Zm.: ustawa z dnia 5 sierpnia 1922 r. o zaopatrzeniu emerytalnem wojskowych i ich rodzin.

USTAWA
z dnia 17 maja 1923 r.
zmieniająca niektóre postanowienia ustawy z dnia 5 sierpnia 1922 r. o zaopatrzeniu emerytalnem wojskowych i ich rodzin (Dz. U. R. P. № 68, poz. 616).

Na mocy art. 44 Konstytucji ogłaszam ustawę następującej treści:
Art.  1.

W art. 5 ustawy z dnia 5 sierpnia 1922 r. "o zaopatrzeniu emerytalnem wojskowych i ich rodzin" (Dz. U. R. P. № 68 pos. 616) wstawia się w wierszu przedostatnim po słowach "niniejszej ustawy" wyrazy; "w obu wypadkach".

Art.  2.

Art 6 tejże ustawy skreśla się.

Art.  3.

W art. 7 tejże ustawy dodaje się na końcu następujące ustępy:

"Dziesięcio, względnie pięcioletni okres służby wojskowej, wymagany w art. 3 i 5 oraz w pierwszym ustąpię art. 10, i trzydziesto, względnie dwudziestoletni okres, wymagany w art. 7 punkt d, obejmują faktyczną służbę wojskową według czasu kalendarzowego od dnia jej rozpoczęcia.

Do czasokresów, wymienionych w poprzednim ustąpię, wlicza się czas służby, przewidzianej w punktach b) i ci) art. 12 niniejszej ustawy.

Art.  4.

W art. 8 tejże ustawy skreśla się punkt d).

Art.  5.

W art. 9 tejże ustawy zamiast pierwszego ustępu wstawia się ustęp w następującem brzmieniu;

"Podstawę do wymierzenia uposażenia emerytalnego stanowi płaca podstawowa wraz z dodatkami za wysługę, lat, rodzinnemi, na wyżywienie i kwaterę, przywiązanemi do ostatnio posiadanego stopnia w służbie czynnej".

Drugi ustęp tego artykułu skreśla się.

Art.  6.

Art. 10 tejże ustawy otrzymuje brzmienie następujące:

"Zawodowemu wojskowemu, który po nieprzerwanej conajmniej 10-letniej służbie utraci! bez własnej winy trwale zdolność do zarobkowania conajmniej w 95%, dolicza się przy wymiarze uposażenia emerytalnego w granicach art. 11 niniejszej ustawy 10 lat do czasu służby, podlegającego normalnemu zaliczeniu do wysługi emerytalnej.

Zawodowemu wojskowemu, który wskutek przyczyn, określonych w art. 4 niniejszej ustawy, utracił zdolność do pracy zarobkowej, wymierza się uposażenie emerytalne według norm art. 11 niniejszej ustawy, doliczając ponadto do wysługi emerytalnej w granicach tegoż artykułu zależnie od stopnia trwałej utraty zdolności do zarobkowania, a mianowicie:

przy

utracie

zdolności

od

35%- 54%

-

2

lata

"

"

"

"

55%- 74%

-

4

"

"

"

"

"

75%- 84%

-

6

"

"

"

"

"

85%- 94%

-

8

"

"

"

"

"

95%-100%

-

10

"

Minister Spraw Wojskowych zarządzi conajmniej 3 razy w okresach rocznych w przeciągu trzech lat od dnia przeniesienia w stan spoczynku ponowne zbadanie przez komisję wojskowo-lekarską emeryta, któremu przyznano uposażenie emerytalne 2 doliczeniem lat na mocy niniejszego artykułu. Komisja stwierdzi stopień utraty zdolności do pracy zarobkowej w celu ponownego ustalenia uposażenia emerytalnego.

O ile emeryt, któremu komisja odliczyła w części lub w całości, w myśl powyższego ustępu, dodatkowe lata, nie może być przyjęty z powrotem do służby wojskowej, otrzymuje po upływie trzech lat od dnia przeniesienia w stan spoczynku stałe uposażenie emerytalne z uwzględnieniem utraty zdolności do pracy zarobkowej, ustalonej ostatecznie przez badającą go ostatnio komisję, w wymiarze nieprzekraczającym jednak pierwotnego wymiaru, lub w wymiarze normalnym nie niższym od 40%.

Art.  7.

Art. 15 tejże ustawy otrzymuje brzmienie następujące:

"Przy ogólnej mobilizacji czas czynnej służby wojskowej, odbytej podczas wojny w czasie od dnia mobilizacji do dnia zawarcia zawieszenia broni, poprzedzającego zawarcie pokoju, liczy się przy wymiarze uposażenia emerytalnego wojskowym zawodowym podwójnie.

Przy częściowej mobilizacji oblicza się w ten sposób czas służby, odbytej podczas wojny, tylko pełniącym służbę w formacjach mobilizowanych, w Ministerstwie Spraw Wojskowych i Naczelnem Dowództwie".

Art.  8.

W art. 16 tejże ustawy dodaje się po słowach: "powołany do czynnej służby wojskowej" słowa: "w czasie wojny".

Art.  9.

W art. 20 tejże ustawy w ostatnim ustąpię w wierszu drugim skreśla się słowa: "na dłużej niż jeden rok".

Art.  10.

W art. 29 tejże ustawy w ustępie a) po słowach: "uposażenia emerytalnego" dodaje się wyrazy: "według wymiaru dla małej rodziny", w ustępie b) po słowach: "według zasad ustawy niniejszej" dodaje się wyrazy: "według wymiaru dla małej rodziny".

Art.  11.

W art. 39 tejże ustawy zamiast ustępu 1 wstawia się ustęp o brzmieniu:

"Wdowa w razie ponownego zamążpójścia, o ile nie zastrzeże sobie prawa do przyznania jej pensji na wypadek powtórnego owdowienia, otrzymuje jednorazową odprawę, która wynosi dla wdów w wieku do 45 lat życia dwuletnią, powyżej zaś tego wieku jednoroczną kwotę pensji wdowiej".

Art.  12.

Ustęp 1 art. 49 tejże ustawy otrzymuje brzmienie następujące:

"Zawodowym wojskowym, którzy wstąpili do wojska polskiego najpóźniej pod koniec 1920 r., a przed wstąpieniem do wojska polskiego pełnili w jednem z b. państw zaborczych służbę samorządową, lub oddawali się pracy zawodowej, dolicza się do wysługi emerytalnej czas tej służby lub pracy w ilości, nie przekraczającej lat 20:

a) gdy zawodowy wojskowy stał się trwale niezdolnym do pełnienia służby wojskowej, lub gdy przekroczył 55 lat życia, pod warunkiem przesłużenia w wojsku conajmniej 10 lat, obliczonych według czasu kalendarzowego,

b) gdy zawodowy wojskowy przesłużył w wojsku polskiem conajmniej 15 lat, obliczonych według czasu kalendarzowego, i gdy przekroczył 53 lata życia. Czas służby w wojsku polskiem liczy się od daty faktycznego jej rozpoczęcia, nie wcześniej jednak niż od 1 listopada 1918 r."

W ustępie 2, wierszu 1 skreśla się słowo "ci" po słowach "O ile wojskowi".

Art.  13.

Do art. 56 tejże ustawy dodaje się ustęp drugi w następującem brzmieniu:

"Postanowienia te mają również zastosowanie do wdów i sierot po oficerach, chorążych i podoficerach, którzy zmarli wskutek przyczyn, wymienionych w art. 4, przed terminem możności uzyskania przez nich charakteru i praw wojskowych zawodowych wojsk polskich, w czynnej służbie w polskich formacjach wojskowych uznanych przez Państwo.

Wypłata tego zaopatrzenia następuje od pierwszego dnia miesiąca po wniesieniu podania, nie wcześniej jednak niż od dnia wejścia w życie niniejszej ustawy".

W art. 56 w wierszu trzecim zamiast słowa: "wojskowych" po słowie: "zmarłych" wstawia się: "oficerach, chorążych i podoficerach".

Art.  14.

W art. 57 tejże ustawy zamiast ustępu pierwszego wstawia się ustępy w brzmieniu następującem:

"Zaopatrzenie emerytalne (uposażenie emerytalne, pensja wdowia i sieroca) oraz odprawy mogą ulec zapowiedzeniu i zajęciu sądowemu tylko z tytułu alimentów jako też zapowiedzeniu i zajęciu sądowemu lub administracyjnemu z tytyłu należności Skarbu Państwa.

Wysokość zapowiedzeń i zająć wynosi dla alimentów 2/5 a dla należności Skarbu Państwa 1/5 zaopatrzenia emerytalnego, względnie odprawy. Pośmiertne nie ulega zapowiedzeniu ani też zajęciu.

Pensja wdowia i sieroca nie ulega zapowiedzeniu ani zajęciu z tytułu należności skarbowych męża względnie ojca, wynikłych ze stosunku służbowego"

Art.  15.

Wykonanie niniejszej ustawy powierza się Ministrowi Spraw Wojskowych w porozumieniu z Ministrem Skarbu.

Art.  16.

Ustawa niniejsza wchodzi w życie 2 dniem jej ogłoszenia.

Postanowienia tej ustawy, z wyjątkiem art. 13, obowiązują od dnia wejścia w życie ustawy z dnia 5 sierpnia 1922 r., a postanowienia art. 13 z dniem wejścia w życie niniejszej ustawy.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1923.59.416

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Zm.: ustawa z dnia 5 sierpnia 1922 r. o zaopatrzeniu emerytalnem wojskowych i ich rodzin.
Data aktu: 17/05/1923
Data ogłoszenia: 15/06/1923
Data wejścia w życie: 01/10/1921, 15/06/1923