Państwowa służba geologiczna.

DEKRET
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 31 marca 1938 r.
o państwowej służbie geologicznej.

Na podstawie art. 74 ustawy konstytucyjnej postanawiam co następuje:

I.

Przepisy ogólne.

Art.  1.

Państwowa służba geologiczna polega na prowadzeniu planowych i systematycznych badań geologicznych na ziemiach Rzeczypospolitej w celu poznania złóż surowców mineralnych kraju i umożliwienia praktycznego ich spożytkowania dla gospodarstwa narodowego.

Art.  2.

Podstawową służbę geologiczną sprawują:

1)
Państwowa Rada Geologiczna,
2)
Państwowy Instytut Geologiczny,

podległe Ministrowi Przemysłu i Handlu.

II.

Państwowa Rada Geologiczna.

Art.  3.
(1)
Państwowa Rada Geologiczna inicjuje i koordynuje prace geologiczne, określone w art. 1, oraz kontroluje ich postępy.
(2)
W szczególności do zakresu działania Rady należy:
1)
ustalanie ogólnego planu prac geologicznych, kolejności ich wykonywania i środków potrzebnych na ich realizację,
2)
opiniowanie przedstawionego przez Dyrektora Państwowego Instytutu Geologicznego rocznego programu prac Instytutu,
3)
rozpatrywanie rocznych sprawozdań Dyrektora Państwowego Instytutu Geologicznego i składanie Ministrowi Przemysłu i Handlu związanych z tymi sprawozdaniami wniosków,
4)
opiniowanie preliminarza budżetowego państwowej służby geologicznej,
5)
wydawanie opinii o kandydatach, przedstawionych przez Dyrektora Państwowego Instytutu Geologicznego na stanowiska naukowe w Instytucie,
6)
opracowywanie wniosków, dotyczących koordynacji prac państwowej służby geologicznej z badaniami geologicznymi prowadzonymi przez instytucje naukowe oraz inne instytucje lub osoby w celach naukowych bądź praktycznych,
7)
rozpatrywanie wszelkich spraw w zakresie geologicznego badania kraju, zleconych przez Ministra Przemysłu i Handlu lub wniesionych przez przewodniczącego Rady.
(3)
Uchwały Państwowej Rady Geologicznej przedstawia Ministrowi Przemysłu i Handlu przewodniczący Rady, podając je równocześnie do wiadomości Dyrektorowi Państwowego Instytutu Geologicznego.
Art.  4.
(1)
Państwowa Rada Geologiczna składa się z przedstawicieli zrzeszeń i instytucji naukowych i gospodarczych oraz z delegatów ministerstw i instytucji państwowych, wymienionych w statucie Rady. Członków Rady spośród przedstawicieli zrzeszeń i instytucji naukowych i gospodarczych powołuje i odwołuje Minister Przemysłu i Handlu.
(2)
Przewodniczącego Rady i jego zastępców powołuje i odwołuje Minister Przemysłu i Handlu.
(3)
Szczegółową organizację Państwowej Rady Geologicznej ustali statut, wydany przez Ministra Przemysłu i Handlu w porozumieniu z interesowanymi ministrami.
(4)
Członkom Rady służy prawo do zwrotu kosztów przejazdów oraz do diet według norm, ustalonych w statucie. Ponadto statut może przewidywać wynagrodzenie członków Rady za udział w posiedzeniach, jak również za specjalne czynności zlecone.
(5)
Dyrektor Państwowego Instytutu Geologicznego jest z urzędu członkiem Państwowej Rady Geologicznej.

III.

Państwowy Instytut Geologiczny.

Art.  5.

Do zakresu działania Państwowego Instytutu Geologicznego należy:

1)
wykonywanie zdjęć geologicznych i geofizycznych oraz innych badań z dziedziny geologii ogólnej i geofizyki,
2)
prowadzenie poszukiwań górniczo-geologicznych złóż surowców mineralnych oraz wykonywanie innych prac z dziedziny geologii i geofizyki stosowanych,
3)
opracowywanie wniosków w sprawie racjonalnego użytkowania i ochrony złóż surowców mineralnych,
4)
opracowywanie dla władz państwowych i samorządowych opinii z zakresu geologii stosowanej,
5)
tworzenie i kompletowanie zbiorów geologicznych, petrograficznych, paleontologicznych, kopalin użytecznych oraz gromadzenie innych materiałów, jak rejestry przekrojów otworów wiertniczych itp.,
6)
opracowywanie i wydawanie map geologicznych w zakresie geologii ogólnej i stosowanej oraz geofizyki stosowanej,
7)
współpraca z innymi placówkami, prowadzącymi naukowe i praktyczne badania geologiczne w celach uzgodnienia prac i ujęcia ich w plan ogólny (art. 3 ust. 2 pkt 1),
8)
gromadzenie materiałów i informacyj o poszukiwaniach i eksploatacji złóż surowców mineralnych w innych krajach.
Art.  6.
(1)
Państwowy Instytut Geologiczny za zwrotem kosztów udziela porad i informacyj oraz przeprowadza w razie potrzeby związane z tym badania na życzenie przedsiębiorstw państwowych, samorządowych i w miarę możności osób prywatnych, wydaje kopie odcinków map oraz komunikuje wyniki swych badań, jeżeli nie stoi temu na przeszkodzie interes publiczny.
(2)
W przypadkach wyjątkowych, ustalonych przez Ministra Przemysłu i Handlu, Państwowy Instytut Geologiczny może udzielać informacyj lub przeprowadzać badania bezpłatnie.
Art.  7.
(1)
Na czele Państwowego Instytutu Geologicznego stoi Dyrektor, mianowany przez Ministra Przemysłu i Handlu spośród osób, które wykazały się pracami w zakresie geologii stosowanej i organizacji badań geologicznych.
(2)
Do zakresu działania Dyrektora należy:
1)
kierownictwo sprawami naukowymi i administracyjnymi Instytutu,
2)
przedstawianie Państwowej Radzie Geologicznej spraw jej zastrzeżonych (art. 3),
3)
przedstawianie Ministrowi Przemysłu i Handlu rocznego programu prac Instytutu, sprawozdań rocznych z prac, wykonanych przez Instytut, oraz wszelkich spraw i wniosków, wymagających zatwierdzenia Ministra Przemysłu i Handlu, z powołaniem się na odpowiednie uchwały Państwowej Rady Geologicznej,
4)
przedstawianie Ministrowi Przemysłu i Handlu wniosków w sprawach osobowych pracowników Instytutu z załączeniem przy wnioskach, dotyczących kandydatów na stanowiska naukowe, opinii Państwowej Rady Geologicznej,
5)
przedstawianie Ministrowi Przemysłu i Handlu rocznych preliminarzy budżetowych i zamknięć rachunkowych,
6)
reprezentowanie Instytutu na zewnątrz, w szczególności na geologicznych zjazdach międzynarodowych.
Art.  8.

Szczegółową organizację Instytutu ustali statut, wydany przez Ministra Przemysłu i Handlu.

Art.  9.

Państwowy Instytut Geologiczny może za zgodą Ministra Przemysłu i Handlu otwierać i zwijać lokalne stacje geologiczne w ramach zatwierdzonych kredytów.

Art.  10.

Personel Państwowego Instytutu Geologicznego składa się z pracowników naukowych i administracyjnych. Do personelu naukowego zalicza się pracowników posiadających ukończone wyższe studia w zakresie geologii, geofizyki, górnictwa, chemii i nauk pokrewnych, wykonywających prace naukowo-badawcze.

IV.

Przepisy końcowe.

Art.  11.

Wykonanie dekretu niniejszego porucza się Ministrowi Przemysłu i Handlu.

Art.  12.

Dekret niniejszy wchodzi w życie z dniem ogłoszenia. Jednocześnie traci moc obowiązującą rozporządzenie Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 24 czerwca 1927 r. o Państwowym Instytucie Geologicznym (Dz. U. R. P. Nr 65, poz. 574).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1938.22.193

Rodzaj: Dekret
Tytuł: Państwowa służba geologiczna.
Data aktu: 31/03/1938
Data ogłoszenia: 01/04/1938
Data wejścia w życie: 01/04/1938