Wykonanie ustawy z dnia 14 czerwca 1921 r. w przedmiocie unormowania podstaw wymiaru państwowego podatku dochodowego i podatku majątkowego na rok podatkowy 1921.

ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA SKARBU
z dnia 26 lipca 1921 r.
celem wykonania ustawy z dnia 14 czerwca 1921 r. w przedmiocie unormowania podstaw wymiaru państwowego podatku dochodowego i podatku majątkowego na rok podatkowy 1921.

Na podstawie art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1921 r. w przedmiocie unormowania podstaw wymiaru państwowego podatku. dochodowego i podatku majątkowego na rok podatkowy 1921 (Dz. Ust. R. P. № 54, poz. 341) zarządza się co następuje:
§  1.
Na rok podatkowy 1921 podlegają opodatkowaniu na ziemiach b. zaborów rosyjskiego i austrjackiego osoby fizyczne, których łączny dochód roczny z czasu miarodajnego, podlegający podatkowi, przekracza w miejscowościach:
a) klasy pierwszej 8.000 mk.
b) " drugiej 10.000 "
c) " trzeciej 12.000 "
d) " czwartej 14000 "

Podział miejscowości na klasy pod względem granicy wolnego od podatku dochodu ustanawia się w sposób następujący:

Klasa pierwsza.

Wszystkie miejscowości, nie zaliczone do klasy drugiej, trzeciej i czwartej.

Klasa druga.

Augustów, Aleksandrów Kujawski, Aleksandrów Łęczycki, Andrzejów, Barysz, Biłgoraj, Błonie, Brzeziny, Brwinów, Bukowno, Busk, Cząstków, Chmielnik, Chęciny, Ciechanów, Ciechocinek, Dęby Wielkie, Falenica, Falenty, Gałkówek, Garwolin, Gnaszyn, Głowno, Góra, Góra Kalwarja, Góry Świętokrzyskie, Gostynin, Herby "Irena" (osada obok Dęblina), Janów Lubelski, Jędrzejów, Jeziorna, Kalisz, Karczew, Kolno, Koluszki, Konstantynów Łódzki, Końskie, Kozienice, Krasnystaw, Kutno, Lipno, Łask, Łomża, Łowicz, Maków, Małkinia, Miechów, Międzyrzecz, Milanówek, Miłosna, Mława, Myszków, Nałęczów, Nieszawa, Nieporęt, Nowo Iwiczna, Ojców, Okuniew, Opatów, Ostrów, Ostrołęka, Ostrowy, Otwock, Orla, Osowieć, Ostrowiec, Pabjanice, Piaseczno, Pińczów, Płochocin, Płock, Płońsk, Pomiechowo, Przasnysz, Puławy, Pułtusk, Rabsztyn, Radomsk, Radzyń, Rawa, Rejowiec, Sandomierz, Sejny, Sieradz, Sierpc, Skolimów, Sławków, Słupce, Sokołów, Stara Wieś, Staszów, Stopnicą, Stryków, Szczypiorno, Szydłowiec, Tłuszcz, Tomaszów Lubelski, Tomaszów Mazowiecki, Turek, Węgrów, Wierzbnik, Wiązowna, Widzew, Włocławek, Włodawa, Włoszczowa, Wołomin, Wolbrom, Wysokie Mazowieckie, Wyszków, Zaborów (koło Warszawy),. Zakroczym, Zambrów, Zduńska Wola, Żelów, Zgierz, Zielenice, Zwoleń, Żelechów.

Andrychów, Bakończyce, Bochnia, Bohorodczany, Brody, Brzeszcze, Brzezinka (przy Oświęcimie). Brzuchowice, Buczacz, Bursztyn, Chabówka, Czortków, Chodorow, Dąbie (pod Krakowem), Dębica, Delatyn, Derczyce, Dolina, Dunajec Czarny, Góry, Gródek Jagielloński, Halicz, Horodenka, Hubicze, Husiatyn, Iwonicz, Janów, Jasło, Jaworów, Jeleń, Bory ad Jeleń, Kałusz, Kamionka Strumiłowa, Kęty, Knihinin, Kobierzyn, Kosów, Krościenko, Krynica, Kulpartów, Kuty, Liszki, Łańcut, Medenice, Muszyna, Nadworna, Nowy Targ, Pilzno, Podbuż, Podhajce, Podwołoczyska, Poronin, Posada Olchowska, Przeworsk, Rabka, Rawa Ruska, Rohatyn, Rymanów, Sarnbor, Sanok, Skawina, Skole, Stary Sącz, Stebnik (koło Drohobycza), Sucha, Swoszowice, Szczawnica, Śniatyn, Sokal, Trembowla, Tłumacz, Turka, Truskawiec, Tyśmienica, Wadowice, Wieliczka, Winniki, Wygnanka, Zaleszczyki, Zabłocie (przedmieście Żywca), Zbaraż, Zborów, Złoczów, Żabie, Żegiestów, Żółkiew, Żywiec.

Czechowice, Dziedzice, Goleszów, Jaworze, Międzyświec, Skoczów, Strumień, Ustroń, Wisła.

Klasa trzecia.

Anin Biała Siedlecka, Będzin, Bielsk, Blizne, Bródno, Chełm, Częstochowa, Dąbrowa, Dawidówka, Dęblin, Gołąbki, Gołonóg, Grójec, Granica, Grodziec, Grodzisk, Hrubieszów, Jabłonna, Janów Siedlecki, Kazimierz, Kielce, Łapy, Łazy, Lublin, Łuków, Lubartów, Marki, Milowice, Mińsk Mazowiecki, Młociny, Modlin, Niwka, Mowy Dwór, Olkusz, Ołtarzew, Opoczno, Ożarów, Piotrków, Płudy, Pogoń, Pruszków, Radom, Radzymin, Rembertów, Siedlce, Skarżysko, Skierniewice. Skorosze, Sochaczew, Sokółka, Strzemieszyce, Suwałki, Utrata, Wawer, Wilanów, Włochy, Ząbki, Ząbkowice, Zagórze, Zagoźdź, Zamość, Zawiercie, Zegrze, Żyrardów.

Biała, Borysław, Brzeżany, Chrzanów, Drohobycz, Gorlice, Jarosław, Jaworzno, Kleparów, Kołomyja, Krosno, Lipnik, Nowy Sącz, Oświęcim, Persenkówka, Przemyśl, Rzeszów, Siersza Wodna, Schodnica, Stanisławów, Stryj, Szczakowa, Tarnów, Tarnopol, Trzebinia, Tustanowice, Zakopane, Zamarstynów, Zniesienie.

Bielsko, Bobrek, Cieszyn.

Klasa czwarta.

Warszawa, Łódź, Sosnowiec, Białystok. Kraków, Lwów.

Na ziemiach przyłączonych do Rzeczypospolitej na zasadzie traktatu ryskiego, zalicza się:

Do klasy drugiej

wszystkie miejscowości, z wyjątkiem wymienionych w poniższej klasie trzeciej.

Do klasy trzeciej

miasta: Brześć Litewski, Grodno, Kowel, Lidę, Łuck, Równo i Włodzimierz Wołyński.

§  2.
O ile dochody z uposażeń służbowych, emerytur i wynagrodzeń za najemną pracę, osiągnięte w roku 1920, względnie obliczone za rok 1920 w myśl art. 76 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. o państwowym podatku dochodowym i podatku majątkowym nie przekraczają 100.000 mk. wówczas, przy wymiarze podatku na rok podatkowy 1921 bierze się te dochody w rachubę nie w stosunku 7/10 ich rzeczywistej wysokości (część druga art. 3 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r.), lecz tylko w stosunku 5/10 przy dochodach do 40000 mk. włącznie, a w stosunku 6/10 przy dochodach ponad 40.000 mk, do 100.000 mk.

Tę samą zasadę należy stosować również przy potrąceniach, uskutecznianych w myśl art. 89 i 90 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. na poczet podatku w r. 1921.

Przepisy powyższe nie stosują się do dochodów z uposażeń służbowych, emerytur i wynagrodzeń za najemną pracę, obliczonych za rok 1920 w mysi art. 76 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r., o ile chodzi o wymiar podatku na rok podatkowy 1920.

§  3.
Z tytułu opłat i premji (art. 10 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r.) od ogólnego dochodu, ustalonego do wymiaru podatku na rok podatkowy 1921, należy odliczyć:
1)
opłaty, wymienione w ustępie 3 art. 10 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r., o ile łącznie nie przekraczają 1000 mk. rocznie za każdą ubezpieczoną osobę;
2)
premje, wymienione w ustępie 4 art. 10 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r., o ile nie przekraczają: a) na rachunek samego podatnika 1000 mk. rocznie, b) na rachunek zaś podatnika i członków rodziny, będących na jego utrzymaniu, łącznie 2000 mk. rocznie.
§  4.
Granicę dochodu, poza którą w myśl art. 25 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. należy stosować zwyżki podatkowe, podnosi się na rok podatkowy 1921 z 12.000 mk. do 24.000 mk.

Granice dochodu, w których dopuszczalne są zniżki podatkowe, podwyższa się na rok podatkowy 1921 w następujący sposób:

a)
granicę, określoną w art. 26 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. dla zniżek podatkowych, z 24.000 mk. do 45.000 mk.;
b)
granicę, wymienioną w art. 28 tejże ustawy, z 36.000 mk. do 50.000 mk.
§  5.
Osobom, które uzyskały po raz pierwszy w r. 1921 uposażenia służbowe, emerytury albo wynagrodzenia za najemną pracę w wysokości podlegającej podatkowi dochodowemu (art. 75 ustawy z dnia 16 lipca 1920 r. część druga), wymierza się podatek zgodnie z art. 76 tejże ustawy zarówno za pierwszy dla tych osób rok podatkowy 1921, jak i za drugi rok podatkowy 1922. Podatek wymierzony na rok podatkowy 1921 winien być całkowicie wpłacony.

O ile kwoty, które na poczet podatku dochodowego zostały potracone przez służbodawców w r. 1921 osobom wyżej wymienionym, nie pokrywają całkowicie należności, przypadającej według wymiaru na pierwszy dla danej osoby rok podatkowy 1921 wówczas winno nastąpić wyrównanie podatku w drodze dodatkowego potrącenia i wpłacenia; o ile zaś kwoty potrącone na poczet podatku dochodowego przez służbodawców w roku 1921 przewyższają stawkę podatku na tenże rok wymierzonego, to powstałe stąd nadpłaty w żadnym razie nie podlegają zwrotowi aż do uskutecznienia wymiaru na rok podatkowy 1922.

Po uskutecznieniu wymiaru podatku na rok podatkowy 1922- kwoty, potrącone tym osobom przez służbodawców w roku 1921, względnie wpłacone za tenże rok na podstawie wymiaru, zalicza się w pełnej sumie jako uiszczenie również na podatek przypadający na rok podatkowy 1922, o ile ten podatek należy się w kwocie równej lub większej, niż za rok podatkowy 1921.

W wypadkach, gdy podatek wymierzony na rok podatkowy 1922 będzie niższy od podatku wymierzonego i wpłaconego za rok podatkowy 1921, wówczas z tej ostatniej kwoty zarachowuje się na podatek przypadający na rok podatkowy 1922 tylko sumę niezbędną do pokrycia stawki tego podatku; różnica zwrotowi niepodlega.

§  6.
Rozporządzenie niniejsze wchodzi w życie z dniem ogłoszenia, z mocą obowiązującą od dnia 1 stycznia 1921 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1921.87.638

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Wykonanie ustawy z dnia 14 czerwca 1921 r. w przedmiocie unormowania podstaw wymiaru państwowego podatku dochodowego i podatku majątkowego na rok podatkowy 1921.
Data aktu: 26/07/1921
Data ogłoszenia: 08/11/1921
Data wejścia w życie: 01/01/1921, 08/11/1921