Wykonanie ustawy z dnia 29 marca 1926 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SPRAW WEWNĘTRZNYCH
z dnia 9 września 1927 r.
w celu wykonania ustawy z dnia 29 marca 1926 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego.

Na podstawie art. 4 ustawy z dnia 29 marca 1926 r. (Dz. U. R. P. № 36, poz. 214) zarządzam co następuje:
Do art. 1 ustawy.
§  1. 1
(skreślony).
§  2. 2
Za szpitale publiczne na obszarze b. zaboru rosyjskiego uważa się szpitale, które posiadają to prawo na podstawie art. 5 i 6 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o zakładach leczniczych (Dz. U. R. P. Nr. 38, poz. 382).
§  3.
Za stałe miejsce zamieszkania według niniejszej ustawy ma być uważany nieprzerwany własnowolny pobyt na obszarze danej gminy przez przeciąg przynajmniej jednego roku w okresie trzechlecia, poprzedzającego przyjęcie do szpitala. Czasowe wyjazdy, nie mające na celu opuszczenia na stałe dotychczasowej gminy zamieszkania, nie stanowią przerwy stałego zamieszkania w tejże gminie.

W razie posiadania równocześnie więcej niż jednego miejsca zamieszkania, należy uważać za stałe po myśli ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214) to miejsce zamieszkania, które może być uważane za główny ośrodek życiowy danego obywatela, a w szczególności u żonatych, gdzie przebywa rodzina.

Nieobecność wskutek odbywania służby wojskowej lub wykonywania świadczeń na rzecz wojska, przebywanie w publicznych zakładach leczniczych lub opiekuńczych, albo w zakładach przymusowego zamknięcia, przerywają rozpoczęty okres stałego zamieszkania aż do czasu powrotu.

§  4.
O ileby w trzechleciu, poprzedzającem przyjęcie do szpitala, ubogi chory w myśl ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214) uzyskał w kilku gminach stałe miejsce zamieszkania, ostatnie z nich uzasadnia obowiązek odnośnej gminy do ponoszenia kosztów leczenia.
§  5.
Prawo do uzyskania stałego miejsca zamieszkania dla celów, objętych niniejszą ustawą, przysługuje każdemu mieszkańcowi gminy, który ukończył 16 lat życia.

Nadto prawo to nabywają:

a)
kobiety przez zamąźpójście od chwili zawarcia małżeństwa w tej gminie, w której rzeczone prawo służy mężowi. Prawo to, w sposób powyższy nabyte, nie gaśnie przez owdowienie, rozwiązanie lub rozdzielenie małżeństwa, dopóki nie zostanie nabyte w innej gminie;
b)
dzieci niżej lat 16-tu ślubne lub ze ślubnemi równouprawnione-w tej gminie, w której służy ono ojcu;
c)
dzieci ślubne niżej lat 16-tu, których ojciec nie żyje-w tej gminie, w której prawo do stałego miejsca zamieszkania miał w chwili śmierci ich ojciec względnie matka, o ile ta po śmierci męża nabyła własne prawo do stałego miejsca zamieszkania;
d)
dzieci ślubne niżej lat 16-tu, które w małżeństwie rozdzielonem pozostają przy matce, oraz takież dzieci nieślubne-w tej gminie, w której rzeczone prawo służy matce.

Wszelkie zmiany w zakresie prawa do stałego miejsca zamieszkania ze strony ojca względnie męża powodują te same zmiany w odnośnem prawie dziecka ewentualnie żony.

§  6.
Stałe miejsce zamieszkania w rozumieniu art. 1 ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214) uzyskują w danej gminie narówni z obywatelami polskimi i cudzoziemcy. Za cudzoziemca uważany jest każdy, kto nie posiada obywatelstwa polskiego.

Za ubogich cudzoziemców pokrywa gmina stałego miejsca zamieszkania koszty leczenia z zachowaniem prawa do żądania ich zwrotu od osób lub instytucyj, prawnie do tego obowiązanych w myśl ustaw obowiązujących lub układów, zawartych z innemi państwami.

§  7. 3
(skreślony).
§  8. 4
Przewidziane w art. 1 i w art. 2 punkt b) ustawy z dnia 29 marca 1926 r. (Dz. U. R. P. Nr. 36, poz. 214) zamieszkanie stwierdza się na podstawie ksiąg meldunkowych, a w miarę potrzeby także na podstawie zaświadczenia władzy gminnej, właściciela, administratora lub zarządcy domu, zeznań wiarogodnych świadków.
§  9.
Koszty leczenia ubogich chorych, powstałe przed 1 stycznia 1926 r. i do tego terminu nieściągnięte, mają być ściągane trybem dawniejszym, obowiązującym przed 1 stycznia 1926 r.

Należności z tytułu zaległych kosztów leczenia, powstałe po 1 stycznia 1926 r., należy ściągać w sposób, wskazany w § 15 niniejszego rozporządzenia.

§  10.
'Koszty leczenia ubogich, zamieszkałych na obszarze b. zaboru rosyjskiego, a pochodzących z innych dzielnic Państwa, są pokrywane na zasadzie przepisów ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214) tylko w tych wypadkach, gdy nie posiadają oni prawa przynależności gminnej na obszarze b. zaboru austrjackiego, względnie gdy żaden ze związków ubogich na obszarze b. zaboru pruskiego nie jest obowiązany do pokrywania tych kosztów.

Powyżej powołana ustawa obejmuje również osoby, pochodzące z b. zaboru rosyjskiego, a leczone w szpitalach publicznych w innej dzielnicy Państwa, o ile nie nabyły przynależności gminnej na terenie b. zaboru austrjackiego, lub nie nabyły prawa do wsparcia na terenie b. zaboru pruskiego.

Koszty leczenia ubogiego chorego w takim wypadku pokrywa jeden ze związków komunalnych b. zaboru rosyjskiego na zasadzie art. 1 względnie art. 2 ustawy, w pierwszym ustępie wymienionej.

Do art. 2 ustawy.

§  11.
Powiatowe związki komunalne, względnie wydzielone z powiatów gminy miejskie, ponoszą koszty leczenia za cudzoziemców w wypadkach, przewidzianych w art. 2 ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214) z prawem do żądania ich zwrotu ze strony osób lub instytucyj, prawnie do tego obowiązanych w myśl ustaw obowiązujących lub układów, zawartych z innemi państwami.

Do art. 3 ustawy.

§  12. 5
Obowiązek osób i instytucji do pokrywania kosztów leczenia ocenia się według obowiązujących przepisów prawnych..
§  13.
Niemożność zapłacenia kosztów leczenia stwierdza władza gminna stałego miejsca zamieszkania leczonego, właściwa według art. 1 ustawy (Dz. U. R. P. z r. 1926 № 36, poz. 214), lub powołana po myśli art. 2 tejże ustawy powiatowa władza komunalna za pośrednictwem właściwej gminy, które orzekają również o zdolności częściowego zapłacenia tychże kosztów.

Właściwa władza samorządowa wystawia w razie potrzeby świadectwo niemożności albo możności ponoszenia kosztów leczenia przez ubogiego chorego lub osobę, do ponoszenia tych kosztów obowiązaną.

Załatwianie odwołań od orzeczeń władz samorządowych należy do państwowych władz administracji ogólnej.

§  14.
Przy ocenieniu możności płacenia kosztów leczenia przez samego leczonego lub przez jego krewnych wstępnych lub zstępnych należy mieć wzgląd na ich wysokość i długotrwałość oraz uznać niemożność płacenia tych kosztów w tym wypadku, gdyby ich uiszczenie możliwe było tylko drogą uszczerbku dla warsztatu pracy, zapomocą którego obowiązany do ponoszenia powyższych kosztów własną pracą uzyskuje tylko dochód, niezbędnie potrzebny do utrzymania swego i swej rodziny oraz do prowadzenia pracy zawodowej.
§  15. 6
Koszty leczenia, przypadające do zwrotu szpitalom publicznym, i zaliczają się do należności publiczno-prawnych, które, o ile powstały po 1 stycznia 1926 r., ściągane będą w drodze egzekucji administracyjnej na zarządzenie powiatowych władz administracji ogólnej i to od wszystkich osób, które zalegają z uiszczeniem kosztów leczenia, względnie od osób lub instytucyj, oraz, odnośnie do ubogich chorych, od związków komunalnych, do pokrywania kosztów leczenia obowiązanych.

Koszty leczenia powstałe po dniu 25 czerwca 1928 r. będą ściągane z zachowaniem postanowień art. 11, 33 i 36 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 22 marca 1928 r. o zakładach leczniczych (Dz. U. R. P. Nr. 38, poz. 382).

Do art. 5 ustawy.

§  16.
Przepisy rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych z dn. 29 lutego 1924 r. w przedmiocie zaliczkowego pokrywania kosztów leczenia w szpitalach publicznych (Dz. U. R. P. № 22, poz. 241) mają odpowiednie zastosowanie.
§  17.
Rozporządzenia niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia.
1 § 1 skreślony przez § 1 pkt 1 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 kwietnia 1931 r.
2 § 2 zmieniony przez § 1 pkt 2 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 stycznia 1932 r.
3 § 7 skreślony przez § 1 pkt 3 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 kwietnia 1931 r.
4 § 8 zmieniony przez § 1 pkt 4 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 kwietnia 1931 r.
5 § 12 zmieniony przez § 1 pkt 5 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 kwietnia 1931 r.
6 § 15 zmieniony przez § 1 pkt 6 rozporządzenia z dnia 14 lutego 1931 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego. (Dz.U.31.29.196) z dniem 1 kwietnia 1931 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1927.99.861

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wykonanie ustawy z dnia 29 marca 1926 r. o pokrywaniu kosztów leczenia ubogich w szpitalach publicznych na obszarze b. zaboru rosyjskiego.
Data aktu: 09/09/1927
Data ogłoszenia: 10/11/1927
Data wejścia w życie: 10/11/1927