Najem lub dzierżawa budynków i lokali mieszkalnych w celach turystyczno-wypoczynkowych oraz zakwaterowanie pracowników.

ZARZĄDZENIE Nr 48
PREZESA RADY MINISTRÓW
z dnia 2 sierpnia 1976 r.
w sprawie najmu lub dzierżawy budynków i lokali mieszkalnych w celach turystyczno-wypoczynkowych oraz zakwaterowania pracowników.

W celu pełnego wykorzystania miejsc w uspołecznionych zakładach turystyczno-wypoczynkowych i hotelach pracowniczych oraz dostosowania umów najmu lub dzierżawy budynków i lokali mieszkalnych, zawartych przez uspołecznione jednostki organizacyjne z osobami fizycznymi, do obowiązujących przepisów oraz zapewnienia pełnej gospodarności w tym zakresie zarządza się, co następuje:
§  1.
Najem lub dzierżawa budynków i lokali mieszkalnych od osób fizycznych, zwane dalej "najmem lokali i budynków", mogą być dokonywane przez państwowe jednostki organizacyjne po uprzednim pełnym wykorzystaniu na cele:
1)
turystyczno-wypoczynkowe - uspołecznionych zakładów hotelarskich oraz innych uspołecznionych obiektów, które mogą być czasowo użyte do tych celów,
2)
zakwaterowania pracowników - uspołecznionych hoteli pracowniczych.
§  2.
1.
Miejsca noclegowe i żywieniowe w domach wypoczynkowych zakładów pracy oraz w innych środowiskowych obiektach turystyczno-wypoczynkowych, które okresowo nie są całkowicie lub w części wykorzystywane, podlegają zgłoszeniu.
2.
Miejsca noclegowe i żywieniowe, które nie są okresowo wykorzystywane na własne potrzeby, podlegają zgłoszeniu w terminie do dnia 1 października każdego roku w Funduszu Wczasów Pracowniczych, który zapewnia ich sprzedaż w następnym roku.
3.
Jeżeli Fundusz Wczasów Pracowniczych nie potwierdzi wykorzystania wolnych miejsc w terminie dwóch miesięcy od dnia ich zgłoszenia, miejsca takie podlegają zgłoszeniu we właściwym państwowym terenowym przedsiębiorstwie turystycznym lub jednym z krajowych biur podróży. Zgłoszenie powinno być dokonane w terminie umożliwiającym akwizycję i sprzedaż wolnych miejsc, najpóźniej w okresie miesiąca od dnia otrzymania odmowy wykorzystania miejsc przez Fundusz Wczasów Pracowniczych.
4.
Jeżeli w wyjątkowym wypadku, uzasadnionym względami, których nie można było przewidzieć, zgłoszenie nie zostało dokonane do dnia 1 października, wolne miejsca noclegowe i żywieniowe podlegają niezwłocznemu zgłoszeniu we właściwym okręgowym biurze skierowań Funduszu Wczasów Pracowniczych, najpóźniej jednak w terminie czterech miesięcy przed okresem ich wykorzystania.
5.
Miejsca noclegowe i żywieniowe, które z nieprzewidzianych przyczyn nie mogą być wykorzystane w toku bieżącej eksploatacji, podlegają zgłoszeniu we właściwym okręgowym biurze skierowań Funduszu Wczasów Pracowniczych lub w miejscowym państwowym biurze zakwaterowania bądź w jednostce, która wykonuje funkcje państwowego biura zakwaterowania, zwanej dalej "biurem zakwaterowania".
6.
Obowiązek zgłoszenia wolnych miejsc noclegowych i żywieniowych spoczywa na kierowniku domu wypoczynkowego lub innego obiektu turystyczno-wypoczynkowego. W razie braku możliwości wykorzystania zgłoszonych miejsc instytucje określone w ust. 2, 3 i 4 są obowiązane udzielić odpowiedzi w formie pisemnej.
7.
Przepisy ust. 1-6 nie dotyczą budynków i lokali resortów obrony narodowej oraz spraw wewnętrznych.
§  3.
Sprzedaż wolnych miejsc noclegowych i żywieniowych przez przedsiębiorstwa i biura, o których mowa w § 2 ust. 3, jest dokonywana zgodnie z przepisami obowiązującymi ogólnie dostępne zakłady hotelarskie, a w szczególności normującymi poziom oraz ceny usług hotelarskich i gastronomicznych.
§  4.
Najem lokali i budynków w celu zakwaterowania pracowników powinien być ograniczony do wypadków niezbędnych ze względu na racjonalne zatrudnienie lub przemieszczenie kadr, a zwłaszcza ze względu na konieczność zakwaterowania pracowników wykonujących pracę w zmiennym miejscu lub zatrudnienia na stałe pracowników zamiejscowych, którym zgodnie z przepisami należy zapewnić zakwaterowanie.
§  5.
1.
Najem lokali i budynków w celu zakwaterowania pracowników może nastąpić po uzyskaniu na zawarcie konkretnej umowy zgody kierownika jednostki nadrzędnej nad jednostkę najmującą lokaj lub budynek, wyrażonej w porozumieniu z właściwym terenowym organem administracji państwowej stopnia wojewódzkiego.
2.
Zgoda, o której mowa w ust. 1, może być udzielona generalnie, jeżeli najem lokali lub budynku dotyczy zakwaterowania pracowników wykonujących pracę w zmiennym miejscu.
§  6.
1.
Najem lokali i budynków w celach turystyczno-wypoczynkowych oraz zakwaterowania pracowników może być dokonywany wyłącznie na zasadach określonych zarządzeniem Przewodniczącego Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki w sprawie organizacji wynajmowania pokoi gościnnych.
2.
W miejscowościach, w których działają biura zakwaterowania, najem lokali i budynków w celach turystyczno-wypoczynkowych oraz zakwaterowania pracowników może następować wyłącznie za pośrednictwem tych biur.
3.
Umowy najmu lokali i budynków, z wyjątkiem zawartych za pośrednictwem biur zakwaterowania, podlegają zarejestrowaniu w terenowym organie administracji państwowej stopnia podstawowego, właściwym ze względu na miejsce zamieszkania wynajmującego.
§  7.
1.
Państwowe jednostki organizacyjne najmujące lokale lub budynki nie mogą:
1)
zbywać lub wypożyczać wynajmującemu mebli oraz innych przedmiotów wyposażenia lokali i budynków,
2)
dokonywać remontów i modernizacji najętych lokali i budynków,
3)
wyposażać we własne meble oraz inne przedmioty wynajętych lokali i budynków.
2.
Zakaz, o którym mowa w ust. 1 pkt 1, nie dotyczy sprzedaży zbędnych mebli oraz innych przedmiotów wyposażenia, które zostały wycofane z użycia przez jednostkę najmującą lokal lub budynek.
3.
Sprzedaż zbędnych mebli oraz innych przedmiotów wyposażenia wycofanych z użycia jest dokonywana zgodnie z przepisami w sprawie zasad i trybu ustalania cen przedmiotów niepełnowartościowych. Strony mogą ustalić w umowie, że należność będzie płatna w ratach.
§  8.
Terenowe organy administracji państwowej zapewnią systematyczną kontrolę przestrzegania zasad najmu lokali i budynków, a w szczególności przepisów dotyczących cen, wymagań higienicznosanitarnych, wyposażenia oraz przepisów podatkowych.
§  9.
1.
Ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz terenowe organy administracji państwowej stopnia wojewódzkiego dokonają oceny umów najmu lokali i budynków, zawartych przed wejściem w życie zarządzenia, z punktu widzenia zasadności oraz zgodności tych umów z obowiązującymi przepisami.
2.
Jeżeli wyniki dokonanej oceny wskazują na celowość rozwiązania umowy, należy dokonać niezwłocznie jej wypowiedzenia.
3.
Umowy, których utrzymanie jest niezbędne, zawarte z naruszeniem obowiązujących przepisów, powinny być niezwłocznie do nich dostosowane.
§  10.
Przewodniczący Głównego Komitetu Kultury Fizycznej i Turystyki w uzgodnieniu z Centralną Radą Związków Zawodowych oraz Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych ustali:
1)
szczegółowe zasady wykorzystywania miejsc noclegowych i żywieniowych, które nie są wykorzystywane okresowo lub w toku bieżącej eksploatacji,
2)
zasady dodatkowego premiowania pracowników środowiskowych obiektów turystyczno-wypoczynkowych za wykorzystanie miejsc noclegowych i żywieniowych przez instytucje określone w § 2.
§  11.
Ministrowie, kierownicy urzędów centralnych oraz terenowe organy administracji państwowej zapewnią pełne wykorzystanie obiektów, które mogą być użyte na cele hotelarskie, zgodnie z zarządzeniem nr 8 Prezesa Rady Ministrów z dnia 13 stycznia 1969 r. w sprawie czasowego wykorzystywania szkół, internatów i innych obiektów na potrzeby turystyczne lub hotelarskie (Monitor Polski Nr 2, poz. 12).
§  12.
Zaleca się organizacjom spółdzielczym i społecznym stosowanie przepisów zarządzenia.
§  13.
Zarządzenie wchodzi w życie z dniem 1 września 1976 r.

Zmiany w prawie

Ustawa doprecyzowująca termin wypłaty ekwiwalentu za urlop opublikowana

Uproszczenie i uporządkowanie niektórych regulacji kodeksu pracy dotyczących m.in. wykorzystania postaci elektronicznej przy wybranych czynnościach z zakresu prawa pracy oraz terminu wypłaty ekwiwalentu za niewykorzystany urlop wypoczynkowy przewiduje nowelizacja kodeksu pracy oraz ustawy o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych, która wejdzie w życie w dniu 27 stycznia.

Grażyna J. Leśniak 12.01.2026
Powierzchnia użytkowa mieszkań już bez ścianek działowych

W Dzienniku Ustaw opublikowano nowelizację, która ma zakończyć spory między nabywcami i deweloperami o powierzchnie sprzedawanych mieszkań i domów. W przepisach była luka, która skutkowała tym, że niektórzy deweloperzy wliczali w powierzchnię użytkową metry pod ściankami działowymi, wnękami technicznymi czy skosami o małej wysokości - a to mogło dawać różnicę w finalnej cenie sięgającą nawet kilkudziesięciu tysięcy złotych. Po zmianach standardy dla wszystkich inwestycji deweloperskich będą jednolite.

Agnieszka Matłacz 12.01.2026
Prezydent podpisał ustawę o L4. Ekspert: Bez wyciągnięcia realnych konsekwencji nic się nie zmieni

Podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego ustawa reformująca orzecznictwo lekarskie w Zakładzie Ubezpieczeń Społecznych ma usprawnić kontrole zwolnień chorobowych i skrócić czas oczekiwania na decyzje. Jednym z kluczowych elementów zmian jest możliwość dostępu do dokumentacji medycznej w toku kontroli L4 oraz poszerzenie katalogu osób uprawnionych do orzekania. Zdaniem eksperta, sam dostęp do dokumentów niczego jeszcze nie zmieni, jeśli za stwierdzonymi nadużyciami nie pójdą realne konsekwencje.

Grażyna J. Leśniak 09.01.2026
Ważne przepisy dla obywateli Ukrainy i pracodawców bez konsultacji społecznych

Konfederacja Lewiatan krytycznie ocenia niektóre przepisy projektu ustawy o wygaszeniu pomocy dla obywateli Ukrainy. Najwięcej kontrowersji budzą zapisy ograniczające uproszczoną procedurę powierzania pracy obywatelom Ukrainy oraz przewidujące wydłużenie zawieszenia biegu terminów w postępowaniach administracyjnych. W konsultacjach społecznych nad projektem nie brały udziału organizacje pracodawców.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Reforma systemu orzeczniczego ZUS stała się faktem - prezydent podpisał ustawę

Usprawnienie i ujednolicenie sposobu wydawania orzeczeń przez lekarzy Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, a także zasad kontroli zwolnień lekarskich wprowadza podpisana przez prezydenta ustawa. Nowe przepisy mają również doprowadzić do skrócenia czasu oczekiwania na orzeczenia oraz zapewnić lepsze warunki pracy lekarzy orzeczników, a to ma z kolei przyczynić się do ograniczenia braków kadrowych.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
RPO interweniuje w sprawie przepadku składek obywateli w ZUS. MRPiPS zapowiada zmianę prawa

Przeksięgowanie składek z tytułu na tytuł do ubezpieczeń społecznych na podstawie prawomocnej decyzji ZUS, zmiany w zakresie zwrotu składek nadpłaconych przez płatnika, w tym rozpoczęcie biegu terminu przedawnienia zwrotu nienależnie opłaconych składek dopiero od ich stwierdzenia przez ZUS - to niektóre zmiany, jakie zamierza wprowadzić Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej. Resort dostrzegł bowiem problem związany ze sprawami, w których ZUS kwestionuje tytuł do ubezpieczeń osób zgłoszonych do nich wiele lat wcześniej.

Grażyna J. Leśniak 08.01.2026
Metryka aktu
Identyfikator:

M.P.1976.35.154

Rodzaj: Zarządzenie
Tytuł: Najem lub dzierżawa budynków i lokali mieszkalnych w celach turystyczno-wypoczynkowych oraz zakwaterowanie pracowników.
Data aktu: 02/08/1976
Data ogłoszenia: 30/08/1976
Data wejścia w życie: 01/09/1976