Zm.: ustawa o scalaniu gruntów.

ROZPORZĄDZENIE
PREZYDENTA RZECZYPOSPOLITEJ
z dnia 3 września 1927 r.
w sprawie zmian w ustawie o scalaniu gruntów.

Na podstawie art. 44 ust. 6 Konstytucji oraz ustawy z dnia 2 sierpnia 1926 r. o upoważnieniu Prezydenta Rzeczypospolitej do wydawania rozporządzeń z mocą ustawy (Dz. U. R. P. Nr 78, poz. 443) postanawiam co następuje:
Art.  1.

Ustawę z dnia 31 lipca 1923 r. o scalaniu gruntów w brzmieniu, ustalonem ustawą z dnia 18 grudnia 1925 r. (Dz. U. R. P. z 1926 r. Nr 39, poz. 244), zmienia się i uzupełnia zgodnie z postanowieniami artykułów 2 do 27 niniejszego rozporządzenia.

Art.  2.

Ustęp drugi art. 1 uzupełnia się przez dodanie w końcu wyrazów: "jako też tak zwane "enklawy", t. j. działki gruntów, otoczone cudzemi gruntami jednego innego właściciela".

Art.  3.

W punkcie d) art. 2 wyraz "górniczych" zamienia się na "wiertniczych" oraz wyrazy "jedynie za zgodą" na wyrazy "bez zgody".

Art.  4.

W ustępie drugim art. 4 w wierszu ostatnim po wyrazach: "art. 7 lit. a), c)" - dodaje się: "e)".

Art.  5.

Punkty e) i f) art. 7 otrzymują brzmienie:

"e) meljoracje scalanych gruntów, niezbędne do przeprowadzenia scalenia, a w miarę uznanej przez urzędy ziemskie możności - i meljoracje pożyteczne dla gospodarstw scalanych, oraz zakładanie w tym celu spółek wodnych na zasadzie ustawy wodnej z dnia 19 września 1922 r. (Dz. U. R. P. Nr 102, poz. 936);

f) regulacje dróg i dojazdów".

Punkt g) tegoż artykułu skreśla się, natomiast dodaje się inny ustęp w brzmieniu: "Przy scalaniu gruntów winno być w miarę możności przeprowadzane jednocześnie uzupełnienie gospodarstw karłowatych, a w miarę potrzeby i niepełnorolnych w drodze parcelacji niezbędnych obszarów zgodnie z postanowieniami ustawy o wykonaniu reformy rolnej".

Art.  6.

W ustępie pierwszym art. 11 wyrazy: "nieprzekraczające rzeczywistych kosztów, których wysokość i sposób pobierania określi rozporządzenie wykonawcze" zastępuje się przez wyrazy: "których wysokość i sposób pobierania będzie określać Minister Reform Rolnych w drodze rozporządzeń".

Ustępowi czwartemu tegoż artykułu nadaje się brzmienie: "Zwolnienie od opłat za techniczne wykonanie scalenia oraz od kosztów za sporządzenie ekspertyz i projektów meljoracyjnych może być stosowane i w tych wypadkach, gdy zachodzi potrzeba szybszego uruchomienia lub większego rozwoju akcji scaleniowej na pewnym obszarze Państwa i wówczas zwolnienie to może obejmować całe wsie, gminy i powiaty".

Art.  7.

W ustępie czwartym art. 13 wyraz: "administracyjnej" zastępuje się przez wyrazy: "administracyjnej, nie dotyczy to jednak władz, które działają na mocy cz. 4 art. 6".

Art.  8.

W ustępie drugim art. 14 końcowe wyrazy: "z parcelacji" zastępuje się przez wyrazy: "z parcelacji lub z innych powodów opuszczających swe dotychczasowe gospodarstwa".

Ustęp trzeci tegoż artykułu skreśla się.

Art.  9.

W punkcie c) art. 15 skreśla się wyrazy: "sąsiadujących ze wsią".

Art.  10.

W ustępie pierwszym art. 16 wyrazy: "zaprojektuje obszar scalenia który" - zastępuje się przez wyrazy: "zaprojektuje obszar scalenia z uwzględnieniem ilości i położenia gruntów, wystarczających dla wydzielenia równowartości usuwanych enklaw (cz. 2 art. 1), który to obszar".

Ustępowi drugiemu tegoż artykułu nadaje się brzmienie: "Przy projektowaniu obszaru scalenia komisarz ziemski winien złożyć do okręgowego urzędu ziemskiego wniosek o przeznaczenie na powiększenie gospodarstw niepełnorolnych niezbędnych obszarów pobliskich gruntów państwowych lub Państwowego Banku Rolnego, albo też zgłosić wniosek o uzupełnienie gospodarstw karłowatych w drodze parcelacji gruntów prywatnych w trybie ustawy o wykonaniu reformy rolnej".

Art.  11.

Artykułowi 17 nadaje się brzmienie: "Zaprojektowany przez powiatowy urząd ziemski obszar scalenia (art. 16) ustala w orzeczeniu okręgowy urząd ziemski. Obszar ten może być w drodze orzeczeń okręgowego urzędu ziemskiego zwiększony lub zmniejszony".

Art.  12.

Ustęp pierwszy art. 18 otrzymuje brzmienie: "O uprawomocnieniu się orzeczenia okręgowego urzędu ziemskiego lub o wydaniu orzeczenia przez Ministra Reform Rolnych będzie podane do publicznej wiadomości przez ogłoszenie w dzienniku urzędowym właściwego powiatu lub województwa".

Art.  13.

W ustępie pierwszym art. 19 wyrazy: "okręgowej komisji ziemskiej" zastępuje się przez wyrazy: "okręgowego urzędu ziemskiego lub orzeczenia Ministra Reform Rolnych".

Art.  14.

W ustępie czwartym art. 20 po pierwszym wyrazie "współwłaścicieli" - dodaje się wyrazy: "lub współposiadaczy". W tymże ustępie wyrazy: "współwłaścicieli niewłasnowolnych" - zastępuje się przez wyrazy: "współwłaścicieli lub współposiadaczy niewłasnowolnych reprezentują". W końcu tegoż ustępu dodaje się wyrazy: "Osoby te mają prawo występować w imieniu tych, kogo reprezentują, oraz nabywać na ich rzecz uprawnienia i zaciągać w ich imieniu zobowiązania we wszystkich sprawach, związanych ze scaleniem. Nie dotyczy to jednak spraw, związanych z art. 7 niniejszej ustawy, załatwianych na mocy oddzielnych przepisów prawa. Sołtysom (naczelnikom gminy, burmistrzom) nie służy prawo zaciągania pożyczek w imieniu tych, kogo z mocy niniejszego artykułu z urzędu reprezentują".

Art.  15.

W ustępie pierwszym art. 22 wyraz "spółdziałającym" zamienia się na "działającym", a po wyrazach "w imieniu uczestników scalenia" dodaje się wyrazy: "(cz. 3 art. 20)". W punkcie a) tegoż artykułu po wyrazie "określa" skreśla się wyraz "ich"; punkt d) skreśla się, a w jego miejsce wpisuje się wyrazy: "d) zgłasza za pośrednictwem urzędów ziemskich wniosek do właściwej władzy o utworzenie spółki wodnej na zasadach ustawy wodnej"; w punkcie g) wyrazy: "w obecności, ewentualnie i przy udziale" opuszcza się, wyrazy zaś: "okręgową komisję ziemską, która" zastępuje się przez wyrazy: "okręgowy urząd ziemski, który".

W tymże artykule dodaje się nowy ustęp w brzmieniu: "W razie niedokonania przez radę uczestników scalenia czynności, wymienionych w punktach a) i b), w terminie dni 30 od jej wyboru, decyzje w powyższych sprawach poweźmie powiatowy urząd ziemski".

Art.  16.

Art. 23 otrzymuje brzmienie: "Po dokonaniu wyborów względnie wyznaczeniu rady lub rad uczestników scalenia (art. 19 i 21) okręgowy urząd ziemski deleguje mierniczego do przeprowadzenia czynności scaleniowych".

Art.  17.

W ustępie pierwszym art. 24 wyrazy: "w punkcie a) art. 22" - zastępuje się przez wyrazy: "zgodnie z przepisami punktu a) cz. 1 art. 22 lub też cz. 3 art. 22". Wyrazy: "orzeczenia powiatowego urzędu ziemskiego w tym przedmiocie strony mają prawo zaskarżyć do okręgowej komisji ziemskiej w ciągu dni 14 od dnia doręczenia orzeczenia. Orzeczenie okręgowej komisji ziemskiej w tej sprawie jest ostateczne" - zastępuje się przez wyrazy: "w ciągu dni 14 od dnia doręczenia (art. 51) orzeczenia powiatowego urzędu ziemskiego w tej sprawie strony mają prawo zgłosić do tegoż powiatowego urzędu ziemskiego sprzeciw; wówczas powiatowy urząd ziemski przekazuje sprawę okręgowej komisji ziemskiej, która rozstrzyga ostatecznie".

W końcu ustępu drugiego tegoż art. 24 po wyrazach: "(Dz. Ust. Krajowych 1900 r. Nr 20)" wpisuje się wyrazy: "ustawa państwowa z dnia 7 czerwca 1883 r. (Dz. Ust. Państwa Nr 94) i rozporządzenie Ministerstw: Rolnictwa, Spraw Wewnętrznych, Sprawiedliwości i Skarbu z dnia 18 stycznia 1903 r. (Dz. Ust. Krajowych Nr 22).

Art.  18.

W ustępie pierwszym art. 28 w punktach a), b), c) i f) wyrazy: "wspólnie z radą" - zastępuje się przez wyrazy: "po wysłuchaniu opinji rady", w punkcie a) wyrazy: "z wezwanymi przez siebie przedstawicielami" zastępuje się przez wyrazy: "wezwanych przez siebie przedstawicieli", w punkcie b) wyraz: "przestrzeni" zamienia się na wyraz: "obszaru", w punkcie i) wyrazy: "oraz składa u miejscowego sołtysa (naczelnika gminy, burmistrza) wykazy z rejestrów pomiarowo-szacunkowych i plan klasyfikacyjny do przejrzenia ich w ciągu 7 dni przez osoby zainteresowane" zastępuje się przez wyrazy: "poczem w ciągu następnych 7 dni przedstawia w miejscu dokonywanych czynności osobom interesowanym do przejrzenia rejestry pomiarowo-szacunkowe i plan klasyfikacyjny".

Art.  19.

W punkcie a) ustępu pierwszego art. 29 po wyrazach "przeprowadzający scalenie" dodaje się "względnie komisarz ziemski".

W ustępie czwartym tegoż art. 29 po wyrazie: "może" dodaje się "o ile uzna to za potrzebne lub też".

Art.  20.

W art. 30 punkt c) otrzymuje brzmienie następujące: "c) dołącza do obszaru scaleniowego obszar, o który są powiększane niepełnorolne gospodarstwa w drodze parcelacji dobrowolnej lub też przeprowadzonej w trybie art. 15 ustawy o wykonaniu reformy rolnej, jak również ewentualnie obszar, przyznany za zniesione uprawnienia służebnościowe".

Art.  21.

Ustępy pierwszy i drugi art. 31 otrzymują brzmienie następujące:

"Po dokonaniu czynności, przewidzianych w art. 30, komisarz ziemski, jeżeli przewidziane w punkcie e) art. 30 skargi nie dotyczą wykazu starego stanu posiadania oraz wykazu szacunku gruntów, zatwierdza te wykazy. Jeżeli zaś skargi te dotyczą wykazu starego stanu posiadania lub wykazu szacunku gruntów lub też jeżeli w ciągu 14 dni od dnia doręczenia (art. 51) orzeczenia powiatowego urzędu ziemskiego w tej sprawie wpłyną do tegoż powiatowego urzędu ziemskiego sprzeciwy stron co do tego orzeczenia, to powiatowy urząd ziemski przekazuje sprawę okręgowej komisji ziemskiej, która rozstrzyga ostatecznie".

Art.  22.

W ustępie pierwszym art. 32 wyrazy: "na podstawie ostatecznie zatwierdzonego" zastępuje się przez wyrazy: "na podstawie zatwierdzonego prawomocnem orzeczeniem powiatowego urzędu ziemskiego lub też orzeczeniem okręgowej komisji ziemskiej"; w punkcie c) skreśla się wyrazy: "i nowego stanu posiadania", natomiast w końcu tego punktu dopisuje się: "oraz nowego stanu posiadania".

Art.  23.

W art. 34 po ustępie czwartym dodaje się nowy ustęp w brzmieniu: "Uczestnicy scalenia, którzy wyrazili zgodę na przyjęcie przeznaczonych dla nich nowych działek do protokółu lub przez nieobecność na zebraniu (cz. 3 i 4 niniejszego artykułu), nie mają prawa zaskarżenia projektu scalenia".

Art.  24.

W art. 35 skreśla się wyrazy: "jako też uchwala odpowiednie dodatkowe wpisy do tabel likwidacyjnych lub aktów nadawczych".

Art.  25.

W art. 36 po wyrazach: "zatwierdzającego projekt scalenia" dodaje się wyrazy: "względnie po wydaniu w tej sprawie orzeczenia przez Główną Komisję Ziemską"; w punkcie b) wyrazy: "zarządza wykończenie i" - skreśla się; w punkcie c) wyrazy: "przeprowadza wniesienie wpisów dodatkowych" - zastępuje się przez wyrazy: "ustala odpowiednie dodatkowe wpisy oraz przeprowadza ich wniesienie"; w punkcie c) wyrazy: "prawomocnego orzeczenia okręgowej komisji ziemskiej" zastępuje się przez wyraz: "orzeczenia"; w punkcie d) wyrazy: "okręgowej komisji ziemskiej" skreśla się.

Art.  26.

W art. 50 skreśla się ustępy, rozpoczynające się od wyrazów: "W tym wypadku, jeżeli" do wyrazów: "normy w art. 6" oraz od wyrazów: "Jeżeli liczba skarżących..." do wyrazów: "punkt a) niniejszego artykułu".

W końcu tegoż art. 50 dodaje się nowe ustępy w brzmieniu:

"W wypadku, przewidzianym w punkcie b) cz. 2 niniejszego artykułu, jeżeli nie ma możności wyrównać drogą zmiany projektu różnic między starym, a nowym stanem posiadania, krzywdzących uczestników scalenia, okręgowej komisji ziemskiej służy prawo zatwierdzenia dopłat pieniężnych, przekraczających normę, wskazaną w art. 6.

Jeżeli liczba skarżących w wypadku, przewidzianym w punkcie b) cz. 2 niniejszego artykułu, jest mniejsza od 1/4 ogólnej liczby uczestników scalenia, wówczas ma zastosowanie punkt a) tejże cz. 2".

Art.  27.

Art. 51 otrzymuje brzmienie następujące:

"Wszelkie zawiadomienia, wezwania i doręczenia orzeczeń w wykonaniu niniejszej ustawy uskutecznia się przez przesłanie ich w dwóch egzemplarzach wójtowi (naczelnikowi gminy, burmistrzowi), który obowiązany jest sam lub przez sołtysa wsi lub też przez organy do tego powołane - powyższe wezwania, zawiadomienia lub orzeczenia publicznie ogłosić w sposób, odpowiadający miejscowym zwyczajom, poczem jeden egzemplarz zwrócić urzędowi wysyłającemu z potwierdzeniem dnia dokonania ogłoszenia.

W wypadku, gdy dana czynność dotyczy więcej niż jednej jednostki administracyjnej względnie dotyczy także i obszarów dworskich, należy w sposób, wskazany w cz. 1, publicznie ogłaszać zawiadomienia, wezwania i treść orzeczeń w każdej jednostce administracyjnej lub obszarze dworskim.

Trzeci dzień po dniu ogłoszenia uznaje się za dzień, od którego biegną wszelkie terminy.

Urząd, który obowiązany jest dokonać publicznego ogłoszenia w myśl cz. 1 niniejszego artykułu, winien na żądanie interesowanych dać im do przejrzenia ogłaszane orzeczenia lub też sporządzić dla nich i wydać im odpis tego orzeczenia za zwrotem kosztów odpisu; wysokość tego kosztu będzie określana w rozporządzeniach Ministra Reform Rolnych w porozumieniu z Ministrem Spraw Wewnętrznych.

Do spraw, uregulowanych w niniejszej ustawie, nie ma zastosowania art. 19 ustawy z dnia 11 sierpnia 1923 r. o zakresie działania Ministra Reform Rolnych i organizacji urzędów i komisyj ziemskich (Dz. U. R. P. Nr 90, poz. 706).

Postanowienia niniejszego artykułu nie mają zastosowania do zawiadomień, wezwań i orzeczeń, doręczanych właścicielom ziemskim w związku z zastosowaniem do nich postanowień art. 15 ustawy z dnia 28 grudnia 1925 r. o wykonaniu reformy rolnej".

Art.  28.

Umowy o wykonanie czynności scaleniowych, zawarte z mierniczymi na podstawie przepisów, powołanych w art. 1 niniejszego rozporządzenia, przez radę, względnie rady uczestników scalenia, pozostają w mocy.

Jeżeli powyższe czynności scaleniowe, powierzone na mocy tych umów, ulegną z jakichkolwiek powodów przerwie, może okręgowy urząd ziemski przejąć te czynności do przeprowadzenia.

Art.  29.

Rozporządzenie niniejsze nie narusza postępowania w toku instancji co do orzeczeń, które zapadły przed wejściem w życie niniejszego rozporządzenia w sprawach, unormowanych w ustawie, powołanej w art. 1 niniejszego rozporządzenia.

Art.  30.

Upoważnia się Ministra Reform Rolnych do ogłoszenia w Dzienniku Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej ustawy, powołanej w art. 1 niniejszego rozporządzenia, wraz ze zmianami i uzupełnieniami, wprowadzonemi temże rozporządzeniem - z zastosowaniem właściwej kolejności artykułów i nomenklatury ustępów oraz zmian nazw urzędów, wypływających z ustawy z dnia 11 sierpnia 1923 r. o zakresie działania Ministra Reform Rolnych i organizacji urzędów i komisyj ziemskich.

Art.  31.

Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Ministrowi Reform Rolnych i Ministrowi Sprawiedliwości.

Art.  32.

Rozporządzenie niniejsze obowiązuje na całym obszarze Rzeczypospolitej Polskiej z wyjątkiem województwa śląskiego i wchodzi w życie po upływie 14 dni po dniu ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1927.78.680

Rodzaj: Rozporządzenie z mocą ustawy
Tytuł: Zm.: ustawa o scalaniu gruntów.
Data aktu: 03/09/1927
Data ogłoszenia: 08/09/1927
Data wejścia w życie: 23/09/1927