Wstrzymanie wypłat z rachunków wkładów w instytucjach kredytowych.

DEKRET
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 2 września 1939 r.
o wstrzymaniu wypłat z rachunków wkładów w instytucjach kredytowych.

Na podstawie art. 79 ust. (2) ustawy konstytucyjnej postanawiam co następuje:
Art.  1.

Wstrzymuje się na przeciąg dni siedmiu dokonywanie wypłat gotówkowych przez instytucje kredytowe z wszelkiego rodzaju rachunków wkładów (terminowych, bezterminowych, oszczędnościowych imiennych i na okaziciela).

Art.  2.

Od dnia 8 po wejściu w życie dekretu niniejszego instytucje kredytowe są obowiązane w okresie każdych siedmiu dni do wypłacania na żądanie z poszczególnych rachunków, wymienionych w art. 1, kwot w wysokości co najmniej 1/10 części sald kredytowych, ustalonych na dzień wejścia w życie dekretu niniejszego, z tym że kwoty do zł 500. - winny być wypłacane na żądanie w całości choćby przewyższały 1/10 części tych sald, jeżeli warunki umowne nie przewidują mniejszej normy wypłaty.

Art.  3.
(1)
Dozwolone są wypłaty z rachunków wkładów (art. 1) bez ograniczeń:
1)
z kwot wpłaconych w gotowiźnie po wejściu w życie dekretu niniejszego;
2)
z kwot, którymi dysponują instytucje prawa publicznego, związki samorządu terytorialnego, stowarzyszenia wyższej użyteczności publicznej i zakłady opieki społecznej;
3)
na cele i zobowiązania oparte na tytułach publicznoprawnych;
4)
na inne cele i zobowiązania, oznaczone przez Ministra Skarbu.
(2)
Wypłaty, wymienione w ust. (1) pkt 3, mogą być dokonywane jedynie na podstawie pisemnych dowodów, uzasadniających celowość i potrzebę tych wypłat. Instytucje, dokonywające wypłat, obowiązane są do przechowywania właściwych dowodów i okazywania ich przy kontroli.
Art.  4.

Upoważnia się Ministra Skarbu do oznaczania w razie potrzeby według swobodnego uznania dni, w których wypłaty, wymienione w art. 2, mogą być dokonywane, wysokości tych wypłat, obszarów terytorialnych, na których wypłaty powyższe mogą być wstrzymywane oraz do ustalania wszelkich innych warunków tych wypłat.

Art.  5.
(1)
Kto wbrew przepisom dekretu niniejszego lub rozporządzeń na jego podstawie wydanych dokonywa albo poleca dokonać wypłaty, podlega karze aresztu i grzywny, albo jednej z tych kar.
(2)
Jeżeli wypłata nie przekracza tysiąca złotych, sprawca podlega karze aresztu do 2 lat i grzywny do 20.000 złotych, albo jednej z tych kar.
(3)
Jeżeli sprawca popełni przestępstwo, określone w ust. (1) lub (2), z chęci zysku, podlega karze więzienia do 5 lat i grzywny.
(4)
Jeżeli sprawca działa nieumyślnie, podlega karze aresztu do roku i grzywny do 10.000 złotych albo jednej z tych kar.
(5)
Karom, przewidzianym w poprzedzających ustępach, podlegają również osoby upoważnione do rozstrzygania o działalności przedsiębiorstwa bankowego lub instytucji kredytowej, które, dowiedziawszy się o zamiarze popełnienia przestępstwa określonego w artykule niniejszym przez pracownika danego przedsiębiorstwa lub instytucji, - nie starały się zapobiec jego popełnieniu lub powstaniu skutku przestępnego.
Art.  6.
(1)
Kto za pomocą wprowadzenia w błąd lub wyzyskania błędu wyłudza od przedsiębiorstwa bankowego lub instytucji kredytowej wypłatę, zabronioną z mocy przepisów dekretu niniejszego lub rozporządzeń na jego podstawie wydanych, podlega karze aresztu i grzywny albo jednej z tych kar.
(2)
Jeżeli wypłata nie przekracza tysiąca złotych, sprawca podlega karze aresztu do 2 lat i grzywny do 20.000 złotych albo jednej z tych kar.
Art.  7.

Sprawy o przestępstwa, określone w art. 5 i 6, należą do właściwości sądu okręgowego.

Art.  8.

Ustalony w art. 1 okres wstrzymania wypłat może być przez Ministra Skarbu przedłużany w drodze rozporządzeń.

Art.  9.

Wykonanie dekretu niniejszego porucza się Ministrowi Skarbu.

Art.  10.

Dekret niniejszy wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1939.87.551

Rodzaj: Dekret
Tytuł: Wstrzymanie wypłat z rachunków wkładów w instytucjach kredytowych.
Data aktu: 02/09/1939
Data ogłoszenia: 02/09/1939
Data wejścia w życie: 02/09/1939