Określenie osób odpowiedzialnych za gospodarkę paliwowo-energetyczną w jednostkach gospodarki uspołecznionej, zasad i trybu postępowania przy wymierzaniu i ściąganiu kar pieniężnych za naruszenie przez te osoby, jednostki oraz przez pracowników tych jednostek przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 17 stycznia 1963 r.
w sprawie określenia osób odpowiedzialnych za gospodarkę paliwowo-energetyczną w jednostkach gospodarki uspołecznionej, zasad i trybu postępowania przy wymierzaniu i ściąganiu kar pieniężnych za naruszenie przez te osoby, jednostki oraz przez pracowników tych jednostek przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej.

Na podstawie art. 18 ust. 3 i art. 19 ust. 4 ustawy z dnia 30 maja 1962 r. o gospodarce paliwowo-energetycznej (Dz. U. Nr 32, poz. 150) zarządza się, co następuje:

1.

Przepisy ogólne.

§  1.
Powołane w rozporządzeniu artykuły bez bliższego określenia oznaczają artykuły ustawy z dnia 30 maja 1962 r. o gospodarce paliwowo-energetycznej (Dz. U. Nr 32, poz. 150).
§  2.
Jednostkami gospodarki uspołecznionej w rozumieniu rozporządzenia są:
1)
urzędy, zakłady, instytucje i przedsiębiorstwa państwowe,
2)
spółdzielnie i związki spółdzielni,
3)
spółki, w których Państwo, instytucje lub przedsiębiorstwa państwowe posiadają co najmniej 50% kapitału zakładowego,
4)
organizacje polityczne, zawodowe oraz organizacje społeczne korzystające z dotacji państwowych.

2.

Osoby odpowiedzialne za gospodarkę paliwowo-energetyczną w jednostkach gospodarki uspołecznionej.

§  3.
Osobami odpowiedzialnymi za gospodarkę paliwowo-energetyczną w jednostkach gospodarki uspołecznionej są:
1)
w przedsiębiorstwach:
a)
kierownik przedsiębiorstwa oraz w przedsiębiorstwach wielozakładowych kierownik zakładu,
b)
kierownicy komórek organizacyjnych, do których zakresu działania należą sprawy gospodarki paliwowo-energetycznej, a w szczególności naczelny (główny) inżynier, główny energetyk, główny mechanik,
2)
w pozostałych jednostkach - kierownik komórki organizacyjnej, do której zakresu działania należą sprawy gospodarki paliwowo-energetycznej tej jednostki, a w braku takiej komórki - kierownik komórki administracyjno-gospodarczej.

3.

Zasady i tryb postępowania przy wymierzaniu kar pieniężnych osobom odpowiedzialnym oraz pracownikom jednostek gospodarki uspołecznionej za naruszenie przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej.

§  4.
1.
W razie stwierdzenia wykroczeń określonych w art. 18 ust. 1 sporządza się protokół, zwany dalej "protokołem karnym".
2.
Protokół karny powinien zawierać:
1)
oznaczenie organu sporządzającego protokół, datę i miejsce sporządzania protokołu,
2)
dane osobowe, określające tożsamość obwinionego (imię i nazwisko, imię ojca, datę i miejsce urodzenia) oraz miejsce zamieszkania,
3)
miejsce zatrudnienia obwinionego, z podaniem jego stanowiska służbowego i wykonywanej funkcji,
4)
dokładne określenie zarzuconego obwinionemu czynu z podaniem czasu, miejsca i innych istotnych okoliczności,
5)
wskazanie naruszonego przez obwinionego przepisu prawnego lub nakazu bądź zakazu wydanego na podstawie takiego przepisu,
6)
wskazanie środków dowodowych,
7)
pouczenie obwinionego o prawie złożenia wyjaśnień i przedstawienia środków dowodowych,
8)
złożone do protokołu wyjaśnienia obwinionego i środki dowodowe,
9)
wyszczególnienie załączników do protokołu,
10)
wzmiankę o zapoznaniu obwinionego z treścią protokołu,
11)
podpis sporządzającego protokół ze wskazaniem jego stanowiska służbowego oraz podpis obwinionego. W razie odmowy podpisania protokołu przez obwinionego lub w przypadku gdy obwiniony był nieobecny przy sporządzaniu protokołu należy o tym zamieścić wzmiankę w protokole z podaniem przyczyn.
3.
Obwinionemu doręcza się - za potwierdzeniem odbioru - jeden egzemplarz protokołu.
§  5.
1.
Obwinionemu przysługuje prawo - w terminie 7 dni od daty otrzymania protokołu (§ 4 ust. 3) - złożenia pisemnych wyjaśnień organowi, który sporządził protokół, ze wskazaniem środków dowodowych.
2.
W razie złożenia przez obwinionego wyjaśnień, a także gdy okoliczności sprawy tego wymagają, organ, który sporządził protokół, przeprowadza postępowanie dowodowe w celu ustalenia stanu faktycznego sprawy.
3.
Jeżeli obwiniony nie był obecny przy sporządzaniu protokołu równocześnie z doręczeniem protokołu należy go wezwać do złożenia wyjaśnień w terminie nie krótszym niż 7 dni.
4.
W każdym stadium postępowania przysługuje obwinionemu prawo przeglądania akt sprawy oraz sporządzania z nich notatek i odpisów.
§  6.
1.
Protokół karny i wyniki postępowania dowodowego stanowią podstawę do wydania orzeczenia w przedmiocie kary pieniężnej.
2.
Orzeczenie powinno zawierać:
1)
oznaczenie sprawy,
2)
datę i miejsce wydania orzeczenia,
3)
oznaczenie organu, który wydał orzeczenie,
4)
oznaczenie ukaranego(ych) z podaniem imienia, nazwiska, stanowiska służbowego (zawodu), miejsca zamieszkania oraz nazwy i siedziby zakładu pracy,
5)
dokładne określenie czynu zarzucanego obwinionemu z podaniem czasu i miejsca jego popełnienia,
6)
wskazanie naruszonego przepisu prawnego lub nakazu bądź zakazu wydanego na podstawie takiego przepisu,
7)
rozstrzygnięcie, z powołaniem podstawy prawnej,
8)
wymiar kary pieniężnej,
9)
uzasadnienie orzeczenia,
10)
podpis odręczny z podaniem imienia, nazwiska i stanowiska służbowego orzekającego.
3.
Orzeczenie doręcza się osobie, przeciwko której toczyło się postępowanie.
§  7.
Przy wymierzaniu kar pieniężnych należy wszechstronnie rozważyć okoliczności i warunki, w jakich czyn został popełniony, oraz dotychczasową działalność obwinionego w zakresie racjonalnej gospodarki paliwowo-energetycznej, a przede wszystkim ocenić społeczną i gospodarczą szkodliwość czynu obwinionego i spowodowanych strat dla gospodarki narodowej.
§  8. 1
W razie przekazania przez Ministra Gospodarki Materiałowej, w trybie art. 18 ust. 2 i art. 19 ust. 2 ustawy z dnia 30 maja 1962 r. o gospodarce paliwowo-energetycznej i § 7 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 lipca 1976 r. w sprawie określenia zadań wynikających z ustawy o gospodarce paliwowo-energetycznej, które przechodzą do zakresu działania Ministrów Energetyki i Energii Atomowej, Górnictwa oraz Gospodarki Materiałowej (Dz. U. Nr 27, poz. 155), uprawnień do nakładania kar pieniężnych innym organom, od orzeczeń tych organów przysługuje odwołanie do Ministra Gospodarki Materiałowej.
§  9.
1.
Kary pieniężne wymierzone na podstawie art. 18 ust. 1 podlegają ściągnięciu w trybie przepisów o egzekucji administracyjnej świadczeń pieniężnych.
2.
Orzeczenie o karze pieniężnej zaopatrzone w klauzulę wykonalności stanowi tytuł wykonawczy.

4.

Zasady i tryb wymierzania kar pieniężnych jednostkom gospodarki uspołecznionej za naruszenie przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej oraz ściągania tych kar.

§  10.
W razie stwierdzenia naruszenia przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej określonych w art. 19 ust. 1 stosuje się odpowiednio przepisy rozdziału 3 ze zmianami wynikającymi z §§ 11-14.
§  11.
1.
Protokół karny powinien zawierać dane określone w § 4 ust. 2 pkt 1 i pkt 4-10 oraz nazwę i siedzibę jednostki, imiona i nazwiska osób upoważnionych do składania oświadczeń w zakresie praw i obowiązków tej jednostki oraz nazwę i siedzibę jednostki nadrzędnej.
2.
Protokół karny podpisuje osoba sporządzająca protokół ze wskazaniem jej stanowiska służbowego oraz kierownik jednostki.
§  12.
1.
Orzeczenie w przedmiocie kary pieniężnej w stosunku do jednostki gospodarki uspołecznionej powinno zawierać dane określone w § 6 ust. 2, z tym że oznaczenie ukaranego powinno zawierać nazwę i siedzibę jednostki oraz nazwę i siedzibę jej jednostki nadrzędnej.
2.
Odpis orzeczenia o karze pieniężnej doręcza się jednostce nadrzędnej.
§  13.
Przy wymierzaniu kar pieniężnych jednostkom gospodarki uspołecznionej - niezależnie od okoliczności określonych w § 7 - należy rozważyć i ocenić rodzaj, charakter i stopień naruszenia przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej, uzasadniające odpowiedzialność tej jednostki za poniesione przez gospodarkę narodową straty.
§  14.
Kary pieniężne wymierzone jednostce gospodarki uspołecznionej podlegają ściągnięciu na dochód budżetu Państwa z rachunku bankowego ukaranej jednostki na podstawie żądań zapłaty.

5.

Przepisy wspólne i końcowe.

§  15.
Przy wymierzaniu kar pieniężnych w sprawach nie uregulowanych rozporządzeniem stosuje się przepisy kodeksu postępowania administracyjnego.
§  15a. 2
Z wnioskami w sprawie wszczęcia postępowania o wymierzenie kar pieniężnych, o których mowa w art. 18 ust. 1 i art. 19 ust. 1 ustawy z dnia 30 maja 1962 r. o gospodarce paliwowo-energetycznej (Dz. U. z 1962 r. Nr 32, poz. 150, z 1971 r. Nr 12, poz. 117 oraz z 1976 r. Nr 12, poz. 71), mogą występować organy podległe Ministrom Energetyki i Energii Atomowej oraz Górnictwa, upoważnione do dysponowania mocą urządzeń energetycznych przyłączonych do wspólnej sieci elektrycznej i gazowej.
§  16.
Tracą moc:
1)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 23 maja 1953 r. w sprawie określenia pracowniczych stanowisk kierowniczych i osób odpowiedzialnych za użytkowanie energii elektrycznej i cieplnej oraz w sprawie trybu postępowania przy wymierzaniu i ściąganiu kar (Dz. U. Nr 30, poz. 114);
2)
rozporządzenie Rady Ministrów z dnia 26 października 1954 r. w sprawie karania przez Państwową Inspekcję Gazowniczą za naruszenie przepisów o racjonalnym i oszczędnym użytkowaniu gazu (Dz. U. Nr 50, poz. 256).
§  17.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Prezesowi Rady Ministrów i wszystkim ministrom.
§  18.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 8 zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 9 lipca 1976 r. (Dz.U.76.27.156) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 lipca 1976 r.
2 § 15a dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 9 lipca 1976 r. (Dz.U.76.27.156) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 28 lipca 1976 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1963.3.18

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Określenie osób odpowiedzialnych za gospodarkę paliwowo-energetyczną w jednostkach gospodarki uspołecznionej, zasad i trybu postępowania przy wymierzaniu i ściąganiu kar pieniężnych za naruszenie przez te osoby, jednostki oraz przez pracowników tych jednostek przepisów o gospodarce paliwowo-energetycznej.
Data aktu: 17/01/1963
Data ogłoszenia: 05/02/1963
Data wejścia w życie: 05/02/1963