Łotwa-Polska. Konwencja Sanitarna. Warszawa.1922.07.07.

Konwencja Sanitarna

pomiędzy Polską a Łotwą, podpisana w Warszawie dnia 7 lipca 1922 roku.

(Ratyfikowana zgodnie z ustawą z 25.VII 1924 r. - Dz. U. R. P. z 1924 r. Nr 72, poz. 700).

Przekład.

MY, STANISŁAW WOJCIECHOWSKI,

PREZYDENT RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ,

Wszem wobec i każdemu zosobna, komu o tem wiedzieć należy, wiadomem czynimy:

W dniu siódmym lipca tysiąc dziewięćset dwudziestego drugiego roku w Warszawie podpisana została między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej i Rządem Republiki Łotewskiej Konwencja Sanitarna o następującem brzmieniu:

Konwencja sanitarna z Łotwą.

Rząd Rzeczypospolitej Polskiej z jednej strony, Rząd Rzeczypospolitej Łotewskiej z drugiej strony, dążąc do zabezpieczenia zdrowia publicznego przed zawleczeniem i szerzeniem się chorób zakaźnych, postanowiły zawrzeć Konwencję Sanitarną i w tym celu zamianowały swemi pełnomocnikami:

Rząd Rzeczypospolitej Polskiej:

pp. Dr. Henryka Trenknera, Naczelnika Wydziału w Ministerstwie Zdrowia Publicznego i

Edmunda Sobolewskiego, starszego referenta w Ministerstwie Spraw Zagranicznych,

Rząd Rzeczypospolitej Łotewskiej:

P. Martina Nukšę, Posła Nadzwyczajnego i Ministra pełnomocnego Łotwy w Polsce i

Dr. Janisa Kivickiego, Dyrektora Departamentu Zdrowia w Ministerstwie Spraw Wewnętrznych,

którzy, po okazaniu swych pełnomocnictw, uznanych za dostateczne i dobre co do formy, zgodzili się na następujące wzajemne zobowiązania Państw, zawierających umowę na wypadek pojawienia się chorób zakaźnych na ich terytorjach.

I.

Zobowiązania Państw, zawierających umowę na wypadek pojawienia się chorób zakaźnych na ich terytorjach.

Art.  1.

Strony, zawierające umowę zobowiązują się do powiadamiania się natychmiast w drodze telegraficznej o pierwszym przypadku cholery, lub dżumy, jak również o wypadkach podejrzanych i powiadamiać się piśmiennie o epidemicznym szerzeniu się tyfusu plamistego i powrotnego.

Art.  2.

Komunikat o chorobach, wymienionych w art. 1 powinien zawierać:

1) nazwę choroby (nazwa łacińska) i jej formę,

2) miejsce i datę wystąpienia,

3) pochodzenie i źródło choroby,

4) liczbę zachorowań i zgonów,

5) nazwą zakażonej jednostki administracyjnej (art. 8),

6) środki przedsięwzięte.

Celem zorjentowania się o śmiertelności niezbędnem jest, aby ogólna liczba przypadków obejmowała również przypadki, podane do wiadomości jako zgony.

Art.  3.

Oprócz komunikatów natychmiastowych, przewidzianych w art. 1, winny być również wysyłane komunikaty tygodniowe, uwzględniające dalszy przebieg chorób, wymienionych w art. 1, jak również zarządzenia, przedsięwzięte z tego tytułu oraz wszelkie okoliczności, mogące mieć znaczenie epidemiologiczne.

Tygodniowe komunikaty winny zawierać również poprawki wszelkich ewentualnych błędów i niedokładności poprzednich komunikatów.

Art.  4.

Każda ze stron, zawierających umowę, zobowiązuje się udzielać regularnie drugiej stronie wszelkich urzędowych publikacyj sanitarnych. Jeżeli na terytorjum jednej ze stron, zawierających umowę, pojawi się lub zacznie się szerzyć epidemicznie choroba zakaźna, która nie występuje zazwyczaj na danym terytorjum, lub zazwyczaj nie szerzy się nagminnie, to właściwa strona obowiązana jest zawiadomić o tem stronę drugą, jak również przesłać wszelkie szczegóły, dotyczące danej choroby.

Art.  5.

Komunikaty, przewidziane w art. 1, jak również zawiadomienia, przewidziane w art. 3 i 4 będą dostarczane przez centralne władze sanitarne danego Państwa bezpośrednio centralnym władzom sanitarnym drugiej strony. Ten sam komunikat jednocześnie winien być dostarczony przedstawicielowi dyplomatycznemu drugiej strony, jak również przesłany Sekcji Higjeny Ligi Narodów.

Art.  6

Konwencja niniejsza, na zasadzie porozumienia stron w drodze dyplomatycznej, może być rozciągnięta również na inne choroby zakaźne, nie wymienione w art. 1.

Art.  7.

Jeżeli jedno z Państw, zawierających umowę, będzie posiadało wiadomości o pojawieniu się zakaźnej choroby epidemicznej na terytorjum, należącem do państwa sąsiedniego i przedsięweźmie z tego powodu środki ochronne, to obowiązane jest powiadomić drugą stronę o przedsięwziętych środkach ochronnych, jak również i okolicznościach, które wywołały dane zarządzenia.

II.

Środki, stosowane względem terytorjum zakażonego.

Art.  8.

Za zakażoną można uważać jedynie jednostkę administracyjną - "powiat", "aprinkis", lub gminę "wiejską" lub "miejską", "pagasta".

Dane terytorjum może być ogłoszone za zakażone, jeżeli w przypadku cholery utworzy się ognisko epidemiczne, w przypadku tyfusu plamistego i powrotnego - w razie szerzenia się nagminnego tych chorób, w przypadku dżumy, w razie stwierdzenia jednego lub kilku niezawleczonych przypadków.

Wyraz ognisko oznacza, że przypadki cholery pojawiły się poza bezpośredniem otoczeniem pierwszego, lub pierwszych przypadków, oraz, że nie udało się ograniczyć choroby do miejsca pierwotnego wystąpienia.

Art.  9.

Gmina lub powiat, które były uważane za zakażone na zasadzie art. 8, winny być uważane za wolne od zakażenia; w przypadku cholery lub dżumy po 5 dniach od chwili zgonu, lub izolacji ostatniego chorego; odnośnie do tyfusu plamistego i powrotnego, jeżeli zmniejszenie się liczby zachorowań, lub stwierdzenie przypadków sporadycznych wskazują, że choroba straciła charakter nagminny.

Art.  10.

Przeciwko zawleczeniu chorób zakaźnych, wymienionych w art. 1, dopuszczalne są następujące środki:

1) oględziny i badanie lekarskie,

2) usuwanie i odosobnianie chorych i osób podejrzanych o jedną z wymienionych chorób,

3) dezynfekcja i dezynsekcja osób i bagażu, jak również wagonów kolejowych i oddziałów okrętowych,

4) dezynfekcja towarów, a w przypadku dżumy również deratyzacja,

5) zakaz wjazdu osób nieszczepionych przeciwko cholerze.

III.

Granice lądowe.

Art.  11.

Indywidualnym oględzinom i badaniu lekarskiemu poddane będą na granicy osoby, przybywające z miejscowości zakażonych, lub okazujące objawy jednej z chorób, wymienionych w art. 1.

U osób, podejrzanych o cholerę, lub dżumę, mogą być w razie potrzeby dokonywane badania bakterjologiczne.

Oględziny i badania lekarskie winny jaknajmniej utrudniać ruch graniczny.

Art.  12.

Osoby, uznane podczas badania lekarskiego za chore, lub podejrzane o jedną z chorób, wymienionych w art. 1, podlegają odosobnieniu przez władze sanitarne Państwa przeznaczenia i leczeniu w specjalnie urządzonych do tego celu zakładach, gdzie pozostają do chwili zupełnego wyzdrowienia, lub ścisłego rozpoznania choroby.

Zatrzymywanie osób zdrowych celem obserwacji jest niedopuszczalne.

Osoby, jadące z terytorjów zakażonych, lub osoby, które stykały się z chorymi na jedną z chorób, wymienionych w art. 1, będą po przybyciu na miejsce przeznaczenia podlegały dozorowi sanitarnemu, który nie może trwać dłużej niż 5 dni w przypadku cholery, 7 dni w przypadku dżumy, 8 dni w przypadku tyfusu powrotnego i 14 dni w przypadku tyfusu plamistego od chwili wyjazdu danej osoby z terytorjum zakażonego, lub od chwili stwierdzenia choroby na granicy. W tym celu osobom tym może być nakazane stawienie się po przybyciu na miejsce przeznaczenia u właściwych władz sanitarnych.

Art.  13.

Personel sanitarny, kolejowy, jak również osoby, delegowane urzędowo przez Rządy stron umawiających się, podlegają zarządzeniom sanitarnym jedynie w razie ujawnionego zachorowania na jedną z chorób, wymienionych w art. 1.

Art.  14.

Osobisty bagaż podróżnych podlega dezynfekcji, względnie dezynsekcji, jeżeli w myśl art. 11 zdaniem lekarza urzędowego, zachodzi podejrzenie zakażenia. Strony umawiające się zastrzegają sobie prawo poddawania specjalnym zarządzeniom sanitarnym niektórych kategoryj osób, podróżujących grupami w warunkach niehigjenicznych, jako to: uchodźcy, pielgrzymi, emigranci, reemigranci, repatrjanci, włóczędzy, cyganie i t. p., a mianowicie: odosobnieniu chorego oraz osób, które stykały się z chorym, dezynfekcji i dezynsekcji osób i bagażu, badaniu bakterjologicznemu podróżnych, strzyżeniu i t. p.

Art.  15.

Celem zwalczania cholery można zarządzić szczepienia ochronne, o ile dana osoba nie może wykazać się świadectwem urzędowem o dokonaniu szczepienia w okresie czynnym.

Podróżnym, którzy nie zechcą się poddać szczepieniu, może być zabroniony wjazd.

Art.  16.

Względem osób, przybywających na granicę kolejami i ich bagażu, postępuje się zgodnie z przepisami art. 14; wykonywanie zarządzeń sanitarnych nie powinno zatrzymywać ruchu kolejowego.

W tym celu Państwa, zawierające umowę, winny utworzyć na stacjach pogranicznych odpowiednie punkty sanitarno-nadzorcze, których sprawność powinna być dostosowana do ruchu podróżnych i towarów w danym punkcie.

Art.  17.

W przypadku ujawnienia w pociągu, który przebył granicę, osoby chorej na jedną z chorób, wymienionych w art. 1, dotyczący wagon albo przedział, poddany będzie przez władze kraju przeznaczenia dezynfekcji, a w razie potrzeby wagon ten będzie odczepiony.

Podróżni, którzy stykali się z chorym, podlegają oględzinom lekarskim. Osób, uznanych za zdrowe, nie zatrzymuje się, jednakowoż mogą być one zarówno jak ich bagaż poddane dezynfekcji, a w przypadku tyfusu powrotnego lub plamistego - dezynsekcji.

Art.  18.

Strony zawierające umowę zobowiązują się:

1) utrzymywać w czystości, dezynfekować, dezynsekować, a w razie potrzeby deratyzować wszystkie pociągi, przybywające na granicę, jak również ich personel.

2) roztaczać ścisły dozór sanitarny w obrębie dworców kolejowych, czuwać nad zaopatrzeniem dworców w dobrą wodę do picia, nad czystością wychodków w pociągach i na dworcach, jak również nad utrzymaniem bufetów w należytym stanie, a w okresie cholery zakazać sprzedaży produktów, mogących szerzyć zarazę.

3) zarządzić, aby na podległych ich władzy terytorjach pogranicznych, osoby chore na jedną z chorób, wymienionych w art. 1, były we właściwym czasie usuwane z pociągów, oraz aby w wypadkach takich przedsięwzięto środki, przewidziane w art. 10 punkty c, d i e.

Państwa, zawierające umowę, zobowiązują się wzajemnie powiadamiać o tego rodzaju wydarzeniach.

Art.  19.

Zasady i przepisy, przewidziane przez niniejszą Konwencję, dotyczą również dróg lądowych, żeglugi rzecznej i powietrznej, z uwzględnieniem właściwych zmian.

IV.

Towary.

Art.  20.

Towary mogą być poddawane dezynfekcji tylko w razie stwierdzenia przez urzędowego lekarza jawnych oznak zakażenia towaru, albo jego opakowania. Za lekarza urzędowego w duchu niniejszej Konwencji uważać należy lekarza, posiadającego urzędowe upoważnienie.

Niezależnie od powyższego następujące towary, pochodzące z miejscowości, dotkniętych jedną z chorób, wymienionych w art. 1, można poddawać dezynfekcji, albo też zakazać ich wwozu, o ile nie zostały uprzednio poddane dezynfekcji:

1) znoszone ubranie, używana bielizna osobista i pościel. Nie można zakazać przywozu powyższych przedmiotów w wypadku przesiedlenia się albo też gdy stanowią one bagaż; w wypadkach tych należy z nimi postąpić zgodnie z przepisami art. 14, 16 i 17.

2) Szmaty i gałgany, z wyjątkiem szmat prasowanych, przewożonych w belach, obciągniętych obręczami.

Nie podlegają zakazowi przywozu:

1) Świeże odpadki, pochodzące wprost z przędzalni, tkalni, szwalni i bielników, sztuczna wełna i skrawki świeżego papieru.

2) Listy, pocztówki, druki, książki, broszury, papiery handlowe i t. d. za wyjątkiem przesyłek pocztowych.

Nie może być zabroniony tranzyt przez terytorjum jednej ze stron układających się towarów, idących w należytym opakowaniu, wykluczającym możność zakażenia; towary te nie podlegają również dezynfekcji w czasie tranzytu.

Wyznaczenie miejsca wykonywania dezynfekcji towarów należy do Państwa przeznaczenia. Dezynfekcja i dezynsekcja będą wykonywane według metod, uznanych przez naukę, z uwzględnieniem rodzaju towarów.

V.

Zarządzenia na terytorjum przygranicznym.

Art.  21.

Za terytorjum przygraniczne uważa się pas, odległy od granicy nie dalej, niż 5 klm. Państwa, zawierające umowę, dostarczą sobie wzajemnie, w przeciągu miesiąca od daty wejścia w życie niniejszej umowy spisu powiatów (aprinkis) i gmin przygranicznych, ze wskazaniem właściwych dla nich władz sanitarnych.

W wypadku pojawienia się cholery, dżumy, tyfusu plamistego i powrotnego na terytorjum przygranicznym, sanitarne władze przygraniczne, zgodnie z art. 5, porozumieją się celem wzajemnego dostarczania sobie wiadomości:

1) o pierwszych przypadkach wyżej wymienionych chorób,

2) o dalszym przebiegu tych chorób,

3) o środkach stosowanych.

Niezależnie od powyższego władze sanitarne terytorjum przygranicznego będą się informować wzajemnie o wszelkich chorobach zakaźnych, mających przebieg nagminny.

W razie wystąpienia cholery, dżumy, tyfusu plamistego i powrotnego, lub w razie epidemicznego szerzenia się innej choroby zakaźnej, władze sanitarne terytorjum przygranicznego danego Państwa zezwolą władzy sanitarnej terytorjum, położonego po drugiej stronie granicy na wysłanie urzędowego lekarza, celem zebrania na miejscu danych, dotyczących epidemji. W takim wypadku władza sanitarna przygraniczna Państwa zainteresowanego określi wyraźnie władzy sanitarnej terytorjum dotkniętego epidemją, co mianowicie jest przedmiotem jej zainteresowania. Na zasadzie tego oświadczenia właściwe władze sanitarne wyznaczą władzom sanitarnym drugiego Państwa dzień i miejsce, w którym lekarz sanitarny, kierujący inspekcją, winien się stawić.

Władze sanitarne terytorjów przygranicznych obu stron będą działały zgodnie w dziedzinie ochrony zdrowia publicznego i walki z chorobami zakaźnemi i na żądanie będą udzielały sobie wzajemnie pomocy.

Art.  22.

Środki sanitarne, przewidziane w niniejszej Konwencji, dla komunikacji kolejami i innemi drogami mogą być zastosowane również do lokalnego ruchu przygranicznego. Wszelako strony, zawierające umowę, zobowiązują się według możności ułatwiać ruch przygraniczny, stosując jedynie te zarządzenia, przewidziane w Konwencji, które okażą się bezwzględnie konieczne.

Art.  23.

W razie pojawienia się w miejscowości przygranicznej cholery, zakazowi może podlegać również przywóz surowych owoców i jarzyn oraz nabiału z zakażonego terytorjum przygranicznego.

VI.

Pograniczne punkty dozoru sanitarnego.

Art.  24.

Celem przeprowadzenia środków sanitarnych, przewidzianych w niniejszej konwencji, w punktach przechodzenia linij kolejowych będą urządzone pograniczne punkty dozoru sanitarnego, zaopatrzone w pomieszczenia i urządzenia, niezbędne do celów odosobnienia i leczenia osób chorych i podejrzanych o chorobę oraz do dezynfekcji i dezynsekcji, rozmiarami swemi odpowiadające potrzebom ruchu osób i towarów przez daną miejscowość.

Art.  25.

Strony, zawierające umowę, oznaczą na zasadzie wzajemnego porozumienia centralnych władz sanitarnych, w których miejscowościach mają być urządzone punkty dozoru sanitarnego.

Strony, zawierające umowę, zastrzegają sobie prawo, w razie groźnego szerzenia się epidemji, czasowego zamykania dla ruchu podróżnych z danego terytorjum drugiego Państwa, lub z części tego terytorjum, tych punktów pogranicznych, w których urządzenie stacji dozoru sanitarnego będzie przedstawiało istotne trudności. Druga strona będzie powiadomiona co najmniej na osiem dni przed wprowadzeniem w czyn tego zamierzenia. Strony, zawierające umowę, zobowiązują się jednak zapewnić swobodny ruch podróżnych i towarów przez inne punkty graniczne.

Art.  26.

Pobieranie opłat od podróżnych za pomoc lekarską, udzieloną na zasadzie niniejszej Konwencji na pogranicznych stacjach dozoru sanitarnego, za utrzymanie ich podczas izolacji w szpitalach z powodu podejrzenia o jedną z chorób, wymienionych w art. 1, jak również za wydatki, połączone ze stosowaniem innych środków sanitarnych, przewidzianych w niniejszej Konwencji nie jest dopuszczalne.

Powyższe wydatki obciążają Skarb tego Państwa, na którego terytorjum środki te są stosowane, o ile na zasadzie praw miejscowych do pokrywania ich nie są zobowiązane ciała autonomiczne, lub inne osoby prawne lub fizyczne. Pobieranie opłaty za przeprowadzenie dezynfekcji, dezynsekcji lub deratyzacji z rozporządzenia władz sanitarnych, dopuszczalne jest jedynie względem towarów, do których środki te mogą być stosowane na zasadzie niniejszej Konwencji, a to w wysokości rzeczywistych wydatków za zużyte do tych celów materjały. Strony, zawierające umowę, powiadomią się wzajemnie we właściwym czasie o wysokości danych opłat. Wymienione warunki nie dotyczą repatrjantów.

Art.  27.

Strony, zawierające umowę, uznają wzajemnie świadectwa lekarskie, wystawiane przez lekarzy urzędowo uprawnionych, dotyczące szczepienia, dezynfekcji, dezynsekcji, deratyzacji i innych środków zapobiegawczych.

VII.

Ruch morski.

Art.  28.

Państwa, zawierające umowę, zobowiązują się stosować następujące środki względem statków, odpływających na morze:

a) zakazać przyjmowania na pokład podróżnych, zdradzających objawy cholery, dżumy, tyfusu powrotnego i plamistego.

b) zakazać przyjmowania na pokład osób, przybywających z miejscowości, dotkniętych cholerą, o ile osoby te nie były poddane we właściwym czasie szczepieniom ochronnym.

c) zabronić przyjmowania na pokład osób, pochodzących z miejscowości, dotkniętych tyfusem plamistym lub powrotnym, o ile osoby te nie były poddane dezynsekcji. Dezynsekcja podróżnych i ich brudnej bielizny, odzieży i pościeli powinna być wykonana możliwie w ciągu doby, poprzedzającej przyjęcie na pokład;

d) w wypadku dżumy powinny być zastosowane środki, zapobiegające wtargnięciu szczurów na statki (przymocowywanie statków na linach, zaopatrzonych w tarcze ochronne, usuwanie kładek i mostków poza godzinami pracy).

c) w wypadku cholery należy czuwać nad czystością wody, magazynowanej do picia.

Art.  29.

Za zakażony uważa się statek, na którym stwierdzono przypadek cholery, dżumy, tyfusu plamistego i powrotnego lub statek, na którym w ciągu ostatnich siedmiu dni były przypadki cholery lub dżumy, lub w ciągu ostatnich dni 14 przypadki tyfusu plamistego lub powrotnego.

Za podejrzany uważać się będzie każdy statek, na którym w chwili odbicia od portu lub w czasie podróży stwierdzono przypadki cholery, dżumy, tyfusu plamistego i powrotnego, lecz na którym w ciągu ostatnich pięciu dni nie było nowych przypadków cholery, w ciągu ostatnich siedmiu dni dżumy, w ciągu ostatnich czternastu dni nowych przypadków tyfusu plamistego, w ciągu ostatnich ośmiu dni świeżych przypadków tyfusu powrotnego. Jako wolny od wszelkiej choroby zakaźnej będzie uważany statek, na którym aczkolwiek przybył z portu zakażonego, na trzy dni przed odbiciem od brzegu w czasie podróży i od chwili przybycia do portu przeznaczenia nie stwierdzono żadnego przypadku chorób, wymienionych w art. 1.

Art.  30.

Statki zakażone podlegają następującym zarządzeniom:

1) oględzinom względnie badaniu lekarskiemu;

2) usunięciu z pokładu i odosobnieniu chorych i podejrzanych o choroby oraz dezynfekcji i dezynsekcji osób powyższych;

3) osoby, które stykały się z chorymi na cholerę lub dżumę będą poddane obserwacji lekarskiej, która nie może trwać dłużej nad dni 5 od dnia przybycia statku do portu.

Osoby, które stykały się z chorymi na tyfus plamisty lub powrotny, z wyjątkiem osób, wymienionych w art. 14, nie podlegają obserwacji. Osoby te po dezynsekcji będą poddane dozorowi lekarskiemu, który nie może trwać dłużej nad osiem dni w przypadku tyfusu powrotnego i czternaście dni w przypadku tyfusu plamistego;

4) Brudna bielizna, używana odzież i przedmioty użytku załogi i podróżnych, uznane przez władze sanitarne portu przeznaczenia za zakażone, podlegają dezynfekcji.

5) Wszystkie przedziały statku, uznane przez lekarza urzędowego za zakażone, podlegają dezynfekcji w przypadku cholery lub dżumy, oraz dezynsekcji w przypadku tyfusu powrotnego lub plamistego;

6) Względem statków zakażonych cholerą można ponadto nakazać zmianę zapasów lub całkowite odkażenie podejrzanej wody do picia, odkażenie wody używanej zamiast balastu przed wylaniem jej do portu, zakazać wlewanie do portu wydalin ludzkich i odpadków ze statku, bez uprzedniego odkażenia.

7) Statki zakażone dżumą będą poddane zgodnie z zarządzeniami, przewidzianemi w punktach 1-5 deratyzacji, którą należy wykonać przed wyładowaniem statku, wszakże w sposób, nie narażający towarów i maszyn na uszkodzenie. Na statkach, biorących balast, deratyzacja winna być wykonana przed naładowaniem.

Jednakże statek, podlegający deratyzacji, nie powinien być zatrzymany w porcie dłużej nad 48 godzin. Również winny być zachowane środki, o których mowa w art. 28 d.

Obserwacja - odosobnienie podróżnego bądź na pokładzie statku, bądź w punkcie sanitarnym do czasu, póki wolno mu będzie obcować ze wszystkimi.

Dozór lekarski - podróżni nie są odosobnieni i mogą natychmiast obcować ze wszystkimi, lecz nazwiska ich będą zakomunikowane władzom miejscowości, do których się udają, gdzie nad nimi będzie rozciągnięty dozór lekarski, celem stwierdzenia stanu ich zdrowia.

Art.  31.

Względem statków, podejrzanych o cholerę, postępuje się zgodnie z punktami 1, 3, 4, 5 i 6 art. 30, względem podejrzanych o dżumę zgodnie z punktami 1, 4, 5, 7 art. 30, zaś względem podejrzanych o tyfus plamisty lub powrotny zgodnie z punktami 1, 3, 4 i 5 art. 30.

Pozatem załoga i podróżni podlegają dozorowi lekarskiemu, który w przypadku cholery nie może trwać dłużej nad dni 5, w przypadku dżumy dłużej nad dni 7, w przypadku tyfusu plamistego dłużej nad dni 14, zaś w przypadku tyfusu powrotnego dłużej nad dni 8 od chwili przybycia statku.

Art.  32.

Statki niezakażone, płynące z portów zakażonych po okazaniu paszportów sanitarnych, korzystają natychmiast ze swobody ruchów. Władze sanitarne portu przeznaczenia mają prawo przedsięwziąć następujące zarządzenia: w przypadku cholery - środki, przewidziane w punktach 1, 4 i 6 art. 30, w przypadku dżumy - środki, przewidziane w punktach 1, 4 i 7 art. 30, a w przypadkach tyfusu plamistego i powrotnego - środki, przewidziane w punktach 1 i 4 art. 30. Załoga i podróżni mogą być poddani dozorowi sanitarnemu w ciągu okresu, przewidzianego przez art. 30, licząc od daty odbicia statku z portu zakażonego.

Art.  33.

Jeżeli na statku niezakażonym, pochodzącym z portu zakażonego dżumą, zostanie stwierdzona nadzwyczajna śmiertelność szczurów, władze sanitarne portu przeznaczenia mogą zarządzić badanie bakterjologiczne szczurów. W razie dodatniego wyniku badań zarządza się deratyzacja, zgodnie z punktem 7 art. 30.

Względem statku mogą być nakazane:

a) oględziny względnie badanie lekarskie,

b) dezynfekcja oddziałów statku i tych przedmiotów, które zdaniem władz sanitarnych, można podejrzewać o zakażenie.

c) dozór lekarski nad załogą i podróżnymi w ciągu 7 dni od dnia przybycia statku.

Art.  34.

Celem możliwego ograniczenia środków, krępujących handel morski strony zawierające umowę zobowiązują się przy stosowaniu przepisów, wyliczonych w art. 28-33 uwzględniać te zarządzenia sanitarne, którym statek został poddany w chwili odbijania z portu zakażonego, jak również podczas drogi, obecność na statku lekarza uprawnionego urzędowo, jak również obecność urządzeń do dezynfekcji, dezynsekcji i deratyzacji.

W każdym razie władze sanitarne portu przeznaczenia mogą żądać od lekarza statku lub osoby go zastępującej, zaprzysiężonego zaświadczenia, iż od chwili odbicia od brzegu na statku nie było ani jednego wypadku cholery, dżumy, tyfusu plamistego lub powrotnego.

Art.  35.

Strony, zawierające umowę zachowują sobie prawo stosowania specjalnych zarządzeń, dezynfekcji, dezynsekcji, oczyszczania względem statków, znajdujących się w jawnie złych warunkach higjenicznych. O tego rodzaju postępowaniu względem statku, winien być sporządzony możliwie w obecności właściwych władz konsularnych protokół, który załącza się do dokumentów statku.

Art.  36.

Statek, który odmówi poddania się przepisom, wymaganym przez władze portu na zasadzie niniejszej Konwencji, ma prawo odpłynąć na pełne morze.

Jednakowoż powinno mu być dozwolone wyładowanie towarów z warunkiem zachowania następujących ostrożności:

1) odosobnienie statku, załogi i podróżnych,

2) w przypadku stwierdzenia dżumy złożenia deklaracji, iż niema wielkiej śmiertelności szczurów,

3) w przypadku cholery - zmiana podejrzanej o zakażenie wody do picia na czystą, z zachowaniem przepisów punktu 6 art. 30.

Podróżnym może być dozwolone wylądowanie, pod warunkiem poddania się zarządzeniom miejscowych władz sanitarnych.

Art.  37.

Władze sanitarne portu przeznaczenia na żądanie kapitana, właściciela lub ajenta statku powinny wydać zaświadczenie, dotyczące zastosowania środków sanitarnych i pobudek, które zarządzenia te wywołały. Pasażerowie, przybywający na pokładzie statku, mają prawo wymagać od władz sanitarnych portu przeznaczenia świadectwa, stwierdzającego datę ich przybycia i środki sanitarne, zastosowane względem nich i ich bagażu.

Art.  38.

Państwa zawierające umowę zobowiązują się urządzić na przynależnych sobie pobrzeżach Bałtyku co najmniej w jednym z portów stację dozoru sanitarnego i zaopatrzyć ją w taki sposób, aby mogła przyjmować statki wszelkiej kategorji i wykonywać zarządzenia sanitarne możliwie szybko.

VIII.

Trąd.

Art.  39.

Państwa, zawierające umowę, zobowiązują się nie przepuszczać na terytorjum drugiego kontrahenta żadnego trędowatego, bez względu na jego przynależność państwową, nie uzyskawszy w każdym przypadku na to zgody drugiego kontrahenta.

Jeżeli jedno z państw zawierających umowę, stwierdzi trąd u osoby, pochodzącej z drugiego Państwa, powiadamia je o tem i odosabnia chorego w należyty sposób.

Chory może być zwolniony z odosobnienia jedynie za zgodą drugiego kontrahenta.

Koszty, wynikające z tytułu internowania i opieki lekarskiej, udzielonej choremu, obciążają państwo, z którego chory pochodzi.

Art.  40.

Pragnąc w sposób przyjacielski regulować wszelkie nieporozumienia, mogące wystąpić przy interpretowaniu lub stosowaniu niniejszej Konwencji Strony, zawierające umowę, w razie niemożności dojścia do bezpośredniego porozumienia, zobowiązują się za wspólną zgodą zwrócić się o pośrednictwo do Sekcji Higjeny Ligi Narodów, co nie może jednak ograniczać praw każdego z kontrahentów szukania innej drogi załatwienia danego nieporozumienia.

Art.  41.

Konwencja niniejsza będzie ratyfikowana i wymiana dokumentów ratyfikacyjnych nastąpi w Warszawie, w czasie możliwie najkrótszym.

Konwencja wchodzi w życie po upływie 15 dni od chwili wymiany dokumentów ratyfikacyjnych.

W razie wymówienia Konwencji przez jednego z kontrahentów, Konwencja obowiązuje jeszcze przez rok od daty wypowiedzenia.

Sporządzono w Warszawie dnia 7 lipca 1922 r.

Zaznajomiwszy się z powyższą Konwencją, uznaliśmy ją i uznajemy za słuszną zarówno w całości, jak i każde z zawartych w niej postanowień, oświadczamy, że jest przyjęta, ratyfikowana i zatwierdzona i przyrzekamy, że będzie niezmiennie stosowana.

Na dowód czego wydaliśmy akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Rzeczypospolitej Polskiej.

W Warszawie, dn. 24 stycznia 1925 r.

• Identyfikator: Dz.U.1925.63.442
• Rodzaj: Umowa międzynarodowa
• Tytuł: Łotwa-Polska. Konwencja Sanitarna. Warszawa.1922.07.07.
• Data aktu: 07/07/1922
• Data ogłoszenia: 27/06/1925
• Data wejścia w życie: 23/04/1925