Egzaminy czeladnicze przy zasadniczych szkołach zawodowych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA OŚWIATY
z dnia 17 maja 1957 r.
w sprawie egzaminów czeladniczych przy zasadniczych szkołach zawodowych.

Na podstawie art. 156 prawa przemysłowego (Dz. U. z 1927 r. Nr 53, poz. 468 z późniejszymi zmianami) zarządza się, co następuje:
§  1.
Absolwenci zasadniczych szkół zawodowych o specjalnościach rzemieślniczych mogą zdawać egzaminy na czeladników w zawodach i specjalnościach rzemieślniczych.
§  2.
Absolwenci zasadniczych szkół zawodowych o zakresie szkolenia nie obejmującym zawodów i specjalności rzemieślniczych mogą zdawać egzamin czeladniczy w wybranym przez siebie zbliżonym zawodzie lub specjalności rzemieślniczej po odbyciu rocznej praktyki w wybranym zawodzie rzemieślniczym (specjalności rzemieślniczej).
§  3.
1.
Egzamin na czeladnika składa się przed komisjami egzaminacyjnymi utworzonymi przy właściwych zasadniczych szkołach zawodowych. W skład komisji wchodzi przedstawiciel izby rzemieślniczej.
2.
Egzamin przeprowadza się według regulaminu stanowiącego załącznik do niniejszego rozporządzenia.
§  4.
Traci moc rozporządzenie z dnia 23 października 1928 r. w sprawie regulaminu komisji dla egzaminów na czeladników przy szkołach rzemieślniczo-przemysłowych państwowych lub przez Państwo uznanych (Dz. U. z 1929 r. Nr 3, poz. 29).
§  5.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 czerwca 1957 r.

ZAŁĄCZNIK

REGULAMIN CZELADNICZYCH KOMISJI EGZAMINACYJNYCH PRZY ZASADNICZYCH SZKOŁACH ZAWODOWYCH

§  1.
1.
Do składania egzaminu na czeladnika przed komisją przy zasadniczej szkole zawodowej o specjalnościach rzemieślniczych może przystąpić kandydat, który:
1)
ukończył w szkole pełny kurs nauki zawodu uznanego za rzemiosło na zasadzie art. 142 prawa przemysłowego (Dz. U. z 1927 r. Nr 53, poz. 468 z późniejszymi zmianami) albo
2)
ukończył zasadniczą szkołę zawodową o zakresie szkolenia nie odpowiadającym ściśle zawodom lub specjalnościom rzemieślniczym i przedłożył zaświadczenie o odbyciu rocznej praktyki w danym zawodzie lub specjalności rzemieślniczej.
2.
Przystępujący do egzaminu na czeladnika składa w oznaczonym terminie do dyrekcji szkoły podanie ze wskazaniem, w jakim zawodzie i specjalności rzemieślniczej chce składać egzamin na czeladnika.
3.
Do podania należy załączyć:
1)
własnoręcznie napisany krótki życiorys,
2)
świadectwo ukończenia szkoły zawodowej, a w przypadku określonym w ust. 1 pkt 2 – ponadto świadectwo odbycia rocznej praktyki,
3)
opłatę egzaminacyjną lub dowód zwolnienia od niej,
4)
2 podpisane fotografie.
§  2.
1.
Egzamin odbywa się w lokalu zasadniczej szkoły zawodowej.
2.
Termin egzaminu wyznacza dyrektor zasadniczej szkoły zawodowej w porozumieniu z odpowiednią izbą rzemieślniczą.
3.
Ustalony termin egzaminu czeladniczego dyrektor zasadniczej szkoły zawodowej podaje władzy szkolnej do wiadomości.
§  3.
Dyrektor okręgowy szkolenia zawodowego ustala skład komisji egzaminacyjnej, powołuje jej członków oraz mianuje przewodniczącego. Przewodniczący komisji co najmniej na 10 dni przed dniem rozpoczęcia egzaminu podaje do wiadomości listę kandydatów dopuszczonych do egzaminu na czeladnika oraz zawiadamia pisemnie o terminie i miejscu egzaminu kandydatów do egzaminu i członków komisji.
§  4.
Komisja egzaminacyjna składa się z przewodniczącego oraz przynajmniej 3 członków, w tym jednego delegata wyznaczonego przez izbę rzemieślniczą.
§  5.
Egzamin składa się z dwóch części:
1)
egzaminu praktycznego (wykonanie sztuki czeladniczej i ewentualne wykonanie pracy próbnej),
2)
egzaminu teoretycznego.
§  6.
1.
Egzamin praktyczny polega na samodzielnym wykonaniu sztuki czeladniczej, wyznaczonej przez przewodniczącego komisji w terminie przez niego określonym. Sztuka czeladnicza powinna być tak wybrana, aby na podstawie jej wykonania można było stwierdzić, czy kandydat może samodzielnie wykonać zwykłe prace danego rzemiosła oraz czy posiada dostateczną znajomość metod pracy i umiejętność posługiwania się maszynami i urządzeniami używanymi w danym zawodzie. Ponadto sztuka czeladnicza powinna być tak wybrana, aby jej wykonanie nie było połączone ze znacznymi kosztami.
2.
Temat sztuki czeladniczej oraz oznaczenie czasu jej wykonania przewodniczący komisji podaje kandydatom oraz członkom komisji nadzorującym wykonanie sztuki z chwilą rozpoczęcia egzaminu praktycznego.
3.
Nadzór nad wykonaniem sztuki czeladniczej sprawują członkowie komisji wyznaczeni przez przewodniczącego komisji. Po wykonaniu sztuki członkowie komisji sprawujący nadzór nad jej wykonaniem wystawiają zaświadczenie pisemne co do samodzielnego i terminowego wykonania sztuki.
4.
Ocena wykonania sztuki następuje na posiedzeniu komisji przed rozpoczęciem egzaminu teoretycznego. Jeżeli wykonana sztuka nie pozwala na dostateczne stwierdzenie biegłości i wprawy w wykonaniu zwykłych prac danego rzemiosła, komisja może zarządzić wykonanie w obecności komisji dodatkowej pracy próbnej.
5.
Dodatnia ocena egzaminu praktycznego przez komisję jest warunkiem dopuszczenia do egzaminu teoretycznego.
§  7.
Egzamin teoretyczny powinien być poprzedzony omówieniem z kandydatem wykonanej przez niego sztuki czeladniczej. Egzamin teoretyczny obejmuje sprawdzenie wiadomości z dziedziny technologii wykonawczej, maszynoznawstwa, rysunku zawodowego, przepisów podatkowych i prawa przemysłowego oraz zasad higieny zawodowej, bezpieczeństwa pracy i ochrony przeciwpożarowej.
§  8.
Na żądanie komisji dyrektor szkoły powinien okazać prace szkolne kandydatów wykonane w ostatnim roku nauki w szkole.
§  9.
1.
Po ukończeniu egzaminu komisja orzeka zwyczajną większością głosów o wyniku egzaminu. W razie równości głosów rozstrzyga głos przewodniczącego.
2.
W razie pomyślnego wyniku egzaminu na czeladnika komisja wydaje świadectwo złożenia egzaminu według wzoru stanowiącego załącznik do regulaminu.
3.
Świadectwo złożenia egzaminu, opatrzone pieczęcią szkoły, podpisuje przewodniczący komisji oraz przedstawiciel izby rzemieślniczej. Komisja stwierdza również dodatni wynik egzaminu na złożonym przez kandydata świadectwie ukończenia nauki w szkole, które po zakończeniu egzaminu zostaje mu zwrócone.
§  10.
1.
W razie niepomyślnego wyniku egzaminu przewodniczący komisji podaje do wiadomości kandydata termin, po upływie którego kandydat może poddać się ponownemu egzaminowi.
2.
Przy ponownym składaniu egzaminu komisja zalicza kandydatowi sztukę czeladniczą i pracę próbną, jeśli była ona oceniona dodatnio.
§  11.
Członków komisji obowiązuje tajemnica obrad.
§  12.
1.
Ze wszystkich posiedzeń i czynności komisji są sporządzane na miejscu protokoły przez jednego z członków komisji.
2.
Protokół podpisują przewodniczący i wszyscy członkowie komisji. Jeżeli uchwała komisji nie zapadła jednomyślnie, należy w protokole wymienić członków, którzy głosowali przeciw uchwale.
§  13.
Druki, przybory piśmienne i pomoc kancelaryjną potrzebne komisji daje dyrektor szkoły.
§  14.
Sprawozdanie z przebiegu i wyniku egzaminu przewodniczący komisji składa dyrektorowi okręgowemu szkolenia zawodowego w ciągu 14 dni po ukończeniu egzaminu.
§  15.
Akta egzaminacyjne przechowuje się w szkole.
§  16.
1.
Opłata egzaminacyjna wynosi 100 zł.
2.
W razie niepomyślnego wyniku egzaminu opłaty egzaminacyjnej nie zwraca się.
3.
W razie usprawiedliwionego odstąpienia kandydata od egzaminu kandydat może otrzymać zwrot 90% opłaty egzaminacyjnej.
4.
W wyjątkowych przypadkach, zasługujących na specjalne uwzględnienie, kandydat może być zwolniony od opłaty egzaminacyjnej w całości lub w części. Decyduje o tym dyrektor okręgowy szkolenia zawodowego na wniosek dyrektora szkoły.
§  17.
Członkowie komisji otrzymują wynagrodzenie za udział w posiedzeniach w wysokości ustalonej przez dyrekcję okręgową szkolenia zawodowego i zatwierdzonej przez Ministerstwo Oświaty.
..................................................

Notka Redakcji Systemu Informacji Prawnej LEX

Grafiki zostały zamieszczone wyłącznie w Internecie. Obejrzenie grafik podczas pracy z programem Lex wymaga dostępu do Internetu.

..................................................

Załącznik

ŚWIADECTWO ZŁOŻENIA EGZAMINU NA CZELADNIKA

Zmiany w prawie

Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Prezydent podpisał ustawę doprecyzowującą termin wypłaty ekwiwalentu za urlop

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje podpisana przez prezydenta nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Od 7 stycznia mniej formalności budowlanych, więcej budowli bez zgłoszenia i bez pozwolenia

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

Agnieszka Matłacz 06.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1957.28.126

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Egzaminy czeladnicze przy zasadniczych szkołach zawodowych.
Data aktu: 17/05/1957
Data ogłoszenia: 25/05/1957
Data wejścia w życie: 01/06/1957