Utworzenie Funduszu Postępu Technicznego oraz jego przeznaczenie.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 26 września 1958 r.
w sprawie utworzenia Funduszu Postępu Technicznego oraz jego przeznaczenia. *

Na podstawie art. 7 ust. 1 ustawy z dnia 1 lipca 1958 r. o prawie budżetowym (Dz. U. Nr 45, poz. 221) Rada Ministrów postanawia, co następuje:
§  1.
1.
Tworzy się Fundusz Postępu Technicznego zwany dalej w skrócie "Funduszem".
2.
Fundusz przeznaczony jest na sfinansowanie prac związanych z postępem technicznym w jednostkach podległych Ministrom:

- Budownictwa i Przemysłu Materiałów Budowlanych,

- Górnictwa i Energetyki,

- Leśnictwa i Przemysłu Drzewnego,

- Przemysłu Chemicznego,

- Przemysłu Ciężkiego,

- Przemysłu Lekkiego,

- Przemysłu Spożywczego i Skupu,

- Komunikacji,

- Żeglugi i Gospodarki Wodnej,

- Łączności.

§  2.
1.
Fundusz tworzy się:
1)
z narzutów obciążających koszty przedsiębiorstw podległych danemu ministrowi,
2)
ze środków budżetu Państwa zwanych dalej dotacjami budżetowymi.
2.
W ramach dotacji budżetowych, o których mowa w ust. 1 pkt 2, wyodrębnia się dotacje przeznaczone na inwestycje zdecentralizowane.
§  3.
1.
Wysokość narzutów (§ 2 ust. 1 pkt 1) dla przedsiębiorstw podległych poszczególnym ministrom określana jest w narodowym planie gospodarczym na podstawie wniosków i programów prac, przedstawionych przez zainteresowanych ministrów w oparciu o plany postępu technicznego i o opinię Rady do Spraw Techniki przy Prezesie Rady Ministrów.
2.
Wysokość narzutów określana jest w procentach od wartości sprzedaży wyrobów i usług, obliczanej według cen zbytu, pomniejszonej o podatek obrotowy lub od operacji nietowarowych.
§  4.
1.
Dotacje budżetowe na rzecz Funduszu przewidziane są w budżecie Państwa jedynie na wyraźnie określone szczególnie ważne dla gospodarki narodowej cele (problemy).
2.
W szczególności dotacje mogą być przyznawane w związku z:
1)
pracami badawczymi, posiadającymi szerszy zakres oraz zmierzającymi do rozwiązań kompleksowych,
2)
pracami badawczymi o charakterze perspektywicznym, posiadającymi znaczenie ogólnokrajowe i ulepszającymi procesy technologiczne lub prowadzonymi dla przygotowania nowych gałęzi produkcji w kraju,

- o ile koszt tych prac (pkt 1 i 2) wymaga poważniejszych nakładów.

3.
Warunkiem zaplanowania dotacji budżetowej jest przedstawienie przez zainteresowanego ministra konkretnych tematów lub programów prac badawczych zaopiniowanych przez Radę do Spraw Techniki przy Prezesie Rady Ministrów oraz określenie terminu ich zakończenia.
§  5.
1.
Dysponentem Funduszu jest właściwy minister.
2.
Z upoważnienia ministra dysponentem określonej części Funduszu może być jednostka organizacyjna przez niego określona.
3.
Dysponent, w ramach obowiązujących przepisów oraz ustalonego programu prac, posiada swobodę gospodarowania przyznanym Funduszem.
§  6.
1.
Środki Funduszu przeznacza się na:
1)
finansowanie instytutów naukowo-badawczych i innych jednostek podległych dysponentowi Funduszu w zakresie odpowiadającym programowi ich działalności związanej z postępem technicznym,
2)
finansowanie prac związanych z postępem technicznym zleconych do wykonania:
a)
instytutom naukowo-badawczym, przedsiębiorstwom i innym jednostkom (laboratoriom, biurom konstrukcyjnym, biurom projektowym) podległym bądź dysponentowi Funduszu, bądź innym ministrom,
b)
placówkom naukowo-badawczym Polskiej Akademii Nauk i szkolnictwa wyższego,
3)
nagrody związane z postępem technicznym - do wysokości limitu rocznego, wyznaczonego na nagrody w narodowym planie gospodarczym,
4)
zasilenie środków przedsiębiorstw przeznaczonych na postęp techniczny o znaczeniu zakładowym według zasad ustalonych w § 9 ust. 2-4.
2.
Środki Funduszu przeznaczone na inwestycje zdecentralizowane nie mogą być niższe aniżeli odpowiednia część dotacji budżetowej (§ 2 ust. 2).
§  7.
Pozostałość środków Funduszu nie wykorzystanych w danym roku przechodzi na rok następny.
§  8.
1.
Gospodarkę środkami Funduszu prowadzi się na podstawie planów finansowych Funduszu, zatwierdzonych przez właściwego ministra.
2.
Wydatki instytutów naukowo-badawczych mogą być pokrywane bądź w pełnej wysokości z Funduszu, bądź z dochodów własnych uzyskiwanych ze zleceń oraz z Funduszu do wysokości różnicy między planowanymi dochodami i wydatkami.
3.
Instytuty naukowo-badawcze, których wydatki pokrywane są w pełnej wysokości z Funduszu, finansowane są na podstawie preliminarza zatwierdzonego przez właściwego ministra lub kierownika przez niego określonej jednostki.
4.
Instytuty naukowo-badawcze gospodarujące na podstawie środków Funduszu oraz własnych dochodów wykonują swoją działalność w oparciu o plany finansowe zatwierdzone w trybie przewidzianym w ust. 3.
5.
Właściwi ministrowie określą w porozumieniu z Ministrem Finansów szczegółowość, w jakiej mają być opracowane plany i preliminarze, o których mowa w ust. 3 i 4.
§  9.
1.
Prace nad postępem technicznym, wchodzące w zakres podstawowej działalności przedsiębiorstwa, przedsiębiorstwa finansują z własnych środków obrotowych i obciążają nimi koszty własne, stosując ewentualnie rozliczenie kosztów w ciągu określonej ilości lat. Prace takie mogą być w całości wykonywane we własnym zakresie albo też zlecane przez przedsiębiorstwa obcym wykonawcom zgodnie z obowiązującymi przepisami.
2.
W szczególnych przypadkach, uzasadnionych zakresem i charakterem zadań przedsiębiorstwa w zakresie postępu technicznego, dysponent Funduszu może przyznawać określonym przedsiębiorstwom:
1)
prawo tworzenia własnego (zakładowego) funduszu postępu technicznego, przez pozostawianie w tych przedsiębiorstwach całości lub części przypadających od nich sum narzutów do ich dyspozycji,
2)
bezzwrotną dotację z Funduszu, udzielaną jednorazowo z góry lub stopniowo w miarę kończenia poszczególnych etapów prac,
3)
uprawnienie do jednoczesnego tworzenia własnego funduszu oraz do uzyskania dotacji z Funduszu.
3.
Uprawnienia, o których mowa w ust. 2, mogą być przyznawane zależnie od uznania dysponenta, o ile:
1)
prace nad postępem prowadzone w przedsiębiorstwach mają charakter długofalowy i perspektywiczny,
2)
zakres tych prac wykracza poza potrzeby danego przedsiębiorstwa,
3)
z pracami nad postępem wiąże się ryzyko braku efektów współmiernych do kosztów ponoszonych przez przedsiębiorstwo,
4)
koszty koniecznych prac ocenia się jako szczególnie wysokie, co przekraczałoby możliwości finansowe poszczególnego przedsiębiorstwa.
4.
Wysokość własnego (zakładowego) funduszu postępu technicznego, a także dotacji z Funduszu, ustala dysponent opierając się na programie prac, zatwierdzonym w ramach planu techniczno-ekonomicznego przedsiębiorstwa. Podstawą obliczeń są koszty planowane prac objętych programem.
§  10.
Minister Finansów ustali w drodze zarządzenia tryb gromadzenia, wydatkowania i ewidencji środków Funduszu w jednostkach dysponujących Funduszem oraz zasady sprawozdawczości z zakresu gospodarki tymi środkami.
§  11.
1.
Ministrowie wymienieni w § 1 ustalą w drodze zarządzeń szczegółowe zasady tworzenia Funduszu i finansowania postępu technicznego w podległych im jednostkach, a w szczególności:
1)
dysponentów Funduszu w podległych jednostkach,
2)
bliższe określenie warunków, w których przedsiębiorstwa mogą korzystać z prawa tworzenia własnego funduszu bądź z dotacji z Funduszu, o którym mowa w § 1,
3)
szczegółowe przepisy określające tryb udzielania przedsiębiorstwom dotacji z Funduszu,
4)
regulaminy wynagradzania pracowników za osiągnięcia w dziedzinie postępu technicznego,
5)
zasady sporządzania dokumentacji prac (zleceń) związanych z postępem technicznym, a w szczególności:
a)
dokumentów określających cel, zakres i przewidywane koszty podejmowanych prac,
b)
protokołów odbioru tych prac po ich całkowitym lub częściowym zakończeniu.
2.
Ministrowie w zarządzeniach, o których mowa w ust. 1, mogą określić równocześnie wysokość narzutów dla poszczególnych przedsiębiorstw lub grup przedsiębiorstw. Łączna wysokość narzutów powinna się mieścić w granicach narzutów ustalonych zgodnie z § 3.
§  12. 1
Prezes Rady Ministrów na wniosek zainteresowanego ministra uzgodniony z Przewodniczącym Komisji Planowania przy Radzie Ministrów i Ministrem Finansów może rozciągnąć w drodze rozporządzenia moc obowiązującą niniejszego rozporządzenia na jednostki podległe ministrom (urzędom centralnym) nie wymienionym w § 1 oraz radom narodowym z dostosowaniem zasad tego rozporządzenia do potrzeb tych jednostek.
§  13.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Prezesowi Rady Ministrów, Ministrowi Finansów i innym zainteresowanym ministrom.
§  14.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 1959 r.
* Z dniem 1 stycznia 1960 r. rozciąga się moc obowiązującą nin. rozporządzenia na państwowy przemysł terenowy objęty zakresem działania Komitetu Drobnej Wytwórczości oraz na przedsiębiorstwa podległe Komitetowi Drobnej Wytwórczości, zgodnie z § 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 23 lutego 1960 r. w sprawie utworzenia Funduszu Postępu Technicznego w Komitecie Drobnej Wytwórczości (Dz.U.60.12.74).

Z dniem 1 lipca 1962 r. rozciąga się moc obowiązującą nin. rozporządzenia na przedsiębiorstwa podległe Ministrowi Oświaty, zgodnie z § 1 ust 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 4 sierpnia 1962 r. w sprawie utworzenia Funduszu Postępu Technicznego w resorcie oświaty (Dz.U.62.45.217).

Z dniem 1 stycznia 1963 r. rozciąga się moc obowiązującą nin. rozporządzenia na przemysłowe przedsiębiorstwa i jednostki działające na zasadach rozrachunku gospodarczego, podległe Ministrowi Obrony Narodowej, zgodnie z § 1 ust. 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 26 września 1962 r. w sprawie utworzenia Funduszu Postępu Technicznego w resorcie Obrony Narodowej (Dz.U.62.52.255).

1 § 12 zmieniony przez § 1 rozporządzenia z dnia 7 kwietnia 1960 r. (Dz.U.60.19.114) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 1 stycznia 1960 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1958.61.302

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Utworzenie Funduszu Postępu Technicznego oraz jego przeznaczenie.
Data aktu: 26/09/1958
Data ogłoszenia: 16/10/1958
Data wejścia w życie: 01/01/1959