Zasady tworzenia funduszu zakładowego w przedsiębiorstwach przemysłowych podległych Ministrowi Przemysłu Lekkiego.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 8 lutego 1957 r.
w sprawie zasad tworzenia funduszu zakładowego w przedsiębiorstwach przemysłowych podległych Ministrowi Przemysłu Lekkiego.

Na podstawie art. 3 i 5 ustawy z dnia 19 listopada 1956 r. o funduszu zakładowym na rok 1957 (Dz. U. Nr 53, poz. 240) w porozumieniu z Centralną Radą Związków Zawodowych oraz z Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Przemysłu Włókienniczego, Odzieżowego i Skórzanego zarządza się, co następuje:
§  1.
Fundusz zakładowy tworzy się w działających według zasad rozrachunku gospodarczego państwowych przedsiębiorstwach przemysłowych, podległych Ministrowi Przemysłu Lekkiego.
§  2.
Na fundusz zakładowy przeznacza się część wygospodarowanego zysku. Jeżeli przedsiębiorstwo nie osiąga zysku lub gdy suma funduszu zakładowego jest wyższa od sumy osiągniętego zysku, na fundusz zakładowy przeznacza się odpowiednią sumę środków obrotowych przedsiębiorstwa.
§  3.
1.
Fundusz zakładowy tworzy się w przedsiębiorstwie, które wykona plan:
1)
akumulacji finansowej,
2)
produkcji towarowej w cenach zbytu.
2.
W przedsiębiorstwie planowo-deficytowym nie płacącym podatku obrotowego fundusz zakładowy tworzy się w przypadku:
1)
nieprzekroczenia planowanej straty,
2)
wykonania planu produkcji towarowej w cenach zbytu.
3.
Przez akumulację finansową rozumie się w przedsiębiorstwach opłacających podatek obrotowy - kwotę podatku obrotowego powiększonego o zysk, bądź zmniejszonego o stratę, w przedsiębiorstwach nie opłacających podatku obrotowego przez akumulację finansową rozumie się zysk.
4.
Minister Przemysłu Lekkiego może w porozumieniu z Zarządem Głównym Związku Zawodowego ustalić dodatkowe warunki do uzyskania funduszu zakładowego.
5.
Minister Przemysłu Lekkiego może zwolnić niektóre grupy przedsiębiorstw od wykonania planu produkcji towarowej w cenach zbytu jako warunku do uzyskania funduszu zakładowego.
§  4.
1.
W przedsiębiorstwach opłacających podatek obrotowy, które osiągnęły warunki wymienione w § 3, na fundusz zakładowy przeznacza się:

za wykonanie planu akumulacji w 99% - 0,5% planowanego funduszu płac,

za wykonanie planu akumulacji w 100% - 1,5% planowanego funduszu płac,

za wykonanie planu akumulacji w 101% - 3,5% planowanego funduszu płac,

za wykonanie planu akumulacji w 102% - 5,5% planowanego funduszu płac,

za wykonanie planu akumulacji w 103% - 7% planowanego funduszu płac,

za wykonanie planu akumulacji w 104% - 8,5% planowanego funduszu płac,

za każdy dalszy procent przekroczenia akumulacji powyżej 104% przyznaje się 0,5% planowanego funduszu płac.

2.
Odpisy na fundusz zakładowy obliczone według zasad wymienionych w ust. 1 za przekroczenie akumulacji nie mogą przekroczyć 70% ponadplanowego zysku, a w przedsiębiorstwach planowo-deficytowych 70% sumy, o którą pomniejszono planowaną stratę.
3.
W przedsiębiorstwach, które nie płacą podatku obrotowego, za wykonanie warunków, o których mowa w § 3, przeznacza się 1,5% planowanego funduszu płac.
4. 1
Za przekroczenie planowanych wyników finansowych w przedsiębiorstwach, o których mowa w ust. 3, przyznaje się dodatkowo fundusz zakładowy w wysokości 50% ponadplanowego zysku, natomiast w przedsiębiorstwach planowo-deficytowych 50% sumy, o którą pomniejszono planowaną stratę.
5.
Upoważnia się Ministra Przemysłu Lekkiego w porozumieniu z zarządem głównym właściwego związku zawodowego do zróżnicowania w poszczególnych branżach wysokości stawek odpisów na fundusz zakładowy za przekroczenie wyników finansowych pod warunkiem nieprzekroczenia średnio w resorcie przeciętnych stawek ustalonych w ust. 1 i w ust. 4.
6.
W terminie do dnia 31 marca 1957 r. dyrektorzy centralnych zarządów ustalą dla nadzorowanych przedsiębiorstw stawki odpisów na fundusz zakładowy za przekroczenie wyników finansowych w granicach ustalonych przez Ministra Przemysłu Lekkiego zgodnie z ust. 5.
§  5.
Na fundusz zakładowy przeznacza się ponadto całkowity zysk z produkcji ubocznej z wyjątkiem przypadków, w których obowiązujące przepisy przewidują przeznaczenie tego zysku na inne cele.
§  6.
1.
Przy ocenie wykonania warunków wymienionych w § 3 oraz dla ustalenia prawidłowej podstawy do obliczenia odpisów na fundusz zakładowy dane za okres sprawozdawczy należy skorygować o sumy, które miały wpływ na ich kształtowanie, a które powstały z przyczyn niezależnych od działalności przedsiębiorstwa. Za przyczyny tego rodzaju uznaje się nie przewidziane w planie:
1)
urzędowe zmiany cen materiałów podstawowych, pomocniczych, paliwa, półfabrykatów, innych materiałów oraz wyrobów gotowych,
2)
zmiany w wysokości taryf przewozowych, stawek płac, składek na ubezpieczenie społeczne, podatków prócz podatku obrotowego, oprocentowania kredytów bankowych, taryf za usługi komunalne, norm amortyzacji.
2.
W celu ustalenia, czy spełnione zostały warunki do utworzenia funduszu zakładowego w przedsiębiorstwie planowo-deficytowym, należy przeprowadzić korektę planowanej straty w takim stosunku procentowym, w jakim nastąpiło przekroczenie planu sprzedaży.
§  7.
1.
Przez planowaną akumulację finansową, planowany zysk, planowaną stratę, planowany fundusz płac, plan produkcji towarowej w cenach zbytu, o których mowa w rozporządzeniu, należy rozumieć akumulację finansową, zysk, stratę, fundusz płac, produkcję towarową w cenach zbytu określone we wskaźnikach do planu zatwierdzonych przez jednostkę nadrzędną.
2.
Upoważnia się Ministra Przemysłu Lekkiego do udzielania zezwoleń na przyjmowanie planów kwartalnych zamiast wskaźników planu rocznego jako podstawy do przyznawania i obliczenia funduszu zakładowego. Plany kwartalne, o których mowa wyżej, wymagają zatwierdzenia centralnego zarządu. W tym zakresie nie mają zastosowania odpowiednie przepisy w sprawie rozszerzenia uprawnień państwowych przedsiębiorstw przemysłowych z uwagi na specyfikę i warunki pracy przemysłu lekkiego.
3.
Za podstawę do obliczenia odpisów zaliczkowych w ciągu roku służą wyniki sprawozdawczości finansowej za dany okres oraz plany kwartalne.
§  8.
1.
Odpisów na fundusz zakładowy dokonuje się raz na rok na podstawie sprawozdania rocznego przyjętego przez jednostkę nadrzędną i zatwierdzonego w obowiązującym trybie.
2.
Na podstawie uchwały rady robotniczej (załogi) przedsiębiorstwa mogą być dokonywane kwartalne odpisy zaliczkowe za kwartał I, II i III w wysokości 25% sumy funduszu zakładowego przypadającego za dany okres.
3.
Dla obliczenia odpisu wyrównawczego na koniec roku potrąca się od sumy funduszu zakładowego, ustalonej za dany rok, sumę odpisów zaliczkowych.
4.
Jeżeli wydatki dokonane w ciągu roku z zaliczkowych odpisów przekroczą sumę funduszu zakładowego ustaloną za dany rok sprawozdawczy - wówczas różnicę pomiędzy kwotami wydatkowanymi a sumą funduszu zakładowego przypadającą za dany rok zalicza się jako wydatek obciążający fundusz zakładowy utworzony w roku następnym.
5.
Przed całkowitym wyrównaniem różnicy, o której mowa w ust. 4, nie mogą być wydatkowane żadne kwoty z funduszu zakładowego w roku następnym.
§  9.
1.
Wysokość funduszu zakładowego dla przedsiębiorstwa zatwierdza dyrektor jednostki nadrzędnej.
2.
W przypadku niewykonania warunków, o których mowa w § 3, upoważnia się Ministra Przemysłu Lekkiego do udzielania zezwoleń na utworzenie w przedsiębiorstwie funduszu zakładowego w wysokości 0,2% planowanego funduszu płac.
§  10.
1.
Środki funduszu zakładowego mogą być przeznaczone:
1)
na nagrody i świadczenia dla pracowników oraz inne cele związane z ich potrzebami,
2)
na budownictwo mieszkaniowe dla pracowników oraz remonty mieszkań przez nich zajmowanych.
2.
Podziału środków funduszu zakładowego na powyższe cele dokonuje rada robotnicza (załoga) przedsiębiorstwa ze szczególnym uwzględnieniem potrzeb w zakresie budownictwa mieszkaniowego oraz remontów mieszkań pracowników.
§  11.
Górną granicę kwoty odpisów na fundusz zakładowy na cele, o których mowa w § 10 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, ustala się w wysokości 8,5% planowanego funduszu płac.
§  12.
1.
Podstawę do dokonywania wydatków ze środków funduszu zakładowego stanowią odpowiednie preliminarze zatwierdzone przez załogę przedsiębiorstwa lub jej przedstawicieli.
2.
Środkami funduszu zakładowego dysponuje dyrektor przedsiębiorstwa w oparciu o zatwierdzony preliminarz.
3.
Z wykonania preliminarza dyrektor składa załodze okresowe sprawozdania.
§  13.
Wykorzystanie środków funduszu zakładowego na cele inwestycyjne następuje w trybie przewidzianym dla inwestycji pozalimitowych.
§  14.
Przepisy niniejszego rozporządzenia stosuje się odpowiednio do zakładów (oddziałów) na wewnętrznym rozrachunku gospodarczym, dla których wprowadzono obowiązek sporządzania samodzielnych bilansów.
§  15.
Upoważnia się Ministra Przemysłu Lekkiego do wprowadzenia w porozumieniu z Zarządem Głównym Związku Zawodowego Pracowników Przemysłu Włókienniczego, Odzieżowego i Skórzanego odmiennych zasad tworzenia i rozdziału funduszu zakładowego w przedsiębiorstwach działających na zasadach eksperymentalnych.
§  16.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1957 r.
1 § 4 ust. 4 zmieniony przez obwieszczenie Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 lipca 1957 r. o sprostowaniu błędu (Dz.U.57.41.191).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1957.11.53

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Zasady tworzenia funduszu zakładowego w przedsiębiorstwach przemysłowych podległych Ministrowi Przemysłu Lekkiego.
Data aktu: 08/02/1957
Data ogłoszenia: 25/02/1957
Data wejścia w życie: 25/02/1957, 01/01/1957