Wprowadzenie gatunkowej ochrony roślin.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA LEŚNICTWA I PRZEMYSŁU DRZEWNEGO
z dnia 28 lutego 1957 r.
w sprawie wprowadzenia gatunkowej ochrony roślin.

Na podstawie art. 15 ustawy z dnia 7 kwietnia 1949 r. o ochronie przyrody (Dz. U. Nr 25, poz. 180) zarządza się, co następuje:
§  1.
Niżej wymienione gatunki dziko rosnących roślin uznaje się za chronione na całym obszarze Państwa:

drzewa:

1)
cis (Taxus baccata),
2)
limba (Pinus cembra),
3)
brzoza ojcowska (Betula oycoviensis),
4)
brzęk (Sorbus torminalis),
5)
jarząb szwedzki (Sorbus intermedia),

krzewy i krzewinki:

6)
kosodrzewina (Pinus montana), wyłącznie na stanowiskach naturalnych,
7)
wiśnia karłowata (Cerasus fruticosa),
8)
wawrzynek wilczełyko i wawrzynek główkowy (Daphne mezereum i Daphne cneorum),
9)
kłokoczka południowa (Staphylea pinnata),
10)
bluszcz (Hedera helix) - okazy kwitnące,
11)
różanecznik żółty (Rhododendron flavum),
12)
chamedafne północna (Chamaedaphne calyculata),
13)
wiciokrzew pomorski (Lonicera periclymenum),

rośliny zielne:

14)
paproć - długosz królewski (Osmunda regalis),
15)
paproć - pióropusznik strusi (Matteucia struthiopteris),
16)
paproć - języcznik zwyczajny (Phyllitis scolopendrium),
17)
widłaki (Lycopodium) - wszystkie gatunki, z tym że wolno jest ścinać kłosy zarodnikowe, lecz nie wolno ich zrywać,
18)
pełnik europejski (Trollius europaeus),
19)
orlik pospolity (Aquilegia vulgaris),
20)
tojad (Aconitum) - wszystkie gatunki,
21)
sasanki (Pulsatilla) - wszystkie gatunki,
22)
zawilec narcyzowy i zawilec wielkokwiatowy (Anemone narcissiflora i Anemone silvestris),
23)
miłek wiosenny (Adonis vernalis),
24)
rosiczki: okrągłolistna, długolistna i pośrednia (Drosera rotundifolia, D. longifolia i D. intermedia),
25)
kotewka - orzech wodny (Trapa natans),
26)
dyptam jesionolistny (Dictamnus albus),
27)
mikołajek nadmorski (Eryngium maritimum),
28)
goryczki (Gentiana) - wszystkie gatunki, z wyjątkiem goryczki trojeściowej (Gentiana asclepiadea),
29)
szarotka alpejska (Leontopodium alpinum),
30)
arnika górska (Arnica montana),
31)
dziewięćsił bezłodygowy i dziewięćsił popłocholistny (Carlina acaulis i Carlina onopordifolia),
32)
pajęcznica liliowata (Anthericum liliago),
33)
lilia złotogłów (Lilium martagon),
34)
szachownica kostkowata (Fritillaria meleagris),
35)
śnieżyca wiosenna (Leucoium vernum) i śnieżyczka przebiśnieg (Galanthus nivalis),
36)
szafran spiski (Crocus scepusiensis),
37)
kosaćce (Irys) - wszystkie gatunki, z wyjątkiem kosaćca żółtego (Iris pseudoacorus),
38)
ostnica (Stipa pennata i Stipa capillata),
39)
storczykowate (Orchidaceae), z wyjątkiem pospolitych, czerwono kwitnących gatunków, jak storczyk szerokolistny (Orchis latifolia) i storczyk krwisty (Orchis incarnata).
§  2.
Zabrania się niszczenia, zrywania, ścinania lub usuwania ze stanowisk (wykopywania) roślin chronionych wymienionych w § 1 oraz zbywania, nabywania, przenoszenia i wywożenia ich za granicę w stanie świeżym lub suszonym.
§  3.
Prezydium wojewódzkiej rady narodowej (wojewódzki konserwator przyrody) może po zasięgnięciu opinii wojewódzkiego komitetu ochrony przyrody lub Zakładu (Instytutu) Ochrony Przyrody Polskiej Akademii Nauk udzielać zezwoleń na zbieranie i przenoszenie lub przesyłanie roślin chronionych dla celów naukowych, dydaktycznych i hodowlanych.
§  4.
Zakazy wymienione w § 2 nie mają zastosowania do roślin gatunków chronionych, hodowanych w plantacjach i ogrodach, z tym że przenoszenie, przesyłanie i sprzedawanie hodowanych roślin gatunków chronionych może odbywać się wyłącznie na podstawie zezwoleń udzielanych przez prezydium wojewódzkiej rady narodowej (wojewódzkiego konserwatora przyrody).
§  5.
Niżej wymienione gatunki roślin leczniczych i przemysłowych dziko rosnących uznaje się za podlegające ochronie częściowej na całym obszarze Państwa:
1)
porosty: płucnica islandzka (Cetraria islandica), granicznik płucnik (Lobaria pulmonaria) oraz wszystkie gatunki rodzaju brodaczka (Usnea); zbiór porostów nadrzewnych jest dopuszczalny tylko z drzew ściętych w normalnym trybie gospodarki leśnej,
2)
paprotka zwyczajna (Polypodium vulgare),
3)
grzybień biały (Nymphaea alba),
4)
porzeczka czarna (Ribes nigrum),
5)
pierwiosnka lekarska i pierwiosnka wyniosła (Primula officinalis i Primula elatior),
6)
mącznica lekarska (Arctostaphylos uva-ursi),
7)
pokrzyk wilcza jagoda (Atropa belladonna),
8)
marzanka wonna (Asperula odorata),
9)
centuria pospolita (Centaurium umbellatum),
10)
goryczka trojeściowa (Gentiana asclepiadea),
11)
ciemężyce: zielona, biała i czarna (Veratrum Lobelianum, V. album i V. nigrum),
12)
zimowit jesienny (Colchicum autumnale),
13)
konwalia majowa (Convallaria maialis),
14)
turzyca piaskowa (Carex arenaria),
15)
turówka wonna (Hierochloë odorata).
§  6.
Całe rośliny gatunków wymienionych w § 5 lub ich części mogą być pozyskiwane ze stanu dzikiego na określonych obszarach w ilościach uzgodnionych przez instytucje zainteresowane zbiorem roślin z Naczelnym Konserwatorem Przyrody. Pozyskiwania ze stanu dzikiego tych roślin lub ich części mogą dokonywać jedynie osoby upoważnione do tego przez instytucje zainteresowane zbiorem roślin; wydanie upoważnienia wymaga uprzedniej zgody prezydium wojewódzkiej rady narodowej (wojewódzkiego konserwatora przyrody).
§  7.
Traci moc rozporządzenie Ministra Oświaty z dnia 29 sierpnia 1946 r. w sprawie wprowadzenia gatunkowej ochrony roślin (Dz. U. Nr 70, poz. 384).
§  8.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1957.15.78

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wprowadzenie gatunkowej ochrony roślin.
Data aktu: 28/02/1957
Data ogłoszenia: 23/03/1957
Data wejścia w życie: 23/03/1957