Likwidacja majątków prywatnych w wykonaniu traktatu pokoju, podpisanego w Wersalu dnia 28 czerwca 1919 roku.

USTAWA
z dnia 15 lipca 1920 r.
o likwidacji majątków prywatnych w wykonaniu traktatu pokoju, podpisanego w Wersalu dnia 28 czerwca 1919 roku. *

Art.  1.

Likwidacja majątków, prawi interesów, przysługująca Państwu Polskiemu na mocy traktatu pokoju miedzy mocarstwami sprzymierzonemu i skojarzonemi a Niemcami, podpisanego w Wersalu dnia 28 czerwca 1919 roku, ma być wykonana na zasadzie następujących ogólnych przepisów.

Art.  2.

Kwalifikowanie do likwidacji majątków, praw i interesów jako też decyzja o sposobach przeprowadzenia takowej należy do kompetencji Komitetu Likwidacyjnego.

Likwidacja odbywa się:

a)
przez zbycie majątku, prawa lub interesu przez właściciela;
b)
przez zatrzymanie ich na rzecz Państwa;
c)
przez sprzedaż przymusową.
Art.  3.

Przy Głównym Urzędzie Likwidacyjnym tworzą się. komitety likwidacyjne, w skład których wchodzą: prezes lub jego zastępca w charakterze przewodniczącego oraz 3 członków, w tem jeden delegowany przez Ministra, do kompetencji którego należy likwidowany majątek, prawo lub interes, jeden - przez Ministra Spraw Zagranicznych i jeden - przez Prezesa Prokuratorji Generalnej.

Siedzibę, liczbę i terytorjalny zakres działania poszczególnych komitetów likwidacyjnych ustala Prezes Głównego Urzędu Likwidacyjnego.

Art.  4.

Dla majątków, praw i interesów w dziedzinach niepoddanych zarządowi ogólnych władz centralnych, na obszarze b. dzielnicy pruskiej właściwe jest Ministerstwo b. Dzielnicy Pruskiej.

Art.  5.

Postanowienia komitetu likwidacyjnego zapadają większością głosów; w razie ich podziału decyduje głos przewodniczącego.

Art.  6.

Do rozpatrywania spraw komitet przystępuje na wniosek przewodniczącego lub Ministra, do którego kompetencji ze względu na swój rodzaj należy majątek, prawo lub interes.

Art.  7.

W razie zakwalifikowania majątku, prawa lub interesu do zlikwidowania przez zbycie ich przez właściciela, komitet likwidacyjny zawiadamia go o terminie, w którym tenże obowiązany jest sam zbyć swój majątek, prawo lub interes innej osobie w drodze dobrowolnej umowy, oraz o warunkach, jakim winien odpowiadać nabywca.

Art.  8.

Pomieniony w art. 7 termin nie może być krótszy od jednego miesiąca i nie powinien przekraczać sześciu miesięcy, licząc od daty doręczenia właścicielowi majątku, prawa lub interesu odpisu postanowienia komitetu likwidacyjnego. Przepisy wykonawcze określą tryb doręczenia zawiadomień i odpisów postanowień komitetu likwidacyjnego.

Art.  9.

Zbycie majątku, prawa lub interesu nabywcy, który nie odpowiada warunkom, wskazanym przez komitet likwidacyjny (art. 7), jest nieważne.

Art.  10.

Majątek prawo lub interes, nie zbyte przez właściciela we wskazanym w art. 7 i 8 trybie i terminie, przechodzi na rzecz Państwa według szacunku, który ustala komitet likwidacyjny.

Art.  11.

W razie postanowienia o zatrzymaniu majątku, prawa lub interesu na rzecz Państwa, komitet likwidacyjny wzywa właściciela, aby przed upływem określonego w przepisach wykonawczych terminu złożył komitetowi swoją ocenę zatrzymanego przedmiotu, popartą odpowiedniemi dowodami.

Art.  12.

Po otrzymaniu od właściciela majątku, prawa lub interesu jego oceny lub po upływie określonego terminu (art. 11) komitet likwidacyjny szacuje majątek, prawo lub interes, właścicielowi zaś, biorącemu udział w tem postępowaniu, przysługuje prawo przedstawienia komitetowi swoich uwag w przedmiocie oceny.

Art.  13.

Majątki, prawa i interesy zakwalifikowane do likwidacji, lecz nie zatrzymane na rzecz Państwa, ani nie zlikwidowane przez właściciela w drodze dobrowolnej, ulegną przymusowej sprzedaży w zastosowaniu postępowania, które określą przepisy dodatkowe.

Art.  14.

Postanowienia komitetu likwidacyjnego nie ulegają zaskarżeniu i podlegają wykonaniu narówni z prawomocnemi wyrokami sądów.

Art.  15.

Koszty likwidacji we wszystkich wypadkach obciążają likwidowany majątek, prawo lub interes.

Art.  16.

Wykonanie niniejszej ustawy poleca się Prezesowi Głównego Urzędu likwidacyjnego.

* Z dniem 6 kwietnia 1921 r. upoważnia się Radę Ministrów do wydawania rozporządzeń, z mocą ustawy, zgodnie z art. 1 ustawy z dnia 18 marca 1921 r. w przedmiocie uzupełnienia ustawy z dnia 15 lipca 1920 r. o likwidacji majątków prywatnych w wykonaniu traktatu pokoju, podpisanego w Wersalu dnia 23 czerwca 1919 r. (Dz.U.21.31.183).

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

Dz.U.1920.70.467

Rodzaj: Ustawa
Tytuł: Likwidacja majątków prywatnych w wykonaniu traktatu pokoju, podpisanego w Wersalu dnia 28 czerwca 1919 roku.
Data aktu: 15/07/1920
Data ogłoszenia: 09/08/1920
Data wejścia w życie: 24/08/1920