Rozciągnięcie ubezpieczenia emerytalnego na ogół robotników rolnych.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA PRACY I OPIEKI SPOŁECZNEJ
z dnia 28 marca 1953 r.
o rozciągnięciu ubezpieczenia emerytalnego na ogół robotników rolnych.

Na podstawie art. 311 ust. 2 ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o ubezpieczeniu społecznym (Dz. U. Nr 51, poz. 396) w brzmieniu dekretu z dnia 8 stycznia 1946 r. (Dz. U. Nr 4, poz. 28) zarządza się, co następuje:
§  1.
Przepisy ustawy z dnia 28 marca 1933 r. o ubezpieczeniu społecznym (Dz. U. Nr 51, poz. 396 z późniejszymi zmianami), zwanej w dalszym ciągu ustawą o ubezpieczeniu społecznym, w zakresie ubezpieczenia emerytalnego mają od dnia 1 stycznia 1953 r. zastosowanie do robotników rolnych (art. 16 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym) na obszarze całego Państwa.
§  2.
1.
Okresy pracy po dniu 1 stycznia 1934 r. w charakterze robotnika rolnego (art. 16 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym) na obszarach nie objętych dotychczas obowiązkiem ubezpieczenia emerytalnego uważa się za okresy ubezpieczenia emerytalnego na podstawie ustawy o ubezpieczeniu społecznym, jeżeli pracownik po dniu 31 stycznia 1945 r. wykonywał zatrudnienie, podlegające obowiązkowi ubezpieczenia na wypadek choroby i macierzyństwa.
2.
Zaliczenie okresów, z tytułu których pobierane są jakiekolwiek świadczenia emerytalne, nastąpić może pod warunkiem zrzeczenia się prawa do tych świadczeń.
§  3.
1.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych przejmuje od dnia 1 stycznia 1953 r. wypłatę świadczeń emerytalnych dla b. pracowników rolnych oraz członków ich rodzin:
a)
przyznanych na zasadzie uchwały Komitetu Ekonomicznego Rady Ministrów z dnia 12 listopada 1948 r. w sprawie zasiłków emerytalnych dla robotników i pracowników rozparcelowanych majątków rolnych,
b)
wypłacanych do dnia 31 grudnia 1952 r. przez państwowe gospodarstwa rolne, okręgowe dyrekcje lasów państwowych oraz zakłady lub instytucje o charakterze publicznoprawnym na obszarach, nie objętych dotychczas obowiązkiem ubezpieczenia emerytalnego.
2.
Świadczenia, określone w ust. 1 lit. b), wypłacane będą przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych na warunkach i w wysokości rent emerytalnych. W przypadkach gdy pracownik przepracował po wyzwoleniu spod okupacji hitlerowskiej przynajmniej 18 miesięcy - wypłaca się stawkę przewidzianą dla III grupy zarobkowej.
3.
Byli robotnicy rolni, którzy na obszarach nie objętych dotychczas obowiązkiem ubezpieczenia emerytalnego pobierali przed 1 stycznia 1953 r. świadczenia emerytalne w naturze, otrzymywać będą, niezależnie od rent określonych w ust. 2, dodatki wyrównawcze w wysokości 67 zł miesięcznie.
4.
Przejęcie przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych wypłaty świadczeń, określonych w ust. 1 lit. b), następuje od 1 stycznia 1953 r., nie wcześniej jednak niż od dnia wstrzymania wypłat przez dotychczasowe instytucje wypłacające.
§  4.
Wdowy i sieroty po osobach pobierających świadczenia emerytalne, określone w § 3, otrzymują renty bez dodatku wyrównawczego w wysokości i na warunkach obowiązujących w ubezpieczeniu emerytalnym.
§  5.
1.
Osoby, które po 31 stycznia 1945 r. nie wykonywały zatrudnienia podlegającego obowiązkowi ubezpieczenia na wypadek choroby i macierzyństwa, mają prawo do zaopatrzeń inwalidzkich, jeżeli:
a)
w dniu 1 lutego 1945 r. miały ukończony 60 rok życia,
b)
były zatrudnione w charakterze robotników rolnych (art. 16 ust. 2 ustawy o ubezpieczeniu społecznym) na obszarze nie objętym dotychczas ubezpieczeniem emerytalnym co najmniej przez 20 lat w okresie przed 1 lutego 1945 r. lub co najmniej przez 5 lat w okresie od 1 stycznia 1934 r. do 31 stycznia 1945 r.,
c)
nie mają niezbędnych środków utrzymania.
2.
Wdowy i sieroty po osobach, pobierających zaopatrzenia inwalidzkie lub spełniających warunki określone w ust. 1 lit. a) i b) otrzymują zaopatrzenie w wysokości i na warunkach obowiązujących w ubezpieczeniu emerytalnym, jeżeli nie mają niezbędnych środków utrzymania.
§  6.
1.
Osobom pobierającym świadczenia emerytalne na podstawie niniejszego rozporządzenia przysługują świadczenia dla dzieci (dodatki, zasiłki rodzinne), dodatek dla bezradnych oraz pomoc lecznicza na zasadach dotyczących osób, pobierających renty z ubezpieczenia emerytalnego.
2.
W razie śmierci osoby pobierającej świadczenia na podstawie niniejszego rozporządzenia lub członka jej rodziny przysługuje zasiłek pogrzebowy na zasadach, obowiązujących w ubezpieczeniu emerytalnym.
§  7.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia z mocą od dnia 1 stycznia 1953 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1953.24.96

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Rozciągnięcie ubezpieczenia emerytalnego na ogół robotników rolnych.
Data aktu: 28/03/1953
Data ogłoszenia: 30/04/1953
Data wejścia w życie: 01/01/1953, 30/04/1953