Wymagania do zajmowania stanowisk referendarskich w organach zastępstwa prawnego.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 2 czerwca 1951 r.
w sprawie wymagań do zajmowania stanowisk referendarskich w organach zastępstwa prawnego.

Na podstawie art. 15 dekretu z dnia 29 marca 1951 r. o organach zastępstwa prawnego (Dz. U. R. P. Nr 20, poz. 159) zarządza się, co następuje:
§  1.
Do zajmowania stanowisk referendarskich, związanych z udzielaniem pomocy prawnej w organach zastępstwa prawnego, mogą być dopuszczone osoby, które:
1)
odpowiadają ogólnym warunkom, przepisanym dla pracowników państwowych,
2)
dają rękojmię należytego wykonywania swoich obowiązków zgodnie z zasadami praworządności ludowej,
3)
ukończyły wyższe studia prawnicze z przepisanymi egzaminami,
4)
odbyły dwuletnią aplikację w organach zastępstwa prawnego, zakończoną złożeniem egzaminu referendarskiego.
§  2.
Wymagania odbycia aplikacji i złożenia egzaminu referendarskiego nie stosują się do:
1)
osób, które złożyły egzamin referendarski w b. Prokuratorii Generalnej R. P. lub zostały od tego egzaminu zwolnione,
2)
osób, które w myśl ustawy o ustroju adwokatury posiadają kwalifikacje, uprawniające do wpisu na listę adwokatów.
§  3.
Prezes Rady Ministrów może zwolnić osoby, ubiegające się o przyjęcie na stanowiska referendarskie, związane z udzielaniem pomocy prawnej, od odbycia całości lub części aplikacji w organach zastępstwa prawnego jak również od złożenia egzaminu referendarskiego.
§  4.
1.
Na stanowisko aplikanta w organach zastępstwa prawnego mogą być powołane osoby, które odpowiadają wymaganiom, określonym w § 1 pkt 1-3.
2.
Aplikacja polega na zaznajomieniu się ze wszystkimi działami pomocy prawnej.
3.
Ogólne kierownictwo kształcenia aplikantów należy do dyrektora Urzędu Zastępstwa Prawnego.
§  5.
1.
Po zakończeniu okresu aplikacji powinien aplikant poddać się egzaminowi referendarskiemu.
2.
Dyrektor Urzędu Zastępstwa Prawnego może odroczyć termin egzaminu o jeden rok.
3.
W razie nieprzystąpienia bez usprawiedliwionej przyczyny do egzaminu w wyznaczonym terminie lub do ponownego egzaminu (§ 12) aplikant zostaje zwolniony ze służby.
§  6.
Aplikanci składają egzamin referendarski przed komisją egzaminacyjną, ustanowioną przy Urzędzie Zastępstwa Prawnego.
§  7.
1.
Przewodniczącym komisji egzaminacyjnej jest dyrektor lub wicedyrektor Urzędu Zastępstwa Prawnego albo wyznaczony przez dyrektora jeden z naczelników wydziału tego Urzędu.
2.
W skład komisji egzaminacyjnej wchodzą ponadto:
a)
dwaj egzaminatorzy, wyznaczeni przez dyrektora Urzędu Zastępstwa Prawnego do pełnienia powyższej funkcji spośród pracowników tego Urzędu, zajmujących stanowiska referendarskie, związane z udzielaniem pomocy prawnej,
b)
sędzia delegowany przez Prezesa Sądu Najwyższego,
c)
adwokat delegowany przez Prezesa Naczelnej Rady Adwokackiej,
d)
przedstawiciel związków zawodowych delegowany przez Centralną Radę Związków Zawodowych.
3.
Za udział w posiedzeniach komisji przewodniczący i inni jej członkowie otrzymują wynagrodzenie w wysokości, ustalonej przez Prezesa Rady Ministrów.
§  8.
Przedmiotem egzaminu jest ogół przepisów z zakresu prawa obowiązującego ze specjalnym uwzględnieniem tych jego działów, których znajomość jest niezbędna dla należytego wykonywania czynności zastępstwa sądowego. Ponadto kandydat powinien wykazać się znajomością podstaw marksizmu-leninizmu oraz wiedzy o Polsce Ludowej i świecie współczesnym.
§  9.
Przed przystąpieniem do egzaminu ustnego kandydat składa egzamin pisemny, polegający na opracowaniu dwóch tematów, z których jeden obejmuje opracowanie opinii prawnej, a drugi - pisma procesowego.
§  10.
Przy ocenie wyniku egzaminu należy przede wszystkim uwzględnić wykazany przez kandydata stopień ogólnego wykształcenia prawniczego oraz zdolność do zwięzłego i wyczerpującego ujmowania kwestii prawnych, a także umiejętność stosowania właściwych przepisów.
§  11.
Wynik egzaminu ocenia komisja egzaminacyjna jako: bardzo dobry, dobry, zadawalający lub niezadowalający.
§  12.
W razie niezadawalającego wyniku egzamin może być powtórzony tylko jeden raz po upływie czasu, który ustali komisja egzaminacyjna.
§  13.
Aplikanci b. Prokuratorii Generalnej R. P., zatrudnieni w powyższym urzędzie w dniu przejęcia jego funkcji przez organy zastępstwa prawnego, odbywają dalszą aplikację według przepisów niniejszego rozporządzenia z zaliczeniem im czasu dotychczas odbytej aplikacji. Mogą być oni dopuszczeni do egzaminu referendarskiego w razie odbycia jednorocznej aplikacji w b. Prokuratorii bądź po odbyciu tej aplikacji łącznie w b. Prokuratorii i organach zastępstwa prawnego.
§  14.
Wykonanie rozporządzenia porucza się Prezesowi Rady Ministrów.
§  15.
Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Prezydent podpisał ustawę doprecyzowującą termin wypłaty ekwiwalentu za urlop

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje podpisana przez prezydenta nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Od 7 stycznia mniej formalności budowlanych, więcej budowli bez zgłoszenia i bez pozwolenia

W dniu 7 stycznia wchodzi w życie nowelizacja Prawa budowlanego, która ma przyspieszyć proces budowlany i uprościć go. W wielu przypadkach zamiast pozwolenia na budowę wystarczające będzie jedynie zgłoszenie robót. Nowe przepisy wprowadzają też ułatwienia dla rolników oraz impuls dla rozwoju energetyki rozproszonej. Zmiany przewidują także większą elastyczność w przypadku nieprawidłowości po stronie inwestora.

Agnieszka Matłacz 06.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1951.32.248

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wymagania do zajmowania stanowisk referendarskich w organach zastępstwa prawnego.
Data aktu: 02/06/1951
Data ogłoszenia: 18/06/1951
Data wejścia w życie: 18/06/1951