Tryb i warunki wprowadzania do publicznego obrotu szczególnych praw z papierów wartościowych (opcji i transakcji terminowych).

ZARZĄDZENIE
PRZEWODNICZĄCEGO KOMISJI PAPIERÓW WARTOŚCIOWYCH
z dnia 10 lutego 1997 r.
w sprawie trybu i warunków wprowadzania do publicznego obrotu szczególnych praw z papierów wartościowych (opcji i transakcji terminowych). *

Na podstawie art. 49 § 3 ustawy z dnia 22 marca 1991 r. - Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi i funduszach powierniczych (Dz. U. z 1994 r. Nr 58, poz. 239, Nr 71, poz. 313 i Nr 121, poz. 591 oraz z 1996 r. Nr 45, poz. 199, Nr 75, poz. 357, Nr 106, poz. 496 i Nr 149, poz. 703) zarządza się, co następuje:
§  1.
Zarządzenie określa tryb i warunki wprowadzania do publicznego obrotu:
1)
praw przysługujących uprawnionym (nabywcom opcji) wobec zobowiązanych (wystawców opcji) do żądania:
a)
zawarcia w określonej dacie lub do określonej daty umowy, której przedmiotem jest nabycie lub zbycie, po z góry oznaczonej cenie, oznaczonej liczby akcji,
b)
wypłacenia do określonej daty lub w określonej dacie sumy pieniężnej stanowiącej różnicę pomiędzy wartością indeksu akcji lub ceną oznaczonej liczby akcji, wartością obligacji albo wartością bonów skarbowych w dniu, w którym osoba uprawniona żąda wykonania umowy, a ich ceną albo wartością określoną z góry w umowie,
c)
wypłacenia do określonej daty lub w określonej dacie sumy pieniężnej stanowiącej różnicę pomiędzy określoną z góry w umowie wartością indeksu akcji, ceną oznaczonej liczby akcji, wartością obligacji albo wartością bonów skarbowych a ich ceną albo wartością w dniu, w którym osoba uprawniona żąda wykonania umowy,
2)
praw przysługujących zgodnie z warunkami umów (transakcji terminowych) w chwili ich wykonania jednej ze stron do uzyskania świadczenia pieniężnego w wysokości określanej według następującej zasady:
a)
wysokość świadczenia stanowi różnicę pomiędzy ustaloną w umowie wartością obligacji, wartością bonów skarbowych albo wyrażoną w pieniądzu wartością indeksu akcji a ich wartością w dniu, w którym umowa ma być wykonana, lub
b)
wysokość świadczenia stanowi różnicę pomiędzy wartością obligacji, wartością bonów skarbowych albo wyrażoną w pieniądzu wartością indeksu akcji w dniu, w którym umowa ma być wykonana, a ich wartością ustaloną w umowie,

zwanych dalej "prawami", jeżeli wynikające z tych umów roszczenia są jednakowe albo w jednakowy sposób określane.

§  2.
1.
Przez akcje, o których mowa w § 1, rozumie się wyłącznie akcje dopuszczone do publicznego obrotu i znajdujące się w obrocie giełdowym lub w regulowanym obrocie pozagiełdowym na obszarze:
1)
Rzeczypospolitej Polskiej,
2)
krajów należących do Organizacji Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD),
3)
krajów, z którymi Polska zawarła umowy o popieraniu i wzajemnej ochronie inwestycji.
2.
Przez obligacje, o których mowa w § 1, rozumie się wyłącznie obligacje o stałym oprocentowaniu, emitowane na obszarze Rzeczypospolitej Polskiej przez Skarb Państwa.
§  3.
1.
Z wnioskiem do Komisji Papierów Wartościowych o wyrażenie zgody na wprowadzenie praw do publicznego obrotu występują spółka prowadząca giełdę albo podmiot prowadzący Centralną Tabelę Ofert w regulowanym obrocie pozagiełdowym.
2.
Wydana zgoda może upoważniać do wprowadzania do publicznego obrotu praw o cyklicznych terminach wygasania lub wykonania oraz o takich samych cechach i zasadach obrotu, pod warunkiem, że cykle wprowadzania takich praw następują bezpośrednio po sobie. W takim wypadku zgodę wydaje się na czas określony.
§  4.
Wniosek zawiera:
1)
określenie firmy, siedziby i adresu wnioskodawcy,
2)
podstawowe dane o wprowadzanych do publicznego obrotu prawach, a w szczególności określenie ich rodzaju oraz ich liczby, jeżeli jest ona ustalona.
§  5.
1.
Do wniosku należy dołączyć:
1)
decyzję właściwego organu wnioskodawcy o ubieganiu się o wprowadzenie praw do publicznego obrotu,
2)
umowę z Krajowym Depozytem Papierów Wartościowych S.A. o rozliczanie stanu posiadania praw oraz ewidencjonowanie i gwarantowanie ich realizacji, jeśli czynności tych nie pełni sam wnioskodawca,
3)
opis sposobu ewidencjonowania praw,
4)
"Warunki emisji i obrotu", zawierające w szczególności informacje dotyczące:
a)
rodzaju praw,
b)
warunków, jakie powinny spełniać strony umów, o których mowa w § 1,
c)
szczegółowych warunków i postanowień umów, z których wynikają prawa,
d)
terminu rozpoczęcia i zakończenia zawierania umów, z których wynikają prawa,
e)
terminu wykonania praw,
f)
terminu wygasania praw, w przypadku umów, o których mowa w § 1 pkt 1,
g)
liczby papierów wartościowych, które będą przedmiotem umów, oraz wartości umów, w wypadku gdy ich przedmiotem będą indeksy akcji,
h)
oznaczenia ostatniego dnia obrotu dla praw o określonym terminie wykonania, w przypadku umów, o których mowa w § 1 pkt 1,
i)
zasad obrotu prawami na giełdzie papierów wartościowych albo w regulowanym obrocie pozagiełdowym, dopuszczalności zmiany tych zasad i podmiotów upoważnionych do dokonywania zmian,
j)
sposobu ustalania ceny początkowej praw,
k)
sposobu zabezpieczania roszczeń wynikających z zawieranych umów, w tym warunków przejęcia wykonania prawa przez Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. lub przez wnioskodawcę, gdy Krajowy Depozyt Papierów Wartościowych S.A. lub wnioskodawca nie jest stroną transakcji, a strona zobowiązana z umowy nie złoży stosownego zabezpieczenia lub nie zaspokoi roszczeń w sposób i w terminie wynikającym z zobowiązania,
l)
sposobu ustalania wysokości świadczenia,
ł)
zasad rozliczania stanu posiadania praw w chwili ich wykonania, w tym zasad przekazywania na rachunek nabywcy akcji, których nabycie lub zbycie jest przedmiotem umowy,
m)
zasad ustanawiania ograniczeń wartości praw, o których mowa w § 1 pkt 2, które może posiadać jedna osoba, oraz ograniczeń wartości praw, o których mowa w § 1 pkt 1, które może wystawić jedna osoba,
n)
najważniejszych czynników ryzyka związanych z obrotem prawami,
o)
zasad postępowania w wypadku dokonywania podziału wartości nominalnej akcji, wykonywania prawa poboru z akcji, przyznania dywidendy akcjom będącym przedmiotem umów, jak również w innych wypadkach mogących mieć wpływ na wartość umów.
2.
"Warunki emisji i obrotu" stanowią regulamin w rozumieniu art. 385.k.c. i muszą być doręczane stronom umów przez podmiot prowadzący przedsiębiorstwo maklerskie nie później niż przy zawieraniu umowy, z której wynikają prawa.
§  6.
1.
Jeżeli podstawą dla określenia wartości praw jest wartość indeksu akcji, "Warunki emisji i obrotu" powinny określać akcje stanowiące podstawę indeksu, sposób jego tworzenia, zasady doboru akcji będących jego podstawą, dokonywania jego zmian oraz sposób wyrażania jego wartości w pieniądzu.
2.
Indeks, o którym mowa w ust. 1, powinien spełniać następujące warunki:
1)
wartość indeksu jest publikowana w sposób przyjęty na danym rynku co najmniej każdego dnia, w którym odbywają się notowania akcji,
2)
zmiany metody obliczania wartości indeksu nie następują częściej niż co dwa lata, a zmiana akcji będących jego podstawą nie następuje częściej niż raz na trzy miesiące.
§  7.
Jeżeli podstawą określenia wartości prawa jest poziom kursu akcji:
1)
kurs tej akcji powinien być publikowany w sposób przyjęty na danym rynku każdego dnia, w którym odbywają się jej notowania,
2)
udział wartości obrotów tymi akcjami w obrotach wszystkich akcji znajdujących się w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w okresie sześciu miesięcy poprzedzających złożenie wniosku (wskaźnik obrotów) powinien wynosić co najmniej 2,5%; sposób obliczania wskaźnika obrotów określa załącznik nr 1 do zarządzenia,
3)
iloraz iloczynu wysokości kursu tej akcji oraz liczby tych akcji i sumy takich iloczynów dla wszystkich akcji stanowiących przedmiot obrotu giełdowego albo regulowanego obrotu pozagiełdowego (wskaźnik kapitalizacji) powinien wynosić co najmniej 2% w dacie składania wniosku; sposób obliczania wskaźnika kapitalizacji określa załącznik nr 2 do zarządzenia.
§  8.
Warunkiem uzyskania zgody na wprowadzenie praw do publicznego obrotu jest zapewnienie:
1)
zorganizowania obrotu prawami w taki sposób, aby przy kojarzeniu ofert nabycia i zbycia tych praw zapewniony był powszechny i równy dostęp w tym samym czasie do informacji o warunkach zawierania umów, z których wynikają prawa, i o wysokości wynikających z nich roszczeń oraz aby zachowane były jednakowe warunki nabywania i zbywania tych praw,
2)
reguł uczciwego obrotu,
3)
prawidłowego funkcjonowania systemu zabezpieczenia wykonania praw,
4)
aktualizacji informacji zawartych w "Warunkach emisji i obrotu".
§  9.
Zarządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.

ZAŁĄCZNIKI

ZAŁĄCZNIK Nr  1

SPOSÓB OBLICZANIA WSKAŹNIKA OBROTÓW

Wskaźnik obrotów (f1) dla spółki "i" jest obliczany według następującego wzoru:

Ti

f1,i = -------- x 100 [%]

k

ΣTj

j = 1

przy czym:

Ti - obrót akcjami spółki "i" w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w okresie sześciu miesięcy poprzedzających złożenie wniosku,

Tj - obrót akcjami spółki "j" w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w okresie sześciu miesięcy poprzedzających złożenie wniosku,

j = 1...k - spółki w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym.

ZAŁĄCZNIK Nr  2

SPOSÓB OBLICZANIA WSKAŹNIKA KAPITALIZACJI

Wskaźnik kapitalizacji (f2) dla spółki "i" jest obliczany według następującego wzoru:

ni x Pi

f2,i = ----------- x 100 [%]

k

Σnj x Pj

j = 1

przy czym:

ni - liczba akcji spółki "i" będącej w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w dacie złożenia wniosku,

Pi - kurs akcji spółki "i" będącej w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w dacie złożenia wniosku,

nj - liczba akcji spółki "j" będącej w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w dacie złożenia wniosku,

Pj - kurs akcji spółki "j" będącej w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym w dacie złożenia wniosku,

j = 1...k - spółki w obrocie giełdowym albo regulowanym obrocie pozagiełdowym.

*Z dniem 4 stycznia 1998 r. zarządzenie zachowuje moc w części niesprzecznej z ustawą z dnia 21 sierpnia 1997 r. Prawo o publicznym obrocie papierami wartościowymi (Dz.U.97.118.754), nie dłużej jednak niż do dnia 5 stycznia 1999 r. - zobacz art. 190 powołanej ustawy.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1997.11.77

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Tryb i warunki wprowadzania do publicznego obrotu szczególnych praw z papierów wartościowych (opcji i transakcji terminowych).
Data aktu: 10/02/1997
Data ogłoszenia: 21/02/1997
Data wejścia w życie: 08/03/1997