Francja-Polska. Konwencja dotycząca pomocy i opieki społecznej. Warszawa.1920.10.14.

KONWENCJA

z dnia 14 października 1920 r.

dotycząca pomocy i opieki społecznej, podpisana pomiędzy Polską a Francją w Warszawie. ^*

(Zatwierdzona ustawą z dnia 11 maja 1922 r. Dz. U. R. P. Nr 54 poz. 495).

W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ

NACZELNIK PAŃSTWA POLSKIEGO,

JÓZEF PIŁSUDSKI,

Wszem wobec i każdemu z osobna, komu o tem wiedzieć należy, wiadomem czynimy:

Dnia czternastego października tysiąc dziewięćset dwudziestego roku w Warszawie podpisana została między Rządem Rzeczypospolitej a Rządem Republiki Francuskiej Konwencja, dotycząca pomocy i opieki społecznej, która słowo w słowo brzmi jak następuje:

Prezydent Republiki Francuskiej i Naczelnik Państwa Polskiego, pragnąc uregulować w duchu najszerzej pojętego przyjaznego porozumienia warunki, na zasadzie których pracownicy francuscy w Polsce i pracownicy polscy we Francji mogliby korzystać z prawa pomocy społecznej, i uzyskiwali prawo do zakładania syndykatów i stowarzyszeń, zgodnie z prawami wewnętrznemi każdej z umawiającej się stron, postanowili zawrzeć w tym celu niniejszą konwencję i zamianowali jako swych pełnomocników:

(pominięto)

Art.  1. ¹

(uchylony).

Art.  2. ²

(uchylony).

Art.  3.

Odnośnie do wszystkiego. co dotyczy nabycia, posiadania, przejęcia małej własności wiejskiej lub miejskiej, obywatelom każdego z obu Państw przysługiwać będą na terytorjum drugiego Państwa te same prawa i przywileje (korzyści) co zagwarantowane obywatelom krajowym, za wyjątkiem wszakże korzyści przyznanych tytułem operacji wojennych i z zastrzeżeniem rozporządzeń przewidzianych w interesie bezpieczeństwa narodowego dla niektórych stref, lub pewnych miejscowości przez odnośne prawa co do pobytu, lub osiedlenia się tamże cudzoziemców.

Art.  4.

Pracownicy i urzędnicy polscy, zamieszkujący we Francji, którzy przystąpili do francuskich towarzystw wzajemnej pomocy, będą mogli wejść do Rady Administracyjnej tych stowarzyszeń pod warunkiem, że liczba członków administracji cudzoziemców nie będzie przewyższała połowy mniej jednego ogólnej liczby członków Rady.

Obywatele polscy, zamieszkujący we Francji, którzy przystąpili do Towarzystwa Wzajemnej Pomocy zatwierdzonego przez Rząd, lub też uznanego za instytucję publicznej użyteczności, korzystać będą z subwencji przyznanych przez Państwo w celach uzyskania emerytury na zasadzie osobistej książeczki emerytalnej i mieć będą prawo do pensji emerytalnych ustanowionych na podstawie ogólnych funduszów.

Rozporządzenie obu powyższych ustępów stosowane również będzie do francuskich obywateli w Polsce.

Art.  5.

Subwencje Kasom Wzajemnej Pomocy dla Bezrobotnych, zasiłki udzielane z funduszów publicznych dla bezrobotnych i instytucji pomocy przez wynajdywanie pracy, przyznane będą w każdem z umawiających się Państw obywatelom drugiego z tych Państw.

Art.  6.

Obywatele każdego z obu Państw, którzy z powodu choroby fizycznej lub umysłowej, ciąży lub porodu, bądź też z jakiegokolwiek innego powodu potrzebują pomocy, traktowani będą na terytorjum drugiego Państwa zawierającego niniejszą Konwencję odnośnie do stosowania praw o pomocy na równi z obywatelami krajowymi, bądź u siebie w domu, bądź też w instytucjach szpitalnych.

Obywatele jednego z obu Państw mieć będą prawo w drugiem Państwie do zasiłków państwowych na koszta utrzymania rodziny, noszących charakter prostej pomocy, o ile rodziny tych obywateli zamieszkują tam z nimi.

Art.  7.

Koszta pomocy, obowiązujące Państwo zamieszkania danego obywatela w żadnym razie, bez względu na przyczyny lub wysokość tychże kosztów, nie upoważnia do zwrotu takowych bądź przez Państwo, bądź przez departamenty, prowincje, gminy, lub instytucje publiczne kraju do którego narodowościowo należy dana osoba, której pomoc ta udzieloną została, o ile pomoc ta uznaną zostanie za potrzebną na zasadzie ciężkiej choroby, stwierdzonej za taką przez lekarza, mającego chorego w opiece. W innych wypadkach włączając w powyższe recydywy, - zwrot kosztów wynikłych z powodu choroby dopuszczalnym jest w najbliższym 60-cio dniowym okresie.

Art.  8.

Państwo, w którym dany obywatel zamieszkuje, będzie w dalszym ciągu ponosić koszta pomocy temuż bez prawa domagania się zwrotu powyższych kosztów.

1. O ile chodzi o utrzymanie bądź w domu, bądź też w przytułkach, - starców, kalek i nieuleczalnych, w wieku powyżej lat 15, zamieszkałych stale w Kraju, gdzie dopuszczeni zostali do korzystania z emerytalnej pensji, z pomocy, lub bezpłatnego pobytu w przytułku dla starców. Okres powyższy ograniczonym będzie do lat 5-ciu, o ile chodzić będzie o niezdolność do pracy, jako następstwo jednej z chorób zawodowych, lista których ustalona zostanie na zasadzie jednej z umów, przewidzianych w art. 14-tym niniejszej Konwencji.

2. O ile chodzi o wszystkie osoby chore, chore umysłowo oraz wszystkie inne potrzebujące pomocy lekarskiej, a zamieszkałe stale przez 5 lat w danym Kraju. W wypadku gdy chodzi o leczenie choroby, pracownik, który w ciągu wyżej wymienionego okresu czasu zamieszkiwał w Kraju przynajmniej przez 5 miesięcy rocznie bez przerwy, uznanym będzie za posiadającego tam swe stałe miejsce zamieszkania.

O ile chodzi o dzieci małoletnie poniżej lat 16-tu, wystarczy, by ojciec, matka, opiekun, lub wreszcie osoba mająca opiekę nad dzieckiem odpowiadała warunkom wyżej skreślonym.

Art.  9.

Po upływie terminu 60-cio dniowego dla korzystających z pomocy, o ile ci nie odpowiedzą warunkom (pobytu) przewidzianym w poprzednim artykule, Państwo Kraju ich pochodzenia mieć będzie prawo wyboru, po zasięgnięciu zdania Państwa jego zamieszkania bądź repatrjować korzystającego z pomocy, o ile przewiezienie takowego okaże się możebne, bądź zwrócić koszta jego kuracji Państwu jego mieszkania. Repatrjacja nie będzie wymaganą w przypadku pomocy specjalnej licznym rodzinom, lub też kobietom w czasie połogu.

Art.  10.

Obydwa Państwa uregulują w umowach przewidzianych w art. 14 wraz z określeniem wszelkich zarządzeń co do szczegółów i wykonania:

1) sposób postępowania i warunki repatrjacji,

2) sposób stwierdzenia i określenie trwania zamieszkiwania bez przerw.

Opinje przewidziane w artykule 9, udzielane przez Państwo gdzie zamieszkuje korzystający z pomocy, winne nadchodzić do Władz Państwowych Kraju pochodzenia korzystającego z pomocy, wskazanych we wspomianej wyżej umowie w ciągu pierwszych dwudziestu dni sześćdziesięcio-dniowego terminu, w razie zaś uchybienia, termin zostanie przedłużony o okres czasu opóźnienia.

Obydwa Rządy zobowiązują się przestrzegać, by w zbiorowiskach, obejmujących znaczną liczbę mieszkańców drugiej narodowości, nie brakowało środków i pomocy szpitalnej dla robotników chorych, lub rannych jak również dla ich rodzin.

Składki, jakie mogłyby być nałożone w powyższym celu na urzędników lub też na które ciż urzędnicy mogliby przystać, nie będą miały charakteru specjalnych podatków (poborów) od zagranicznej robocizny.

Z chwilą, kiedy pomoc lekarska w domu, w szpitalach lub też w infirmerjach zapewnioną zostanie za sprawą starań i kosztem urzędników, pracownicy mieć będą do niej prawo a to bez żądania jakiegokolwiek zwrotu tych kosztów.

Zwrot kosztów wymagany od Państwa, skąd pochodzi korzystający z pomocy, na zasadzie art. 9 wyżej wymienionego, będą bezpodstawne, o ile wzmiankowane koszta zwrócone zostaną przez pracodawcę dobrowolnie, lub też na zasadzie jakiego postanowienia umowy o pracy.

To samo odnosi się do wypadków, w których koszta te zapłacone zostaną przez instytucję dobroczynną lub wreszcie uregulowane w inny jeszcze sposób.

Art.  11.

Stowarzyszenia dobroczynne, pomocy lub opieki społecznej oraz pomocy umysłowej, jak również stowarzyszenia spółdzielcze spożywcze zorganizowane pomiędzy Polakami we Francji i Francuzami w Polsce, podobnie jak stowarzyszenia mieszane w jednym i drugim kraju, założone i działające na zasadzie praw krajowych, posiadać będą te same prawa i przywileje, jakie są zagwarantowane stowarzyszeniom francuskim i polskim mającym ten sam charakter.

Art.  12.

Obywatele każdego z obu krajów korzystać będą na terytorjum drugiego z nich z takiej samej swobody należenia, lub nienależenia do syndykatów, lub zgrupowań zawodowych, albo korporacji, jaka pozostawiona obywatelom danego kraju, z zastrzeżeniem rozporządzeń prawnych dotyczących administracji tych syndykatów, lub też tych zgrupowań.

Pracownicy, lub urzędnicy obu krajów będą mogli należeć do Komitetów Rozjemczych lub sądów rozjemczych w sprawach sporów zbiorowych pomiędzy płatnymi urzędnikami, w których byliby stroną interesowaną.

O ile robotnicy polscy górniczego przedsiębiorstwa wyznaczą spomiędzy swoich towarzyszów w tem samem przedsiębiorstwie swego pełnomocnika dla przedstawienia swych żądań odnośnie do warunków pracy, bądź pracodawcom, bądź delegatom górniczym, bądź wreszcie władzom, obowiązanym do opieki nad pracą, to wyżej wymienione władze francuskie ułatwią temuż spełnienie żądania powierzonego mu przez towarzyszów. To samo odnosi się do francuskich robotników górników, pracujących w Polsce.

Art.  13.

Zgodnie z zasadą postawioną w pierwszym ustępie artykułu 3 konwencji francusko-polskiej z dnia 3 września 1919 r. odnośnie do emigracji i imigracji, obywatele każdej z umawiających się stron korzystać będą na terytorjum drugiej strony z traktowania na równi z obywatelami krajowymi, odnośnie do wszystkiego co dotyczy zastosowania ustaw regulujących warunki pracy i gwarantujących pracownikom higjenę i bezpieczeństwo. Ta równość traktowania rozciągać się będzie również na wszelkie rozporządzenia, mogące być wydane w przyszłości w obu krajach w tej dziedzinie.

Art.  14.

Odnośne administracje obu Państw postanowią za wzajemnem porozumieniem się zarządzenia co do szczegółów i porządku niezbędnych dla wykonania rozporządzeń niniejszej Konwencji, które wymagałyby współdziałania władz administracyjnych. Określają one również wypadki i warunki w których władze bezpośrednio ze sobą porozumiewać się będą.

Art.  15.

Konwencja niniejsza będzie ratyfikowana, i wymiana dokumentów ratyfikacyjnych nastąpi w Paryżu, w możliwie najkrótszm czasie.

Z chwilą wymiany ratyfikacji, Konwencja niniejsza uzyskuje moc obowiązującą.

Konwencja niniejsza zawarta jest na okres jednego roku, i wznowiona będzie milcząco z roku na rok o ile nie zostanie wypowiedziana. Wypowiedzenie winno być notyfikowane na trzy miesiące przed upływem każdego terminu.

Wszelkie trudności dotyczące zastosowania niniejszej Konwencji regulowane będą w drodze dyplomatycznej.

W razie, gdyby okazało się niemożliwem doprowadzić na tej drodze do rozwiązania tych trudności, będą one poddane nawet na żądanie jednej tylko z umawiających się stron, orzeczeniu jednego lub kilka arbitrów (rozjemców), którym powierzone zostanie rozstrzygnięcie takowych zgodnie z duchem i podstawowemi zasadami niniejszej Konwencji.

Specjalna umowa ustanowi organizację i działanie sądu rozjemczego. Każda ze stron będzie mogła korzystać w charakterze informacji z rad odnośnych biur lub instytucji międzynarodowych, kompetentnych w tej sprawie. Rada ta będzie mogła być wymaganą z tego samego tytułu na zasadzie porozumienia pomiędzy rozjemcami (arbitrami).

Na dowód czego pełnomocnicy: Pp. Hector-Andre de Panafieu i William Oualid z jednej strony i p. Karol Bertoni z drugiej strony, podpisali niniejszą Konwencję i przyłożyli na niej swe pięczęcie.

Sporządzono w Warszawie w podwójnym egzemplarzu dnia 14 października 1920 roku.

PROTOKUŁ.

W chwili podpisywania niniejszej Konwencji w dniu dzisiejszym, niżej podpisani pełnomocnicy, oświadczyli za wspólnym porozumieniem co następuje:

Celem skoordynowania okresu trwania i terminu wypowiedzenia niniejszej Konwencji z takiemiż warunkami przewidzianemi w artykule 16 Konwencji Francusko-Polskiej z dnia 3 września 1919 roku w sprawie emigracji i imigracji ustęp 3 wzmiankowanego artykułu 16 Konwencji z dnia 3 września 1919 r. zmieniony zostaje w sposób następujący:

Konwencja trwać będzie rok i będzie odnawianą, z roku na rok drogą milczącego prolongowania z wyjątkiem wymówienia takowej w ciągu trzech miesięcy przed upływem terminu każdego jej okresu.

Zaznajomiwszy się z powyższą Konwencją, uznaliśmy ją i uznajemy za słuszną, zarówno w całości, jak i każde z zawartych w niej postanowień, oświadczamy, że jest przyjęta, ratyfikowana i zatwierdzona i przyrzekamy, że będzie niezmiennie zachowywana.

Na dowód czego wydaliśmy Akt niniejszy, opatrzony pieczęcią Rzeczypospolitej Polskiej.

W Warszawie, dnia 25 września 1922 roku.

* Z dniem 1 maja 2004 r. nin. umowa, w ramach podmiotowego i przedmiotowego zakresu zostaje zastąpiona przez rozporządzenie Rady (EWG) nr 1408/71 z dnia 14 czerwca 1971 r. w sprawie stosowania systemów zabezpieczenia społecznego do pracowników najemnych, osób prowadzących działalność na własny rachunek i do członków ich rodzin przemieszczających się we Wspólnocie (Dz.U.UE.L.71.149.2), zgodnie z art. 6 lit. a) tegoż rozporządzenia.

1 Art. 1 uchylony przez art. 34 pkt 2 Konwencji z dnia 9 czerwca 1948 r. między Polską a Francją o zabezpieczeniu społecznym (Dz.U.49.24.158) z dniem 1 marca 1949 r.

2 Art. 2 uchylony przez art. 34 pkt 2 Konwencji z dnia 9 czerwca 1948 r. między Polską a Francją o zabezpieczeniu społecznym (Dz.U.49.24.158) z dniem 1 marca 1949 r.

• Identyfikator: Dz.U.1923.48.329
• Rodzaj: Umowa międzynarodowa
• Tytuł: Francja-Polska. Konwencja dotycząca pomocy i opieki społecznej. Warszawa.1920.10.14.
• Data aktu: 14/10/1920
• Data ogłoszenia: 09/05/1923
• Data wejścia w życie: 24/02/1923