Prywatne szkoły oraz zakłady naukowe i wychowawcze.
ROZPORZĄDZENIEMINISTRA WYZNAŃ RELIGIJNYCH I OŚWIECENIA PUBLICZNEGOz dnia 7 czerwca 1932 r.o prywatnych szkołach oraz zakładach naukowych i wychowawczych, wydane co do § 13 w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych, a co do § 20 w porozumieniu z Ministrami Spraw Wewnętrznych oraz Przemysłu i Handlu.
Na podstawie art. 1, 2, 10, 12 i 13 ustawy z dnia 11 marca 1932 r. o prywatnych szkołach oraz zakładach naukowych i wychowawczych (Dz. U. R. P. Nr. 33, poz. 343) zarządza się co następuje:
§ 1.
1)
Rozporządzenie niniejsze ma zastosowanie do przeznaczonych dla dzieci i młodzieży:a)
szkół i innych zakładów naukowych (systematycznych kursów),b)
przedszkoli i innych zakładów wychowawczych, realizujących systematyczny program wychowawczy.2)
O ile rozporządzenie niniejsze nie zawiera odmiennych postanowień, należy przez, wyraz "szkoła", użyty w następnych §§ rozporządzenia, rozumieć wszystkie zakłady, wymienione w ust. 1 § 1.3)
Przez dyrektora rozumieć należy także dyrektorkę, przełożoną, kierownika i kierowniczkę, przez nauczyciela również nauczycielkę, asystenta (tkę), instruktora (kę) oraz wychowawcę (czynię).do art. 1.
§ 2.
1)
Bezpośredni nadzór nad wszystkiemi szkołami z wyjątkiem szkół artystycznych przekazuje się Kuratorom Okręgów Szkolnych. Kuratorzy, a w stosunku do szkół artystycznych - Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego, powołani są do wydawania orzeczeń, wymienionych w art. 2 - 7, 11 i 12 ustawy.2)
Minister Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego może niektóre szkoły, uznane przez siebie za eksperymentalne, wyłączyć z pod opieki pedagogicznej Kuratorów Okręgów Szkolnych. Nie narusza to ustalonej w ustępie poprzednim właściwości władz szkolnych do wydawania orzeczeń, wymienionych w art. 2 - 7, 11 i 12 ustawy.do art. 2.
§ 3.
1)
Ustrój wewnętrzny szkoły powinien odpowiadać wymaganiom dydaktycznym i wychowawczym. Winien on być w statucie określony przez podanie:a)
zadania szkoły i jej przeznaczenia (wyznania, narodowości uczniów i t. p.),b)
rodzaju (typu) i stopnia szkoły, ewentualnie wydziałów, jakie szkoła ma posiadać)c)
czasu, jaki obejmuje całkowity kurs nauki i jego podziału na okresy nauczania (roczne, półroczne, inne),d)
zasady podziału uczniów według klas, oddziałów, grup i t. p.,e)
regulaminu przyjmowania, klasyfikowania i promowania uczniów oraz wydawania świadectw,f)
kompetencyj dyrektora i rady pedagogicznej.2)
Statut winien zawierać postanowienie, że maksymalna ilość uczniów w klasach (oddziałach, grupach) oraz stosunek ilości uczniów do powierzchni pomieszczenia odpowiadać winny normom przyjętym w szkołach państwowych (publicznych).§ 4.
Ustrój wewnętrzny przedszkola powinien odpowiadać wymaganiom dydaktycznym i wychowawczym. Winien on być w statucie określony przez podanie:a)
organizacji i programu wychowania oraz warunków przyjmowania dzieci,b)
kompetencyj kierowniczki i wychowawczyń.§ 5.
Statut winien oznaczyć język nauczania. W szkołach z niepaństwowym językiem nauczania winny być oznaczone przedmioty nauczania w języku państwowym w takim zakresie, aby młodzież mogła nabyć dokładnej znajomości języka państwowego.§ 6.
1)
Statut winien ustalić program odpowiadający wymaganiom dydaktycznym i wychowawczym. Winien on być określony przez wskazanie:a)
przedmiotów nauczania (zajęć),b)
zakresu materjału,c)
czasu, przeznaczonego na każdy z przedmiotów w poszczególnych okresach nauczania (plan nauki),2)
Postanowienie punktu c) nie odnosi się do statutu przedszkola.§ 7.
Statut winien zawierać postanowienie, że w szkole używane będą tylko podręczniki i pomoce naukowe, dozwolone do użytku szkolnego przez władze szkolne.§ 8.
1)
Nazwa powinna być ustalona w języku państwowym; szkoły z niepaństwowym językiem nauczania używać mogą obok nazwy w języku państwowym również nazwy w języku nauczania. Powinna ona odpowiadać rodzajowi (typowi) i przeznaczeniu szkoły oraz nie budzić nieporozumień lub wątpliwości. W szczególności winna ona:a)
zawierać przymiotnik "prywatny",b)
wskazywać płeć uczniów, dla których szkoła jest przeznaczona,c)
wskazywać rodzaj szkoły,d)
zawierać jako określenie wyróżniające nazwisko właściciela względnie stosowne nazwisko lub wezwanie, które szkoła przybiera,e)
wskazywać język nauczania, jeżeli nim jest inny niż język państwowy,i)
wskazywać siedzibę szkoły.2)
Postanowienia punktu b) i c) nie odnoszą się do statutu przedszkola.3)
Szkoły mogą używać nazw rodzajowych ustalonych w ustawie o ustroju szkolnictwa tylko w wypadku zastosowania programu szkoły państwowej (publicznej) lub programu uznanego przez władze szkolne za równowartościowy.§ 9.
1)
Statut winien określać prawa i obowiązki właściciela, dyrektora i nauczycieli w ten sposób, aby:a)
zapewniał właścicielowi szkoły wpływ na oznaczony w statucie indywidualny kierunek szkoły,b)
nakładał na właściciela obowiązek należytego dostarczania środków materjalnych na prowadzenie szkoły,c)
zapewniał dyrektorowi i gronu nauczycielskiemu przy uwzględnieniu postanowień punktu a) niezależność od właściciela w dziedzinie wychowawczej i dydaktycznej,d)
zapewniał dyrektorowi prawo doboru personelu nauczającego,e)
nakładał na dyrektora odpowiedzialność wobec władz szkolnych i właściciela za stan wychowawczy i naukowy szkoły,f)
zapewniał dyrektorowi i nauczycielom szkoły całkowitą niezależność od właściciela w kwalifikowaniu i promowaniu uczniów,g)
ustalał bezpośrednią zależność nauczycieli od dyrektora.2) 1
Postanowienia punktu d) i f) nie odnoszą się do statutu przedszkola.§ 10.
O przydatności lokalu przeznaczonego na szkołę orzeka wojewódzka władza administracji ogólnej - pod względem potrzeb szkolnych zaś władza szkolna.§ 11.
1)
Wykazanie, że środki utrzymania szkoły będą wystarczające, nastąpić winno przez przedłożenie rocznego preliminarza budżetu szkoły, opartego na realnych podstawach i wykazanie się bądź własnym odpowiednim majątkiem, bądź poręczeniem innych osób, zabezpieczającem w dostatecznej mierze wykonanie zobowiązań właściciela.2)
Władza szkolna zgodzić się może na zastąpienie wykazania się majątkiem lub poręczeniem przewidzianem w ust. 1, przez złożenie w liczbie gwarantującej utrzymanie szkoły deklaracyj rodziców, obowiązujących się do uiszczania przez cały rok szkolny opłat szkolnych.§ 12.
1)
Zakładający szkołę może wykazać wypełnienie bądź wszystkich warunków naraz bądź w kolejności przez siebie obranej. Władze szkolne obowiązane są stwierdzić na żądanie zakładającego szkołę, czy poszczególne warunki zostały wykonane, wydają wszakże orzeczenie, przewidziane w ust. 2 art. 2 ustawy dopiero po wykazaniu wypełnienia wszystkich warunków.§ 13.
Zaświadczenia, wymienione w p. 4 ust. 1 art. 2 i ust. 3 art. 6 ustawy wydają starostowie powiatowi, zaś w powiatach miejskich - starostowie grodzcy, właściwi dla obszaru, na którym ubiegający się o zaświadczenie zamieszkuje.do art. 3.
§ 14.
Władza szkolna, orzekając, iż właściciel przestał czynić zadość jednemu z warunków, określonych w art. 2 ustawy, ustala równocześnie termin zamknięcia szkoły.§ 15.
Zgoda władzy szkolnej na odstąpienie innej osobie praw, wynikających z uzyskania orzeczenia, o którem mowa w art. 2 ustawy, udzielona być może jedynie pod warunkiem wykazania, że nowy właściciel czyni zadość warunkom, wymienionym w p. 3 i 4 ust. 1 art. 2 ustawy.do art. 4.
§ 16.
1)
Przed wydaniem orzeczenia, zamykającego szkołę, władza szkolna podaje do wiadomości szkoły zarzuty, wyznaczając zarazem do udzielenia wyjaśnień termin nie krótszy niż 2-tygodniowy.§ 17.
1)
Zgoda władzy szkolnej na zwinięcie szkoły w ciągu roku szkolnego udzielona być może jedynie wówczas, gdy uczącej się młodzieży zapewnione będzie ukończenie nauki w danym roku szkolnym w innej szkole.§ 18.
1)
Żadna szkoła nie może być czynna bez zatwierdzonego przez władzę szkolną dyrektora lub jego zastępcy.2)
Właściciel szkoły przedstawić winien władzy szkolnej do zatwierdzenia kandydata na dyrektora na 4 miesiące przed, rozpoczęciem roku szkolnego. Decyzja władzy wydana być winna w ciągu 6 tygodni. Władza szkolna zezwalać może na zmianę na stanowisku dyrektora w ciągu roku szkolnego tylko w wyjątkowych, uznanych za usprawiedliwione, wypadkach. Dyrektor objąć może swe czynności dopiero po uzyskaniu zatwierdzenia.3)
Właściciel szkoły, posiadający przepisane kwalifikacje do nauczania, ubiegać się może o zatwierdzenie go jako dyrektora swej szkoły.4)
Dyrektor szkoły, a w przedszkolu właściciel, obowiązany jest corocznie najpóźniej do dnia 15 czerwca przedstawić władzy szkolnej spis nauczycieli nowozaangażowanych na następny rok szkolny oraz zgłaszać wszelkie późniejsze w nim zmiany.5)
Spis taki winien zawierać dane, dotyczące: daty urodzenia, wyznania, narodowości, przynależności państwowej, kwalifikacyj do nauczania, lat pracy pedagogicznej nauczycieli oraz przedmiotów, których mają nauczać. Jeżeli władza szkolna w ciągu 6 tygodni od dnia złożenia spisu nie zażądała przedłożenia przez nauczyciela pisemnego stwierdzenia o nienagannem zachowaniu się lub nie zawiadomiła szkoły o niedopuszczeniu nauczyciela do nauczania, - nauczyciel może objąć swe czynności w szkole.6)
Odmowa zatwierdzenia dyrektora względnie decyzja o niedopuszczeniu do nauczania ze względów pedagogicznych odnosi się jedynie do tej szkoły, do której dyrektor (nauczyciel) zgłoszony został i nie pozbawia dyrektora (nauczyciela) prawa ubiegania się o stanowisko w innej szkole.do art. 7.
§ 19.
1)
Przed zażądaniem usunięcia dyrektora (nauczyciela) władza winna podać do jego wiadomości zarzuty, wyznaczając mu zarazem do udzielenia wyjaśnień termin nie krótszy niż 2-tygodniowy.2)
Żądanie usunięcia dyrektora oraz decyzję o jego zawieszeniu kieruje władza szkolna wraz z podaniem powodów do właściciela szkoły, żądanie zaś względnie decyzję o zawieszeniu dotyczącą nauczyciela - do dyrektora, a w przedszkolu do właściciela.do art. 10.
§ 20.
Do czasu ustalenia oddzielnych warunków zakładania i utrzymywania przez związki komunalne, izby przemysłowo-handlowe i rzemieślnicze oraz korporacje przemysłowe i rzemieślnicze szkół oraz ich statutu, będą miały do nich zastosowanie postanowienia art. 11 i 12 ustawy oraz niniejszego rozporządzenia.do art. 11.
§ 21.
Statut szkół zakładanych względnie utrzymywanych przez zarejestrowane stowarzyszenia oraz fundacje winien przewidywać, że uprawnienia nadzorcze przysługujące właścicielowi szkoły spełniane być mogą jedynie przez stałego delegata, na którego wyrazi zgodę władza szkolna.do art. 12.
§ 22.
1)
Właściciele szkół istniejących w dniu 20 kwietnia 1932 r. winni w terminie oznaczonym przez władze wymienione w § 2 wykazać wypełnienie warunków, wymienionych w p. 1 - 4 art. 2 ustawy. Termin ten, oznaczony indywidualnie dla poszczególnych szkół nie może być krótszy niż 2 miesiące od dnia doręczenia wezwania.2) 2
Właściciele, którzy do dnia 31 grudnia 1932 r. nie otrzymali wezwania, powinni sami wykazać wypełnienie warunków najpóźniej do dnia 30 czerwca 1936 r., właściciele przedszkoli i prywatnych szkół powszechnych - najpóźniej do dnia 30 czerwca 1938 r., a właściciele szkół zawodowych - najpóźniej do dnia 30 czerwca 1941 r.3)
Właściciele mogą wykazać wypełnienie warunków przed wyznaczonym przez władze szkolne terminem.4)
Wykazanie wypełnienia warunków winno nastąpić z zachowaniem postanowień §§ 3 - 11 i 13 niniejszego rozporządzenia. Władze szkolne mogą zwolnić właścicieli szkół, o których mowa w ust. 1, od przedłożenia zaświadczenia wymienionego w p. 4 ust. 1 art. 2 ustawy. Właściciele tych szkół mogą być również zwolnieni od wykazania przydatności lokalu oraz zaopatrzenia w urządzenia i pomoce naukowe, jeżeli władza szkolna na podstawie wyniku przeprowadzonych wizytacyj nabrała przeświadczenia o wypełnieniu tego warunku.§ 22a. 3
Postanowienia § 22 nie dotyczą istniejących w dniu 20 kwietnia 1932 r. przedszkoli, szkół powszechnych, szkół średnich ogólnokształcących i szkół zawodowych, utrzymywanych przez związki komunalne. Termin uzyskania przez te przedszkola i szkoły orzeczeń, stwierdzających spełnienie warunków, przewidzianych w art. 2, ustali oddzielne rozporządzenie.§ 23. 4
Szkoły, których właściciele nie uzyskali orzeczenia, wymienionego w art. 12 ustawy, ulegają zamknięciu z końcem oznaczonego przez władzę szkolną roku szkolnego, nie później jednak niż z dniem 31 sierpnia 1937 r., przedszkola i prywatne szkoły powszechne - z dniem 31 sierpnia 1939 r., a szkoły zawodowe - z dniem 31 sierpnia 1942 r. Termin zamknięcia szkoły powinien być podany do wiadomości publicznej najpóźniej 15 maja danego roku.§ 24.
Wzory statutów dla szkół prywatnych ogłoszone będą w Dzienniku Urzędowym "Monitor Polski".§ 25.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.1 § 9 ust. 2 zmieniony przez obwieszczenie Ministra Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego z dnia 9 lipca 1932 r. o sprostowaniu błędu (Dz.U.32.64.606).
2 § 22 ust. 2:
- zmieniony przez § 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 27 czerwca 1934 r. (Dz.U.34.72.692) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 17 sierpnia 1934 r.
- zmieniony przez § 1 lit. a) rozporządzenia z dnia 23 lipca 1935 r. (Dz.U.35.65.409) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 29 sierpnia 1935 r.
- zmieniony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 10 września 1936 r. (Dz.U.36.81.557) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 26 października 1936 r.
3 § 22a dodany przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 10 września 1936 r. (Dz.U.36.81.557) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 26 października 1936 r.
4 § 23:
- zmieniony przez § 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 27 czerwca 1934 r. (Dz.U.34.72.692) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 17 sierpnia 1934 r.
- zmieniony przez § 1 lit. b) rozporządzenia z dnia 23 lipca 1935 r. (Dz.U.35.65.409) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 29 sierpnia 1935 r.
- zmieniony przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 10 września 1936 r. (Dz.U.36.81.557) zmieniającego nin. rozporządzenie z dniem 26 października 1936 r.
Metryka aktu
| Identyfikator: | Dz.U.1932.50.473 |
| Rodzaj: | rozporządzenie |
| Tytuł: | Prywatne szkoły oraz zakłady naukowe i wychowawcze. |
| Data aktu: | 1932-06-07 |
| Data ogłoszenia: | 1932-06-21 |
| Data wejścia w życie: | 1932-06-21 |