Ustanowienie Komisarza i podkomisarzy granicznych do regulacji spraw, wynikających z rozgraniczenia Polski i Niemiec.

ROZPORZĄDZENIE
RADY MINISTRÓW
z dnia 17 stycznia 1921 r.
o ustanowieniu Komisarza i podkomisarzy granicznych do regulacji spraw, wynikających z rozgraniczenia Polski i Niemiec.

Na mocy art. 12 i 18 dekretu z dnia 3 stycznia 1918 r. o tymczasowej organizacji władz naczelnych (Dz. Pr. Kr. P. z 1918 r. № 1, poz. 1) oraz ustawy z dnia 31 lipca 1919 r. o ratyfikacji traktatu pokoju między Mocarstwami Sprzymierzonemi i Skojarzonemi a Niemcami, podpisanego w Wersalu 28 czerwca 1919 r. (Dz. ust. R. P. z 1920 r. N° 35, poz. 199) Rada Ministrów na wniosek Ministra Spraw Zagranicznych zgodnie z uchwałą z dnia 16 grudnia 1921 r. zarządza co następuje:
§  1.
Dla przeprowadzenia likwidacji stosunków, wynikających z rozgraniczenia obszarów Polski i Niemiec w myśl art. 87 Traktatu z Niemcami, podpisanego w Wersalu 28 czerwca 1919 r., ustanawia się urzędy Komisarza i podkomisarzy granicznych do spraw polsko-niemieckich, podlegające Ministrowi Spraw. Zagranicznych.
§  2.
Obszar graniczny, w myśl art. 1 i podział jego na odcinki ustala Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych. Komisarzowi na obszarze tym, podkomisarzem zaś na powierzonych im odcinkach, służą w zakresie ich kompetencji uprawnienia władz administracyjnych: podkomisarzom - pierwszej, Komisarzowi zaś - drugiej instancji.

Trzecią i ostatnią instancją dla spraw granicznych w powyższych sprawach jest Minister Spraw Zagranicznych, działający w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych.

§  3.
Mianowanie Komisarza granicznego do spraw polsko - niemieckich następuje w porządku, przewidzianym dla urzędników IV stopnia służbowego na wniosek Ministra Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych.

Stanowisko Komisarza granicznego do spraw niemiecko-polskich łączy się z czynnościami członka Komisji, powołanej do wytknięcia linji granicznej między Polską a Niemcami w myśl Traktatu z Niemcami podpisanego w Wersalu 28 czerwca 1919 r.-delegowanego z ramienia Rządu Rzeczypospolitej.

Biuro pomocnicze powyższego członka Komisji wykonywa zarazem wszystkie prace, związane z. jego czynnościami, wynikającemi ze stanowiska Komisarza granicznego.

Siedzibą urzędową Komisarza granicznego jest m. Poznań,

§  4.
Podkomisarzy granicznych w niezbędnej ilości mianuje na wniosek Komisarza granicznego Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych i jednocześnie wyznacza każdemu właściwy odcinek obszaru granicznego oraz siedzibę urzędową.

Podkomisarze podlegają służbowo Komisarzowi granicznemu.

§  5.
Do zakresu działania Komisarza i podkomisarzy granicznych do spraw polsko-niemieckich należy:
a)
bezpośrednie rozstrzyganie spraw administracyjnych, wynikających z rozgraniczenia Polski i Niemiec na obszarze granicznym (art. 1 i 2), których wykonanie należy do zwykłych władz administracyjnych,
b)
badanie stosunków granicznych na nowo wytkniętej linji delimitacyjnej między Polską a Niemcami zarówno z urzędu, jak na skutek odwołania się władz lub stron interesowanych,
c)
składanie Rządowi wniosków we wszelkich sprawach granicznych, oraz projektów zarządzeń do regulacji stosunków ogólnych,
d)
zbieranie i opracowanie na zlecenie Rządu materjałów do konwencji międzypaństwowych, mających być zawartemi z Niemcami oraz do innych aktów prawodawczych lub administracyjnych w zakresie stosunków granicznych.
§  6.
Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych może powołać przy Komisarzu granicznym i przy podkomisarzach Komisje i podkomisje graniczne likwidacyjne z głosem doradczym przy udziale przedstawicieli władz interesowanych oraz ludności miejscowej.
§  7.
W celu najskuteczniejszego i możliwie szybkiego wykonania powierzonych sobie zadań, Komisarz graniczny i podkomisarze, mogą bezpośrednio komunikować się z wszelkiemi władzami polskiemi w wykonaniu swoich zadań oraz z równorzędnymi ze strony Niemiec Komisarzem i pod-komisarzami granicznymi.
§  8.
Szczegóły organizacji, kompetencji i postępowania Komisarza, podkomisarzy oraz Komisji i podkomisji granicznych w myśl niniejszego rozporządzenia ustali instrukcja, którą wyda Minister Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej, Ministrem Spraw Wewnętrznych i innymi interesowanymi Ministrami.
§  9.
Zniesienie urzędu Komisarza oraz podkomisarzy i jednocześnie przekazanie ich czynności władzom administracji ogólnej - nastąpi z rozporządzenia Rady Ministrów na wniosek Ministra Spraw Zagranicznych.
§  10.
Wykonanie niniejszego rozporządzenia powierza się Ministrowi Spraw Zagranicznych w porozumieniu z Ministrem b. Dzielnicy Pruskiej i Ministrem Spraw Wewnętrznych.
§  11.
Rozporządzenie niniejsze uzyskuje moc obowiązującą z dniem ogłoszenia.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1921.10.56

Rodzaj: Rozporządzenie
Tytuł: Ustanowienie Komisarza i podkomisarzy granicznych do regulacji spraw, wynikających z rozgraniczenia Polski i Niemiec.
Data aktu: 17/01/1921
Data ogłoszenia: 27/01/1921
Data wejścia w życie: 27/01/1921