania wykonuje w ścisłej współpracy z kółkami rolniczymi, udziela im fachowej pomocy w ustalaniu i realizowaniu zadań produkcyjnych i szkoleniowych, rozwijaniu usług rolniczych i prawidłowym zagospodarowaniu użytków rolnych.
2.
Gminna służba rolna współpracuje ze spółdzielczymi organizacjami wiejskimi, spółkami wodnymi i innymi organizacjami obsługującymi rolnictwo.
§  4.
Kierownik gminnej służby rolnej wykonuje zadania zlecone przez naczelnika gminy w zakresie kontroli prac innych służb specjalistycznych i jednostek organizacyjnych działających w sposób skoordynowany przez naczelnika gminy w zakresie produkcji rolnej.
§  5.
1.
Pracownikom gminnej służby rolnej przysługuje wynagrodzenie zasadnicze według następującej tabeli:
Lp. Stanowisko Wymagane kwalifikacje zawodowe Miesięczne wynagrodzenie zasadnicze w stawkach od - do w złotych
wykształcenie liczba lat pracy zawodowej
1 Starszy instruktor wyższe 2 2.800-3.300
średnie 5 2.300-3.000
2 Instruktor wyższe po stażu pracy 2.300-3.000
średnie po rocznej pracy w gminnej służbie rolnej 2.000-2.500
3 Młodszy instruktor średnie po stażu pracy 1.500-2.000
2.
Kierownikowi gminnej służby rolnej przysługuje dodatek w wysokości 500 zł miesięcznie za kierowanie pracą instruktorów.
§  6.
1.
Pracownikom gminnej służby rolnej przysługuje dodatek w wysokości 10% wynagrodzenia zasadniczego za nieprzerwaną pracę co najmniej przez 5 lat w gminnej służbie rolnej.
2.
Zatrudnienie w gromadzkiej służbie rolnej zalicza się do okresu pracy, o którym mowa w ust. 1.
3.
Dodatek, o którym mowa w ust. 1, przysługuje także w razie podjęcia pracy:
1)
w drodze porozumienia zakładów pracy w sprawie przejścia pracownika za jego zgodą do pracy w gminnej służbie rolnej,
2)
z zachowaniem ciągłości pracy wymaganej dla nabycia uprawnień do świadczeń z ubezpieczenia rodzinnego, jeżeli pracownik był zatrudniony w zawodzie wymaganym do wykonywania pracy na stanowiskach określonych w § 1 ust. 1.
§  7.
1.
Pracownicy gminnej służby rolnej zatrudnieni na terenie gmin o szczególnie trudnych warunkach pracy otrzymują dodatek za pracę w trudnych warunkach w wysokości 10% miesięcznego wynagrodzenia zasadniczego.
2.
Minister Rolnictwa określi zasady przyznawania dodatku, o którym mowa w ust. 1.
§  8.
Wynagrodzenie pracowników gminnej służby rolnej wolne jest od podatku od wynagrodzeń i potrąceń na składkę emerytalną.
§  9.
1.
Tworzy się fundusz premiowy w wysokości do 30% rocznego funduszu płac zasadniczych pracowników gminnej służby rolnej i naczelnika gminy.
2.
Fundusz premiowy określony w ust. 1 przeznacza się dla pracowników gminnej służby rolnej i naczelnika gminy.
3.
Minister Rolnictwa w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych oraz Zarządem Centralnego Związku Kółek Rolniczych ustali wzorcowy wykaz zadań dla gminnej służby rolnej oraz zasady premiowania.
§  10.
1.
Pracownicy gminnej służby rolnej otrzymują ryczałt miesięczny w wysokości od 300 do 500 zł na pokrycie kosztów podróży, diet i noclegów na terenie powiatu.
2.
Zasady przyznawania ryczałtu określi Minister Rolnictwa.
§  11.
1.
Pracownikom gminnej służby rolnej przysługują bezpłatnie lokale mieszkalne i użytkowe oraz pomieszczenia gospodarcze i inwentarskie w agronomówkach i wodomistrzówkach.
2.
Pracownicy gminnej służby rolnej, którzy nie otrzymali lokali mieszkalnych i pomieszczeń wymienionych w ust. 1, a zamieszkują na terenie gminy, otrzymują ekwiwalent w wysokości:
1)
200 zł miesięcznie pracownicy samotni,
2)
400 zł miesięcznie pracownicy posiadający rodziny.

Ekwiwalent ten nie przysługuje w razie rezygnacji z przydzielonego lokalu mieszkalnego i pomieszczeń, wymienionych w ust. 1.

3.
Pracownicy gminnej służby rolnej mogą bezpłatnie korzystać z działki gruntu o powierzchni do 0,5 ha, wydzielonej z gruntów Państwowego Funduszu Ziemi.
4.
Ekwiwalent i działka gruntu określone w ust. 2 i 3 przysługują pracownikom gminnej służby rolnej, jeżeli nie są właścicielami lub użytkownikami gospodarstw rolnych położonych na terenie danej gminy.
§  12.
1.
Przepisy rozporządzenia z wyjątkiem §§ 10 i 11 mają odpowiednie zastosowanie do pracowników służby rolnej zatrudnionych przez organy do spraw rolnych prezydiów miejskich i dzielnicowych rad narodowych w celu wykonywania na terenie miast zadań określonych dla gminnej służby rolnej.
2.
Na terenie miast, w których są miejskie środki lokomocji, pracownicy określeni w ust. 1 mogą otrzymać bezpłatnie bilet miesięczny. W uzasadnionych wypadkach na pokrycie kosztów przejazdu może być przyznany ryczałt w wysokości 200 zł miesięcznie.
§  13.
Traci moc uchwała nr 187 Rady Ministrów z dnia 3 września 1971 r. w sprawie organizacji, zasad wynagradzania i premiowania gromadzkiej służby rolnej.
§  14.
W sprawach uregulowanych niniejszym rozporządzeniem nie mają zastosowania przepisy uchwały Rady Ministrów i Centralnej Rady Związków Zawodowych z dnia 30 grudnia 1970 r. w sprawie podwyżki najniższych płac, wprowadzenia dodatków do płac dla niektórych grup pracowników, podwyżki zasiłków rodzinnych oraz niektórych emerytur i rent (Monitor Polski Nr 44, poz. 352).
§  15.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1973 r.
1 Z dniem 1 czerwca 1975 r. do wojewódzkich rad narodowych przechodzą dotychczasowe zadania i uprawnienia powiatowych rad narodowych polegające na ustalaniu liczby stanowisk gminnej służby rolnej dla gmin oraz określaniu urzędów gmin, w których mogą być zatrudnieni młodsi instruktorzy, zgodnie z § 2 pkt 8 rozporządzenia z dnia 30 maja 1975 r. w sprawie określenia zadań i uprawnień należących do powiatowych rad narodowych i naczelników powiatów, które przejmują wojewódzkie rady narodowe i wojewodowie (Dz.U.75.17.94).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1972.49.318

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady organizacji, zadania i wynagradzanie gminnej służby rolniczej.
Data aktu: 30/11/1972
Data ogłoszenia: 01/12/1972
Data wejścia w życie: 01/01/1973